| Table of Contents | Words: Alphabetical - Frequency - Inverse - Length - Statistics | Help | IntraText Library |
| Patañjali Mahabhasya IntraText CT - Text |
|
|
|
(6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {1/63} kimartham idam ucyate . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {2/63} <V>bahuvrīhisvaram śāsti samāsāntavidheḥ sukṛt</V> . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {3/63} sukṛt ācāryaḥ samāsāntodāttatve prāpte bahuvrīhisvaram apavādam śāsti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {4/63} na etat asti prayojanam . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {5/63} <V>nañsubhyām niyamārtham tu</V> . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {6/63} nañsubhyām iti etat niyamārtham bhaviṣyati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {7/63} nañsubhyām eva bahuvrīheḥ antaḥ udāttaḥ bhavati na anyasya iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {8/63} evam api kutat etat pūrvapadaprakṛtisvaratvam bhaviṣyati na punaḥ parasya iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {9/63} <V>parasya śitiśāsanāt</V> . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {10/63} śiteḥ nityābahvac iti etat niyamārtham bhaviṣyati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {11/63} śiteḥ eva na anyataḥ iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {12/63} yat tāvat ucyate nañsubhyām niyamārtham iti <V>kṣepe vidhiḥ nañaḥ asiddhaḥ</V> . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {13/63} udarāśveṣuṣu kṣepe iti etasmin prāpte tataḥ etat ucyate . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {14/63} yat api ucyate parasya śitiśāsanāt iti <V>parasya niyamaḥ bhavet</V> . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {15/63} parasya eṣaḥ niyamaḥ syāt . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {16/63} śiteḥ nityābahvac iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {17/63} yadi pūrvapadaprakṛtisvaram samāsāntodāttatvam bādhate capriyaḥ vāpriyaḥ , atra api prāpnoti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {18/63} <V>antaḥ cavāpriye sambhavāt </V>. antodāttatvam cavāpriye siddham . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {19/63} kutaḥ . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {20/63} sambhavāt . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {21/63} asati khalu api sambhave bādhanam bhavati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {22/63} asti ca sambhavaḥ yat ubhayam syāt . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {23/63} sati api sambhave bādhanam bhavati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {24/63} tat yathā . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {25/63} dadhi brāhmaṇebhyaḥ dīyatām takram kauṇḍinyāya iti sati api sambhave dadhidānasya takradānam nivartakam bhavati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {26/63} evam iha api sati api sambhave pūrvapadaprakṛtisvaram samāsāntodāttatvam bādhiṣyate . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {27/63} evam tarhi <V>prakṛtāt vidheḥ </V>. bahuvrīhau prkṛtyā pūrvapadam prakṛtisvaram bhavati iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {28/63} kim ca prakṛtam . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {29/63} udāttaḥ iti ca vartate . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {30/63} evam api kāryapriyaḥ , hāryapriyaḥ , atra na prāpnoti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {31/63} svarite api udāttaḥ asti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {32/63} atha vā svaritagrahaṇam api prakṛtam anuvartate . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {33/63} kva prakṛtam . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {34/63} tit svaritam iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {35/63} <V>bahuvrīhau ṛte siddham </V>. antareṇa api bahuvrīhigrahaṇam siddham . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {36/63} tatpuruṣe kasmāt na bhavati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {37/63} tatpuruṣe tulyārthatṛtīyāsaptamyupamānāvyayadvitīyākṛtyāḥ iti etat niyamārtham bhaviṣyati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {38/63} dvigau tarhi kasmāt na bhavati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {39/63} igante dvigau iti etat niyamārtham bhaviṣyati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {40/63} dvandve tarhi prāpnoti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {41/63} rājanyabahuvacanadvandve andhakavṛṣṇiṣu iti etat niyamārtham bhaviṣyati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {42/63} avyayībhāve tarhi prāpnoti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {43/63} paripratyupāpāḥ varjyamānāhorātrāvayaveṣu iti etat niyamārtham bhaviṣyati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {44/63} evam api kutaḥ etat evam niyamaḥ bhaviṣyati eteṣām eva tatpuruṣādiṣu iti na punaḥ evam niyamaḥ syāt eteṣām tatpuruṣādiṣu eva iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {45/63} <V>iṣṭataḥ ca avadhāraṇam</V> . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {46/63} iṣṭataḥ ca avadhāraṇam bhaviṣyati . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {47/63} eteṣām tarhi bahuvrīheḥ ca paryāyaḥ prāpnoti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {48/63} <V>dvipāddiṣṭeḥ vitasteḥ ca paryāyaḥ na prakalpate </V>. yat ayam dvitribhyām pāddanmūrdhasu bahuvrīhau diṣṭivitasyoḥ ca iti siddhe paryāye paryāyam śāsti tat jñāpayati ācāryaḥ na paryāyaḥ bhavati iti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {49/63} <V>udātte jñāpakam tu etat </V>. udātte etat jñāpakam syāt . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {50/63} <V>svaritena samāviśet </V>. svaritena samāveśaḥ prāpnoti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {51/63} svarite api udāttaḥ asti . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {52/63} <V>bahuvrīhisvaram śāsti samāsāntavidheḥ sukṛt . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {53/63} nañsubhyām niyamārtham tu . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {54/63} parasya śitiśāsanāt . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {55/63} kṣepe vidhiḥ nañaḥ asiddhaḥ . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {56/63} parasya niyamaḥ bhavet . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {57/63} antaḥ cavāpriye sambhavāt . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {58/63} prakṛtāt vidheḥ . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {59/63} bahuvrīhau ṛte siddham . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {60/63} iṣṭataḥ ca avadhāraṇam . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {61/63} dvipāddiṣṭeḥ vitasteḥ ca paryāyaḥ na prakalpate . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {62/63} udātte jñāpakam tu etat . (6.2.1) P III.121.2 - 123.3 R IV.538 - 542 {63/63} svaritena samāviśet </V>. (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {1/29} <V>tatpuruṣe vibhaktiprakṛtisvaratve karmadhāraye pratiṣedhaḥ</V> . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {2/29} tatpuruṣe vibhaktiprakṛtisvaratve karmadhāraye pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {3/29} paramam kārakam paramakārakam paramena kārakeṇa paramakārakeṇa , parame kārake paramakārake . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {4/29} <V>siddham tu lakṣaṇapratipadoktayoḥ pratipadoktasya eva grahaṇāt</V> . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {5/29} siddham etat . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {6/29} katham . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {7/29} lakṣaṇapratipadoktayoḥ pratipadoktasya eva iti pratipadam yaḥ dvitīyātṛtīyāsaptamīsamāsaḥ tasya grahaṇam lakṣaṇoktaḥ ca ayam . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {8/29} avyaye parigaṇanam kartavyam . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {9/29} <V>avyaye nañkunipātānām</V> . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {10/29} avyaye nañkunipātānām iti vaktavyam . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {11/29} nañ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {12/29} abrāhmaṇaḥ , avṛṣalaḥ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {13/29} nañ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {14/29} ku . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {15/29} kubrāhmaṇaḥ , kuvṛṣalaḥ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {16/29} ku . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {17/29} nipāta . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {18/29} niṣkauśāmbiḥ , nirvārāṇasiḥ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {19/29} kva mā bhūt . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {20/29} snātvākālakaḥ , pītvāsthirakaḥ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {21/29} <V>ktvāyām vā pratiṣedhaḥ</V> . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {22/29} ktvāyām vā pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {23/29} snātvākālakaḥ , pītvāsthirakaḥ . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {24/29} ubhayam na vaktavyam . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {25/29} <V>nipātanāt siddham</V> . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {26/29} nipātanāt etat siddham . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {27/29} kim nipātanam . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {28/29} avaśyam atra samāsārtham lyababhāvārtham ca nipātanam kartavyam . (6.2.2) P III.123.5 - 21 R IV.542 - 543 {29/29} tena eva yatnena svaraḥ bhaviṣyati . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {1/20} <V>sadṛśagrahaṇam anarthakam tṛtīyāsamāsavacanāt</V> . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {2/20} sadṛśagrahaṇam anarthakam . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {3/20} kim kāraṇam . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {4/20} tṛtīyāsamāsavacanāt . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {5/20} sadṛśaśabdena tṛtīyāsamāsaḥ ucyate . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {6/20} tatra tṛtīyāpūrvapadam prakṛtisvaram bhavati iti eva siddham . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {7/20} ṣaṣṭhyartham tarhi idam vaktavyam . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {8/20} pituḥ sadṛśaḥ pitṛsadṛśaḥ iti . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {9/20} ṣaṣṭhyartham iti cet tṛtīyāsamāsavacanānarthakyam</V> . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {10/20} ṣaṣṭhyartham iti cet tṛtīyāsamāsavacanam anarthakam syāt . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {11/20} kim kāraṇam . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {12/20} iha asmābhiḥ traiśabdyam sādhyam . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {13/20} pitrā sadṛśaḥ pituḥ sadṛśaḥ pitṛsadṛśaḥ iti . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {14/20} tatra dvayoḥ śabdayoḥ samānārthayoḥ ekena vigrahaḥ apareṇa samāsaḥ bhaviṣyati aviravikanyāyena . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {15/20} tat yathā aveḥ māṃsam iti vigṛhya avikaśabdāt utpattiḥ bhavati , āvikam iti evam pituḥ sadṛśaḥ iti vigṛhya pitṛsadṛśaḥ iti bhaviṣyati pitrā sadṛśaḥ iti vigṛhya vākyam eva . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {16/20} avaśyam tṛtīyāsamāsaḥ vaktavyaḥ yatra ṣaṣṭhyarthaḥ na asti tadartham . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {17/20} bhojanasadṛśaḥ , adhayayanasadṛśaḥ iti . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {18/20} yadi tarhi tasya nibandhanam asti tat eva vaktavyam idam na vaktavyam . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {19/20} idam api avaśyam vaktavyam yatra ṣaṣṭhī śrūyate tadartham . (6.2.11) P III.123.23 - 124.12 R IV.544 {20/20} dāsyāḥsadṛśaḥ , vṛṣalyāḥsadṛśaḥ iti . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {1/11} <V>igantaprakṛtisvaratve yaṇguṇayoḥ upasaṅkhyānam</V> . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {2/11} igantaprakṛtisvaratve yaṇguṇayoḥ upasaṅkhyānam kartavyam . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {3/11} pañcāratnyaḥ , daśāratanyaḥ . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {4/11} yaṇguṇayoḥ kṛtayoḥ igante dvigau iti eṣaḥ svaraḥ na prāpnoti . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {5/11} <V>na vā bahiraṅgalakṣaṇatvāt</V> . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {6/11} na vā vaktavyam . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {7/11} kim kāraṇam . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {8/11} bahiraṅgalakṣaṇatvāt . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {9/11} bahiraṅgau yaṇguṇau . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {10/11} antaraṅgaḥ svaraḥ . (6.2.29) P III.124.14 - 19 R IV.545 {11/11} asiddham bahiraṅgam antaraṅge . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {1/14} <V>paripratyupāpebhyaḥ vanam samāse vipratiṣedhena</V> . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {2/14} paripratyupāpebhyaḥ vanam samāse iti etat bhavati vipratiṣedhena . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {3/14} paripratyupāpāḥ varjyamānāhorātāvayaveṣu iti asya avakāśaḥ paritrigartam, parisauvīram . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {4/14} vanam samāse iti asya avakāśaḥ pravaṇe yaṣṭavyam . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {5/14} iha ubhayam prāpnoti parivanam apavanam . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {6/14} vanam samāse iti etat bhavati vipratiṣedhena . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {7/14} <V>na vā vanasyāndodāttatvavacanam tadapavādanivṛttyartham</V> . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {8/14} na vā arthaḥ vipratiṣedhena . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {9/14} kim kāraṇam . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {10/14} vanasyāndodāttatvavacanam tadapavādanivṛttyartham . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {11/14} siddham atra antodāttatvam utsargeṇa eva . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {12/14} tasya punarvacane etat prayojanam . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {13/14} ye anye tadapavādāḥ prāpnuvanti tadbādhanārtham . (6.2.33) P III.124.21 - 125.8 R IV.545 - 546 {14/14} saḥ yathā eva tadapavādam avyayasvaram bādhate evam idam api bādhiṣyate . (6.2.36) P III.125.10 - 16 R IV.546 - 547 {1/7} <V>ācāryopasarjane anekasya api pūrvapadatvāt sandehaḥ</V> . (6.2.36) P III.125.10 - 16 R IV.546 - 547 {2/7} ācāryopasarjane anekasya api pūrvapadatvāt sandehaḥ bhavati . (6.2.36) P III.125.10 - 16 R IV.546 - 547 {3/7} āpiśalapāṇinīyavyāḍīyagautamīyāḥ . (6.2.36) P III.125.10 - 16 R IV.546 - 547 {4/7} ekam padam varjayitvā sarvāṇi pūrvapadāni . (6.2.36) P III.125.10 - 16 R IV.546 - 547 {5/7} tatra na jñāyate kasya pūrvapadasya prakṛtisvareṇa bhavitavyam iti . (6.2.36) P III.125.10 - 16 R IV.546 - 547 {6/7} <V>lokavijñānāt siddham</V> . (6.2.36) P III.125.10 - 16 R IV.546 - 547 {7/7} tat yathā loke , amīṣām brāhmaṇānām pūrvam ānaya iti yaḥ sarvapūrvaḥ saḥ ānīyate evam iha api yat sarvapūrvapadam tasya prakṛtisvaratvam bhaviṣyati . (6.2.38) P III.125.19 - 21 R IV.547 {1/4} kimartham mahataḥ pravṛddhaśabde uttarapade pūrvapadaprakṛtisvaratvam ucyate na karmadhāraye aniṣṭhā iti eva siddham . (6.2.38) P III.125.19 - 21 R IV.547 {2/4} na sidhyati . (6.2.38) P III.125.19 - 21 R IV.547 {3/4} kim kāraṇam . (6.2.38) P III.125.19 - 21 R IV.547 {4/4} śreṇyādisamāse evat tat iha mā bhūt , mahāniraṣṭaḥ dakṣiṇā dīyate . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {1/18} <V>kuruvṛjyoḥ gārhapate</V> . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {2/18} kuruvṛjyoḥ gārhapate iti vaktavyam . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {3/18} kurugārhapatam , vṛjigāṛhapatam . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {4/18} kurugārhapatariktarurvasūtajaratyaślīladṛḍharūpāpārevaḍavātailikadrūḥpaṇyakamabalaḥ dāsībhārādīnām iti vaktavyam . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {5/18} iha api yathā syāt . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {6/18} devahūtiḥ , devanītiḥ , vasunītiḥ , oṣadhiḥ , candramāḥ . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {7/18} tat tarhi vaktavyam . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {8/18} na vaktavyam . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {9/18} yogavibhāgaḥ kariṣyate . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {10/18} kurugārhapatariktarurvasūtajaratyaślīladṛḍharūpāpārevaḍavātailikadrūḥpaṇyakamabalaḥ iti . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {11/18} tataḥ dāsībhārāṇām ca iti . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {12/18} tatra bahuvacananirdeśāt dāsībhārādīnām iti vijñāsyate . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {13/18} <V>paṇyakambalaḥ sañjñāyām</V> . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {14/18} paṇyakambalaḥ sañjñāyām iti vaktavyam . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {15/18} yaḥ paṇitavyaḥ kambalaḥ paṇyakambalaḥ eva asau bhavati . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {16/18} aparaḥ āha : paṇyakambalaḥ eva yathā syāt . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {17/18} kva mā bhūt . (6.2.42) P III.126.3 - 14 R IV.547 - 549 {18/18} paṇyagavaḥ , paṇyahastī . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {1/9} ahīne iti kimartham . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {2/9} kāntārātītaḥ , yojanātītaḥ . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {3/9} <V>ahīne dvitīyā anupasarge</V> . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {4/9} ahīne dvitīyā anupasarge iti vaktavyam . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {5/9} iha mā bhūt . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {6/9} sukhaprāptaḥ , duḥkhaprāptaḥ . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {7/9} tat tarhi vaktavyam . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {8/9} yadi api etat ucyate atha vā etarhi ahīnagrahaṇam na kariṣyate . (6.2.47) P III.126.16 - 20 R IV.549 {9/9} iha api kāntārātītaḥ , yojanātītaḥ iti anupasarge iti eva siddham . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {1/61} anantaraḥ iti kimartham . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {2/61} iha mā bhūt . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {3/61} abhyuddhṛtam , upasamāhṛtam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {4/61} <V>gateḥ anantaragrahaṇam anarthakam gatiḥ gatau anudāttavacanāt</V> . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {5/61} gateḥ anantaragrahaṇam anarthakam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {6/61} kim kāraṇam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {7/61} gatiḥ gatau anudāttavacanāt . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {8/61} gatau parataḥ gateḥ anudāttatvam ucyate . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {9/61} tat bādhakam bhaviṣyati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {10/61} <V>tatra yasya aprakṛtisvaratvam tasmāt antodāttaprasaṅgaḥ</V>. tatra yasya gateḥ aprakṛtisvaratvam tasmāt antodāttatvam prāpnoti antaḥ thāthaghañktājabitrakāṇām iti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {11/61} <V>prakṛtisvaravacanāt hi ananodāttatvam</V> . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {12/61} prakṛtisvaravacanasāmarthyāt hi antodāttatvam na bhaviṣyati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {13/61} yadi hi syāt prakṛtisvaravacanam idānīm kimartham syāt . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {14/61} <V>prakṛtisvaravacanam kimartham iti cet ekagatyartham</V> . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {15/61} prakṛtisvaravacanam kimartham iti cet ekagatyartham . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {16/61} yatra ekaḥ gatiḥ tadartham etat syāt . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {17/61} prakṛtam , prahṛtam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {18/61} evamartham eva tarhi anantagrahaṇam kartavyam atra yathā syāt . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {19/61} kriyamāṇe api vai anantagrahaṇe atra na sidhyati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {20/61} kim kāraṇam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {21/61} gatiḥ anantaraḥ pūrvapadam prakṛtisvaram bhavati iti ucyate . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {22/61} yaḥ ca atra gatiḥ anantaraḥ na asau pūrvapadam yaḥ ca pūrvapadam na asau anantaraḥ . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {23/61} apūrvapadārtham tarhi idam vaktavyam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {24/61} apūrvapadasya api gateḥ prakṛtisvaratvam yathā syāt . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {25/61} <V>apūrvapadārtham iti cet kārake atiprasaṅgaḥ</V> 'pūrvapadārtham iti cet kārake atiprasaṅgaḥ bhavati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {26/61} āgataḥ , dūrādāgataḥ . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {27/61} saḥ yathā eva gatipūrvapadasya bhavati evam kārakapūrvapadasya api prāpnoti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {28/61} <V>siddham tu gateḥ antodāttāprasaṅgāt</V> . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {29/61} siddham etat . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {30/61} katham .yat tat gateḥ antodāttāprasaṅgāt antaḥ thāthaghañktājabitrakāṇām iti etat gateḥ na prasaṅktavyam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {31/61} kim kṛtam bhavati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {32/61} kṛtsvarāpavādaḥ ayam bhavati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {33/61} tatra gatiḥ anantaraḥ iti asya avakāśaḥ prakṛtam , prahṛtam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {34/61} antaḥ thāthaghañktājabitrakāṇām iti asya avakāśaḥ , dūrādgataḥ , dūrādyātaḥ . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {35/61} iha ubhayam prāpnoti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {36/61} āgataḥ , dūrādāgataḥ . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {37/61} antaḥ thāthaghañktājabitrakāṇām iti etat bhavati vipratiṣedhena . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {38/61} avaśyam gateḥ tat prasaṅktavyam bhedaḥ prabhedaḥ iti evamartham . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {39/61} evam tarhi yogavibhāgaḥ kariṣyate . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {40/61} antaḥ thāthaghañktājabitrakāṇām iti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {41/61} tataḥ ktaḥ . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {42/61} ktāntam uttarapadam antodāttam bhavati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {43/61} atra kārakopapadagrahaṇam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {44/61} anuvartate gatigrahaṇam nivṛttam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {45/61} atha vā upariṣṭād yogavibhāgaḥ kariṣyate . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {46/61} idam asti sūpamānāt ktaḥ , sañjñāyām anācitādīnām , pravṛddhādīnām ca iti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {47/61} tataḥ vakṣyāmi kārakāt . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {48/61} kārakāt ca ktāntam uttarapadam antodāttam bhavati . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {49/61} tataḥ dattaśrutayoḥ eva āśiṣi kārakāt iti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {50/61} evam ca kṛtvā na arthaḥ anantagrahaṇena . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {51/61} katham abhyuddhṛtam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {52/61} ut haratikriyam viśinaṣṭi . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {53/61} udā viśiṣṭam abhiḥ viśinaṣṭi . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {54/61} . tatra gatiḥ anantaraḥ iti ca prāpnoti gatiḥ gatau iti ca . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {55/61} gatiḥ anantaraḥ iti asya avakāśaḥ prakṛtam prahṛtam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {56/61} gatiḥ gatau iti asya avakāśaḥ abhi ut harati , upa sam ā dadhāti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {57/61} iha ubhayam prāpnoti , abhyuddhṛtam , upasamāhṛtam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {58/61} gatiḥ gatau iti etat bhavati vipratiṣedhena .evam tarhi siddhe sati yat anantaragrahaṇam karoti tat jñāpayati ācāryaḥ bhavati eṣā paribhāṣā kṛdgrahaṇe gatikārakapūrvasya api iti . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {59/61} kim etasya jñāpane prayojanam . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {60/61} avataptenakulasthitam te etat , udakeviśīrṇam te etat . (6.2.49) P III.126.22 - 128.14 R IV.550 - 555 {61/61} sagatikena sanakulena samāsaḥ siddhaḥ bhavati . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {1/21} kṛdgrahaṇam kimartham . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {2/21} yathā takārādigrahṇam kṛdviśeṣaṇam vijñāyeta . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {3/21} takārādau niti kṛti iti . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {4/21} atha akriyamāṇe kṛdgrahaṇe kasya takārādigrahṇam viśeṣaṇam syāt . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {5/21} uttarapadaviśeṣaṇam . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {6/21} tatra kaḥ doṣaḥ . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {7/21} iha eva syāt prataritā prataritum . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {8/21} iha na syāt prakartā prakartum . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {9/21} <V>tādau niti kṛdgrahaṇānarthakyam</V> . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {10/21} tādau niti kṛdgrahaṇam anarthakam . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {11/21} kriyamāṇe api kṛdgrahaṇe aniṣṭam śakyam vijñātum . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {12/21} takārādau uttarapade niti kṛti iti . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {13/21} akriyamāṇe ca iṣṭam . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {14/21} nit yaḥ takārādiḥ tadante uttarapade iti . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {15/21} yāvatā kriyamāṇe api aniṣṭam vijñāyate akriyamāṇe ca iṣṭam akriyamāṇe eva iṣṭam vijñāsyāmaḥ . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {16/21} <V>kṛdupadeśe vā tādyartham iḍartham</V> .kṛdupadeśe tarhi tādyartham iḍartham kṛdgrahaṇam kartavyam . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {17/21} kṛdupadeśe yaḥ takārādiḥ iti evam yathā vijñāyeta . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {18/21} kim prayojanam . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {19/21} iḍartham . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {20/21} iḍādau api siddham bhavati . (6.2.50) P III.128.16 - 129.2 R IV.555 - 556 {21/21} pralavitā pralavitum . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {1/37} <V>anigantaprakṛtisvaratve yaṇādeśe prakṛtisvarabhāvaprasaṅgaḥ</V> . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {2/37} anigantaprakṛtisvaratve yaṇādeśe prakṛtisvarabhāvaḥ prāpnoti . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {3/37} pratyaṅ pratyañcau pratyañcaḥ . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {4/37} anigantavacanam idānīm kimartham syāt . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {5/37} <V>anigantavacanam kimartham iti cet ayaṇādiṣṭārtham</V> . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {6/37} ayaṇādiṣṭārtham etat syāt . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {7/37} yadā yaṇādeśaḥ na . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {8/37} kadā ca yaṇādeśaḥ na . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {9/37} yādā śākalam . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {10/37} <V>uktam vā</V> . (6.2.52.1) P III.129.4 - 21 R IV.556 - 557 {11/37} kim uktam . (6.2.52.1) |