Chapter

  1 3 |           Długji dnje i tidzenje wob latko jô tam posoł pod lasem. —
  2 4 |        Morcin wodrzekł: ~— Zebes wob dzeń społ i dobetk v szkodę
  3 4 |          chcała przeskoczëc, ale wob drogę sę wodmeslała. Naprocem
  4 4 |      wonji szlë, a jô z njimi. A wob drogę jô czuł, jak Mjichoł
  5 5 |     vslac ze zemji mje nje dało. Wob ten czas cenjô sę cofała
  6 6 |      korunovaną jarzębjiną, a jô wob ten czas posoł dobetk i
  7 6 |       Bełbe i Mjichoł szedł, ale wob zemę vlazło jimu njico v
  8 7 |        znovu nové durë vjerceło. Wob czas takji po bjitvë słuńca
  9 8 |         ji sę smjalë do stążkji.~Wob taką godkę żid pomału vszetko
 10 9 |    chterna mu lubjiczka zadała. ~Wob Svjęta jaż do Trzech Kroli
 11 10|          pojadę i ma szła nazod. Wob drogę won kąsk medetovoł
 12 10|       brzmjel kąseł, cze mu gzel wob wuszë brzęczi, cze też sę
 13 10|     njico do żevigo, brzęczi mje wob wuszë, jem pjijani, chocem
 14 10|        pjosku głębokji kołovaża. Wob ten czas nade mną vesoko
 15 10|        mje kąsk poceszeło. Ksądz wob ten czas mjoł przemovę,
 16 10|    pitanjé, jak noparti gzel, co wob wuszë brzęczi:~— Cuż të
 17 12|     jinszą meslą natchnje.~Marta wob ten czas sedzała przë kominku
 18 12|     rzekł, le cignął mje do dom. Wob drogę pitoł:~— A zląkł të
 19 13|          vjidze spjevoł Mjichoł. Wob dzeń stękało klepjisko,
 20 13| klepjisko, bosma draszovała. Ale wob vjeczorë, kjej dobetk dzegvjił
 21 13|         mjozga, be je przëwoblec wob lato lestem, kvjatem i brzadem.
 22 13|          beł spodł. Wurosła wona wob tile lôt, a skaze wod złomani
 23 14|         ale i wokno wotmikało sę wob dzeń. Naszi zaczinęlë chodzec
 24 14|       głębok v drevnje, le głova wob ten czas beła mu zaredzevjalô.~—
 25 14|         że znovu żije.~A won mje wob ten czas poleł svojimi woczoma
 26 14|        jimu njijak do gburzenjô. Wob dzeń vanożeł chdzes po lasach
 27 14|       pon Jozef. Skarnje jimu sę wob ten czas zapolełë jak krev;
 28 14|      wurosł, brzod rodzëc będze.~Wob vjeczerzę vszescë sedzelë
 29 15|          vtorzącë naszi pjesnji. Wob chvjilę, kjej wucechnął
 30 15|         dogodô?~I patrzeł na mje wob tę godkę potcevi Mjichoł,
 31 16|         chdze të wostanjesz dzis wob noc?~— Jô nje vjem!~— Ale
 32 17|    provdę, jak jô sę tego doznoł wob dlugji lata naszigo vanożenjô.~
 33 17|          Chdze të meslisz wostac wob noc? — pitoł sę Trąba wob
 34 17|        wob noc? — pitoł sę Trąba wob drogę.~—Nje vjem! — wodrzekł
 35 17|      vjem ale won mje przëboczoł wob czas naju rozmovë Lucepra
 36 19|         pjisanjé i szvargotanjé. Wob ten czas jô też i zaczął
 37 20|     kopjica sana. ~ ~Vjater rosł wob czas, jak żesma vandrovała
 38 20|  przëkazanjô naszi svjęti vjarë. Wob całi post won posceł i nobożnje
 39 20|         Bivszë njim, mjeszkołbem wob zemę v głębokji jomje pod
 40 20|         je v svojim porządku. Le wob drogę womijac będzema vse,
 41 20|          sę kąsk rozvjidnjeje. A wob ten czas sadnjima nad kańtą
 42 20|         jak przińdzesz do szeku.~Wob ten czas porę razi voda
 43 20|        vëpravji kjezróv moltech.~Wob ten czas sano z vjerzchu
 44 20|   celątka jak nji ma tak nji ma!~Wob czas tego podkorbjanjô Trąba
 45 21|       Remus, wostavji svoję karę wob noc wu gbura Stankovskjigo
 46 21|    potkoł z Trąbą, do chternigom wob ten krotkji czas przëvekł
 47 21|  wopchnąc detka vzął do njesenjô wob drogę svojigo brata za darmo,
 48 21|           to je długô droga.~— A wob drogę wona zabtądzeła v
 49 21|  Drugjich tile zrzeszi sę z nami wob drogę a na samich kalvarijach
 50 22|          zeloné pola kompanjijô. Wob tę wuroczestosc wobroz Matkji
 51 22|       karë chleba i jodł. A wona wob ten czas pozerała na jezoro
 52 22|           jak jisc za jego radą. Wob drogę won mje vszetko wopovjodoł:~—
 53 22|         ję pudłami i kobjołkami. Wob ten czas kamrot Veber vstec
 54 22|      nędzej na volnosc wyjdą... ~Wob ten czas ma sę ju przëbliżelë
 55 22|        zaru za to vënagrodzeł...~Wob ten czas kompanjijô ju minęła
 56 23|    vszetkjich nji moglë przëjąc. Wob czas proceseji voze zajachałë
 57 23|          rozmiszlającë, chdze sę wob noc podzeję, wuzdrzoł jem
 58 23|      Stach i Klerik. Ti dvaji sę wob drogę vjedno trzimelë blizko
 59 23|        vje! — wodrzekł vaspon. — Wob noc pudę ze szczudłem na
 60 23|    plecach drogą do Vejherova, a wob dzeń sę vëspję wu vjadomigo
 61 23|       bjałkji retovała Leona. Bo wob ten czas z vesokji drogji
 62 24|         vęglovnjika, chturen mje wob noc wotrzimô i dô stravë.~
 63 24|       chcę. Jô sę boję, żebe mje wob drogę Złé nje wosamętało
 64 24|          rękov i cignął ze sobą. Wob drogę zos robjił vimovkji.~—
 65 24|        Tak jô szedł z njim im mu wob drogę wopovjodoł wo naszi
 66 24|          spravach sę nje wuczeł. Wob ten czas ma zaszła do karczmë
 67 25|        vęglovnjika, chturen naju wob noc wotrzimoł. Spałasma
 68 25|        rzekł:~— Tu ma wostanjema wob noc! Wuvożej Remus: Takji
 69 25|      zbjerac na przëkrëcé dachu.~Wob ten czas minęla godzena
 70 25|        dach, tak że słabi deszcz wob jedną noc podług moji wudbë
 71 25|         wu matkji za zopjeckjem. Wob ten czas jô rozłożę sicenę
 72 25|         słuchac. A kjej wusnjesz wob czas moji godkji, to też
 73 25|        Anjoł Stroż mój gvesno sę wob ten czas chdze v jakjim
 74 25|       kamrota Vebra, chturen mje wob noc wotrzimoł, żem przegroł
 75 25|          kavałk chleba, cobe mje wob drogę nje zemgleło, a jô
 76 26|  Szabelką dostoł sę do sodze. ~ ~Wob lato jem tero z mojimi tovarami
 77 26|          ju bezmała zaboczeł, bo wob calé lato do mje żodno pjismo
 78 26|       jich zatvardzałoscë serca.~Wob ten czas vjęcij a vjęcij
 79 26|          bom z njimi nje godoł i wob dzeń całi wodmovjoł korunkę,
 80 26|   vërozumjec moji godkji. Jednak wob ten czas pjisork vjele zapjisoł
 81 27|        dozvoleła długo vjekovac. Wob czas jego żëcô jednak Remus
 82 27|        że zmarłi Jozef Zobłockji wob czas przestovanjô z Remusem
 83 27|         nje na wodpust, ale żebe wob drogę wobmovjic vistępni
 84 27|      bezludnimi stegnami wucekł. Wob ten czas Remusovi wobrońca
 85 28|         A rozumu pruskjigo më cę wob dva lata nawuczimë.~Jak
 86 28|        pjesonkji, chterną won so wob drogę za czasu naszigo vanożenjô
 87 28|           kupjic sobje lekji, ~A wob drogę vzęlë — vjilcë ję
 88 28|   jednigo i dregjigo vëpjic. Ale wob całé Svjęta jô wo njim meslec
 89 29|          chternigo ma v nen czas wob noc wostüła. Tam krol jezora
 90 29|      zdovoł takji vjelgji, jakbe wob noc beł wurosli do njebivałi
 91 29|   muszelë zanjesc do dom. Gvesno wob drogę, leżącë przemokł jak
 92 30|        przez brod do Pustk i mje wob drogę vszetkji tvoje trele
 93 31|          nji mô prziczinë i może wob drogę wod jednigo drzeva
 94 31|     chłoscącô do jedzenjô.~Matka wob ten czas sadła do nas i
 95 31|        povjedzoł svoję krijovkę. Wob całi czas jego uwopovjodanjô
 96 32|          zestavjoną. Panna Klema wob ten czas z czekavoscą cemną
 97 33|  dostanje. Dejce list, a jô będę wob drogę grivoł jesz roz tak
 98 33|      będze ludzkô. Drugji vëdosz wob drogę na żëcé.~— Na żëcé
 99 33|        ma tam sedzała na Glonku. Wob dzeń sedzałasma zveczajno
100 33|         dziso przez pannę Klemę.~Wob czas długjich tidzenji,
101 33|     grzesznigo cała, a Remus mje wob ten czas v tich scanovich
102 33|         skorzanni pas dlo Trąbë. Wob ten czas vęgle sę rozżolełë,
103 33|          tam zatacilë!~Tak jô sę wob drogę wumovjił z rebokami,
104 34|     mogącë skurac, vëporajilë sę wob noc precz. Potvjerdzilë
105 34|      jegomosc navetk v potrzebje wob noc wostac, bo won mô na
106 34|         wod żeda Bluma. A chocbe wob drogę do Korsina jegomoscë
107 34|      vjeczor też vrocę i wostanę wob żnjiva na Zoborach.~Tak
108 34|   buksami jisc, to mogę, ale won wob ten czas na mje svoję jiverę
109 35|        latos ze szopką. Svjat sę wob ten czas nje zapadnje, a
110 35|      brzegóv Vdzidzkjigo jezora.~Wob zemę całą tropjiło to mje.
111 35|         koscoła klosztornigo. Bo wob czas naszi njevoli na Glonku
112 35|         nje vozeł, bom go vëzbeł wob drogę a navrocëc nazod po
113 36|         a pon kozoł vëcąc konje. Wob drogę won zaczął gadac:~—
114 36| przëstoją na nas bjednich ludzi.~Wob ten czas ma zajechała na
115 36|           Może won naju wotrzimô wob noc a jutro nas pusci v
116 36|        dzivni vjidë łiszczą. Ale wob dzeń won v jedni dvornicë
117 36|         won sę tu sprovadzeł, to wob noc jakjis duchë po pałacu
118 37|         jein sę srodze, jakżesce wob drogę mje rzeklë, żebe tak
119 37|    Bjejta tero, bracô, i robjita wob vjeczor, co sę vama vjidzi.
120 38|       alem sę doznoł: Nje vorto!~Wob tę rozmovę beł veszłi malorz,
121 38|      wostatną pamjątkę wodnjosł.~Wob tę naszę rozmovę malorz
122 38|         rząd wobrazóv na scanje.~Wob ten czas wogjiń na njebje
123 38|         Stefana Batorego zabjiti wob czas buntu mjeszczon v Ridze?~
124 38|         sę mocni.~Derda, chturen wob ten czas z Trąbą muszoł
125 39|  lądovelësmë v Jizbjicach. Tu ju wob ten czas naszło połnjé.
126 40|       tim duszę stracëc!~Ale mje wob nę całą rozmovę v głovje
127 40|      Trąbjinë, Remus. A żeli mje wob drogę do tich błogosłavjonich
128 40|  spjevają. Rozvalëc dvjerze! — A wob ten czas przez trzosk doł
129 40|      vëbjitim, a ludzom, chterni wob ten czas vëbjilë dvjerze,
130 41|    chdzeroz zdovało, kjej won sę wob vędrovkę krąceł po lese —
131 41|      jakbe zapjeczętovaną. Julka wob ten czas zdrzała cvjardimi
132 41|         chcesz, to wostań wu mje wob noc przë pjecku. Ale nje
133 42|        do trumë, żeli nje zeszłë wob czas vanożenjô jego z Remusem.
134 42|          mjeczem tępjił lud nasz wob dzesęc vjekóv. Przemiszlującë
135 42|         tropjiła tęsknjączka, bo wob jinszé lata jô z mojim zmarłim
136 42|   przikłod jezdes të, kantroł sę wob drogę z jakjimi dzevusami
137 42|         doznoł, chdze jô jezdem. Wob ten czas Trąbjinô ze słodkjimi
138 42|            Vejtale, Remus! To të wob noc lezesz do vdóv? No,
139 42|        całô vjes vjedzała, że jô wob noc społ wu Trąbjinë.~Tero
140 45|       mjasta, wode vsë do vsé. A wob drogę zazeroł jem dzecom
141 45|  vëkopanich przez bjednich ludzi wob zemę v lese, kjej jinszi
142 45|          jinszi robotë nje beło. Wob lato wonji na potrzebę je
143 45|     Smętkjem? Pojce na smętorz a wob drogę vom povjem:~— Wusodł
144 45|         są drogji i sądë Boskji!~Wob ten czas ma stanęła na smętorzu.