Chapter

  1 2 |           Bëlë też dvaji parobcë: Mjichoł i Morcin. Morcin jesz nje
  2 2 |         zemji wod smjechu. Navetk Mjichoł przëstanął sę i smjoł. Bo
  3 2 |       kolano i zaczął mje tluc. A Mjichoł sę le przëzeroł, bo mjedze
  4 3 |       żodni studnji nje beło. Ale Mjichoł mje povjodoł, że tam za
  5 3 |      chmur na pobjegłim njebje. A Mjichoł przëpodł do mje, za vłose
  6 4 |         provda. ~— Jô vjem, że cë Mjichoł vsepoł. Ale ten roz won
  7 4 |     prędzij wurosł! — przëvtorzeł Mjichoł.  ~Ale wona na njich nje
  8 4 |       dobetk v szkodę pusceł!  ~A Mjichoł przësvjodczeł: ~— Jesz be
  9 4 |           wodvogę, knopje — rzekł Mjichoł — to jidz pod las jaż do
 10 4 |          A wob drogę jô czuł, jak Mjichoł movjił do Morcena:~— Chocbe
 11 4 |         dzivną chojnę, wo chterni Mjichoł spomjinął: Na brzegu, kąsk
 12 6 |       Doma wostelë le Marcijanna, Mjichoł i jô. Bełbe i Mjichoł szedł,
 13 6 | Marcijanna, Mjichoł i jô. Bełbe i Mjichoł szedł, ale wob zemę vlazło
 14 6 |         bo sę jesz bjeleła novô a Mjichoł ję przez kjile vjeczoróv
 15 6 |         pevno beło za szkoda.~Tak Mjichoł sę pitoł:~—Aza cuż të go
 16 6 |          na novą godzenę.~Naszedł Mjichoł, popjerającë sę palecą,
 17 6 |           jesma zjadła i vëpjiła, Mjichoł sę przeżegnoł i rzekł:~—
 18 6 |       woschłi jak pesternjok.~Tak Mjichoł mję kozoł przińsc do se,
 19 6 |         vej, co sę stało! —~Na to Mjichoł boczlivje vezdrzoł Marcijannje
 20 6 |          njiżodni tajemnjice.~Tej Mjichoł medetovoł całi szturk a
 21 6 |           to też! — przësvjodczeł Mjichoł. — A moję Martę jô poslę
 22 6 |           mruczoł i nje jodł. Ale Mjichoł sę vësmjevoł i podkorbjoł:~—
 23 6 |           të, Marcijanno! — rzekł Mjichoł i sę vëszczerzoł.~Tej wona:~—
 24 6 |       podłodze, jaż dudnjało.~Ale Mjichoł sę dzevovoł i rzekł:~— Jô
 25 6 |           wona głosno płacze.~Tej Mjichoł do mje rzekł:~— Remus, vezle
 26 7 |         njim kurdusoł sę kulavi i Mjichoł, a za njim spjeszeła sę
 27 7 |       konja strąceł i wuskromjił.~Mjichoł le słuchoł i na mje zdrzoł,
 28 7 |          Marcijanna. Wona, ledvje Mjichoł ji rzekł dva słova, znjesła
 29 7 |         jisceła bez kuńca, kjejbe Mjichoł nje beł rzekł:~— Vez knopa
 30 8 |          mje do jich chałupë. Tam Mjichoł mje akuratno wobezdrzoł
 31 8 |          gronk mleka do vëpjicô a Mjichoł pozeroł na mje i kjile razi
 32 8 |          svjęti spovjedzë.~Tej so Mjichol postavjił svjeczkę na stole,
 33 8 |          vęża skuszonego...~Pokąd Mjichoł spjevoł, z głovë mje nje
 34 8 |      vjęcij njick nje rzeklë. Ale Mjichoł mje wodtąd dzeń kole dnja
 35 8 |            vszeskjich v gromadze. Mjichoł mu za to wod gbura przëvjozł
 36 8 |          pjenjądze be sę nalazłë.~Mjichoł kąsk pomedetovoł, tej rzekł:~—
 37 8 |          zrobjił, jak ten potcevi Mjichoł movji!~V ti chvijlë jô so
 38 8 |         robota na wotmjanë.~Stari Mjichoł jesz vjedno spjevoł svoje
 39 8 |           szolała na svjece, tede Mjichoł, nim legoł do spjiku, vëdobivoł
 40 8 |        Litoscevi sąd!~Tak trąbjił Mjichoł na vszeskji szterë nortë
 41 8 |           Mroz cął jak rozgami, a Mjichoł nad svoją ksęgą spjevoł
 42 8 |          njick nje wodpovjedzało. Mjichoł sę ku reszce stanovjił i
 43 8 |        Kjej roz mocnji zasvjeceł, Mjichoł vëcignął pravą rękę navprost
 44 8 |     jezoro stojała wotvartô voda. Mjichoł jak be chcoł njico rzec,
 45 8 |         wuszła kavałk drogji, tej Mjichoł podnjosł rękę nad woczë
 46 8 |        woni wolszkji nad zotorem. Mjichol beł ti sami vjarë i rzekł:~—
 47 8 |      kraczajóv ku ni wolszce. Jak Mjichoł vjidzoł, że vołanjé njick
 48 8 |         dravoka ku wolszce. Na to Mjichoł sę stanovjił i rzekł:~—
 49 8 |   provadzeł nazod, tam chdze żdoł Mjichoł na lodze. Nen, skorno go
 50 8 |       pustkovjô. Na woborze rzekł Mjichoł:~—Gbur be sę gorzeł, kjejbesma
 51 8 |            vszetko po poł detkji. Mjichoł kupji stążkę dlo svoji Martë.
 52 8 |         svoji snożi corce.~A kjej Mjichoł nje chcoł anji słuchac,
 53 8 |          jô chcoł żedovji płacëc, Mjichoł mje wuchveceł za rękov i
 54 8 |        ksążka! ~A żid na to:~— Co Mjichoł movji! Zveczajnô ksążka?
 55 8 |           zachodzeł do Mjichałóv. Mjichoł zapoloł svjeczkę na stole
 56 8 |          v kominkii sę spolełë, a Mjichoł z głovą, spartą na ręce,
 57 9 |          ma zaczęła worac v polu. Mjichoł prorokovoł, że zema będze
 58 9 |         mało jak kot.~Na to rzekł Mjichoł:~— To będą takji mankolije.
 59 9 |          nji mogę! ~Na to wuvożoł Mjichoł.~—To je barzo zle! Żeli
 60 10|       studnji stojała Marcijanna. Mjichoł wuprovjoł cos przë vasążku
 61 10|           ju całi szturk! — rzekł Mjichoł. —Jakuż może bëc jinaczi,
 62 11|      sadze przëczupnjętô sedzała, Mjichoł przëmeszlivoł wo lekach
 63 11|         na vjerzesku, przëstąpjił Mjichoł, przëzeroł sę chvjilkę,
 64 11|         będze!~—Bovejle! — movjił Mjichoł dalij. — Są chorosce takji,
 65 11|      będze czas pogadac.~Wodszedł Mjichoł, a ve mje sę sumjenjé wodezvało:~—
 66 12|    Jakjimi dręgjimi lekoma ~stari Mjichoł lekovoł Remusa. ~Ziłi Duch
 67 12|     robotë nje dovoł, le Morcin i Mjichoł za mje vstąpjilë, a jô le
 68 12|     movjiła. Njezadługo przëszedł Mjichoł, a jak mje wuzdrzoł, rzekł:~—
 69 12|     buszni?~Ale smjoł sę przë tim Mjichoł i mje klepoł po reminju.~—
 70 12|         tak!~— Poprovdze! — rzekł Mjichoł. Dziso v nocë paproc mô
 71 12|        głupim rozumje! — wodrzekł Mjichoł. Tej pomedetovoł kąsk i
 72 12|          dimem do njeba, kjej mje Mjichoł wobudzoł i movjił:~— Wobleczë
 73 12|          Kjej jem sę woporządzeł, Mjichoł zabroł mje drogą ku łavom
 74 12|           vjidzoł jak przez dokę. Mjichoł mje vjodł nje do stanji
 75 12|          łożko, vesoko vësceloné. Mjichoł mje pomogł mokré ruchna
 76 12|      kraju. Ku reszce przëszedł i Mjichoł, Stanovjił sę przede mną
 77 13|                              XIII~Mjichoł wopovjodô wo dovnich dzejach ~
 78 13|       ceplij beło. Kanął Advańt a Mjichoł vjeczorami jął spjevac:~—
 79 13|    svjecei, a przë vjidze spjevoł Mjichoł. Wob dzeń stękało klepjisko,
 80 13|      pravjilë wo dovnich dzejach. Mjichoł, kjej dobjegł do negji ze
 81 13|      podchodzi pod jasné njebo.~A Mjichoł zażeł z rożka i rzekł:~—
 82 13|           szlë do svoji robotë.~A Mjichoł jął povjadac:~— Stari ludze
 83 13|         złotim mostem! — wodrzekł Mjichoł.—Ale co będze, tego nji
 84 13|   wutrzimelë.—~Takji mądré godkji Mjichoł provadzeł ve vjeczorë Advańtovi,
 85 13|        godkji be nje vzęlë, rzekł Mjichoł  — choba, żebe ju vszetkjich
 86 13|           przë pjecku, a przë nji Mjichoł, Woprzestelë gadac, kjej
 87 13|    Straszk wujachoł z pustkovjô!— Mjichoł na to sztot przemiszlivoł,
 88 14|  Vjeczorem po roboce rzekł do mje Mjichoł:~— Na naszim puslkovju Smjerc
 89 14|            Moc Boskô! — vestchnął Mjichoł. — Komu namjenjoné, tego
 90 14|   rozmajitigo sztołtu, jak mje no Mjichoł spominął. Ale moja wuvoga
 91 14|         Pańskji zdrzelë ze scanë. Mjichoł sedzoł przë stole nad svoją
 92 14|      czervjoną krevją kaszlô?~Ale Mjichoł sę zameszleł i nje wodrzekł
 93 14|    poprovdze je tu panem! — rzekt Mjichoł. A kjej jem mu v woczë zdrzoł
 94 14|     chodzima v njim do dzisodnja.~Mjichoł woprzestoł i jął przemiszlac.
 95 14|          scanje.~A jô vjedzoł, że Mjichoł v pamjęcë szukô vątku nich
 96 14|          jinaczi bëc nji mogło.~A Mjichoł rzekł:~— Boczë, Remus —
 97 14|           to nje wodrzekł njick a Mjichoł zaczął spjevac svoją nocną
 98 14|          zrobjił, jak ten potcevi Mjichoł movji. A Mjichot beł wudbë,
 99 14|         domje. Bëlë pon i panji i Mjichoł i Morcen i knop wod dobetku
100 14|         mjała woczë zapłakané. Le Mjichoł jak położeł łeżkę, vestchnął
101 14|          vstec dalij i dalij. Jaż Mjichoł sedząci do zegara plecoma
102 14|         Nje żije! Zervoł jem sę a Mjichoł i Morcin i knop ze mną i
103 14|        jem go chiże popchnąc, ale Mjichoł zatrzimoł mje rękę i rzekł:~—
104 14|         tądkę nje jeżdzoł — rzekt Mjichoł i kręceł głovą.~— Njeboszczik
105 15|     nowukę. Przë vëcinanju drogji Mjichoł sę przëznoł, że ten szlach
106 15|           pokozało.~Tak rzekłszë, Mjichoł dalij rąbjił chrostë na
107 15|          Liza i Gnjadi zacągnęłë, Mjichoł kulavjejącë na przodku zanoceł
108 15|     skozoł jem polcem v gorę. Ale Mjichoł vezdrzoł chiże, uwodvroceł
109 15|         sę złączeł z naszimi, tej Mjichoł sę przëbliżeł ku mje, kjivoł
110 15|            Marta vjęzła strefle a Mjichoł kartovoł svoję ksążkę z
111 15|          Morcin jidze! — smjoł sę Mjichoł. A Marta skoczeła i panu
112 15|          v koscele, jaż ku reszce Mjichol wodemknął gębę i rzekł:~—
113 15|          mje wob tę godkę potcevi Mjichoł, ale jô nje wodrzekł njick.
114 15|         jem zaszedł do Mjichałóv, Mjichoł povjedzoł:~— Bjej z Bogjem,
115 20|       chvjilë, jak mje no potcevi Mjichoł i Marta na pustkovju zchovelë
116 26|           ksążkę, i Marta i stari Mjichoł spjevająci svoje pjesnje
117 27|        krąci bat!~Ku reszce stari Mjichoł sę przëkurdusoł i povjedzoł:~—
118 28|           naszim pustkovju. Stari Mjichoł v checzë svoji zasepani
119 28|          krzikva kurzi na dvorze. Mjichol zjimô ze scanë rog i jidze
120 28|       stari woczë zamknje? Bo won Mjichoł ju z łożka nje vstojô i
121 28|        tim razu go nje minje. Tej Mjichoł krom czervjoni blevjązkji
122 28|          też to vjeselé będze, bo Mjichoł prorokuje vojnę, a ta njedaleko
123 30|     zomkóv i krolevjonk, to stari Mjichoł pevnje rzekł provdę. Bo
124 30|  pustkovjovich lôt wopovjodała. A Mjichoł mje rzekl, żes të gnota
125 39|        czężkji chvjilë stari nasz Mjichoł na pustkovju, jak won tam
126 41|         pustkovju vëchodzeł stari Mjichoł trąbjic na zbłądzonigo.~—
127 41| Przëboczeł jem sobje tero, jak no Mjichoł na Lipińskjich pustkach
128 42|       lato i jesiń i kanął svjęti Mjichoł. Do Zobór zańsc jô jesz
129 45|           to beł nen mol, chturen Mjichoł njeboszczik i naszi ludze