Chapter

  1 1 |         bełbe jarmark bez Remusa? Wu njego bo też nabivac beło
  2 1 |    zełgané przez psotnjika Derdę. Wu njego jedinigo nabëc beło
  3 1 |          to noprzod so vëszukivoł wu gbura mol, chdzebe mogł
  4 1 |          jesz timi czasi vjerzilë wu naju v żedóv. Bez targovanjô
  5 1 |        kupjił kavałka blevjązkji. Wu Remusa targovanjô nje beło.
  6 1 |      Bivało navetk i tak, jak toi wu naju potcevich i rzitelnich
  7 1 |           vanożëc po svjece, mogł wu jakjigo gbura ze svojimi
  8 1 |        Remus mjoł wuzbrani talarë wu jakjigos rzitelnigo człovjeka.
  9 1 |         przëblizeł. Bo to stojało wu mje pevno: Remus nje beł
 10 1 |  szkolnigo v Lipnje, tego samigo, wu chternigo Remus za żëcô
 11 2 |       pozdnji — wuprosi mje łaskę wu Boga, żebe to, co cë chcę
 12 2 |          nalozł jem sę na służbje wu gbura Zabłockjigo na Lipskjich
 13 2 |            Spac mje delë v stanji wu konji. Gnjadi i Liza bełë
 14 2 |          mjeszkomë v lese, vjidno wu nas i cepło. Ludzkji woko
 15 3 |          to bełë dobré drzevjęta.~Wu naju na pustkovju povjadelë,
 16 7 |          njich zabjelełë kłë, jak wu psa, chturen kąsac chce.
 17 8 |        jak mjedvjedz na postronku wu cegana.~Ale ma ti jego komediji
 18 8 |          sę:~— Takô pesznô stążka wu żeda v mjesce kosztuje talara,
 19 10|           sobje, jak jem spravjił wu młinarza i vëjachoł ze vsë.
 20 14|    zimkovi kvjat, budzeła sę volô wu ludzi. Ale ti, co panovelë,
 21 14|         Ale jô so przëboczeł, żem wu ksędza na nowuce vjidzoł
 22 14|         gorze v Straszkovi jizbje wu tego dzivnigo czlovjeka
 23 15|           sedzoł jem po vjeczerzi wu Mjichała. Marta vjęzła strefle
 24 15|           pełne spokojnich ludzi, wu chternich mje beło dobrze,
 25 16|          won mô krom tego złożoni wu pana szkolnigo. Zapłacisz
 26 16|       rzekł do mje Gaba:~— Remus! Wu vaju Kaszubóv je zveczoj
 27 17|           A nożadnjeszi czasem mô wu njich novjęcij szczescô.
 28 17|          won vënekoł nas. Beł tam wu njego takji peszni pon z
 29 17|          je tovarem i dobré jimję wu Boga i ludzi.~I ma szła.
 30 18|           bezpjeczni, jak zopjeck wu matkji doma.~Le moje mokré
 31 19|          Gęba mu sę vëdłużeła jak wu dżenji a z woczu priskałë
 32 21|       wostavji svoję karę wob noc wu gbura Stankovskjigo pod
 33 21|            A jak będzesz v Lipnje wu svojigo szkolnigo, tej wonji
 34 21|           narobjiło vjele złoscë. Wu mojigo drucha wukjidło poł
 35 21|      talaróv va dziso przëpjijeta wu Neumana, a na kompanjiji
 36 22|            Jakji mosz przezvjisko wu dziseszich ludzi?~— Remus!~—
 37 22|     wuzdrzelë, tej rozpitivelë sę wu ludzi, cze nji ma strzode
 38 23|          dalekji drogji! Wostanji wu nas i wodpocznji! Ale kjej
 39 23|          i jinszim sę trafji. Ale wu mje, to jesz vjęcij njiże
 40 23|   Vejherova, a wob dzeń sę vëspję wu vjadomigo vęglovnjika v
 41 25|         bo më momë tu bezpjek jak wu matkji za zopjeckjem. Wob
 42 25|         spji i nje zvożej na mje. Wu storich ludzi spjik nachodzi
 43 25|          rozińdzema Remus. Jezdem wu cebje v długu, żes mje tovarzeł
 44 25|      drogę. Za to vjedno nalezesz wu mje goscenę, kjej zabłądzisz
 45 25|           won mje za to czestovoł wu Szredra v Strzepczu, kjej
 46 26|           wod kjede të tam służeł wu Zobłockjigo?~— Wod dzecinnich
 47 27|           jednak Remus co le mało wu njego przesodivoł i wodbjeroł
 48 27|          Muchą Zoborskjim, zvanim wu ludu krolem jezora.  Z njim
 49 27|          za możebnosc krzevi gębë wu spodzevanigo potomstva policejanta
 50 28|          Morcen gvesno tero sedzi wu njich, jak dovnji jô sedzoł,
 51 28|       Vebrem grac po domovnjikach wu mjeszczanóv. Ale Czernjik,
 52 28|          wotmjenjiła nasze talare wu Neumana. Bo chtuż vje, cze
 53 28|      kjejbem beł mjoł tile łaskji wu Boga, co ni żedzë, njim
 54 29|       zaszła do nigo vęglovnjika, wu chternigo ma v nen czas
 55 29|          Wonji to njibe porządkji wu naju vprovodzają. Chtuż
 56 29|       drzozgji zakopję. Kjejbe tu wu vas doma, co bronji Boże,
 57 29|              Będzë spokojni! Doma wu cebje vszetko v svojim szeku!~
 58 30|         krijovkę na Glonku.~— Bos wu njego mjoł łaskę wod chvjile
 59 31|           jem jich wobu czestovoł wu Neumana Ale będzë pevnim,
 60 31|         moji jizbedce, jak dovnji wu szkolnigo, tej jô społ trzë
 61 31|         mojim rozumem nje je, jak wu jinszich chłopóv puscilë
 62 31|            njeczułam. Bo chtuż tu wu naju mjołbe smjoc sę i vjeselic?
 63 31|         sę i vjeselic? A rovnak i wu naju za moJich młodich lôt
 64 33|           złapjic naszigo Remusa. Wu smjesznigo Trąbë njicht
 65 33|         vjerzëc i robjic będzesz, wu betk i szczestlevosc, jak
 66 33|         mô tam prożną durę, chdze wu ludzi strach sedzi. Ko rovnak
 67 34|       jegomosc, możece bezpjeczno wu naju wostac, jak vom sę
 68 34|         rzekł:~— Dzecë! Pjękno tu wu vaju, mjirno i dobrze, jak
 69 34|        vaju, mjirno i dobrze, jak wu Boga za zopjeckjem. Ale
 70 34| svjeckjich, ale tich pevno bem tu wu naszich rebokóv nje dostoł.~
 71 34|       kożdą karczmę i kożdą ladę. Wu Rezego, bogobojnigo karczmarza,
 72 34|   rebackji vkoł tich vód bełdziso wu mje reno i proseł, żebe
 73 34|         ji matką, bo vjidząci, że wu njich mało rąk do robotë,
 74 34|        dzivni traf! Bo wod vczora wu mje nocuje jakjis pastor
 75 34|         długo jesz mjeszkac będze wu vaju nen ksądz Krauze?~Ledvjem
 76 34|            panje Reza, mjeszkô tu wu vaju chto z przezvjiskjem
 77 34|   vjeczora — rzekł Reza — mjeszkô wu mje na gorze jakjis pastor
 78 34|        jesz v szarim vjidze dziso wu jednigo z tuteszich szkolnich,
 79 35|   wodrobjic arąd za moję jizdebkę wu szkolnigo. Tak Trąba vzął
 80 35|         jô wostoł v moji jizbedce wu szkolnigo i zdrzoł, jak
 81 36|      połkvaterk żołcë wutoczi. Bo wu ti zortë grzesznjikóv żołcë
 82 36|     krampach przińdze żeganjé. Le wu njich ju je żot takji, że
 83 36|           scigają. Bo vejcele: tu wu naju, to je provdzevé pjekło
 84 36|        jak ze skopa, a czasem jak wu zajka, dzevjęc skór scignąc
 85 36|        czekavi i rod, jak won nas wu dvornjika dostoł i vezvoł
 86 37|                            XXXVII~Wu wostatnigo Kaszubë v Pomorsce. ~
 87 37|      vaszą. A gbur to mur! Ale tu wu naju sa le vjelgji panovje
 88 37|          czimu Smętk przeszkodzeł wu ksążąt szczecińskjich: złączeł
 89 37|         przëchodni dążi czas. Ale wu nas fala v rzece vëschła,
 90 37|            Ale chdziż va vjidzała wu vas pomnjikji, postavjoni
 91 38|       dovno na vjatrach morskjich wu rebokóv, naszedł do naszi
 92 39|          v nim zaczarovanim zomku wu pana Sorbskjigo sedzoł,
 93 40|          ten komin przez dach jak wu nas, ale beł wucęti v ti
 94 40|    wodbivac nje będze. ~Płacz beł wu starich, ale to spravë nje
 95 40|        płakac, czegom jesz njigde wu njego nje vjidzoł. Trzimało
 96 40|         szczitach chat tam, chdze wu naju poszivork przebjijô
 97 40|           Derda, jak cebje cucilë wu dvornjika po ni straszni
 98 40|      kvjitłë kvjotkji te same, co wu naju na vsë przed woknami
 99 40|       wodpoczivoł v moji jizdebce wu szkolnigo! Njigdem jesz
100 41|        czas na vędrovkę po vsach. Wu mjc nje beło vjelgji chęcë,
101 41|    butelkji, chterną v Koscerznje wu Neumana nalac sobje kozoł.
102 41|           zaczęłë sę krzevjic jak wu dzecka, chterno płakac chce.
103 41|         mje zastąpilë. A szołtes, wu chternigo na wustrzesze
104 41|        Abo kjej chcesz, to wostań wu mje wob noc przë pjecku.
105 41|           rzekł:~— Wostań, Remus, wu mje na ten straszni mroz!
106 42|       protokoł. Trupa położełasma wu Trąbjinë v jizbje. Jak skuńczilë
107 42|           detka na pogrzeb gvesno wu ce prożno szukac.~—Jakuż
108 42|          a vjedno bez zopłatë, bo wu vaju detk cvjardo v soloku
109 42|    pamjętac będę!~V moji jizdebce wu szkolnigo, tamem przëszedłszë
110 42|     zbjegało. Woddani v przechovę wu pana szkolnigo, mój mjeszk
111 42|         jadusza nje je z tich, co wu tich prostich ludzi, chternim
112 42|       chace abo bogactvo i chvała wu ludzi są żnjivem vszelkji
113 42|        nen czas straszné przigodë wu vëmjerającich Kaszubóv przëgasełë
114 42|           Ale nje v moji jizdebce wu szkolnigo. Przë mojim łożku
115 42|      vjedzała, że jô wob noc społ wu Trąbjinë.~Tero zrobjił sę
116 42|   Zakarovoł jem do moji jizdebkji wu pana szkolnigo. Ale ten
117 42|       Remus! Tvoje mjescé je lero wu tvoji bjałkji. Jô tvoji
118 43| Wostavjivszë karę moję v jizdebce wu szkolnigo, teguż samigo
119 43|           krev stolimovô burzi sę wu nas na vszelkji gvołt i