Chapter

  1 2 |      knopku, to je tak: Mocnô je ta chata nasza, v srąb vëbudovanô
  2 2 |     bojkji. — Ale jô vjedzoł, że ta bojka beła provdą. Lem njick
  3 3 |        nji mogła, a dvje prosté. Ta krzevô mjała czubk jak mjotła.
  4 3 |          sana na krotkjim drągu. Ta trzecô mjała jakbe szadą
  5 3 |   drzevję mjało korunę na szeji. Ta jarzębjina stojała v pole
  6 3 |       vjidzec koszulę z varpu, a ta koszula nje beła całô. Mój
  7 4 |          v nocë na zomkovjisko. ~Ta sprava mje wodtąd nje dała
  8 4 |          vrocę i dovej boczenjé! Ta noskvarnô Bezroga, co łonji
  9 5 |    kamiszkjem drapac. Tej sę pod tą czorną skorą zaszkleło jak
 10 6 |        beło dobré dzevczęczesko, ta Marta, le roz wona zle zrobjiła.
 11 6 |         Navetk mrovczi szperetus tą razą njick nje pomogô.~—
 12 6 |         że naju pustkovjé, to je tą zemją wobjecaną, wo chterni
 13 7 |         Lipna, bom so wuvożoł:~— Tą drogą, kęde won przenekoł,
 14 7 |       drogą, kęde won przenekoł, tą won sę i vroci!~Długô chvjila
 15 7 |    skaroł? A za cuż kozoł mje sę tą njivekę wopjekovac, choc
 16 8 |           Tak jô do żeda:~—A cuż ta ksążka kosztuje?~— Ti ksążkji
 17 8 |          Bo jak be sę vëdało, że ta ksążka je wode mje, tobe
 18 8 |         mjoł po nję przińsc. Ale ta planeta beła gvesno podrobjonô,
 19 9 |       tovarzeszem. — Pjęknô beła ta svjętô kobjeta, jakbe vëszła
 20 9 |         Kjileż to ju lôt bjeżało tą vodą v svjat, jak jô tu
 21 9 |      ceszô, ale gorą szła vjedno ta sama nota.~— Nji ma ji,
 22 10|       tvoje dobëcé na Golijace i ta zaklętô krolevjonka! Jidz
 23 10|         sana dlo konji. Mje tede ta całô ich procô vëdovała
 24 11|      wubetku na svjece, bo wona, ta tvoja krolevjonka, zadała
 25 12|      korbała. A vjesz të też, że ta noc, co jidze, je nocą cudóv?~—
 26 12|           Le beło mje tak, jakbe ta chorosc vëpoleła ve mje
 27 13|     mocnjejszi naprocem naju. Bo ta bronjô pod wustrzechą beła
 28 13|         na svjat, jak wurosnę. I tą drogą szłë moje mesle, jak
 29 14|      namjenjoné, tego nje minje. Ta kosa nje tnje dlo naszi
 30 14|       nom ricerzom i szlachce. A tą strzelbą jô to wubjił, ledvje
 31 14|    godzenę! — rzekł jem.~— To je ta njeszczestlevô godzena! —
 32 15|       pon Jozef, chturen wodbivô tą starodovną drogą zaboczoną
 33 15|       wostała, żebe na mje żdac. Ta sę pitała:~— Chdziż të,
 34 17|          podnjosł rękę.~— Tam za tą drogą, co vdłuż rzekji provadzi,
 35 18|       Boże bronji, mogła zapolëc tą starą latarnją. Zładuj lepji
 36 18|       svoją godką a nje stój jak ta żoga tam v tele ze zaredzevjałimi
 37 18|       dalij.~— Jak to dobrze, że ta broma mô tile skał a to
 38 18|       Cuż? — rzekł jem.~— Remus, ta dużô żoga sę ruchô ! ~Smjeszno
 39 18|       szarpoł.~— Remus, zdrzële, ta dużô żoga sę ruchô! ~Trąbo! —
 40 18|  Medetovoł i medetovoł Trąba nad tą spravą, ale vnetk to zaczęło
 41 18|          wobracac koła, to be sę ta całô starô latarnjô mogła
 42 19|       njimi. Przëznajece som, że ta sprava mô vjększą vogę njiże
 43 19|       duch jakji zdmuchnął. Beła ta głova jak snożo malovani
 44 19|            Nje vjem, zkąd mje sę ta smjałô spjeva brała. A co
 45 19|          sę tede i szła spjeszno tą drogą. A beło mje dosc czężko,
 46 19|         V jimję Wojca i Sena...! Ta gorzołka mje sę wodbjijô
 47 20|         głovnich? Może leż mje i ta moja gra do głovë poszła,
 48 20|        gra do głovë poszła, bo i ta beła pjekjelnô, jakbe mje
 49 20| przeżegnoł sę i godoł:~— Żebe le ta doka sę chcałi rozińc! Bo
 50 20|       Ale przisągłbem, Remus, że ta jedna kopjica sana sę ruchała?~
 51 20|         to kopjica sę ruchała?~— Ta, z chterni nen cenkji szach
 52 20|  povjedzoł, tak i jô vjidzoł, że ta kopjica sę jęła zibotac
 53 20|        beł żort. Ale vjerztamje: Tą sztuką jô so njeroz retovoł
 54 20|          wobrachovac. Może wonji tą masziną navetk gvjozdë na
 55 20|          Ale jô jem ti wudbë, że ta maszina jich też roz woszukô
 56 21|     wosmë talaróv gvesno ju szłë tą drogą, a chtuż będze dvjigoł
 57 21|          nowuka!~— Won cë gvesno tą nowuką bjił v nen mol, wo
 58 22|        nje wurzasnji sę! Ma jich tą razą woszukoma. Zabjerej
 59 22|         Jakbe pjorun trzasł, tak ta pjesnjô wuderzeła v nobożni
 60 23|          cemnô jakbe not. Tu pod tą figurą z daleka nas njicht
 61 23|          jedno woko. Jedno mjała ta njeszczestlevô szkapa, co
 62 23|         Ale Złemu pevno mjerzała ta chvala Bożô i chrzescijańskô
 63 23|     vëdzeli v głovę, tak sę wona ta kjełbasa rozlecała zaru
 64 23|   kjełbasę jesz roz tak dużą jak ta, chterną wonji vom vzęlë.~—
 65 24|     pjerszim kaplicom Kalvariji. Ta fala nas rozdzeleła.~Va
 66 25|         lubji vanożec po lese. A ta doka deszczovô rzoze naszigo
 67 27|         spravjedlivosc ludzkô! A ta je zamkłô v napjisanim pravje.
 68 28|       Mjichoł prorokuje vojnę, a ta njedaleko po vjeselu sę
 69 29|      vezdrzoł na svoję sostrę, a ta rozumjała. Bo vzęła go i
 70 29|          wostatnich chvjil jego.~Ta njeszczestlevô sprava jednak
 71 31|        krevni — naprovadzel jich tą drogą.~Rada Trąbë nom sę
 72 32|    Knjeji. Bom sobje wudbała, że ta Bożomęka muszi bëc takô
 73 32|  zabjegła jim drogę. A tu, chdze ta Bożomęka stoji, beło jich
 74 32|         na Zoborach trzimoł, jak ta pesznô corka!~Czężkji spomnjenjô
 75 32|        gromadą kaminji, jakbe je ta gora gvołtem ze sebje vëpchnęła
 76 32|    Zezamje wodemknjij sę! — tobe ta gromada kaminji sę rozstąpjiła.
 77 32|       szła długô jak komin rura. Tą drogą przëpłivało pod zemję
 78 32|          boli. Bo wuvożce sobje: Ta joma i ta dostatnô jizba
 79 32|         wuvożce sobje: Ta joma i ta dostatnô jizba pod zemją,
 80 33|         szura nje nabeł. Njic le ta vojna, v chterni Njemce
 81 33|   krijovkji nje vjedzoł. Achocbe ta jimu beła vjadomô, to prędzij
 82 33|        jesz ve spjik szla za mną ta Smjerc, płenącô z njebivało
 83 33|        chmurë sepałë jak gradem. Ta vjilczô pogoda dodała nom
 84 35|        maslonka. Pjęknô wona je, ta panna Klema, jak jutrzenka.
 85 35|          i znjikała. Bladła tero ta cenjô v mojich woczach a
 86 36|          bjałczeni. Bo tu navetk ta voda ve vjadrze pochnje
 87 36|       przez głovę scigną. Czasem ta cuzô skora je tak cenkô,
 88 36|       mjetelokjem, rączką i całą tą vipravą malżeńską. A co
 89 36|         senóv, le jednę corkę, a ta je vjęcij duchem, njiż człovjekjem.
 90 37|         Polską. Vjidzisz, kjejbe ta Polskô jesz beła svobodnim
 91 38|  njebivałą pjęknoscą sedzała tam ta wostatnô panna zMłotkóvSorbskjich,
 92 39|     gvjizdem i szorem. Tak chiże ta zjava kanęła na Błotach
 93 39|         dobrze, że anji voda pod tą zgrają nje priskała, anji
 94 39|         nad nami zlitovanjé. Jak ta fala vodë będze vjęcij razi
 95 39|     połknje. Nje vjidzoł të, jak ta czornô voda zalała ju ten
 96 39|         tile lôt służeła vjerno. Ta, na chternim vozeł po kraju
 97 40|      svój koscoł slovjińskji. Le ta jego vjelgô wudba nji mogła
 98 41|         mojigo przodka na głovę, ta seła ju wusnąc nje chcała.
 99 41|      vjelgji chęcë, ale Trąba sę tą razą napjeroł, żem mu nji
100 41|          cuzô zdovała mje sę bëc ta strona, ale vjid svjeceł
101 41|          na dobrą drogę, sładnje ta Smjerc vińdze na cebje,
102 41|         mje do głovë:~— Cze może ta Smjerc na drodze nje njesła
103 41|      starô chojna jesz żije.~Pod tą cliojną jô nalozł mojigo
104 42|     vëpluła na zemję i rzekła:~— Ta panna ze Zobór njelecho
105 42|   tesknjączka, takô strasznô jak ta, chterna mje nekała przez
106 42|     gmina be sę vëzbeła czężoru. Ta rada sę gburom srodze vjidzała,
107 42|       povjedzoł tak:~— Jak długo ta vjes stoji, gvesno jesz
108 43|       rebackjich seci. Jidącë za ta vonją, doszedł jem ku reszce
109 43|    stareszkóv z jediną coreczką. Ta żevjiła starszich zdobeczą
110 43|      prawojcem nas, Zoborskjich. Ta krev stolimovô burzi sę
111 43|  zdrzałasma smjercë v woczë.~Ale ta njeprzëszła. Jakbe to beło
112 44|        naszą zemję kaszubską. To ta chvjila. v chterni mosz
113 44|        woprzestoł, njim nadińdze ta chvjila.~Zapoleł sę vjid
114 44|         njim sę grob zamknje nad tą dzivną kobjetą.~ ~
115 45|          zaklętigo zomku, czimuż ta sama moc nji mô ji zapolic
116 45|       nożkoma bjegają po svjece?~Ta meslô dodała mje nodzeji
117 45|         nji mogła, a dvjeprosté. Ta krzevô mjała czubk jak mjotłę,
118 45|         korunę jak kopjicę sana. Ta trzecô mjała jakbe szadą
119 45|    przëchodzi modlic sę na njim. Ta, chterną żenjic zmuszilë