Chapter

 1 1 |         słonjinë i mąkji. Znani są też dżadë pod koscołem spjevająci
 2 1 |    vtikô detka v wodemkłą rękę. Są i takji, co v koszu na plecach
 3 1 |     zemę i lato.~Naszi Kaszubji są honorni i dbadzą wo vjidzałosc.
 4 2 |       czego — a ruchna moje nje są pjękné na vezdrzenjé i nje
 5 2 |       mje jich vstid, bo bjedné są, jak jô som a bjedam sobje
 6 6 |     razą njick nje pomogô.~— To są i lata! — rzekła Marcijanna.~—
 7 6 |          le kędevęde koscerzełë są małi krze, tak żem so wuvozoł:
 8 6 |  vjeczerze delë mje volą, żebem są wuczeł z Martą katejzemu
 9 7 |       norzędzem krzivdë. Poj le sa! Bo choc të do mje na konju
10 8 |       noszę, vszetko mjec może. Są zvjercadła, grzebjiszkji,
11 8 |      łeżk ze srebra. A choc nje są ze srebra, to sę tak svjecą
12 9 |      gronk i złoti mjecz dobrze są zchovani pod korunovaną
13 11|         movjił Mjichoł dalij. — Są chorosce takji, co le z
14 11|        dach. Takjimi choroscami są parchë, ług, strzeleń, svjinjok,
15 11|         smjertelnigo. Krom tich są chorosce wod strzodka. Te
16 11|       chorosce wod strzodka. Te są ju gorszé. Bo kjej mester
17 11| sprochnjałigo gnota. — Tej jesz są chorosce, co z dopuszczenjô
18 13|   kożdim pokolenjim naszi ludze są mjejszi i lechszi. Ja, naszi
19 13|        przënekosz, a i przë tim są coroz zgnjilszi. Jô vjedno
20 13|        To jidze ztąd, że chłopë są coroz słabszi i legavszi.
21 13|         vstoł.~—Gvesno ju naszi są po vjeczerzi! — rzekł jem
22 14|       Nje bój sę! Krom tego nje są te ręce mordarza. Bo kjej
23 14|    wumjerô, a navetk jich grobë są cząstkami jich budovë, rosnącë
24 14|         rzekł:~— Boczë, Remus — są ludze takji, co bez bożoka
25 17|   czopkę na kjij i rzekł: Dvaji są dvaji! — Ve dvojkę jô sę
26 18|       povjodają stari ludze, że są na svjece mole takji, chdze
27 19|        panje Czernjik?~— To nje są njiżodni wodrzemjechë wodrzekł
28 19|        godką? Moje sostrë dziso są roczoné na bal. A jô pudę
29 19|      staré mocné vjino.~— Takji są dzeje nasze! — pomesloł
30 20|   czasem na brzegu zapłacze? To są dusze wutopjonich rebokóv
31 20|        ma Zoborskji na Zoborach są jinszigo ducha! Ma zachovała
32 22|   żorotni, jak bjedni i żorotni są ti żevi, chternich wobroz
33 22|       chitrosc kaszubską uwonji są za głupi. Czo! Zaspjevelë
34 22|        płeną ku połnji nocë: to są zdroje Łebë, chterna na
35 23|   procem szandaróv wonji vjedno są v strachu i gotovi cebje
36 23|  pruskji kopeto przerobjilë. Ti są nogorszi, jak kożdi zaprzańc...
37 24|    zemji. Ale wonji dzis na nji są le sługami. Z movą svoją
38 24|      mają. Mova jich i wobeczoj są posmjevjiskjem dlo tich,
39 24|      Vasza wosoba i vasze słova są dlo mje, co zdrovje dlo
40 25|        dva i vjęcij v gromadze. Są to grobë stolimóv. Wonji
41 25|        vjęcork. Z njego te rebë są. Rozumje sę, żem vëjąvszë
42 25|        wo drogę do Lipna. Bo to są ju stronë zapadłé i tam
43 25|       je dzivno. Bo te Tuszkovë są vsą vjidzałą, a tęgji i
44 25|       na mojich pjęknich licach są njiczim procem njevjidzalnim
45 26|         tvojimi ksążkami. Bo to są ksążkji zakozané, co norod
46 26|       procem vłodzë. Te ksążkji są skonfiskované. Vjesz të,
47 27|    głovą v gorę podnjesoną. Ale są i takji, przez chterne sę
48 27|      skorë wostavjisz na placu. Są i takji wuliczki, przez
49 29|    pravo gardło dusi, ale wonji są mądri, ti naju cemjęzicelc!
50 30|     tego nji ma dokazu, że wone są jego vłosnoscą. Wobsztrofovelë
51 32|        mną movjącë:~— Botë moje są robjoni v rebackji sposob,
52 32|       rozeznałë, że v ti jizbje są statkji domovi. Veszedł
53 32|    dostatnô jizba pod zemją, to są dlo mje takji svjęti pamjątkji,
54 33|    rzekł z pevnoscą. Małi vjarë są ludze, co sę boją, be Jancekrest
55 33|        jizbë ku Zoborom robjoni są z vëkumanich wuzimkóv vjerzbinovich?
56 33|   vedług povjostkji pannë Klemë są dzełem stolima, chturen
57 33|         provdę, rzekłszë, dziso są njevolnjikami cuzich panóv.~
58 34|      kożdimu z naju jego drogji są pjisané, a moja droga wod
59 34|       movją, tovarem.~— A chdze są te jego tovarë?~— Vëprzedoł
60 34|      tim, jak mjętkji i zgrabni są ruchë tego dzirżkjigo dzevczęca,
61 34|        chterne podług katejizma są czężkjimi grzechami. Ale
62 34|       też rozumjem, czimu wonji sa gorą nad nami nobożnimi
63 35|     naszi, ale jich vse i chatë są le vispami v njemjeckjim
64 36|         Bo i tu, pokąd jô żiję, są jesz Kaszubë.~— Jidzemë
65 36|       sobą? Tec nasze vjeprzinë są v porządku i spravjedlevje
66 36|        bem vjedzoł, chdze ma tu są?~— V pjekle! — wodrzekł
67 36|        na vszelkji vistępkji ju są paragrafë wustanovjoni.
68 36|       Vëplują i jim dobrze! Ale są jinszi, co szvotolë dużi
69 36| nawuczëc worac v jego vołë, tej są i takji, co zbankrotovelë
70 36| jistamańtnje nje vjedzoł cze ma są v pjekle cze nje, cze to
71 36|            Cze va poprovdze nje są djobłë a to tu nje je pjekło?~—
72 36|         trzimô nigo malarza, to są le takji pańskji trele,
73 37|        rzekł.~— Panje! Tu wonji są!~Pon sedzoł na vesokjim
74 37|    Chdzes daleko v kraju Ruskóv są takji borë, przez chterne
75 37|       po naszimu godają. AIe to są rzoze słuńca, chterne za
76 37|     gbur to mur! Ale tu wu naju sa le vjelgji panovje i bjedni
77 37|        scan na cebje patrzą, to są naszi ksążęta kaszubskji.
78 37|      vëschła, a te tu pamjątkji są jak kaminje v żłobje vëschłi
79 37|         scanë na naju zdrzą, to są moji przodkovje. Jô z njich
80 37|       jem wod starich ludzi, że są takji, co na kjile molach
81 38|   ludzom to ju njeje dzivno, bo są nałożni, że z drogji zbjerom
82 38|    Remus! tam dalij ku morzu to są le same pjoskji i voda.
83 39|         vodë. Wuvożejie: to nje są rebackji ruchna, chterne
84 39|  povjadelë, że te Łebskji Błota są zdradné.~Nje vdarzę so dobrze,
85 40|     barzo prosté. Ale krom tego są vesokji wurodë i mocnigo
86 40|         vjelgji i sztołtu rogóv są vjetrznjokji, krziżująci
87 40|     Sorbskji. Ale boczë: Ma tam są tego nołożni. Chdze vëmjerają
88 40|         wo zaklęti zomk. Dzivné są drogji Boskji!~Kjej jesma
89 40|         rzekłszë wo samim panu, są vszescë v jakjichs kantrach
90 42|      bogactvo i chvała wu ludzi są żnjivem vszelkji proce na
91 42|      ludzi takjich, chterni mje są duszą krevni, kjej navetk
92 42|   wodpustach i rzekła:~— Pjękni są te małi mantolikji, ale
93 42|        zomku. A jego drogji nje są vaszimi drogami!~Rozstąpjilë
94 43|  Zdovało mje sę, że ma dvoje le są sami na svjece, i vzął jem
95 43|         Cze krom nas dvoje jesz są ludze na svjece? Jaż dnja
96 43|  stolimóv, chternich drogji nje są jak drogji zveczajnich ludzi.
97 45|      njick sę nje stało.~Dzivné są drogji i sądë Boskji!~Wob