1-500 | 501-1000 | 1001-1500 | 1501-1516
Chapter
1 1 | svjatové, a lud je broł, jakbe to tak bëc muszało. A njikomu
2 1 | nje przëszło do głovë, jak to dzivno, że takji prosti,
3 1 | i njemigo stvorzenjô. Za to jim gburzë dają dobrą kolędę:
4 1 | jinszi gvoł i przedovają to po checzach i po jarmarkach.~
5 1 | popichającë svoję karę, to noprzod so vëszukivoł wu
6 1 | njechcąci napjic v żëcu i to na svoje njeszczescé i wutropjenjé.
7 1 | won so dokupjił sledza. To beło jego jedzenjé.~Pokąd
8 1 | leżoł stoł. Ale nje beł to stoł z deli zbjiti jak jinszi
9 1 | njigde i nje vadzeł, jak to robją hańdlarze, wo lepszé
10 1 | godkę jego rozumjała.~Czeż to nje beło dzivno, że pravje
11 1 | krzivdę. Nje wuvożelë go za to, że jim nosi povjostkji
12 1 | lasach i chrostach, jak to bjedné stvorzenjé dzekji
13 1 | stvorzenjé dzekji i njemové, i to zemą i latem v lechich ruchnach,
14 1 | svoje przërodzoné cało, to jimu nje sprovjało vjęcij
15 1 | dzecinni strach przed Remusem, to vjem, że to bel strach takji,
16 1 | przed Remusem, to vjem, że to bel strach takji, jak go
17 1 | pjistolikji, co głosno strzelają. To vszestko zvjastovoł Remus,
18 1 | vjatru na gładze jezora.~Na to jô so wuvożoł, że Remus
19 1 | Remus! Povjedzce mje: Chdzeż to stoji nen zaklęti zomk i
20 1 | z całi moce. Won czującë to, pusceł mje i zvjeseł głovę.
21 1 | vjęcij godoł, bom vzął, jak to movją, nogji za pas i wucekoł
22 1 | stołp sztołtóv ludzkjich, co to je na renkach svojich mjast
23 1 | Bocona murovanigo, chternigo to Gdańszczanje na przekorę
24 1 | woczë, bo norod wokrętnijkóv to chłopë dużi jak masztë.
25 1 | Remusa sę nje przëblizeł. Bo to stojało wu mje pevno: Remus
26 1 | vesokji szkołë, bo noimika to mjccz i vjid! — A to napjisané
27 1 | noimika to mjccz i vjid! — A to napjisané dejce, komu noleżi.~
28 1 | przë jedinim woknje. Njiskô to beła jizdebka, ale przed
29 1 | po kaszubsku, a nje, jak to naszi ludze zveczajnje pjiszą,
30 2 | i Ducha Svjętigo bjerzę to pjoro do rękji njezgrabni.
31 2 | mje łaskę wu Boga, żebe to, co cë chcę wostavjic na
32 2 | początku do kuńca.~Dlo cebje bo to pjiszę, knopku, cos wodrzekł
33 2 | będze przez plece tvoje na to pjismo. Chcołbem cë napjisac
34 2 | nasladovca i grzesznjik?~Kjej cë to pjismo dô do rękji dobri
35 2 | młodszą njiże jô... Beł to ju stari chłop, ale mje
36 2 | pod potklepjem! A jak jô to povjedzoł, tej Morcin jął
37 2 | tłucze.~Ale naszła roz na to Marcijanna i zaczęła vadzëc:~—
38 2 | ale i vaju łbóv szadich!~To dobré przemovjenjé mjało
39 2 | kąsk i Marcijannë.~Dobré to beło kobjecesko, choc lubjiło
40 2 | płakała, ręce skłodającë. A jô to vszetko vjidząci na javje,
41 2 | jakji wukozkji.~A jô na to wuvożoł sobje:~— A żebes
42 2 | nawopovjedzoł! A Marcijanna rzekła:~—To nje je zegar jak jinszi
43 2 | Tej Marcijanna, rzekłszë to, kąsk zbladła, ale po chvjilë
44 2 | won jesz nje vëbjił.~Jô na to sedzoł cecho, bom so jesz
45 2 | sztivno, jak gapa v gnot — jak to movją. Tej ji łzë przëszłë
46 2 | Remus:~— Boczë — knopku, to je tak: Mocnô je ta chata
47 3 | mogłbe mjec pomeszlenjé, że to wukozkji jakji ve dva vjidë
48 3 | ve dva vjidë sejmują. Ale to bełë dobré drzevjęta.~Wu
49 3 | do rzekji i sę doznej, co to je z tim zomkovjiskjem!~
50 3 | krovë v szkodę vlazlë! —~Na to jô słuchoł i stoł przë dobetku.
51 3 | vjetvje cenkji. Pod słuńce to vëzdrzało, jakbe drzevję
52 3 | i doł jem poku. Alem za to vjele pod ną wukorunovaną
53 3 | vznak i zamknął woczë. A to beło pravje pod ną korunovaną
54 3 | dzis vszetko vdarzę, jakbe to beło vczora.~* * *~
55 3 | jimję jego: — Njevorto!~A jô to vszetko vjidzącë nabroł
56 3 | gvizdnął na Gnjotę i nekoł. Ale to bjicé mje nje bolaio, bom
57 4 | nokazu nje słuchoł. ~Beło to tede v njedzelę, jak Marcijanna
58 4 | zamjast pjilovac dobetku. ~To beła spravjedlivô provda. ~—
59 4 | won dobrze zrobjił. ~Jô na to njick nje rzekł, bo wona
60 4 | mjała znovu provdę.~— Za to żodni jankorkji na Mjichała
61 4 | małi i za słabi.~Jak jô to rzekł, tak wona sę do mje
62 4 | nje vjidzołjesz njigde, bo to beło dobré i cnotlevé kobjecesko.
63 4 | mova.~— A v chterni stronje to je, to zomkovjisko? ~Smjelë
64 4 | v chterni stronje to je, to zomkovjisko? ~Smjelë sę
65 4 | knopje — rzekł Mjichoł — to jidz pod las jaż do jarzębjinë,
66 4 | njeba, tej le tam jidz!~Na to naszła Marcijanna i zaczęła
67 4 | zomkji i krolevjonkji, bo to njeje njick dlo parobka,
68 4 | lasem v dalekji svjat. Chtuż to mogł bëc, wo chternim Marcijanna
69 4 | Marcijanna njech sedzi doma, bo to le mizernô bjałka i sę boji. ~
70 4 | sobjć drugji rog skjidnje, to na jarmarku chtuż ję kupji?
71 4 | szczescé szukô jego. Ale to sprava zdradnô. Povjadelë
72 4 | chternich povjadelë, że to durë do pjekła. Na grądach
73 4 | z njedaleka granjé vodë. To gvesno rzeka lasem bjeża.
74 4 | krotko, tej jem vjidzoł, że to kołpje bjołi, te same, chternem
75 4 | korunovaną jarzębjiną. ~To belë podług moji wudbë kołpje
76 4 | vësunąc do mje. ~Ale jak mu sę to nje wudało, vbjegł v rzekę
77 4 | Gnjotë: ~— Gnjoto! Ten roz to nama wuszło suchim pękjem.
78 5 | złoti mjecz i jak won za to skorą zapłaceł. ~Zjavjitrzni
79 5 | korovodzëc. Tak jem so wuvożoł: To nje będze tam njick dobrigo.
80 5 | na tę gorę naprocem, bo to będze no zomkovjisko. Brodu
81 5 | rzekł jem sobje. — Tec to jistnô sostra ni jarzębjinë
82 5 | przecarł ręką, vjidzoł jem, że to krev. Ale jô przëcesnął
83 5 | krev. Ale jô przëcesnął to bolącé i v kjile skokach
84 5 | krziż. Tej jem wuvożoł, że to będze krziż na zvonnjice
85 5 | Pomesloł jem sobje:~— A może to jistnje, starô droga, chterną
86 5 | gronk wostavjił?~Ale nje beł to gronk, jak nasze gronkji.
87 5 | popjoł.~Nje vjedzoł jem, co to znaczi. Długom tede rozmiszloł,
88 5 | długjigo. Chvecę i cignę — to mjecz!~Długji beł na siżeń,
89 5 | jikro tchnęło.~Patrzę — a to Gnjota.~Tero mje sę ju co
90 5 | przez żeto za bedłem. A to priskało na vszeternoskji
91 5 | chcoł rzec:~— Co gbur knuje, to nje je njick dobrigo! ~Za
92 5 | Narodzenjô. Tak jem rzekł:~— To jô głovę sobje skazeł wo
93 5 | skazeł wo drzevo! Won na to wodrzekł:~— To cę ju Pon
94 5 | drzevo! Won na to wodrzekł:~— To cę ju Pon Bog jeden roz
95 5 | Bog jeden roz skoroł. Za to të wode mje wodbjerzesz
96 5 | daleka:~— Jemus! Jemus! ~Na to jô:~— Pojle tu, Marta!~Tej
97 5 | wustojec anji wuleżec.~— Czimu to nji możesz anji wustojec
98 5 | dlotego mje tak boli.~— To jô naszimu panu jiglenë
99 5 | Boli jak szvernot! Ale to minje. ~Tej wona na mje
100 5 | vezdrzala i rzekła:~— Vejle, to won cë jesz guz na głovje
101 5 | wokrevavjił?~— Nje, Marto, to jô sę som wo drzevję wuderzeł
102 5 | mosz mokré ruchna!~— Na to jô njick nje rzekł, bo mje
103 5 | Przez te mokré ruchna to jesz barżij przecignęło,
104 5 | jesz barżij przecignęło, to bjicé!~AIe jô na to nje
105 5 | przecignęło, to bjicé!~AIe jô na to nje słuchoł, le vësepoł
106 5 | popjerającë sę, probovoł jisc. Ale to szło tak zimko, żem voloł
107 5 | tej jô sę zaczął kulac. To mje wulżeło. Kjej słonuszko
108 5 | jak won mje chcoł karac. To belë skarnje wukozkji, chternąm
109 6 | jak chojeczka v borze, ale to le skora a gnot...~Beło
110 6 | le skora a gnot...~Beło to na Matkę Boską Gromnjiczną.
111 6 | A jô sobje mesloł:~— Tam to będze, chdze nen Straszk
112 6 | vjetvjami ve vjetrze klepała v to wokno i na nję jem vlozł,
113 6 | na drzevje po Godach?~Na to jô mjilczoł, bo wona nje
114 6 | jô tam szukoł Straszka.~To beło dobré dzevczęczesko,
115 6 | wona zle zrobjiła. Bo za to, że pon Gnjotę i mje no
116 6 | jałovcovich pod płachtę. A to mjało skutk takji: Kjej
117 6 | go bjiła, Marcijanno?~— To won vje som nolepji!~Moglëbe
118 6 | kjesziń i pitała:~—A bolało cę to bjicé Marcijannë? ~Tak jô
119 6 | porceji.~— Bo vejle, Remus, to jô panu jiglen v łożko vsëpała!~
120 6 | razą njick nje pomogô.~— To są i lata! — rzekła Marcijanna.~—
121 6 | rzekła Marcijanna.~— Przez to też. Ma stari v doł a młodi
122 6 | rzekła Marcijanna. — Rosce to jak bedełko a wo Bogu nje
123 6 | grzeszë, Marcijanno, bo to je dobri szlach do robotë.
124 6 | szlach do robotë. Żerni to je i mô stol v gnotach.
125 6 | I vej, co sę stało! —~Na to Mjichoł boczlivje vezdrzoł
126 6 | porvoza mleka wudoji? A to knapsko, co wono mô? Mo
127 6 | provdę, Mjichale — rzekła na to Marcijanna.~Njech tede wod
128 6 | na nowukę chodzą!~— Przez to też! — przësvjodczeł Mjichoł. —
129 6 | historeji Starigo Zokonu. Beła to moja pjerszô ksążka z wobrozkami,
130 6 | vszeternoskjich zvjerząt. Ko to beł czas, kjej nen całi
131 6 | trzimało zgodę. A Pon Bog na to zdrzoł vjecznimi woczoma
132 6 | jimu Jeva podała? Przez to jich woboje z raju vënekelë.
133 6 | njim godoł na gorze Sinaji!~To povjedzenjé ksędza jô so
134 6 | ji sami nje wostavję. Na to jô ji doł rękę i Dalibog.
135 6 | zdaje, że naju pustkovjé, to je tą zemją wobjecaną, wo
136 6 | zdzevjiła i rzecze:~— Jakuż be to mogło bëc? ~Tej jô ji vëłożeł:~—
137 6 | Boczë: Naju rzeka v lese, to Jordan, a naju jezoro, to
138 6 | to Jordan, a naju jezoro, to Genezaret, chdze Svjęti
139 6 | pod korunovaną jarzębjiną, to Betel, chdze Patrijarcha
140 6 | Egiptu. Pjekarnjik v sadze, to pjec, v chturen kozoł vrzucëc
141 6 | tatka vjilk jagnję skrodł, to kula lvóv, v chterną Danjela
142 6 | Marta sę dzevovała:~— Jak të to vjesz wukładac! ~Ale jô
143 6 | wukładac! ~Ale jô wodrzekł:~— To nje je njiżodno wukłodanjé,
144 6 | provda. Bo vej: Naju pon to Abraham, a jego żona, nasza
145 6 | a jego żona, nasza panji to Zara.~— To nje je możno! —
146 6 | nasza panji to Zara.~— To nje je możno! — spjerała
147 6 | ksążce vëmalovani.~— Cuż to szkodzi? — Njechle nasz
148 6 | że wona sina dostanje.~Na to Marta njick wodrzec nji
149 6 | Pożdejle! — Tvój tatk, to je prorok Jermijosz, bo
150 6 | stojisz!~— A Morcin?~— Morcin, to je Absalon, bo mô szadą
151 6 | Marcijanna?~— Marcijanna to je gvesno Putifarzenô, bo
152 6 | padło na sumjenjé.~— Może to je kara Boskô za tvoje vëmiszlanjé?
153 6 | vëszczerzoł.~Tej wona:~— Chtuż to smje davac mje takji njekatolickji
154 6 | żebe nje vëdoł. Ale wona to zmjerkovała...~Przë kominku
155 6 | maslonkji przez tjile lôt. A jô to jodło łubjił bardzo. Ten
156 6 | Jô vjedno movjił, że to będze chłop stolannigo gnota!~
157 6 | dzerżtli.~Jô beł ti sami vjarë, to też jem nje żdoł, jaż mjepopravji.~ ~
158 7 | i kavałuszk porvozka. Za to won mje doł svoję strzelbę
159 7 | stało na pustkovju. Ticzeło to nigo Straszka, co ze zelonimi
160 7 | rzekł jem do svoji dusze:~— To je Golijat, jak won je wopjisani
161 7 | jem sobje mesloł.~Ledvom to v głovje mjoł, jak z gorë
162 7 | vjelgjigo szętopjerza. Szaré to beło i dużé skrzidła szętopjerzové
163 7 | bezmała nje verzasł.~Tec to beł nen Straszk z gorë,
164 7 | po pustkovju chodzi!~— Co to sę dzis nje dzeje! — pomesloł
165 7 | chlevje reczała Bezroga, bo to njemé bidlę mjało rozum
166 7 | nigo cuzigo vëszczergë, co to kozoł Golijatovji do jizbë
167 7 | Golijatovigo na woborze. — To won gvesno vjechrzem konja
168 7 | głovą, sę dzevovała.~— Cuż to? — Të małi Remusu, chcesz
169 7 | zastąpjił drogę. Tej koń — a beł to jistni vjelbłąd vesokji —
170 7 | przed jego łbem.~Won na to zaklął straszlevje i ju
171 7 | të nje beło takji głupé, to bes të nekalo za dzesątą
172 7 | mje na konju i z mjeczem, to jô cę rozcignę na zemji,
173 7 | rozumjoł, cze nje. Alem to vjidzoł, ze won vëjął pomału
174 7 | wodvożné serce zmjękczëc, to bjej do pjekla, chdze cë
175 7 | bosim, jak jô cę vjidzę, to vej wustąp sę, bo strzelę
176 7 | puszczovkę. Ale won vjidzącë, że to nje przelevkji, nje żdoł,
177 7 | kołnjerz leci. Njeboczącë na to, jô sę przeżegnoł i dzękovoł
178 7 | Pana Boga nje pochvaleł. Za to jô mu drogę zastąpjił i
179 7 | cepłą stravą.~Pokjim jodł, to wona mje napominała.~— Knopje!
180 7 | nje będę tero movjiła. Ale to cë rzekę: — Sedzë ceszij
181 7 | pustkovju. A skorno cę zchvecą, to żevigo cebje z rąk svojich
182 7 | nje bëlë knopa zrobjilë, to bes të dzis pjiszczoł v
183 8 | krevji. Tak wonji vzelë to rozpuszczac cepłą vodą,
184 8 | pitac. Ale ku reszce voloł to rovnak przë se wotrzimac.
185 8 | chcoł pomscëc krzivdę jaką, to bełbes lepji zrobjił, rżnąvszë
186 8 | sługą, chturen robjic muszi to co mu kożą. Ale vjedno boczë,
187 8 | Golijata? Pozdnji, vjele lôt to beło, jakjem so przëboczeł
188 8 | Boczë, knopku, i zapjiszë so to głęboko v pamjęcë: Żëcé
189 8 | stvorzenju doł Pon Bog som i to zëcé je Jego. Dlotego Won
190 8 | rozpravje z Golijatem. Ale to beło za wojczeznę! Beł jem
191 8 | gromadze. Mjichoł mu za to wod gbura przëvjozł skopa
192 8 | stron i rzekł:~— Knapsko to, choc mô skażoną godkę,
193 8 | przërodzonigo szeku. Vjidzec to po jego wuczinkach. A nążbe
194 8 | spuszczoni. Ale co do gnota, to won mô svój szek. Na tim
195 8 | lińcucha nje spuszczima.~Na to ksądz kjivoł głovą, doł
196 8 | jarzębjiną. Ale vjid? — Jakji to vjid i zkąd go brac? —~ ~*~
197 8 | mjesądze, z mjesędzi lata. Szło to vszetko svojim porządkjem,
198 8 | nje rozumjała.~Roz beło to przed Godi. Mroz cął jak
199 8 | tak zdovało.~Rzekł jem:~— To sę czuje v stronę rzekji.
200 8 | wona do jezora bjeżi. Żeli to je człovjek, to njech go
201 8 | bjeżi. Żeli to je człovjek, to njech go Anjoł Stroż rękoma
202 8 | wotvartô voda i zotor. A żeli to je Pokusa, tej njech wustąpji
203 8 | rzeką wustąpjił pola. Przez to jak na dłonji vjidzec beło
204 8 | jezorem. I vjidzec beło, że to jidze prosto v stronę woni
205 8 | sami vjarë i rzekł:~— Żeli to człovjek, to won jidze z
206 8 | rzekł:~— Żeli to człovjek, to won jidze z dalszich stron,
207 8 | je też vjedno vjidzoł.~— To vołejma!~Tak ma vołała.
208 8 | vstron. Vjidzałasma leno, że to tam przed nama przërechleło
209 8 | Ale skutk beł takji, że to przed nami nje navroceło
210 8 | na dravoka ku wolszce. Na to Mjichoł sę stanovjił i rzekł:~—
211 8 | dalij z woczoma vlepjonimi v to, co sę tam przede mna szętoleło.
212 8 | vołoł:~— Stój! - Stój! —~Tej to mje rovnak wuczuło i sę
213 8 | veraznji jô sę doznovoł, że to nji żodna wukozka, le człovjek.
214 8 | sę, tej jô sę doznoł, że to beł małi żid z długą brodą
215 8 | go wuzdrzoł, zavołoł:~— A to të jes, Gabo! Njeszczestlevi,
216 8 | trąbjenjé, ale mje beło, jakbe to szło tam z nortu lasa.~—
217 8 | tam z nortu lasa.~—Vjater to tam zanjosł gvesno, że cë
218 8 | ten dobri cliłopok, chtuż to je? Bo jô jego godkji njijak
219 8 | njijak nje rozumjeję.~— To je nasz parobk Remus, ale
220 8 | malé, chłop takji — jak to movją — jak stręk bobu.
221 8 | sę, potcevi ludze, co jô to vszetko mom v moji torbje.
222 8 | bo kjej grzeva je szadô, to nobelnjeszi koń njizaczim
223 8 | A choc nje są ze srebra, to sę tak svjecą jak srebro,
224 8 | tak svjecą jak srebro, A to je gruńt. A jeden przëdom,
225 8 | Marcijanna kupji planetę, chdze to vszetko napjisané stoji.
226 8 | stoji. Zaru vëszukom.~Na to Marcijanna zaczęła go vadzëc,
227 8 | trzimjącë ji pod woczë to cacko, napjeroł sę:~— Takô
228 8 | tej sę pitô:~— A wod koguż to moji domovnjicë nabelë tę
229 8 | zveczajnô ksążka! ~A żid na to:~— Co Mjichoł movji! Zveczajnô
230 8 | jakji mjoł v mjechu. Ale że to jimu, Remusovji, chturen
231 8 | mje na znak podzękji za to, żesta va dvoje z tatkjem
232 8 | mje Golijat vëworoł.~Na to Marta:~— Bog cë zapłac,
233 8 | łaskji, tej gvesno nje na to, żebe to żid v mjechu noseł
234 8 | tej gvesno nje na to, żebe to żid v mjechu noseł i za
235 8 | dożdac czetanjô. A pjerszô to beła ksążka, chternąm wod
236 8 | Genovefa. A żid mje vëlożeł, że to przezvjisko nobożni i snożi
237 8 | literach, podpovjodoł.~Jakżez to vszetko beło dzivné i pjękné
238 8 | przed woczoma, jakbem na to patrzeł z blizka. A ceszeło
239 8 | przez całą noc.~Marta na to wodrzekła:~—Vjera żid jednak
240 9 | Potim jô ję czetoł som, a to vjeczorami v mojim łożku
241 9 | pjerszą njedzelę po Svjątkach to beło, jak to mje chveceło.
242 9 | po Svjątkach to beło, jak to mje chveceło. Vdarzę sobje
243 9 | szczescim mocko navjedzi duszę, to sobje człovjek przëboczô
244 9 | z gorë na rzekę. Kjileż to ju lôt bjeżało tą vodą v
245 9 | małosc i żorotnosc.~Hej! Żebe to beło dzis! Bom mocni tero
246 9 | sobjem pomesloł:~— Dzivné to tu jednak mjejscé, chdze
247 9 | nabjegô, i nje vjem, cze to mój Anjoł Stroż mje tam
248 9 | taką, że kjejbem ję zgodł, to dostąpjiłbem szczescô, jakjigo
249 9 | pod korunovani jarzębjinë, to znovu na cnotlevą Genovefę,
250 9 | znovu na cnotlevą Genovefę, to na cudovną zjavę z cuzigo
251 9 | Njic cebje nje rozumjem!~Na to mje v sercu zakłoło, bom
252 9 | pochovej nazod v zemji, bo to je truma z prochami starszich
253 9 | przeszedł przez brod i bor. To le jesz vjem, że vëszedłszë
254 9 | zabovjac v zchovanigo. Ale to vszetko jinaczij vëzdrzalo,
255 9 | groł spjevą? Nje vjem, jak to sę stało, ale całé moje
256 9 | przed njeprzijocelami. Ale to vszetko mje sę tero vëdovało
257 9 | jesz tak mało jak kot.~Na to rzekł Mjichoł:~— To będą
258 9 | Na to rzekł Mjichoł:~— To będą takji mankolije. Dovni
259 9 | krevji za talerz. Ale może to i bez tego mjinje.~Całi
260 9 | Marta sę przeżegnała. — To beła gvesno pokusa.~— Żeli
261 9 | beła gvesno pokusa.~— Żeli to pokusa, Marto, to jô przez
262 9 | Żeli to pokusa, Marto, to jô przez nję stracę duszę
263 9 | cobe mje mjinęło.~Ale na to i svjęconô voda nje pomogła.~
264 9 | godzenach żdanjô słuńce, jakbe to beł dzeń jak jinszi, zchodzeło
265 9 | zrobjilë, bjedni chłopku? ~Na to mje sę tak czężko na sercu
266 9 | mje chuchac na głovę. Bo to bidlę mjało rozum ludzkji
267 9 | je, le jesc nji mogę! ~Na to wuvożoł Mjichoł.~—To je
268 9 | Na to wuvożoł Mjichoł.~—To je barzo zle! Żeli to do
269 9 | To je barzo zle! Żeli to do jutra nje popusci, to
270 9 | to do jutra nje popusci, to trzeba posłac po krevavnjika.~
271 9 | robotë, bo przë procë mje to wosamętanjé kąsk popuscivało.
272 9 | co bes rod jodł, a jô cë to przënjesę i wugotuję, chocbem
273 9 | wugotuję, chocbem mjała jisc po to do Lęborga abo do Gduńska.~
274 9 | pomogł anji varząchevka, to i mjeteloka z grulką Marcijanna
275 9 | vezce mje sekjerą v łeb, to wod razu będze dobrze,~Na
276 9 | proseła, bem zfolgovoł. Tak to mje cignęło!~Ledvje ksądz "
277 9 | vjater nji mjoł przistępu; to też le czubami drzevjąt
278 9 | jachoł veżij drzév.~Jô na to nje wuvożoł, le sodł na
279 9 | Nje przińdze njigde!~Na to mje sę tak na scrcu zebrało,
280 9 | rozlecec na kavałkji.~Długo to mje tak męczeło, jażem wuczuł
281 9 | vjedzołjô v ti chvjiłë.~—To nje wona, to Marta!~Tak
282 9 | ti chvjiłë.~—To nje wona, to Marta!~Tak jem, vslidzącë
283 9 | nalazła, Marto? Ale wona na to pitanjé njick nje wodrzekła,
284 9 | boli!~Kjej vjesz, Marto, to zmjiłuj sę i dej pomocë,
285 9 | koscołem. Le sę nje przëznałam. To njeje krolevjonka ze zaklętigo
286 9 | zadała woczoma lubjiczka, a to je nogorszé wosamętanjé.
287 9 | nogorszé wosamętanjé. Na to bodej nji ma lekóv, le v
288 9 | vszestkjigo, të bjedni! Bo to ju na jedno. V czvortk wona
289 9 | będze smjerc. Jidze noc!~Ale to jesz całi szturk bavjiło,
290 9 | Njechle stanę na nogach, to jô so dom radę.~I pomogła
291 9 | gbur tak mocko zbjił za to, żem wodbjegł wod dobetku.~
292 9 | botë i vjidzoł, że Marta to samo robjiła. Tak jô sę
293 9 | żem so rzekł:~— Poprovdze to tu mol, chternigo ludzom
294 10| czvortk wona będze zdovanô! To tede ju tak bëc mjało, że
295 10| czim będę mogł.~Morcin na to sę chvjilkę namiszloł, tej
296 10| Vejle! Mjichałova Marta to snożé dzevczę. A jô chcołbem
297 10| na takji pomeszlenjé, bo to mje njigde do głovë nje
298 10| wudbë, co won i jem rzekł:~— To sę vje, Morcenje. Të chłop,
299 10| żenji sę z Martą. Bo ze mną, to wona pevno le z litoscë
300 10| dzevovałë i Liza i Gnjadi, bo to nje je gburskji sposob.
301 10| movjącë do sebje:~— Chtuż to tak nekô po drodze v chmurze
302 10| cze też sę wupjił, jak to chdzeroz parobcë robją?~
303 10| do zdovanjô, cobe vzęła to za złą vjeszczbę i przed
304 10| Jak jô bjedni czlovjek mom to bolenjé strzimac!~I załomoł
305 10| mje takji meslë:~— Cuż cę to zdovanjé mô wobchodzëc vjęcij,
306 10| jô beł procem nji i jak to smjeszno, żem sę na tę wuroczestosc
307 10| njech będze moja smjerc!~To mocné postanovjenjé mje
308 10| zbavjenjé dusze. Chvjilkę małą to trvało, ale jô czuł v sercu,
309 10| Czervjoné jak krev beło to vjino v szkle, a mje sę
310 10| szkle, a mje sę zdovało, żo to beła moja krev serdecznô.
311 10| i ze mje podkorbjac. Na to żem vzął sę i szedł, bom
312 10| młinarza i vëjachoł ze vsë. Ale to vjem: Kjej znovu szło z
313 10| jak v pękanim mrozu, choc to rovnak panovało cepłé lato.
314 10| i chcała rzec:~— Vszetko to głupi vergle: i to tvoje
315 10| Vszetko to głupi vergle: i to tvoje dobëcé na Golijace
316 10| żołti jak gromnjica.~—Jô to vjidzę ju całi szturk! —
317 10| Ale mje sę zdaje,że kjej to sę nje wodmjenji, to może
318 10| kjej to sę nje wodmjenji, to może bëc zle.~— A nji ma
319 10| może bëc zle.~— A nji ma na to lekóv? — pitała sę Marcijanna.~—
320 10| Jednę radę jô jesz vjem. Jak to nje pomoże, tej będze z
321 11| mje. Nje vjedzoł jem, co to beło, alem czuł, jak pocornęło
322 11| jedni nocë wuvożoł:~— Mora to nje je, bo nje przędze i
323 11| przędze i nje morzi. Cużbe to mogło bëc? Choba przegrzecha
324 11| Kjej jes co dobrigo, to stój abo rzeczë, czegoc
325 11| robotë a noc do spanjô!~Tej to sę na chvjilkę wustatkovało.
326 11| jednak nji mogł wusnąc. Bo to beło noremné i za chvjilkę
327 11| Kjej jes takji noparté, to robji, co cë sę vjidzi,
328 11| przevroceł, żebe spac. Ale tej to vlazło jak kot na moję pjerzenę
329 11| cebje! — wodrzekł jem.~— To nje pitej i słuchej moji
330 11| cuż të mje radzisz?~Tej to chvjilkę beło ceché, le
331 11| njigde nje vjidzoł, ale to mje nje dało rozmiszlac,
332 11| trzimoł go v gorscë.~Tej to znovu zaszemarzeło vkoł
333 11| vjidno sę zrobjiło: — Tec to som szatan z pjekła mje
334 11| wod chleva jak grzmot. Cuż to beło?~Na to jô woprzestoł
335 11| grzmot. Cuż to beło?~Na to jô woprzestoł rąbjenjô,
336 11| chterna be cë mogła mjec to zrobjoné?~— Żeli to mje
337 11| mjec to zrobjoné?~— Żeli to mje mô zadané wosoba, to
338 11| to mje mô zadané wosoba, to njechji Pon Bog blogosłavji
339 11| Mszą Svjętą. Nobożnich, że to beł dzeń roboci, przëszło
340 12| rożni przismaczkji. Ale to sę na njic nje zdało, bom
341 12| Jednigo vjeczora — a beło to ve Vjiliją svjętigo Jana —
342 12| Boga a wona vjidzącë, że to jô, nje przervała sobje
343 12| sę povjesëc. Ale strach to vjerę nje beł.~—Jô vjem,
344 12| że të nji mosz strachu, to szkoda. Bo vejle, kjejbe
345 12| provdzevigo strachu mogł nagnac, to bes të może i vëzdrovjoł.~—
346 12| bem sę wo cę strachoł. Ale to cë rzekę, że tam na zomkovjisku
347 12| wurzasu mogł smjerc dostac.~Na to jô rzekł:~— Kjej chcece,
348 12| jô rzekł:~— Kjej chcece, to pudę!~— Nje pudzesz, chocbem
349 12| pamjęcë ju njicht sę na to nje doł. Moja njeboszczeca
350 12| bodej wudało sę wucec, ale to go gonjiło jaż na woborę.
351 12| sobą zatrzasł vjerzeje. To go ratovało, bo vjerzeje
352 12| tego molu postavjił Strach, to pevnje nje chce, żebe tam
353 12| wuzzdrzisz, jakji të jes żołti. To bodej mô pomagac.~Zrobjił
354 12| psa.~— Kjejles sę wurzasł, to i dobrze! —wodrzekł Mjichał—
355 12| beł ve spjiku, czem też to vjidzoł na javje:~Ale vkoł
356 12| przëszedł do sebje i vezdrzoł: A to beła Marta, chterna mje
357 12| słabi, żebe co rzec.~Na to wona sę wobroceła, podnjesła
358 12| godzenë moji smjercë.~Tak won to movjił, bom sę pozdnji dovjedzoł,
359 12| chorosc vëlekovac. Dręgji to bełë lekji, ledvjem je strzimoł,
360 13| Kjej jem sę wo co pitoł, to wodpovjodała i dobrim na
361 13| słuńce vschodzeło?~Jô so to dobrze przëboczoł, bom v
362 13| vëszedł za woborę woboczëc, co to znaczi, tej i jezoro szkleło
363 13| przëjąc dobrą miną. Bëlë to Szvedzë cze też Francuze.
364 13| za czężkô i njeręcznô.~Na to jô rzekł:~— A może naszi
365 13| kjej człovjek przëveknje, to robji njimi, jakbe belë
366 13| lechszi. Ja, naszi przodkovje, to jesz bëlë ludze wodvożnigo
367 13| ducha i mocni pjęscë! Kjileż to vojen nje bivało v kaszubskjim
368 13| v kaszubskjim kraju, jak to stari ludze vjedzelë wopovjadac!
369 13| Bo dziseszi, pokąd młodi, to z dzevczętami szprechë,
370 13| szprechë, a kiej sę zestarzeją, to v karczmje sedzec. Le do
371 13| karczmje sedzec. Le do robotë, to jich jesz z bjedą przënekosz,
372 13| kuńc svjata? — pitom sę.~—To jô cë zaru vëłożę: Sibela
373 13| mjastach letkjigo chleba. To jidze ztąd, że chłopë są
374 13| mocnich konji nje zvjozł. Cuż to muszała bëc za wopoka z
375 13| doczekota, ale długo żdac na to svjat nje będze. Bo kjej
376 13| wobroz i podobnosc svoją, to gvesno nje mdze żdoł, jaż
377 13| wojcóv vjedzelë, że kjej v to svjęto słuńce svjeci, to
378 13| to svjęto słuńce svjeci, to zaraza na dobetk spadnje.
379 13| przezvoł studnją Jozvovą. Beł to noveższi plac na całim naszim
380 13| wostavjiła. A żeli nje, to pudę bez vjeczerzi spac! —
381 13| przechodząci vezdrzoł v to slepé woko chatë pod vjetrznjokami,
382 13| wukozkę, poznoł jem.~— Tec to beł domoci Straszk, zamkłi
383 13| mesle v gromadę zebrac, bo to sę tam szątoleło kole vasążka,
384 13| z pustkovjô!— Mjichoł na to sztot przemiszlivoł, tej
385 14| tede jesz nje vjedzoł, że to Smjerc taceła sę po pustkovju.
386 14| porę razi nje vjedzącë, że to wona. V nocë pękło straszlivje
387 14| zaszedł za stodołę, zkąd to klepanjé szło, tej bem beł
388 14| Ale jô sę ju dobroł, chto to kosę klepje za stodołą.~
389 14| Straszk dovnji mjeszkivoł.~To mje beło vszetko tak dzivno,
390 14| co na Golijace dobeł?~— To beło za knopjęcich lôt! —
391 14| dzivno mje beło, zkąd won to vszetko mogł vjedzec.~—
392 14| Vdrig mje strząsł, a won to vjidzącë wuspokojił mje.~—
393 14| kjej jem przelevoł krev, to za svobodę i szczescé braci
394 14| stodołą i jô sę dobroł, komu to znaczi.~Ale won sę sparł
395 14| povjem cë przë worędzë. Beł to mój podveższi na vojnje.
396 14| szlachce. A tą strzelbą jô to wubjił, ledvje vërosłi z
397 14| cignął svoją godkę i mu to povjedzoł. A won wodrzekł:~—
398 14| rosnącé njibe drzeva. Ale to njiżodné drzeva, le budovë
399 14| rzeką, żem głupi!~Won sę na to wusmjechoł, zdrzoł na mje
400 14| Mjichała i sę pitoł:~— A chtuż to je, ten pon, co v Straszkovi
401 14| vjidzice, Mjichale, że dzivni to je człovjek. Z woczu patrzi
402 14| zveczaju słuchało mu gburstvo, to vjidzelësmë ludze na pustkovju,
403 14| sobje vszetkjigo, ale beło to luo starich dzejach:~Jak
404 14| morzem. Povjodoł, jakżesma to vszetko vëzbeła, jakżesma
405 14| vszetkjigo: Zamknji wuszë na to, co won gadac będze i przëmknji
406 14| stan cę namjenjił.~Jô na to nje wodrzekł njick a Mjichoł
407 14| na njego kosę klepje?~Na to Marta njick nje rzekła i
408 14| cesnął pjoro i rzekł:~—Na cuż to pjisanjé sę zdô? Zapozdze
409 14| gasnje. Co dziso pjiszę, to bojka, chterną cë povjem.~
410 14| na svjece, bom mesloł, że to krolevjonka zaklętigo zomku
411 14| svjat przëszlô.~A won na to wodvroceł woczë i zapatrzeł
412 14| zapitoł:~— A vjesz të, co to jesta?~Ale jô so przëboczeł,
413 14| jizbje. Tedem wodrzekł:~— To je gvesno vizerunk jakjigo
414 14| vizerunk jakjigo kraju.~— To je vizerunk naszi wojczeznë! —
415 14| co jidą z połnjô ku nocë to dvje vjelgji rzekji: na
416 14| Fordonje, a wod nocë morzé: to starodovné granjice naszi
417 14| i jem sę pitoł:~— Jakuż to beło możno?~— Naszedł njeprzijocel
418 14| prziczin jedni nje beło i to ti, żebe jim zbivało na
419 14| negji. Novjększi z njich to Svjętopołk. Na smjertelnim
420 14| znac, żebem szedł.~Beła to sobota, kjej przëszedł ksądz
421 14| povje, njim sę vëbjerze na to długji podrożovanjé poza
422 14| cë zlecëc bojkę. Njech cę to nje dzevji!~Żëcé ludzi i
423 14| Meszlą, że jidą svoją volą a to ręka Boskô jich provadzi,
424 14| povjedzoł tak:~— Ten kraj, to kolebka i truma. Ten lud
425 14| Smętk:~— Smjerc jich i zguba to dobëcé moje. Pod Grifovim
426 14| kontin. Przistanje nad morzem to zdrzodła jich złota. — A
427 14| żëzi na pustim wugorze: to grob jich panóv.~Ale nje
428 14| zegarze i zaczęło bjic. Beła to pravje wosmô godzena z vjeczora,
429 14| godzenę! — rzekł jem.~— To je ta njeszczestlevô godzena! —
430 14| mojich knopjęcich lôt, kjej to no Straszk vëlecoł gospodarzëc
431 15| njim njick nje rzekł, bo to njedobrze gadac wo takjich
432 15| albo i njeszczescô. I jô cë to movję, że dziso jak pudzema
433 15| naszedł pod zomkovjiskjem.~— To krolevjonka nasłała svoje
434 15| mną. Vesokji postaceji beł to pon z długą brodą, worzłovim
435 15| pozerała, jaż won rzekł:~— Cze to poprovdze pon Jozef, chturen
436 15| zemji?~— Żeli jezdes duchem, to vjesz som! — wodrzekł jem.~—
437 15| gorze v nocë?~— Jakże cë to rzec? — wodezvoł sę won
438 15| mje beło straszno.~Jô na to njick nje wodrzekł. a wona
439 15| Remus! Co komu namjenjoné, to go nje minje!~Marta mocko
440 15| roz jô wusodł i zdrzoł na to krolestvo dzecinnich lôt.
441 15| przëboczeło vszetko, co to dobré dzevczę zrobjilo mje
442 15| dozerającë. Spominającë to vszetko, jô ję przëcesnął
443 15| jizbje, wopuszczała mje. Jô to czuł dobrze. Starô chata
444 15| Marta. Sztołt ji vdzęczni to wukozivoł sę to gjinął mjedze
445 15| vdzęczni to wukozivoł sę to gjinął mjedze drzevami,
446 16| mje przëszło do głovë:~— To będze żid Gaba!~Jak ma sobje
447 16| tej zaczął krzikac:~—A! To të jesnen Remus parobk z
448 16| njiże rozumjoł i wodrzekł:~— To jô cë będę povjodoł. Kjileż
449 16| cë będę povjodoł. Kjileż to zim przeszło nad svjatem,
450 16| stążkę czervjoną!~Ale jô na to krąceł głovą im rzekł:~—
451 16| jô jidę v svjat.~Won na to beł cecho, le zdrzoł mje
452 16| I dzivno mje, żes të to vjedzoł.~Gaba pokjivoł głovą
453 16| mesloł, ale nje movjił le to, czego ludze z chęcą słuchają...
454 16| vszetko je v porządku. I to cë rzekę: Tvój geszeft pudze
455 16| be nje narobjiła. Ale na to njima radë. Gęs mô jinszé
456 16| plecach, le vozëc na karze, bo to mje lepji słuchô.~Ve vjeczor,
457 16| zrobjic muszę, bo vszetko to volô Boskô.~ ~
458 17| łęczk i skrzepjice. Małi to beł chłop ale chvatkji jak
459 17| i na mje żdoł.~— Chdziż to Bog cę provadzi, Remus?~—
460 17| Mje też! — rzekł Trąba. — To nom droga jedna. Możema
461 17| spjevają i co moja trąba graje, to jô rozumjem vszetko. A nji
462 17| godkji ludzkji?~—Kjej tak, to gadejma!~— Jô rozumjem —
463 17| pocignął jesz roz i rzekł:~—To njech będze za cebje, żebes
464 17| Nje pjijesz gorzołkji. Ale to nje je dlo muzikańta takji
465 17| jidę na noczęższi termin, to znaczi do moji kochani bjałkji
466 17| jak na cę sidła założą, to cę wuvędzą. Bo bjałka, boczë,
467 17| Bo bjałka, boczë, choc to njibe słabé slvorzenjé,
468 17| małżeńskji, bo dobrą volą to nje beło.~Tej całą chvjilę
469 17| będze zdovała smjesznô. Może to cę wuchronji, ale barzo
470 17| Panem Jezusem, chturen jak to starô pjesnjô movji:~—voloł
471 17| zavtorzełë mu vjesoło. Na to z njeba vesokjigo rozesmjało
472 17| Pon Bog doł pogodę cepłą, to vëspję sę na polu. ~Trąba
473 17| Jak nji ma jinszi radë, to rod vëspję sę v polu jak
474 17| dzevczętom i parobkom do tuńca, to będę mjoł też co vzątku.
475 17| boję.~— Bo vjidzisz. Ze mną to je tak jak z nim żedem. —
476 17| zrobjił zabavje kuńc, że to njibe roboci dzeń.~Tak ma
477 17| vaju kąsk wodprovadzę, bo to pevnje ju wostatni roz,
478 17| folvark vpuszczają.~—Jakuż to? pitoł Trąba.~—Pojtale,
479 17| pitoł Trąba.~—Pojtale, to vama vszetko wopovjem. Jô
480 17| wodpoczivanjô. Kjej młin, jak to dovnji, wobrocoł svoje koło,
481 17| dovnji, wobrocoł svoje koło, to klekot czuc beło ve dvorze.
482 17| zachcało vjeselenjô. Zaczęło to sę, jak nasz pon sprovadzeł
483 17| jak mucha szła po woknje, to panji beło jakbe tamrotovi
484 17| nje chcało sę wobracac.~—To kara Boskô! — rzekł Trąba.~—
485 17| më ludze szarvarkovi. A to sę pokozało jesz vjidnji,
486 17| zjeżdżelë sę gosce. Ale to nje bëlë naszi. Wonji gadelë
487 17| Jô v głovę zachodzeł, jak to mogło bëc. Tec znoł jem
488 17| co robji. Wuvożtaż, zemja to je takji tovor jak na przikłod
489 17| przodkovje naszigo pana. Czeż to też je tovor?~— To sę vje!
490 17| Czeż to też je tovor?~— To sę vje! wodrzekł nen z czorną
491 17| psujeta mu dobri handel.~Na to zrobjito mję sę srodze markotno,
492 17| vjeselu!~Ale ma so dała na to mocko rękę i dalibog, że
493 17| Szkolni nom povjedzoł, co to znaczi: Kjedes, za Boga
494 17| porovnjoł stari njeboszczik pon. To też ma straceła vszelką
495 17| vszelką wochotę, bo choc to nasz pon a ma jego ludze,
496 17| nasz pon a ma jego ludze, to njech vëszkaluje i vëbjije,
497 18| sobje strącema, a z wognjem to besma, Boże bronji, mogła
498 18| stronę nacągac.~Pocuż të to robjisz? — pitom sę.~— Kożdé
499 18| Trąba. — Boczë Remus: Muzika to je bronjô mocnjejszô njiże
500 18| pevnô. Bo skrzepkji, boczë, to moja strzelba, a trąba to
1-500 | 501-1000 | 1001-1500 | 1501-1516 |