Chapter
1 1 | pjekjelnigo mula, co mu go zadoł mscevi żid, dalek
2 1 | po kaszubskjim kraju, jaż go vjernô bjałka navroceła
3 1 | sę wurodzeł, anji vsë, co go vëchovała. Po zemji kaszubskji
4 1 | njigde i njicht nje vjidzoł go njigde gorzołkji pjijącigo.
5 1 | matka rodzonô, przë pjersë go vëchovavszë, godkę jego
6 1 | Remusa nje znelë. Bo ti, co go vjidivelë na vszetkjich
7 1 | robjic krzivdę. Nje wuvożelë go za to, że jim nosi povjostkji
8 1 | rzitelnigo człovjeka. Kjej go sę pitelë, czimu lepji jich
9 1 | kłopotu, co zajkovji, chturen go wuvożac muszoł za straszka
10 1 | płakac będze.~Vdarzëc sobje go mogę dobrze z timi pogubovanimi
11 1 | dręgjich lekóv. Vjidzoł jem go roz v takjim smjechu, ale
12 1 | dodac przid. Nje zapinął won go njigde, bo guzóv nje beło.
13 1 | to bel strach takji, jak go dzecë mają przed Gvjizdem
14 1 | lińcuchu jak szolonô, kjej go dostała na woczë. Jak won
15 1 | svój lińcuch, że ku reszce go wurvała i dopadła do Remusovich
16 1 | przëszło do głovë zapitac go wo nę krolevjonkę i nen
17 1 | jednim kole Remusova i znovu go nje beło.~Roz jem go wuzdrzoł
18 1 | znovu go nje beło.~Roz jem go wuzdrzoł jak wukozkę jaką
19 1 | i karovoł dalij.~Tej jem go vjidzoł na kalvarijach ve
20 1 | tovarem pchająci. Z daleka go poznac beło, bo głovą, przëkretą
21 1 | nad ludem bjeżoł.~Roz jem go wuzdrzoł v Svorzevje na
22 1 | Remus nje beł takjim, jak go ludze sądzelë!~Kjej jem
23 1 | Remus jak jinszi ludze. Chto go le znoł tim bjednim hańdlarzem
24 1 | vjelgjim wuvożanju. Vjem, że go roz przëvjozł na karze.
25 1 | pamjątką. Ale nje zlcceł go na njikogo i tak won tu
26 1 | Rozvinął jem pjismo, a beło go sporo. I co dzivno, pjisané
27 2 | pasac dobetk. A jô posoł go z pomocą psa Gnjotë, chturen
28 2 | srodze wostri a parobcë go sę bojelë. Le Marcijanna,
29 2 | vezną do żadnigo smoka i go zabjiją, żebes mjała volą.~
30 3 | smjegu. Njico Złego zaczęło go manjic i woprovadzac kołem.
31 3 | i woprovadzac kołem. Ju go bodej do wucha namavjało,
32 3 | vesokji jak gora. Nje cigną go konje. Cigło z gałązkji
33 4 | godkji nje rozumjeje!~—Vejta go!... Nje rozumjeje!... Człovjek
34 4 | dobri i stateczni, bom znała go. A tak go wosamętałë, że
35 4 | stateczni, bom znała go. A tak go wosamętałë, że wubetku nje
36 4 | bojoł i vrzeszczoł. Tej jô go ju vjęcij nje wuspokojoł.
37 5 | bjołi pjosk, a kjej jem go vëdobeł, tej na spodku bjelełë
38 5 | zomkovjisku. Vez, knopje, i go zakop, jak beło.~Tak jô
39 5 | zaredzevjałi, le czorni, zaczął jem go trzec rękovem. Ko wod tego
40 5 | barżij sę czernjił. Tak jô go vzął kamiszkjem drapac.
41 5 | jak nen gronk. Vez i zakop go v gromadze z gronkjem, a
42 5 | njick pomoc nji mogł.~Tak go pon chveceł za serschel
43 5 | serschel v karku i zaczął go ną szligą wokłodac, jaż
44 6 | Mjichoł sę pitoł:~—Aza cuż të go bjiła, Marcijanno?~— To
45 6 | szukô po chałupje. A chocbe go zabjił, nje popusci. Tak
46 6 | za tim nje będze, bo żot go zmuszi do robotë. Gruńt,
47 6 | gnotach. Noprzod le tero njech go ksądz jegomosc nawuczi provdë
48 6 | dosc.~Przasni chleb, co go Marcijanna wupjekła v pjecu
49 6 | tvoje vëmiszlanjé? Jak wona go na vjeczerzą krajała, tej
50 6 | ręce wotrzimała, zaczęła go wobzerac, jakbe go jesz
51 6 | zaczęła go wobzerac, jakbe go jesz v żëcu njigde nje vjidzała.
52 6 | njigde nje vjidzała. A jak go dosc wobezdrzała, tej cesnęła
53 6 | wobezdrzała, tej cesnęła go na zemję i vëburkła z jizbë.
54 7 | v Pjismach. A Pon Bog cë go zesełô, żebes z njim sę
55 7 | przëszedł njeprzijocel, żebe, go vëpuscec! — tak jem sobje
56 7 | nen Straszk z gorë, com go przez wokno v norciku vjidzoł!~
57 7 | bo mu dech wustoł.~Tak jô go chiże popchnął polcem i
58 7 | chcoł postąpjic. A Golijat go scignął i woczë na mje vëtrzeszczoł.~
59 7 | podnoszosz? Żdrzë na worzła, co go na szłomje noszę! Jô jezdem
60 7 | kurzé jajo i vkleszczeł jem go v moję puszczovkę. Ale won
61 7 | strasznjejszim vołanjim.~— Bjij go, Remusku! Bjij go!~Jak won
62 7 | Bjij go, Remusku! Bjij go!~Jak won vëstrzeleł lej
63 7 | rumu. Vjedzoł jô, chdze go klasnę: Na szołmje jego
64 7 | zchileł sę bokjem jak dąb, co go drvole podcęlë i spodł na
65 7 | mu drogę zastąpjił i gp go vezvoł na pojedink. Ale
66 7 | mje przedzuravjił. Ale jo go moją puszczovką z konja
67 7 | ciotką? — Nje korałamże go vedług nolepszi wudbë? —
68 7 | beł rzekł:~— Vez knopa i go skrij v sklepje pod gorą.
69 8 | przëvjozł skopa setigo. Tej go jegomosc też zaproseł, A
70 8 | zemji, co naju żevji, a ma go z lińcucha nje spuszczima.~
71 8 | Jakji to vjid i zkąd go brac? —~ ~*~Na pustkovju
72 8 | pjesnje, a jô słovo v słovo go rozumjoł. Marta sę vjedno
73 8 | to je człovjek, to njech go Anjoł Stroż rękoma strzimje,
74 8 | nogji. Bjegej na dravoka i go navrocë, bo jinaczi vpadnje,
75 8 | nje wodrzekł njick. Tak jô go vzął za remję i provadzeł
76 8 | Mjichoł na lodze. Nen, skorno go wuzdrzoł, zavołoł:~— A to
77 8 | mô kąsk skażom jęzek, że go przëchodni nje rozumjeją.~—
78 8 | komediji zrobjiła kuńc, zabrała go mjedze sebje i szła do pustkovjô.
79 8 | goscena.~Tak ma vzęła i go zaprovadzeła do czeladni.
80 8 | mje belo, że takji lebjoda go wunjesc może) i vëjął z
81 8 | bronjiła.~Naszi na pustkovju go ju znelë z jarmarkóv, chdze
82 8 | całigo majątku vjelgjigo, co go na mojich plecach noszę,
83 8 | malinkji, dlo knopa, co go będze mjała, jak sę wożenji
84 8 | Na to Marcijanna zaczęła go vadzëc, że won z nji podkorbjô.
85 9 | spodzevała nigo vdovca, co ji go żid z planetë przepovjedzoł
86 9 | vjidzę vjelgjigo psa jak go strzelce na gonjitvę zabjerają
87 9 | na njim dobeł, zvalivszë go z konja puszczovką Davidovą, —
88 9 | knopem! Nje vëchovivałamże go podług nolepszi vjarë? Varząchevkę
89 10| Njicht nje vjinjen, że go Pon Bog stvorzeł takjim
90 10| spjeszi do konającigo, abo go co wosamętało.~Pevno mje
91 11| panem jisc muszi, chocbe go bjił i kopoł nogoma. Tero
92 11| jô wuchvacivszë, trzimoł go v gorscë.~Tej to znovu zaszemarzeło
93 11| njego sidło. Kuńcem wurzeszë go za nen gozdz, com cë go
94 11| go za nen gozdz, com cë go pokozoł. Założ sidło wo
95 11| njimogł sobje vdarzëc, cze jem go tam pjervji kjede vjidzoł.
96 11| kjede vjidzoł. Probovoł jem go ręką vëcignąc, ale sedzoł
97 11| ale chto vje, jak długo cë go zbędze?~Tej vzął sę i sodł
98 12| wudało sę wucec, ale to go gonjiło jaż na woborę. Tu
99 12| sobą zatrzasł vjerzeje. To go ratovało, bo vjerzeje sę
100 12| bjołi zomk, ten som, com go jesz za knopa wuzdrzoł pod
101 13| jeden z vartarzóv pchnął go bagnetą v stopę. Ale jednak
102 13| głovę szkapje, żebe ti, co go gonjilë, nje czulë rżenjô
103 13| kuńc svjata sę zbliżô, jak go Sibela przepovjedzała.~—
104 13| prorokovanjô Mjichala wo vojnje. Bo go ju dva raze napjisełë v
105 14| wutropjenjć przeżegnoł jem go krziżem svjętim. Potim jô
106 14| placu.~Wostri kaszel vzął go dusëc po tich słovach, jaż
107 14| Straszk, pokąd jô nje vroceł i go nje vënekoł. Boczë: Co porę
108 14| i vjatrë morskji zaleją go i zrzucą v głębją, zkąd
109 14| proce vjele pokolenji, żebe go vëdvjignąc na vjerzch. Jô
110 14| njeboszczik, stari Zobłockji beł go vësłoł na szkołë, ale v
111 14| cerplivje jem żdoł, jaż go naleze. Sztot won milczoł,
112 14| kolana wuklękłszë doł jem go v dorunku nopjęknjeszi z
113 14| przëchodni czase svojigo ludu go nje wopusceł. Kozoł won
114 14| zrzeszonich mocno prętóv, be go złomelë. Ale żoden ze senóv
115 14| gorsc prochu bohateróv i soł go jak sevca seje zorno na
116 14| sedzoł sęp stari. A won go vzął na dłoń, rozvjinął
117 14| bjegas stanął. Chcoł jem go chiże popchnąc, ale Mjichoł
118 15| Woddej poczestnosc timu, co go tam provadzą, bo won tego
119 15| i zomkji vskrzeszô. A jô go znaję!~— Jidę! wodrzekł
120 15| postavjiła stołk, szertuchem go przode wotarłszë. Bëlësma
121 15| Remusa na pustkovju, chocbe go dzesęc konji cignęło!~Vjidzoł
122 15| Co komu namjenjoné, to go nje minje!~Marta mocko wobskocala
123 15| drogę. A chtuż jinszi be cë go zavjeseł? Tec jezdes serotą
124 16| jisc na deputat, bo nogji go nje chcą njesc. Tile sę
125 16| A radzeł mje nje nosëc go na plecach, le vozëc na
126 17| poprovdze przezvisko, ale ludze go le Trąbą vołelë a jego bjałkę
127 17| młin stanąc muszoł. Kjej go po latach znovu zapuscëc
128 17| wobleczoni za pana Luceper go ręką zatrzimoł i sę rzechotoł:~—
129 17| takji tovor mosz, probuj go przedac na renku. Woboczisz,
130 18| sę rozezdrzec. Dochodzeło go też kąsk i przez skałë v
131 18| vszelkji postanovjenjé. Tak jem go porvoł za slizkji celsko,
132 18| slepje i tu na mje. Tak jô go vzął v pasu, zebroł vszetkji
133 18| vszetkji sełë, podnjosł go i rżnął na vjelgji koło
134 18| wugotuję cë pjijotk, jak go som krol lepszigo nje pjije.
135 18| rzekł jem. — Pokozała mje go krolevjonka pod wukorunovaną
136 18| Ale nen tam v vodze, kjej go so tero za dnja przëboczom,
137 18| smjij sę, Remus, bo jak jes go rżnął gorą koła na doł,
138 18| gorą koła na doł, mogł jes go zabjic.~— Takji nje gjiną
139 18| pjekjelnjik? Rzeczë mje, kjej jes go sę jął, cze të czuł mjęso
140 18| To nje! Ale kjej jem go mocko scesnął i rżnął przez
141 19| ludzi i nen stari chłop, co go pon wod mamutóv vëszkalovał.
142 19| pomsta i łzë. — Tero jô go poznoł. AIe dusza moja ve
143 19| won mô skażoną godkę, że go ledvje rodzonô matka be
144 19| vëtrupjoł wod strzodka i tero go wobalô ten ze żołtą brodą
145 19| njego ten z żołtą brodą i go szarpoł zdrovą ręką. Ale
146 20| połomoł jes szablę panu, że go wod gorzu paraluż trzasnąt.
147 20| naju. Trąba postrzegłszë go rzekł:~—Vejle. Remus! Nen
148 20| svjatovigo rozumu. Bo jak go nje nabędzesz, to prędzij
149 20| noclig namjenjił. Nalazłasma go nareszce a v njim vjosło.
150 20| zataceł sę na jezorze, a kjej go z jednigo wostrovu vënekalë,
151 20| czołen dobrze na kraj, cobe go nom voda nje zabrała. Tvoje
152 20| sanu na łące zgnjic! Muszą go mjec dosc tile, kjej wo
153 20| jakjigo szałasu, jak wonji go tu lubją vëstovjac, kjej
154 20| trzimoł dzirżko, a ma wobaji go vëcignęła na grąd. Woczapani
155 20| szedł woboczëc do czoma, cze go voda nje zabrała.~— To cë
156 20| jô sę przëznac muszę, żem go mjoł za jaką wukozkę, chterna
157 20| scignął ze sebje vamps i mu go doł, be sę njim przëwobłeld.~—
158 20| długji tidzenje, chdze jô so go wobskacëc nji mogę, bobe
159 20| ten sę tak zajisceł, że go paraluż ruszeł i chto vje
160 20| wustąpji, choba wuspji go sama smjerc...~Tej vëcignął
161 21| modrigo njeba a kolebje go na słomjanni leżë v nocë —
162 21| krziżovich drogach, jaż go cesnął na zemję przed svjętim
163 21| czężoru tam nje wostavjił, le go vlokł ze sobą nazod na Vdzidzką
164 21| chłopom najętim, chterni go na pasach noszą. Tich ni
165 21| sena dac na ksędza, ale go przed wukuńczenjim szkołë
166 21| mje, tej povjedzoł:~— Tës go napotkoł. Rzeczë mje, jakji
167 21| mje vëszczekoł. Ale jak go vjidzę, to jakbe Zł Duch
168 21| straszno sę robji, kjej go vjidzę. Kożdi roz, kjej
169 21| vjidzę. Kożdi roz, kjej jem go vjidzoł, njeszczescé na
170 21| robjił testamańt. Czernjik go pjisoł. Jô beł svjodkjem.
171 22| dvaji mocni chłopë vzęlë go na pase i njeslë daleko
172 22| brodą vesoko krziż, a jak go podnjosł, zaspjevało to
173 22| vądoł v gorę. Ludze zvją go Garecznjicą. Tęde jô chodzeła
174 22| karze z tovarami wonji sę go doznają. Na szczescé won
175 22| figurë przë Vigodze, chturen go vzął z ręku wumęczonigo
176 23| derdô drogą do naju? Żebe go szvernot! Kjej won zaru
177 23| podzoł krol jezora, bom go wod Mjechucena na woczë
178 23| chternąm Bogu przëwobjecoł. Jô go vjidzol też, jak won tu
179 23| stenką co knuje, bo Klerik go wobrazeł. Jô bivszë Klerikjem,
180 23| beł — rzekł Trąba. Żebe go szvernot i Leona. Takô wobraza
181 23| Przëstąpjiła, pogłoskała go po głovje i poceszała:~—
182 24| morzé ludztva.~ Chdzeż jô go ju roz vjidzoł?~Ku reszce
183 24| beł ten jistni. Tero jô go poznoł. I nje dało mje poku,
184 24| be mje zastraszëc. Ale jô go wurechleł. — Trup jego poplinął
185 24| knopjęcich lôt. A chcołbem go vjidzec jesz takjim Zoborskjim
186 24| Kalvariji? — vadzeł won. — Vejta go! Noprzod go trzeba szandarom
187 24| won. — Vejta go! Noprzod go trzeba szandarom ze zębóv
188 24| i po nocach vanożi, cobe go jak norechlij policejô złapjiła.~
189 24| jesz jeden z njich sprelë go v jakjim norciku za to,
190 24| Czernjikjem — rzekł jem. — Ro mom go za Smętka abo jego sługę.~—
191 24| Vjem! rzekł Trąba to go gvesno namovjiła na panna,
192 24| Kleriku. Nolepji veznjesz i go spjerzesz.~— Do tego noleżą
193 25| vëdoł krzik sovë, le të go, Remus, nje czuł tu mjedze
194 25| czężorem na sebje i zaprovadzeł go do moji budovnji mjedze
195 25| vjedno na woczë jidze i go tropji. Ale mje nen lesni
196 25| ruchnami.~Tero jô sę dobroł, że go jego bjałka sprała.~— Ale
197 25| moje pjenjędze. Naszedł jem go też tam v karczmje i Klerika
198 25| Głupi, nje vje, cobe go czekało! — Tam ma sobje,
199 26| Nigo pana ze Zvadë, co to go przez tvoję klątvę paraluż
200 26| murovanô posova grobu i muszelë go jesz roz ze zemji vëdobivac.~
201 26| jeden z viborkóv, vëjął go z pochvö i zaczoł v njim
202 26| z mojich viborkóv. Vëjął go z pochevkji, kartovoł v
203 26| njim, kjivoł głovą, położeł go nazod i szedł. Ale za mołą
204 26| jeden vibork za drugjim, tej go zamikoł i kłodł nimu drugjimu
205 26| noparlusovji zowusznjicę, że go porvało na budę, co na levą
206 26| nobożné ksążkji provadzą go do koze. Wodjijma jim go!~
207 26| go do koze. Wodjijma jim go!~Ale njim przëszło do jakji
208 26| beł mołim knopem. Ale jö go poznoł. To beł poprovdze
209 27| rękę podnjosł na worzła, co go szandara na szołmje nosi. —
210 27| zabjerelë mje mój tovor, com go rzitelnje zapłaceł, a jô
211 27| krolevskjigo rąganjô, trafjił go kaminjem ze svoji puszczovkji
212 27| potrafjił sę zatacec, że nalezc go nje beło możno.~ Po kjile
213 27| wod pomstë prava chronjiła go smjerc, chterna jimu nje
214 27| procem vłodzë i popchnąl go v rzędë tich, co krijamko
215 27| probovoł młin na majątku, co go mjoł na dregji dzeń nabëc.
216 27| krda jezora, ale chcącë go v nazodni drodze wuchvacëc,
217 27| nazodni drodze wuchvacëc, ju go nje nalazła, bo jak vjerzec
218 27| szandarę Hazego i wogłuszivszë go klasnjęcim pjęscą v głovę,
219 27| z tim nje dobeł, bo kjej go połknął, tej go mô przë
220 27| bo kjej go połknął, tej go mô przë sobje a kjej go
221 27| go mô przë sobje a kjej go zgubjił, to jego vjina.~
222 28| za vjikt darmovi, co cë go daje v sodzë krol pruskji,
223 28| raze vkrąg koscoła v nocë i go przedac timu Jistnimu. Ko
224 28| namjenjonô, a v tim razu go nje minje. Tej Mjichoł krom
225 29| wukrziżovanjô.~Spomnjenjé go tak rozebrało, żc znovu
226 29| z Dzecątkjem. Viożeł mje go v rękę i povjedzoł:~— Ten
227 29| chodzilë na vojnę. Pocatuj go i zavjeszë go sobje na pjersach.
228 29| vojnę. Pocatuj go i zavjeszë go sobje na pjersach. Vjęcij
229 29| vesokji a tak stari, że go zovjemë matką tich, co tam
230 29| vërzucëc jakjis czężor. Ale jak go popusceło, tej povjodoł
231 29| nje przëszedł na to, be go probovac ruszëc z molu.
232 29| zavijasach. Wodchilivszë go, woboczisz czorną durę a
233 29| krevavi wognje woblekałë go czervjonim płoszczem krolevskjim.
234 29| szklącé lodem jezoro. Vjatrë go szamotałë i słuńce pjekło,
235 29| nad czubem krza i vząvszë go ve svoją vłodzą, vëstrzelełë
236 29| potłukł wo lod tak mocko, że go muszelë zanjesc do dom.
237 29| i nodzeja. Nji mogł jem go anji wuscesnąc anji navetk
238 29| a ta rozumjała. Bo vzęła go i sparła pod plece, a won
239 30| procem vłodzë krolevskji, że go sąd wukoroł spravjedlevje
240 30| Mjichałovji beło namjenjoné, to go i nje minęło. To beła jego
241 31| jem njikogo, chtobe mje go wudzeleł. Potcevi Trąba
242 31| szandarovje v karetę pakovelë, be go zavjezc do sodze. Naszi
243 31| wo Matce Boskjj, co won go groł v kompanjiji do Vejherova,
244 31| Njechże cë, paneszko, Pon Bog go przësle, jak norechlij,
245 31| kożdi knjej i rej. Wonji cë go vëszukają i przëprovadzą.~
246 31| skarnje, nos i wurodę, a ma go z Remusem ju po drodze vëpenetrujema.
247 31| volą chcoł jisc z nama, tej go zrzeszonigo postronkami
248 31| i njicht nje vje, chdze go Pon Bog chronji.~Trąba sę
249 31| mje kanje na woczë, tej më go z Remusem veznjemë za wożegle,
250 31| wurodzenjô kąsk skażoną godkę, że go ludze nje rozumjeją, nje
251 32| wumjerającigo sena, chturen vjidzec go pragnął przed skonanjim.
252 32| Tej ma z matką przënjesła go na pjerzenje i zabjegła
253 32| Podjachavszë pod Glonk, jęłasma go pomału wobjeżdzac, a jô
254 32| nje przëszedł na to, be go probovac ruszëc z molu.
255 32| pomeszlenjé, żebe jeden człovjek go mogł z mola ruszëc. Ale
256 32| njeboszczika, wuchvaceł jem go za gorni kańt i cignął do
257 32| dzivno: kam popuszczoł, jakbe go chto z tełu popichoł i doł
258 32| krijovka krola jezora, tej mje go sę srodze żol zrobjiło,
259 32| dobrigo ksędza tu wukrëc, to go wukrijce. Sługa to Bożi,
260 32| przesladovanjé wod Njemcóv. Jô go wuproszę, żebe njikomu wo
261 32| żebe szkoda beło, kjejbes go nje posmakovoł.~Takô wobjetnjica
262 33| vampsu mom zaszeti talor, com go na svjętigo Jana wovjinął
263 33| takji frejkartë! I njikomu go nje pokozoł anji njikomu
264 33| be te rebë v vodze bełë go vëdałë, njiż naszi ludze.
265 33| gvesno nje poli. I bronji go wod zemnigo chopu tich,
266 33| muszoł nama czetac som. Jô go nji mogł lozovac, bo nopjęknjcszé
267 33| chcoł zgodnąc drogę, chterną go Pon Bog poprovadzi, kjej
268 33| Z tim zdzebłem vjidu, co go nom Pon Bog wużiczeł do
269 33| ksądz gvesno woczekivoł go z njecerplivoscą:~— Nasz
270 33| bjałka jak mom nodzeję zdrovo go vëpuscela ve svjat. Ju kose
271 33| korzinjami jasona, zdzevjilo go, że krom vjidu, co z gorë
272 33| wokjennice do tego, żebe go czasem vjid nje zdradzeł.
273 33| znaczi njeszczescé. Zapoleł go chtos ze Zobór, żebe dac
274 33| jem do ksędza. —Poznołbem go po granju, ale jem też pevni
275 33| svjat. Tej wodemknał jem go, be sę rozezdrzec. Ale deszcz
276 33| po jezerze, choc vjidzec go nje beło, bo noc nad przërodzenjé
277 33| rzekł jem:~— Trąba, chocem go nje jeden roz vjidzoł bojącim,
278 33| Jô jem ti wudbë, że kjej go jakji duch nje vëstraszi,
279 33| zmovje z niini rebokami, a ti go v taką pogodę podvjezą.~
280 33| że nen dovni lud stolimóv go tam postavjił. Dzevujesz
281 33| dostanje jodła. Ale jak go dotegovac, kjej wod Zobór
282 33| dlo nji nigo talara. Jô ji go poprovdze zanjosł v gromadze
283 33| przedanjé do Koscerznë, naszla go tidzeń nazod v Juszkovskjim
284 33| kożuch po krolu jezora, jakbe go zib strząsł. Tej vstoł i
285 34| naszigo kretovjiska — jak go Trąba nazevoł — na svjat
286 34| zarobjił a na dregji dzeń go tam v kartë przegroł, leżi
287 34| lubji jednigo vëpjic. A kjej go naszi gburzë v pańskji jizbje
288 34| chrostem i jałovcami. Zvją go Kozłovcem. Povjostka rebackô
289 34| na Kozłovcu vëdingovelë go suchim jałovcem. Naprocem
290 34| jak łęczk, jednak, kjejbe go vëprostovoł i vëprasovoł,
291 34| Pokożle svój papjor. ~Trąba go pokozoł i beło dobrze.~—
292 34| z konja scignął i bełbe go zaduseł, kjejbe go nje bëlë
293 34| bełbe go zaduseł, kjejbe go nje bëlë strzimelë.~Szandara
294 34| przińdze! Volałabem, żebe go zatrzimała vjesołô kompanjijô
295 34| ksędza do Chojnjic i tam go puscilë v drogę. A na tim
296 34| njemjeckjigo pastora, be go wodstavjic do sodze. Jak
297 34| pastor Krauze z Krolevca! Jô go tam dalij nje znaję.~—Ha?
298 34| Krauze, bo më momë nokoz, be go bez przelevkji arasztovac
299 34| njemjeckjigo. Ale na svjodka go podac nji mogę, bo mogłbe
300 34| Krauzego?~— Pjerszi roz go na woczë vjidzę! — wodrzekł
301 34| sę vaju vëpjerô?~— Njech go szvernot! Skąd jô mom znac
302 34| vëmiszlającë mje wod vanogóv? Za to go też zaru Pon Bog skoroł,
303 34| na gębje strachoł jem sę go pokazac, brzuch jął trzasc
304 34| jak petel ve młinje, żem go so muszoł wobjema rękoma
305 34| rodovigo Zoborskjich, com go na pjersë noseł, choc mje
306 35| nolepszi druch tonje, to jô go nji mom vëcigac? Vjerzisz
307 35| Ale jô rozumjoł, że wonji go sobje z buchë postavjilë,
308 35| na karze nje vozeł, bom go vëzbeł wob drogę a navrocëc
309 36| wurodzenjô skażoną godkę, żebe go rodzonô matka bez moji pomocë
310 36| jinszta za wożegle, podnjosł go, kopnął nogą ve dvjerze
311 36| nogą ve dvjerze i vërzuceł go na podvorzé. Za njim z pjekjelnim
312 36| gosci sprovadzeł! Vjednom go wostrzegoł przed timi vanogami,
313 36| beł też v ti jizbje, le go mój druch podnjosłi cesnął
314 36| sztudańta Derdë. Nasz pon go chdzes wobroł na drodze
315 36| wobroł na drodze jak vaju i go trzimô przë se, bo mô z
316 36| vjele krotochvjile. Njechże go kulińgji bjiją! Żebesta
317 36| njemjeckji sąsedzë zovją go krolem kaszubskjim. A mogłbe
318 36| mu godkę nen czorni, com go dvjerzami vërzuceł. Ten,
319 36| bjołi ludze. Przëvjozł go sobje nasz pon z Afrikji,
320 36| Dzivno nom vszetkjim, że pon go jesz nje vënekoł. Ale jak
321 36| kaszubskji, a wobrazivszë go, zrobjilëbesta jimu vjelga
322 37| granjice. Nje chcoł jem go samigo puscëc, że won to
323 37| bodej nje pjije, bo bem go też przëroczeł.~— Jô za
324 37| wubjegło do vjecznoscë, jak go pochovelë v Wolivje, a va
325 38| czężkji żelazni szołm, podoł go mje i rzekł:~— Vsadz go
326 38| go mje i rzekł:~— Vsadz go na głovę!~Tak jô vsadzoł
327 38| łają, womonë manją, wostë go kolą...~Vcemnjicë jidze,
328 38| zaslonjętigo, nad chternim jô go vjidzoł v dnjach zeszlich
329 38| czężkji vzevoł moc trzimjąci go moji rękji. Buszni z ti
330 38| rodovi Zoborskjich. Muszelë go dozdrzec, ale njicht z njich
331 38| nobarżij chodzeło, żebe go nje vjidzoł. Bjedok gvesno
332 38| cemnich nocach i njigdze go nji ma.~— Jô tu dłużij svjęligo
333 39| volną volę i może jisc chdze go woczë njesą. A pocuż të
334 39| pjoskovatich i czężkjich zmęczeł go dosc tile. Ale i jô czuł
335 39| wod sebje wodnekac. Znadz go poznoł też.~Ale mje za ten
336 39| zgjinął won mje z woczu, jakbe go zibjô połkła.~Belo mje tero
337 39| Zgjinął won mje, jakbe go zemja połkła — rzekł jem.—
338 40| njego nje vjidzoł. Trzimało go to na moje dzevovanjé dosc
339 40| wodrzekł Trąba. — Bo ma go vjidzała na Łebskjich Błotach!
340 40| Zoborskjich. A pon vzął go do rękji i z vjelgą wuvogą
341 40| rękji i z vjelgą wuvogą jął go wobzerac. Ku reszce rzekł:~—
342 40| ricerze na zbrojach a zvelë go ringrafem. Mój przodk Vjitosłav
343 40| wodrzekł:~— Nje vzął jem go v spodku po starszich, bo
344 40| nen spjev płenął. Czulë go i ludze i rozległ sę krzik:~—
345 40| chtos mocni drąg. Kjile rąk go chveceło i zaczęłë bjic
346 41| Żebem beł szandarą, to bem go za to zaru broł do sodze.
347 41| daleko po pravi ręce, kuli go tam procem kurzatvë vjidzec.~
348 41| dzenną bjedę ludzką, chterna go zje.~— Hrabjo Strozzi! Vłochu
349 41| gasnąc czornim dimem, jakbe go chtos duseł. Ale Czernjik
350 41| wodbjiła moje vołanjé i woddała go procemni scanje. Tej nastała
351 41| won gvesno szedł, be las go wod vjatru zastovjol. Tu
352 41| porvoł, żem przeskoczeł, be go zdusëc jak psa. Ale v jizbje
353 41| nje zrobjił. Przëvjozł jô go v połnjé mojimi konjami
354 41| nalozł jem drucha, jak jem go wostavjil. Navetk czorni
355 41| vesoką chojną wułożeł jem go sobje z pakami i szopką
356 42| jiscec i lamańtovac, jakbe go beła kochała nad vszestko
357 42| nalezesz na njim znakji, kjej go meła będzesz do trumë, żeli
358 42| gadej rozumno, jak meslisz go pochovac?~— Jakże jô to
359 42| A tero besta nje chcała go pochovac?~— Jô sę z tobą
360 42| dlotego nje wostavjił, za co go pochovac. V takjim razu
361 42| razu nasza gromada będze go ju muszala po katolicku
362 42| Nje bójta sę kosztóv. Jô go pochovję. I to vom povjem,
363 42| z chorągvjami provadzełe go do grobu, a ludzi sę zebrało
364 42| Bożomęka przëboczała mje go. A beło, żem sę chdzeroz
365 42| takji mantolik posodô, ten go le za vesoką cenę woddac
366 42| cenę woddac może. A może go przë sobje trzimô, bo mesli
367 42| provdzevi przezvjisko, bo zvelë go vszescë Rzemiszkjem z tego,
368 42| nosa ?~Jô mu podoł rękę i go roczeł do sedzenjô. Won
369 42| beł mojim goscem, trzeba go beło poczestovac. Ve vsë
370 42| koscelni sę wobrazeł, żem go Rzemiszkjem zvoł, i rzekł:~—
371 42| i chcoł wucekac. Ale jô go przëcesnął na stolk i doł
372 42| gorzołkę vëpjic, poceszivszë go:~— Njebój sę, koscelni!
373 42| to przë leżnoscë!~Tak jô go proseł barzo i jem sę z
374 42| całą vjes vëmordujc, żeli go nje zavjezeta do głupigo
375 43| wo kraj wostrovu, rąbjącë go vązką stronką bjołi pjenjiznë.
376 43| matecznigo krza i woddała go płominjom. A mje sę ji srogji
377 43| jesz na voli chodzoł i jô go poznoł v jego krolestvje.~
378 43| Zoborskjich na Zoborach, povjesoł go na scanje i rzekł:~— Kochom
379 43| z Matką Boską i zavjeseł go na szeji moji krolevjonkji.
380 43| Moja krolevjonka, ledvje go wuzdrzała, porvała sę i
381 43| czołen zesłoł.~Wobrocelësma go przodkjem do jezora i vësunąvszë
382 43| tich vodach, wutrzimało go v rovnoscë. Tej dało mje
383 43| bjoli grzevë vałóv, kjej go podeszlë ze szorem. Ale
384 43| Zoborskjim brzegu.~Vëcignęłasma go dalek na brzeg, cobe go
385 43| go dalek na brzeg, cobe go voda nje zabrała i szłasma
386 43| na svjece nje będze, jaż go nalezę v grobje. Słova mje
387 44| povjostkę, że Złi Duch njosł go z dalekjich gór na skrzidłach,
388 44| Ale kjej kur zapjoł, moc go wopusceła i ze zemglałich
389 44| chcało, bo so wuvożom, żc go tu postavjił norod stolimóv
390 44| błądzeł,~Not sędzigo, be go sądzeł...~Skłodom svoje
391 44| krziżovkach puszczej voz,~Chdze go koń i voznjik njosł,~Bo
392 44| złomjił grzech, ~Prządk go vëporaji smjech. ~Nji czołenka
393 45| Złi Duch mje kuseł, jażem go sekjerą vbjił v scanę. I
394 45| przed smjercą zleceła, be go tobje dac. Ale won z ji
395 45| woprzestoł chodzec. Jô cë go przenjesę, żeli chcesz.~—
396 45| chcesz.~— Przenjesë mje go, Marto! Jô go postavję v
397 45| Przenjesë mje go, Marto! Jô go postavję v moji jizdebce,
398 45| dzeckami na wurzmje, rod, że go lubją i słuchają. Gorąci
399 45| wosłabłi choroscą, mogł go le strzimac v ten sposob,
400 45| czims vjęcij njiż za co go mjelë, i że nje won błądzeł,
|