105-binne | bio-e-gevol | gevon-mits | mobil-rijke | rijks-versl | versp-zweve
bold = Main text
Chapter, Paragraph, Number grey = Comment text
1 Slot, 3,103 | 105. De aankondiging van de
2 II, 7,43(33) | 1981), 28: AAS 74 (1982), 114. ~
3 III, 6,73(99) | 1993), 13: AAS 85 (1993), 1144. ~
4 III, 1,52 | blijde gehoorzaamheid (vgl.Ps 119), geboren uit en gekoesterd
5 III, 5,71(98) | 81-82: AAS 85 (1993), 1198-1199. ~
6 III, 5,71(98) | 82: AAS 85 (1993), 1198-1199. ~
7 IV, 6,94(125) | 95-101: AAS 85 (1993), 1208-1213. ~
8 III, 5,68(88) | 99: AAS 85 (1993), 1209-1211. ~
9 IV, 6,94(125) | 101: AAS 85 (1993), 1208-1213. ~
10 IV, 2,78(105) | 1993), 116: AAS 85 (1993), 1224. ~
11 III, 5,70(96) | arbitrio, I, 5, 11: PL 32, 1227. ~
12 IV, 2,78(104) | beatitudinibus, Oratio VII: PG 44, 1280. ~
13 III, 4,63(80) | 24 februari 1957): l.c., 129-147; CONGREGATIE VAN HET
14 Inl, 3,5(6) | Insegnamenti XIV,1 (1991), 1293-1296. ~
15 Inl, 3,5(7) | Ibid., l.c., 1294. ~
16 Inl, 3,5(6) | Insegnamenti XIV,1 (1991), 1293-1296. ~
17 II, 6,39 | moeder is mijn ziel”(Ps 131,2; vgl.Js 49,15; 66,12-13;
18 III, 3,60(70) | Vgl. ibid., can. 1329; ook de Codex van de Canons
19 III, 1,52(38) | schepping van de mens, 4: PG 44,136. ~
20 III, 3,60(69) | van Canoniek Recht, can. 1398; vgl. Codex van de Canons
21 IV, 6,95(128) | Insegnamenti XV, 1 (1992), 1410. ~
22 III, 3,60(70) | de Oosterse Kerken, can. 1417. ~
23 Slot, 3,103 | zeker hoop en troost”is 142. ~O Maria, ~dageraad van
24 I, 5,25(19) | Moralia in Job, 13, 23: CCL 143A, 683. ~
25 I, 3,20(16) | Insegnamenti X, 3 (1987), 1446-1447. ~
26 III, 4,63(79) | 1957), III: AAS 49 (1957), 145. ~
27 III, 3,60(69) | de Oosterse Kerken, can. 1450, § 2. ~
28 III, 5,69(93) | maart 1937): AAS 29 (1937), 159; encycliek Divini Redemptoris (
29 III, 3,57(54) | 1988), 14: AAS 80 (1988), 1686. ~
30 IV, 6,97(133) | 1988), 18: AAS 80 (1988), 1696. ~
31 III, 5,71(98) | van de Katholieke Kerk, 1753-1755; JOHANNES PAULUS II,
32 III, 5,71(98) | de Katholieke Kerk, 1753-1755; JOHANNES PAULUS II, encycliek
33 IV, 7,99(137) | B. Mariae, sermo I,2: PL 185, 188. ~
34 I, 1,9(12) | van de Katholieke Kerk, 1867 en 2268. ~
35 III, 3,60(65) | radioboodschappen VI (1944-1945), 191; vgl. Toespraak tot de Italiaanse
36 III, 3,60 | van de Canonieke Recht uit 1917 strafte abortus met excommunicaties 69.
37 III, 5,69(93) | Kerst-radioboodschap (24 december 1942); AAS 35 (1943), 9-24. ~
38 III, 5,69(93) | december 1942); AAS 35 (1943), 9-24. ~
39 IV, 6,96(132) | het Concilie (8 december 1965): Aan de vrouwen. ~
40 IV, 7,99(136) | Boodschap voor Wereldvredesdag 1977: AAS 68 (1976), 711-712. ~
41 Slot, 3,103 | van de Heer, in het jaar 1995, het zeventiende van mijn
42 IV, 1 | grote daden verkondigt”(1Pt 2,9): het volk van het leven
43 III, 5,69 | en rustig kunnen leven”(1Tim 2,2). Juist daarom moet
44 III, 5,69(93) | juni 1941): AAS 33 (1941), 200. Over deze kwestie citeert
45 III, 4,64(84) | Epistula 204, 5: CSEL 57,320. ~
46 III, 4,65(86) | 14-24: AAS 76 (1984), 214-234. ~
47 III, 2,53(41) | van de Katholieke Kerk, 2258. ~
48 I, 1,8(10) | Nr. 2259. ~
49 III, 2,54(43) | van de Katholieke Kerk, 2263-2269; vgl. Catechismus van
50 III, 2,54(44) | van de Katholieke Kerk, 2265. ~
51 III, 2,55(46) | van de Katholieke Kerk, 2266. ~
52 III, 2,55(48) | 2267. ~
53 I, 1,9(12) | Katholieke Kerk, 1867 en 2268. ~
54 III, 2,54(43) | de Katholieke Kerk, 2263-2269; vgl. Catechismus van het
55 III, 4,64(83) | van de Katholieke Kerk, 2281-2283. ~
56 III, 4,64(83) | de Katholieke Kerk, 2281-2283. ~
57 III, 4,65(86) | 14-24: AAS 76 (1984), 214-234. ~
58 III, 3,60(68) | Vgl. Can. 2350, § 1. ~
59 IV, 4,85(113) | van de Katholieke Kerk, 2372. ~
60 II, 4,35(26) | Exameron, VI, 75-76: CSEL 32, 260-261. ~
61 II, 4,35(26) | VI, 75-76: CSEL 32, 260-261. ~
62 IV, 6,95(129) | 1967), 15: AAS 59 (1967), 265. ~
63 III, 5,69(94) | 11 april 1963), II, l.c., 271. ~
64 III, 5,69(93) | 1963), II: AAS 55 (1963), 273-274; het citaat hierin is
65 Inl, 1,2(3) | 1979), 10: AAS 71 (1979), 275. ~
66 Inl, 1,2(4) | Vgl. Ibid., 14: l.c., 285. ~
67 III, 4,64 | brengt”(Dt 32,339; vgl. 2Kon 5,7; 1Sam 2,6). Maar Hij
68 IV, 2,80 | geduldige onderrichting”(2Tim 4,2). Deze vermaning moet
69 III, 5,70(95) | Theologiae, I-II, q. 93, a. 3, ad 2um. ~
70 III, 4,64(84) | Epistula 204, 5: CSEL 57,320. ~
71 III, 2,54(43) | Concilie van Trente III, 327-332. ~
72 III, 2,54(43) | Concilie van Trente III, 327-332. ~
73 III, 4,64 | dood en leven brengt”(Dt 32,339; vgl. 2Kon 5,7; 1Sam 2,6).
74 III, 6,73(99) | Tractatus, 41, 10: CCL 36, 363; vgl. JOHANNES PAULUS II,
75 IV, 6,96(131) | 1994), 4: AAS 86 (1994), 386-387. ~
76 IV, 6,96(131) | 4: AAS 86 (1994), 386-387. ~
77 I, 1,9(13) | Abel, II, 10, 38: CSEL 32, 408. ~
78 I, 2,17(15) | II, 3: AAS 86 (1994), 419. ~
79 III, 4,63(80) | juni 1972): AAS 64 (1972), 432-436; TWEEDE VATICAANS OECUMENISCH
80 III, 4,63(80) | 1972): AAS 64 (1972), 432-436; TWEEDE VATICAANS OECUMENISCH
81 III, 3,60(66) | 1961), 3: AAS 53 (1961), 447. ~
82 I, 1,8(11) | Noe, 26, 94-96: CSEL 32, 480-481. ~
83 I, 1,8(11) | 26, 94-96: CSEL 32, 480-481. ~
84 III, 1,52(40) | 1968), 12: AAS 60 (1968), 489. ~
85 III, 3,60(71) | 1968), 14: AAS 60 (1968), 490. ~
86 III, 3,61(74) | 22 oktober 1983), art. 4b, uitg. Tipografia Poliglotta
87 IV, 3,84(112) | Matthaeum Hom., L, 3: PG 58, 508. ~
88 III, 4,64(83) | 1980), I: AAS 72 (1980), 545; Katechismus van de Katholieke
89 III, 4,63(78) | bona, III, AAS 72 (1980), 547-548. ~
90 III, 4,63(78) | III, AAS 72 (1980), 547-548. ~
91 III, 4,63(76) | Ibid., IV, l.c., 551. ~
92 III, 4,63(80) | december 1940): AAS 32 (1940), 553-554; PAULUS VI, Boodschap
93 III, 4,63(80) | 1940): AAS 32 (1940), 553-554; PAULUS VI, Boodschap voor
94 II, 7,42(29) | 1987), 34: AAS 80 (1988), 560. ~
95 III, 3,59(64) | 1930), II: AAS 22 (1930), 562-592. ~
96 IV, 5,90(120) | 1987), 38: AAS 80 (1988), 565-566. ~
97 IV, 5,90(120) | 38: AAS 80 (1988), 565-566. ~
98 II, 7,43(31) | augustus 1950): AAS 42 (1950), 574. ~
99 II, 7,43(32) | augustus 1950): AAS 42 (1950), 575. ~
100 III, 3,59(64) | II: AAS 22 (1930), 562-592. ~
101 III, 3,60 | 62. Het pauselijk Leergezag
102 III, 3,61 | 63. De zedelijke beoordeling
103 III, 4,65 | 67. Volkomen verschillend hiervan
104 I, 5,25(19) | in Job, 13, 23: CCL 143A, 683. ~
105 IV, 7,99(136) | Wereldvredesdag 1977: AAS 68 (1976), 711-712. ~
106 IV, 7,99(136) | 1977: AAS 68 (1976), 711-712. ~
107 III, 5,71 | 73. Abortus en euthanasie zijn
108 III, 3,58(56) | 12-13: AAS 66 (1974), 738. ~
109 III, 3,59(60) | 1974), 7: AAS 66 (1974), 740-747. ~
110 III, 5,70(97) | 1974), 22: AAS 66 (1974), 744. ~
111 III, 3,59(60) | 7: AAS 66 (1974), 740-747. ~
112 IV, 6,94(125) | 1991), 17: AAS 83 (1991), 814; encycliek Veritatis splendor (
113 IV, 4,89(114) | 1992), 15: AAS 85 (1993), 819. ~
114 IV, 6,94(126) | 1991), 24: AAS 83 (1991), 822. ~
115 III, 3,60(65) | 1951), II: AAS 43 (1951), 838. ~
116 IV, 3,82 | 84. Het Evangelie van het leven
117 II, 7,42(28) | 38: AAS 83 (1991), 840-841. ~
118 IV, 1,77(102) | ketterijen: IV, 34, 1: SCh 100/2, 846-847. ~
119 IV, 1,77(102) | IV, 34, 1: SCh 100/2, 846-847. ~
120 III, 4,65(87) | 1991), 46: AAS 83 (1991), 850; PIUS XII, Kerst-radioboodschap (
121 IV, 3,81(108) | goddelijke namen, VI, 1-3: PG 3, 856-857. ~
122 IV, 3,81(108) | namen, VI, 1-3: PG 3, 856-857. ~
123 IV, 4,85 | 87. Krachtens onze deelname
124 Inl, 3,6(8) | 1994), 4: AAS 86 (1994), 871. ~
125 IV, 6,97(134) | 1994), 5: AAS 86 (1994), 872. ~
126 II, 7,43(31) | 1994), 9: AAS 86 (1994), 878; vgl. PIUS XII, encycliek
127 IV, 4,86 | 88. Dit alles vraagt om geduldig
128 IV, 4,87 | 89. Deze bureaus en centra
129 IV, 6,96(130) | 1994), 13: AAS 86 (1994), 892. ~
130 IV, 4,89 | 91. Een belangrijk deel van
131 IV, 5,90 | 92. Binnen het “volk van het
132 III, 1,52(39) | geloof, II, 12: PG 94, 920.922, aangehaald in SINT THOMAS
133 IV, 5,90(119) | Insegnamenti XII, 2 (1989), 945. De kinderen worden in de
134 III, 3,59(62) | de christenen, 35: PG 6, 969. ~
135 II, 3,32 | de kreupele die dagelijks aalmoezen vroeg bij de “Schone Poort”
136 II, 4,36 | over God door een leugen en aanbaden het schepsel liever dan
137 II, 4,36 | en komt tenslotte tot het aanbidden van schepselen: “Ze vervingen
138 III, 4,65 | zowel de belofte als het aanbod doet van een deelhebben
139 I, 2,13 | chemische preparaten, het aanbrengen van instrumenten in de baarmoeder
140 IV, 5,90 | krijgt hij intensievere en aandachtiger zorg. ~Het gezin heeft een
141 III, 4,63 | dreigend en onvermijdelijk aandient, kan men in geweten “aan
142 II, 5,38 | zelfontplooiing en voor het aangaan van relaties met anderen.
143 III, 5,69 | aanwezigheid van essentiële en aangeboren menselijke en zedelijke
144 II, 6,40 | ofschoon reeds zeer duidelijk aangegeven, nog niet de verfijning
145 III, 1,52(39) | II, 12: PG 94, 920.922, aangehaald in SINT THOMAS VAN AQUINO,
146 Inl, 2,3 | tegen het menselijk leven aangeklagd. Dertig jaar later maak
147 Inl, 0,1 | van een Kind, die wordt aangekondigd als een blijde mededeling: “
148 III, 3,58 | bekwaamheid, die zij hebben aangeleerd om het leven te bevorderen,
149 III, 2,55 | deze zijn immers beter aangepast aan de concrete voorwaarden
150 III, 2,56 | altijd dat van de bisschoppen aangesloten met talrijke uitgebreide
151 III, 5,72 | wil worden de christenen aangespoord om onder ernstige verplichting
152 IV, 4,85 | Daarom moeten wij ons aangesproken voelen en beoordeeld door
153 III, 3,61 | foetus”74 moet niettemin aangetekend worden dat het gebruik van
154 III, 3,58 | bevestigingen aan. Zij heeft aangetoond dat vanaf het eerste ogenblik
155 I, 2,16 | actueel verschijnsel, vaak aangevoerd om bedreigingen van en aanvallen
156 III, 2,55 | Katechismus van de Katholieke Kerk aangevoerde beginsel van kracht: “Indien
157 III, 3,58(59) | voor de volken heb ik u aangewezen””(1,4-5). Van zijn kant
158 IV, 3,82 | steeds oorspronkelijk en aangrijpend wonder, een gebeurtenis
159 III, 1,52 | van de Decaloog dat Jezus aanhaalt voor de jongeman die Hem
160 Inl, 2,3 | met eenzelfde krachtige aanklacht verhef ik, in naam van de
161 I, 2,10 | schandalige wapenhandel aankleeft die de vele gewapende conflicten
162 IV, 4,89 | die Vaticanum II gezagvol aanmoedigde 116. ~Het schijnt ook een
163 I, 2,17 | betrokken zijn, actief in het aanmoedigen en uitvoeren van echte campagnes
164 I, 2,14 | bevruchting, als wel de aansluitende ontwikkeling van het embryo,
165 III, 6,74 | verantwoordelijkheidsbesef aanspoort om door deelname aan de
166 Inl, 2,4 | vooronderstelling, niet alleen aanspraak op strafuitsluiting daarvoor,
167 III, 5,72 | slechts tot een steen des aanstoots wordt en de nodige weerstand
168 IV, 1,76 | kerkelijk handelen, dat allen aantrekt die op de verschillendste
169 IV, 3,84 | gebaren verdient de in ethisch aanvaardbare vormen uitgevoerde orgaandonatie
170 IV, 7,99 | misdaad tegen het leven is een aanval op de vrede, vooral wanneer
171 III, 2,56 | misdadigers en onrechtvaardige aanvallers, zoveel aandacht moet worden
172 III, 6,73 | voorschriften, vormen de aanvang en de eerste noodzakelijke
173 Slot, 3,103 | wonderbaarlijke strijd. De Aanvoerder van het leven, die stierf,
174 Inl, 3,6 | w. in gedachten de brief aanvullend die ik “aan iedere concrete
175 I, 4,21 | secularisme dat met zijn alom aanwezige tentakels er soms in slaagt
176 III, 3,58 | menselijk embryo “een kostbare aanwijzing om met het verstand een
177 III, 2,55 | tevens de schuldige ertoe aanzet en helpt om zich te verbeteren
178 I, 3,18 | omstandigheden kunnen zelfs in aanzienlijke mate de subjectieve verantwoordelijkheid
179 II, 4,35 | van de mens dat gij hem aanziet?”, vraagt de Psalmist (Ps
180 IV, 4,85 | ondersteuning door de vader niet aarzelen hun kind ter wereld te brengen
181 III, 3,59 | geestelijke ziel hebben nooit aarzeling gewekt over de morele veroordeling
182 II, 9,47 | verschillende voorbeelden. Jezus aarzelt niet zichzelf te offeren
183 I, 2,17 | of van de “Kaïns”die de “Abels”doden; nee, het zijn wetenschappelijk
184 I, 2,13 | en die in werkelijkheid abortusopwekkend werken in de vroegste stadia
185 III, 5,71 | het niet mogelijk is een abortuswet af te wenden of volledig
186 III, 3,58 | zijn ook de wetgevers die abortuswetten hebben bevorderd en goedgekeurd,
187 II, 8,44 | overeenkomstig de belofte aan Abraham: “Kijk naar de hemel, en
188 I, 3,18 | toegang afhankelijk maken van absurde voortplantingsverboden,
189 IV, 6,96 | doel heb ik de Pauselijke Academie voor het Leven opgericht
190 I, 2,10 | verschillende en steeds nieuwe accenten en tonen op. ~De vraag van
191 I, 5,26 | gehandicapten, ouderen die alleen achtergebleven zijn. Veel centra voor hulp
192 I, 2,11 | ogenschouw worden genomen. Op de achtergrond staat de diepe cultuurcrisis,
193 IV, 3,84 | en offer tegenwoordig als achterhaald gepresenteerd, en toch hebben
194 I, 4,22 | als wanneer het de mens achterlaat in “angst”voor zijn vrijheid. ~
195 III, 6,73 | daarom geenszins door de achterliggende goede bedoeling en de eventuele
196 I, 2,17 | Denver bij gelegenheid van de Achtste Wereldjongerendag “zijn
197 I, 5,27 | maatschappelijk bewustzijn te activeren voor de verdediging van
198 III, 4,64 | Augustinus met verrassende actualiteit - een ander te doden: zelfs
199 I, 2,11 | problemen. Er zijn situaties van acute armoede, angst of frustratie
200 I, 5,26 | lijdenden en voor hen die in een acuut of terminaal ziektestadium
201 III, 5,70(95) | Theologiae, I-II, q. 93, a. 3, ad 2um. ~
202 II, 4,35 | het stof van de grond en ademde in zijn neusgaten de levensadem
203 IV, 5,91 | omstandigheden verkeren, te adopteren of op te nemen. Echte ouderliefde
204 IV, 5,91 | vormen van adoptie verdient adoptie-op-afstand aandacht, die de voorkeur
205 IV, 4,86 | de oprechte zelfgave. Ook adviesbureaus voor huwelijk en gezin bieden
206 Slot, 2,102 | 12,4) te verslinden, een afbeelding van Christus, die Maria
207 I, 1,8 | het gesprek met Kaïn niet afbreekt. Hij waarschuwt hem, herinnert
208 III, 2,54 | gij zult een kind niet afdrijven noch na de geboorte doden (...)
209 IV, 6,96 | belangstelling van allen afdwingen. Juist voor dit doel heb
210 I, 3,19 | taal van een diep gedeelde affectie. In dit geval wordt macht
211 IV, 1,77(102) | novitatem attulit, semetipsum afferens, qui fuerat annuntiatus”,
212 III, 6,73 | eventuele goede gevolgen afgekocht worden, ze is in onverzoenlijke
213 I, 3,18 | persoon plechtig worden afgekondigd en de waarde van het leven
214 II, 4,35 | opmerkt: “De zesde dag is afgelopen en de schepping van de wereld
215 III, 4,63 | concrete omstandigheden afgemeten worden. Men moet bepalen
216 IV, 4,88 | van het gezin op elkaar afgestemd kunnen worden en de verzorging
217 IV, 1,77 | vraagt om het op elkaar afgestemde, grootmoedige handelen van
218 III, 5,71 | te stemmen, zou het een afgevaardigde, wiens persoonlijke absolute
219 I, 2,14 | bedreigingen van het leven. Afgezien van hun morele onaanvaardbaarheid,
220 II, 4,36 | van de slavernij van de afgodendienst, de verloren broederschap
221 II, 10,49 | ongerechtigheden en van al uw afgoderij zal ik u reinigen. Een nieuw
222 IV, 6,96 | leveren. Veel zal van hen afhangen, willen jonge mensen, geoefend
223 II, 2,31 | besef dat zijn bestaan niet afhangt van een farao die het kan
224 III, 4,65 | dood”86. ~Deze natuurlijke afkeer van de dood en deze beginnende
225 III, 4,65 | wanneer hij zich vol huiver afkeert van een totale ruïnering
226 II, 7,43 | gelijkenis met God met zich: de afkomst van de persoon staat gegrift
227 III, 1,52 | mens moet er rekenschap van afleggen voor zijn Meester (vgl.Mt
228 I, 2,11 | medische termen die de aandacht afleiden van het feit dat wat op
229 I, 1,8 | daarvan zijn onder andere het afnemen van de solidariteit met
230 I, 5,25 | vergoten bloed iets beters afroept dan het bloed van Abel”(
231 III, 2,55 | toepassing of zelfs een volledige afschaffing ervan bepleit. Het probleem
232 I, 2,17 | voorbehoud vóór het leven is, afschildert als vijand van vrijheid
233 IV, 5,92 | gemakkelijker ontstaan. ~Het afschuiven of zelfs afwijzen van ouderen
234 III, 3,60 | vruchtafdrijving en kinderdoding zijn afschuwwekkende misdaden”68. ~De rechtsorde
235 III, 4,62 | cultuurmilieu dat zich vaak afsluit voor het transcendente,
236 I, 3,18 | schandaliger, juist omdat ze zich afspeelt in een samenleving die de
237 III, 1,52 | dienende: het is een werkelijke afspiegeling van de unieke en oneindige
238 Inl, 2,4 | culturele situatie zich aftekent en tot stand komt, die aan
239 I, 1,9 | verbande de van zijn ouders afvallige naar een andere woonplaats,
240 III, 2,54 | zwaarste zonden - samen met afvalligheid en echtbreuk - en een bijzonder
241 II, 2,31 | zich, begrijpelijkerwijs, afvragen: “Waarom is het licht gegeven
242 III, 5,66 | betrokken is, rechtmatig een afweging van de goederen waarom het
243 II, 8,44 | gemaakt; zult U zich dan afwenden en mij vernietigen? Bedenk
244 Inl, 2,4 | wetgeving in veel landen, in afwijking van de fundamentele beginselen
245 III, 3,61 | kinderen met allerlei soorten afwijkingen te voorkomen. Zo”n houding
246 I, 2,14 | bepaalde voorwaarden en het afwijst wanneer het begrensd, gehandicapt
247 I, 2,12 | verantwoordelijkheid van de enkeling afzwakken, toch is het niet minder
248 III, 4,63 | of af te zien van zgn. “agressieve medische behandeling”, m.
249 IV, 4,86 | zorg- en hulpcentra voor AIDS-patiënten, verenigingen voor solidariteit,
250 I, 2,17 | ons vandaag een werkelijk alarmerend schouwspel, als we niet
251 I, 2,14 | draaiboek is bovendien nog alarmerender aan het worden vanwege de
252 III, 4,62 | staan hier voor een van de alarmerendste symptomen van de “cultuur
253 I, 3,18 | morele gevoeligheid is, alerter op de erkenning van de waarde
254 III, 2,54(45) | II-II, q. 64, a. 7; SINT ALFONSUS DE”LIGUORI, Theologia moralis,
255 I, 2,15 | positief te duiden. ~Op een algemener niveau bestaat er in de
256 II, 4,34 | in de Bijbel, en vanaf de allereerste bladzijde krijgt ze een
257 III, 6,74 | afstraling van het geheim dat de allerheiligste Drieëenheid eigen is, het
258 III, 2,56 | van de wereld is of de “allerongelukkigste”is op aarde, dat maakt geen
259 IV, 6,95 | Verrijzenis”129. De dood zelf is allesbehalve een gebeurtenis zonder hoop.
260 I, 4,21 | secularisme dat met zijn alom aanwezige tentakels er soms
261 I, 3,19 | een verkeerd gevoel van altruïsme en menselijk medelijden
262 II, 10,49 | in het stof van de aarde”(Am 2,7); “ze hebben deze plaats
263 IV, 1,76 | naar zijn talenten en zijn ambt. ~Dat geldt ook voor de
264 II, 7,43 | Daarom prees bisschop Amphilochius “het heilig huwelijk, gekozen
265 II, 9,46 | ogenblikken van het leven zou het anachronistisch zijn om van de bijbelse
266 I, 3,20 | moet er, met het oog op de analoge belangen van andere mensen
267 Inl, 3,5 | gevestigd op die bijzondere analogie: “Zoals het een eeuw geleden
268 IV, 6,97 | eerbiedigt het in zijn anderszijn. Vrouwen leren eerst zelf
269 I, 5,25 | overwinning? O dood, waar is uw angel?”(1Kor 15,54-55). ~
270 II, 7,43(32) | Animas enim a Deo immediate creari
271 IV, 1,77(102) | semetipsum afferens, qui fuerat annuntiatus”, Tegen de ketterijen: IV,
272 I, 2,16 | hulpbronnen - nog steeds anti-geboorten-politiek opgezet. ~Contraceptie,
273 I, 2,16 | van de aanvaarding van een anti-geboortenpolitiek. ~
274 I, 2,12 | door de opkomst van een anti-solidariteitscultuur die in veel gevallen de
275 II, 9,47(37) | SINT IGNATIUS VAN ANTIOCHIË, Brief aan de Efesiërs,
276 IV, 2,80 | theologen hebben de plicht om de antropologische grondslagen naar voren te
277 IV, 3,81 | volk van de verlosten wel antwoorden met hymnen van vreugde,
278 III, 3,59(63) | Apologeticum, IX, 8: CSEL 69, 24. ~
279 III, 3,59(62) | Apologie voor de christenen, 35:
280 IV, 4,87 | gezondheidszorg: artsen, apothekers, verplegers en verpleegsters,
281 III, 4,62 | spitsvondige systemen en apparatuur, zijn de wetenschap en de
282 III, 5,70(96) | I-II, q. 95, a. 2. De Aquinaat citeert SINT AUGUSTINUS: “
283 Inl, 2,3 | arbeidsvoorwaarden, waarbij de arbeiders als louter winst-werktuigen
284 Inl, 3,5 | het een eeuw geleden de arbeidersklasse was die onderdrukt werd
285 III, 4,62 | volgens welke een hopeloos arbeidsongeschikt leven geen waarde meer heeft. ~
286 IV, 4,88 | is het noodzakelijk om de arbeidspolitiek, de stadsuitbreidingspolitiek,
287 Inl, 2,3 | minderjarigen; schandelijke arbeidsvoorwaarden, waarbij de arbeiders als
288 III, 5,70(96) | iusta non fuerit”, De libero arbitrio, I, 5, 11: PL 32, 1227. ~
289 IV, 3,81(108) | PSEUDO-DIONYSIUS DE AREOPAGIET, Over de goddelijke namen,
290 II, 3,33 | rijk was, werd hij voor ons arm, opdat gij door zijn armoede
291 Inl, 2,3 | levensvoorwaarden, willekeurige arrestaties, deportaties, slavernij,
292 III, 3,61(74) | gezin (22 oktober 1983), art. 4b, uitg. Tipografia Poliglotta
293 III, 5,72 | positieve handelingen, die in de artikelen van als geheel onrechtvaardige
294 IV, 6,96 | technologisch onderzoek, van artistieke creativiteit en van menswetenschappelijke
295 I, 2,13 | hoeven doen op medische assistentie. Op dit punt lijkt het wetenschappelijk
296 IV, 7,99(137) | Zalige GUERRICUS VAN IGNY, In Assumptione B. Mariae, sermo I,2: PL
297 III, 3,59 | Griekse schrijvers vermeldt Athenagoras dat de christenen vrouwen
298 IV, 5,91 | de vorm van voorkómende, attente en liefdevolle zorg die
299 IV, 1,77(102) | UUML;S: “Omnem novitatem attulit, semetipsum afferens, qui
300 II, 5,38(27) | Vita autem hominis visio Dei”: Tegen
301 II, 3,32 | Redder de waarheid en de authenticiteit van hun eigen bestaan ontdekken.
302 I, 5,27 | samenleving zelf zijn meest authentiek menselijke hoedanigheid
303 III, 3,60 | bij het beoogde gevolg automatische (latae sententiae) excommunicatie
304 III, 5,68 | beschouwd, zouden leiden tot autoritarisme en intolerantie. ~Maar juist
305 IV, 4,89 | van de bevolkingsgroei. De autoriteiten hebben zeker de verantwoordelijkheid
306 II, 9,46 | zijn als een schaduw in de avond; ik verdor als het gras (
307 III, 3,58 | Vanaf de bevruchting is het avontuur van een menselijk leven
308 II, 11,51 | overweeg. “Toen Jezus van de azijn genomen had, zei Hij: “Het
309 III, 5,70 | legaliseren. Zo wordt ruim baan gemaakt voor het nalaten
310 III, 3,61 | welbevinden, en zo ook de weg baant voor de legitimering van
311 Slot, 0,100 | leeft. En toen zij het leven baarde, bracht zij diegenen tot
312 I, 2,13 | aanbrengen van instrumenten in de baarmoeder en de toediening van vaccins
313 II, 9,46 | 41,3-4). De mens is niet baas over het leven, evenmin
314 IV, 3,82(110) | zaligverklaring van Isidoor BAkanja, Elisabeth Canori Mora en
315 IV, 6,95 | zelfgave in liefde”128. Het banaliseren van de seksualiteit is een
316 I, 2,14 | terug naar een staat van barbarij waarvan men hoopte dat die
317 Slot, 1,101 | dit ook - onder pijnen en “barensweeën”(Op 12,2), d.w.z. in voortdurende
318 I, 1,9 | vergezellen. ~God echter, altijd barmhartig ook wanneer Hij straft, “
319 II, 10,49 | regenbakken gehouwen, vol barsten en die geen water houden”(
320 III, 5,69 | In deze zin moet men de basiselementen van een visie op de betrekking
321 II, 2,31 | gaan. De Exodus is een “basiservaring”en een model voor de toekomst.
322 III, 4,62 | wegvallen van hun biologische basisfuncties te reanimeren en ingrepen
323 IV, 6,93 | uitwisseling bevorderen over de basiskwesties van het menselijk leven,
324 Inl, 1,2 | het leven in de tijd is de basisvoorwaarde, het beginmoment en wezenlijk
325 II, 6,41 | terugbetaling te verwachten, te beantwoorden (vgl.Lc 6,34-35). De hoogste
326 Inl, 1,2 | overtreft, op verrassende wijze beantwoordt. Zelfs in moeilijkheden
327 IV, 2,78(104) | De beatitudinibus, Oratio VII: PG 44, 1280. ~
328 I, 1,7 | Gij verdrijft mij van de bebouwde grond, en ik zal ver van
329 II, 10,49 | veroordelen, zijn zij er vooral op bedacht om hoop op een nieuw beginsel
330 II, 6,39 | verzorgt: “Ik liet mijn ziel bedaren en verstillen, zoals een
331 II, 8,44 | afwenden en mij vernietigen? Bedenk dat U mij gevormd hebt uit
332 IV, 4,86 | uitdrukking van wat de liefde kan bedenken om aan ieder nieuwe reden
333 I, 2,17 | mogelijke succes. Los van bedoelingen die verschillend kunnen
334 I, 3,20 | Ik zeg u: ieder die zonde bedrijft is slaaf van de zonde”(Joh
335 I, 4,23 | aanvaarding van de ander beduidt en daarom een openheid voor
336 II, 4,35 | gebroken van hart en die beeft voor mijn woord?”(Js 66,
337 II, 7,43 | mensheid, de schepper van beelden van God”34. ~Zo worden man
338 Slot, 1,101 | van de Verlosser, vatten beeldend de afwijzing van Jezus en
339 II, 4,35 | vlees is van zijn vlees en been van zijn beenderen (vgl.
340 II, 4,35 | zijn vlees en been van zijn beenderen (vgl.Gn 2,23), en in wie
341 I, 1,9 | mildheid was overgegaan naar beestachtige wildheid. God wilde echter
342 III, 3,60 | moedigt zij hem die hem begaat aan om onverwijld de weg
343 I, 1,8 | van de erfzonde, woede en begeerlijkheid in de mens aanwezig zijn.
344 I, 1,8 | beheersen: “Zijn hevige begeerte is op u gericht, maar u
345 III, 4,63 | moment menselijk gesteund en begeleid wordt. Onder de vragen die
346 IV, 4,86 | bij het ondersteunen en begeleiden van ieder gezin bij zijn
347 II, 6,41 | doden, niet stelen, niet begeren”en alle andere kan men samenvatten
348 I, 1,7 | als belager aan uw deur, begerig u te grijpen. Zult gij hem
349 II, 8,44 | zich naar de eeuwigheid te begeven. Het woord van God herhaalt
350 II, 4,35 | Hij had de mens geschapen, begiftigd met rede, in staat Hem na
351 II, 4,34 | schepping van de mensen “hen begiftigde met kracht als die van hemzelf
352 III, 2,53 | een moordenaar van den beginne”is, is ook “een leugenaar
353 III, 5,71 | gewetensbezwaren. Vanaf de begintijden van de Kerk heeft de verkondiging
354 I, 2,14 | het afwijst wanneer het begrensd, gehandicapt of ziek is. ~
355 I, 2,15 | bewogen worden door een begrijpelijk, zij het verkeerd begrepen
356 II, 2,31 | mensenhart is geplant steeds begrijpelijker worden, met steeds grotere
357 II, 2,31 | door lijden, gaat zich, begrijpelijkerwijs, afvragen: “Waarom is het
358 IV, 7,99 | worden en met sympathie begroet. Wanneer de Kerk verklaart
359 I, 5,25 | is verslonden, de zege is behaald. O dood, waar is uw overwinning?
360 I, 5,25 | leven de overwinning zal behalen. “De dood zal niet meer
361 III, 2,55 | moeten worden en niet - behalve in gevallen van absolute
362 I, 5,26 | geneeswijzen te ontdekken: behandelingen die vroeger ondenkbaar waren,
363 III, 4,63 | kan men in geweten “aan de behandelingswijze verzaken die slechts een
364 II, 8,44 | uw zorg heeft mijn geest behoed”(Job 10,8-12). Uitdrukking
365 III, 3,60 | Gods scheppende werking behoeft”67. Vaticanum II veroordeelde,
366 I, 5,27 | naaste, vooral de zwakke en behoeftige. ~Deze daden versterken
367 III, 4,65 | wij leven of sterven, wij behoren aan de Heer toe”(Rom 14,
368 II, 7,42 | ecologische vraagstuk - van het behoud van het natuurlijke leefgebied
369 Inl, 3,6 | volgens het plan van God, behouden blijft als “heiligdom van
370 IV, 5,90 | een geschenk is aan hen beiden, een geschenk dat uit hen
371 IV, 6,97 | beslissing mogelijk hebben beïnvloed, en ze twijfelt er niet
372 III, 2,56 | kind of een volwassene, een bejaarde, ongeneeslijk zieke of iemand
373 I, 5,27 | ziekenhuizen, weeshuizen, bejaardencentra en in andere centra of gemeenschappen
374 I, 2,10 | bloedbaden en volkerenmoord te bejegenen. ~En moeten we ook niet
375 II, 7,43 | Integendeel, we willen beklemtonen dat God zelf aanwezig is
376 I, 4,22 | aanneemt. Hij is alleen maar bekommerd om het “maken”en, terwijl
377 IV, 4,87 | verliezen, kunnen zij soms sterk bekoord worden om tot initiatiefnemers
378 II, 9,46 | enkele wijze door dergelijke bekoringen beroerd: integendeel, in
379 III, 3,60 | algemene leer nadrukkelijk bekrachtigd. Pius XI heeft in zijn encycliek
380 II, 1,29 | brengt haar tot voltooiing en bekrachtigt haar met goddelijk getuigenis
381 II, 4,34 | scheppende activiteit, als de bekroning ervan, aan het einde van
382 III, 3,58 | verantwoordelijk, wanneer zij hun bekwaamheid, die zij hebben aangeleerd
383 II, 3,32 | allen die zich bedreigd en belaagd voelen, dat hun levens ook
384 II, 2,31 | de bedreigingen die het belagen. Tegenover de tegenstellingen
385 I, 1,7 | dan loert de zonde als belager aan uw deur, begerig u te
386 IV, 3,81 | hij er de dimensies van belangeloosheid, schoonheid, uitdaging tot
387 II, 9,47 | niet een absoluut goed is; belangrijker is het om trouw te blijven
388 IV, 6,96 | waarde het respect en de belangstelling van allen afdwingen. Juist
389 III, 4,64 | egoïstische weigering om belast te worden met het leven
390 III, 4,62 | en zwakke mensen als te belastend en onverdraaglijk beschouwt.
391 II, 11,50 | wordt bespot, uitgelachen, beledigd (vgl.Mc 15,24-26). ~En toch,
392 Inl, 2,3 | macht te krijgen; al wat een belediging is voor de menselijke waardigheid,
393 II, 4,36 | wordt hij ook verleid tot beledigingen daartegen in andere, doordat
394 II, 8,44 | dacht zeker niet zo: zij beleed haar geloof in God, bron
395 II, 3,33 | leven (vgl.Fil 2,6-7). Jezus beleefde deze armoede zijn leven
396 III, 5,67 | zelf als moreel erkent en beleeft. Wanneer dan zelfs de mening
397 III, 4,63 | omstandigheden dit niet leidt tot de belemmering van andere godsdienstige
398 II, 4,35(25) | Belijdenissen, I, 1: CCL 27, 1. ~
399 IV, 4,87 | onderzoek, een terrein dat grote beloften voor de mensheid in zich
400 I, 5,27 | niet alleen deze acties zal belonen, maar ze reeds hier en nu
401 III, 4,65 | onsterfelijkheid en de hoop op de beloofde verrijzenis werpen een nieuw
402 IV, 4,86 | zijn in instellingen die bemand worden door religieuzen
403 IV, 5,91 | adoptie krijgen ouders de benodigde hulp om hun kinderen te
404 IV, 5,91 | moet ook solidariteit beoefend worden door deelname aan
405 Inl, 2,4 | waardigheid van hen die haar beoefenen omlaag. In zo”n culturele
406 III, 3,60 | abortus verricht, bij het beoogde gevolg automatische (latae
407 I, 3,19 | kunnen ze vinden in algemene beoordelingen van culturele en morele
408 III, 5,69 | de zedenwet anders en van beperkter omvang. Toch kan “in geen
409 III, 2,55 | volledige afschaffing ervan bepleit. Het probleem moet men zien
410 I, 1,8 | wordt, zoals reeds Adam, beproefd door de verderflijke macht
411 III, 4,63 | volle bewustzijn voor te bereiden op de uiteindelijke ontmoeting
412 III, 3,61 | grote angst en verdriet, bereidwillig ernstig gehandicapte kinderen
413 IV, 4,88 | houdend met wat redelijkerwijs bereikbaar is, zullen leiden tot herstel
414 III, 5,66 | benadering of een koude berekening zou het met andere goederen
415 IV, 3,82(110) | Elisabeth Canori Mora en Gianna Beretta Molla (24 april 1994): L”
416 I, 5,25 | Gij zijt genaderd tot de berg Sion en de stad van de levende
417 IV, 2,80 | wil of niet, wijs terecht, berisp, vermaan in onvermoeibare
418 II, 4,34 | wilde benadrukken in zijn beroemde omschrijving: “de levende
419 III, 5,69 | zich juist daarom geenszins beroepen op het respect voor het
420 IV, 6,93 | kringen, in de verschillende beroepsmilieus en op het niveau van ieders
421 III, 5,72 | zelfs om vragen een hoge beroepspositie op te geven of af te zien
422 II, 9,46 | door dergelijke bekoringen beroerd: integendeel, in die context
423 IV, 4,87 | mensen, hen in feite schade berokkenen. ~
424 III, 2,54 | straf vereiste, voordat de berouwvolle moordenaar vergiffenis kon
425 II, 3,33 | spreekt is niet alleen een beroving van goddelijke voorrechten,
426 III, 5,72 | authentieke betekenis en het doel berusten op haar oriëntatie op het
427 III, 3,57 | helemaal toevertrouwd aan de beschermende zorg van de vrouw die het
428 IV, 6,98 | bevorderen en de middelen die ter beschikking staan van hen die werken
429 III, 3,59 | duidelijk overeen in de beschrijving van abortus als een bijzonder
430 I, 2,13 | katholieke Kerk wordt er dan van beschuldigd, abortus feitelijk te bevorderen
431 II, 10,49 | profeten wijzen met een beschuldigende vinger naar hen die hen
432 IV, 3,81 | die zich niet aanmatigt om beslag te leggen op de werkelijkheid,
433 III, 5,67 | meest volledige zedelijke beslissingsautonomie op en eisen zij dat de staat
434 III, 5,67 | taken, het respect voor de beslissingsvrijheid van de ander vereist, dat
435 IV, 6,95 | In dat perspectief heb ik besloten tot de jaarlijkse viering
436 II, 11,50 | zijn moordenaars: hij wordt bespot, uitgelachen, beledigd (
437 II, 11,50 | geheel overgeleverd aan de bespotting van zijn tegenstanders en
438 I, 3,20 | relativisme. Op dat punt is alles bespreekbaar en alles onderhandelbaar:
439 Inl, 3,5 | uitvoerige en diepgaande bespreking van het probleem en van
440 II, 10,49 | Ik zal u met zuiver water besprenkelen en ge zult rein worden;
441 I, 4,22 | een organisme dat, op zijn best, een zeer hoge graad van
442 IV, 1,76 | het leven, een wezenlijk bestanddeel van het Evangelie dat Jezus
443 II, 8,44 | geschonken, niet ik heb de bestanddelen waaruit ieder van jullie
444 III, 3,58(59) | voordat ge geboren werd, bestemde ik u voor Mij; als profeet
445 I, 2,11 | onaantastbare waarde te bestempelen, zoals duidelijk blijkt
446 II, 8,44 | me het leven gegund, en bestendige liefde; en uw zorg heeft
447 I, 4,23 | verworpen als nutteloos, zelfs bestreden als een kwaad, dat altijd
448 II, 6,39 | voortkomen uit de zonde, bestrijdt: “God heeft de dood niet
449 II, 7,42 | gemaakt hebt, om de wereld te besturen in heiligheid en gerechtigheid”(
450 IV, 4,87 | zielzorgers, religieuzen, bestuur en vrijwilligers. Hun beroep
451 III, 1,52 | beeld van Hem die het heelal bestuurt. Alles laat zien dat de
452 I, 4,23 | misvormd en vervalst en de twee betekenissen die inherent zijn aan de
453 I, 5,25 | wiens vergoten bloed iets beters afroept dan het bloed van
454 II, 3,33 | Nazareth en van de kribbe in Bethlehem: dit leven dat is geboren,
455 III, 3,60 | overeenstemming met deze leer hebben betoond - verklaar ik daarom dat
456 I, 1,9 | toegevendheid of mildheid hebben betracht maar zouden zij de schuldigen
457 III, 5,66 | bevindt, alleen maar een betrekkelijk goed is: volgens een proportionalistische
458 Inl, 1,2 | bovennatuurlijke roeping de betrekkelijkheid van het aardse leven van
459 Inl, 2,3 | van God, moet zij die wel betrekken in haar zending om het Evangelie
460 III, 6,75 | leeft, bereikt en erbij betrekt. ~Het is dus een liefdesdienst
461 I, 2,17 | wettelijke erkenning en door de betrokkenheid van een deel van het personeel
462 IV, 2,80 | toevertrouwd om over de betrouwbare en getrouwe weergave van
463 III, 3,59 | veel passages in de Bijbel betuigen 60. ~De christelijke Traditie
464 I, 2,16 | soort van onderdrukking en beval dat ieder mannelijk kind
465 II, 3,33 | zeggen: “Vader, in uw handen beveel ik mijn geest”(Lc 23,46),
466 III, 4,63 | Na deze onderscheidingen bevestig ik in overeenstemming met
467 Inl, 3,5 | onaantastbaarheid opnieuw te bevestigen, met verwijzing naar de
468 III, 5,69 | dingen die buiten zijn bevoegdheid liggen”90, dat is de verzekering
469 II, 4,34 | is aan hem onderworpen: “Bevolk de aarde en onderwerp haar;
470 IV, 4,89 | demografische ontwikkeling van de bevolking”114. Maar zulke initiatieven
471 I, 2,16 | wenden in situaties van “bevolkingsexplosie”, kan voor de hand liggen. ~
472 IV, 4,89 | regelen. De manieren om het bevolkingsvraagstuk op te lossen zijn heel anders.
473 I, 2,12 | levenswijze van hen die meer bevoordeeld zijn ter discussie stelt,
474 III, 6 | liefhebben als uzelf”(Lc 10,27): “bevorder”het leven.~
475 II, 4,35 | intermenselijke dialoog bevredigen die zo vitaal is voor het
476 I, 4,23 | zelfbevestiging en zelfzuchtige bevrediging van persoonlijke verlangens
477 III, 3,58 | het moment dat de eicel bevrucht wordt, bevindt zich een
478 III, 1,52 | en vraagt erom aanvaard, bewaard en gewaardeerd te worden,
479 I, 5,25 | wordt dit alles vervuld en bewaarheid in Christus. Het is zìjn
480 II, 7,42 | in de lucht en alles wat beweegt op de aarde””(Gn 1, 28). ~
481 I, 4,24 | verduisterd”(1,21); “terwijl zij beweerden dat ze wijs waren, werden
482 II, 9,47 | alleen, in wie “wij leven en bewegen en bestaan”(Hnd 17,28). ~
483 III, 3,58 | een geestelijke ziel niet bewezen kan worden met ervaringsgegevens,
484 II, 4,35 | Ambrosius met ontzag en bewogenheid opmerkt: “De zesde dag is
485 I, 5,26 | enkelingen en groepen, die met bewonderenswaardige toewijding en opofferingsgezindheid,
486 IV, 4,85 | stand heeft gebracht, die de bewondering opwekken van alle onbevooroordeelde
487 II, 1,29 | louter een gebod, gericht op bewustwording en belangrijke gedragsverandering
488 IV, 4,85 | naastenliefde moet een houding ons bezielen en kenmerken: wij moeten
489 Inl, 2,4 | intermenselijke betrekkingen bezien worden. Het feit dat de
490 I, 4,22 | gebruikt, houdt hij zich bezig met het programmeren, controleren
491 IV, 3,82 | met vreugde en lofprijzing bezongen te worden”110. Meer nog,
492 I, 4,22 | dergelijks gebeurt wanneer de bezorgdheid over de gevolgen van zo”
493 I, 2,14 | diagnose waartegen geen morele bezwaren bestaan wanneer ze wordt
494 IV, 6,97 | bevorderen, dat, zonder te bezwijken voor de bekoring om “mannelijkheids”-
495 I, 1,8 | zijn offer”(Gn 4,4). De bijbeltekst onthult niet de reden waarom
496 I, 2,15 | effectiever medische en sociale bijstand, het gevaar loopt zich verpletterd
497 II, 5,37 | eeuwig leven”: hier doet het bijvoeglijk naamwoord meer dan louter
498 III, 5,70 | tegen de goddelijke wil geen bindende kracht hebben in het geweten(...);
499 III, 5,68 | de mensen onderling en de binding aan de beslissingen van
500 IV, 2,78 | vrouw brengen en het doen binnendringen in elke hoek van de samenleving. ~
501 III, 3,57 | gedood, dat net pas het leven binnengaat, dwz het absoluut onschuldigste
502 I, 1,9 | moment waarop de zonde was binnengeslopen, een broedermoord was gepleegd,
503 II, 8 | Gij hebt mijn binnenste gevormd”(Ps 139,13): de
504 IV, 6,93 | culturen doordringen en van binnenuit leven geven 124, opdat zij
|