bold = Main text
Par. grey = Comment text
1 1 | zonder vlag, zonder regiment in een futloos tempo voort.
2 1 | uitgeput, afgemat, niet in staat tot denken of tot
3 1 | die bij een zwaar treffen in de knel was gekomen, sombere
4 1 | sombere artilleristen, in hetzelfde parket als die
5 3 | graanhandelaars, ex-kooplui in reuzel of zeep, gelegenheidsstrijders,
6 5 | voorzichtig verkenningen in de nabijgelegen bossen uitvoerde,
7 5 | zodra een konijntje zich in het struikgewas roerde,
8 5 | nationale wegen tot drie mijl in de omtrek schrik aanjoeg,
9 7 | door de handel, wachtten in spanning op de overwinnaars,
10 10 | In de middag van de dag die
11 11 | levens. De inwoners leden in hun verduisterde kamers
12 11 | verweren, doodt, anderen in gevangenschap wegvoert,
13 11 | gevangenschap wegvoert, plundert in de naam van de Sabel en
14 11 | dat ons wordt bijgebracht in de bescherming van de hemel
15 12 | detachementen, die vervolgens in de huizen verdwenen. Dat
16 13 | ontstond er een nieuwe rust. In veel families at de Pruisische
17 14(1)| In 1419 veroverde Hendrik V
18 15 | beleefd te zijn zolang ze in het openbaar maar niet vertrouwelijk
19 15 | kenden ze elkaar niet, maar in huis werd volgaarne gekletst
20 16 | buiten, maar het wemelde in de straten van de Pruisische
21 16 | jagers, die het jaar daarvoor in dezelfde cafés hadden zitten
22 17 | Toch hing er iets in de lucht, iets subtiels
23 18 | van zijn fortuin dat hij in handen van een ander ziet
24 19 | van de loop van de rivier, in de buurt van Croisset, Dieppedalle
25 19 | het diepe water, gezwollen in zijn uniform, vermoord door
26 19 | steen of van een brug af in het water geduwd. De modder
27 21 | negotie zich weer voelen in het hart van de kooplui
28 21 | grote belangen aangegaan in Le Havre, dat door het Franse
29 26 | de kou. Ze konden elkaar in het donker moeilijk zien
30 30 | weer: `We komen niet terug in Rouaan en als de Pruisen
31 32 | bespannen. Een lantaarntje, in de hand van een stalknecht,
32 32 | sprak en vloekte, kon achter in het gebouw worden gehoord.
33 33 | en je hoorde niets meer in de grote stilte van de rustige,
34 34 | zei: `Waarom stapt u niet in? Dan zit u tenminste beschut.'~
35 35 | stapten vervolgens zelf in. Daarop namen de andere
36 35 | beurt de laatste plaatsen in, zonder een woord te wisselen.~
37 36 | met stro waar de voeten in verdwenen. De dames achterin,
38 37 | bespannen met zes paarden in plaats van vier vanwege
39 39 | stapjes. De wielen zakten weg in de sneeuw, de hele kast
40 39 | zwaaide alle kanten uit, kwam in de knoop en ontrolde zich
41 39 | gespannen kruis dat zich dan in een nog heftiger poging
42 41 | In de koets bekeken ze elkaar
43 41 | ze elkaar nieuwsgierig, in de trieste helderheid van
44 44 | spelen. Dat werd doorverteld in de salons van de prefect,
45 44 | een maand lang alle bekken in de provincie aan het lachen
46 47 | de orde en de regelmaat in het handelshuis dat hij
47 48 | aanzienlijk man, naam gemaakt in katoenen stoffen, eigenaar
48 48 | drie spinnerijen, officier in het Legioen van Eer en lid
49 48 | goeden huize, die naar Rouaan in garnizoen waren gestuurd.~
50 49 | klein, heel knap, weggedoken in haar bont, en bekeek met
51 50 | met behulp van kunstgrepen in zijn kleding zijn natuurlijke
52 50 | feit graaf en gouverneur in de provincie was geworden.~
53 51 | van de heer Carré-Lamadon in de departementsraad, vertegenwoordigde
54 51 | de orleanistische partij2 in het departement. Het verhaal
55 52 | van de Brévilles, geheel in onroerend goed, leverde
56 54 | De een was oud, met een in haar jeugd door de witte
57 54 | vlakbij een lading hagel recht in het gezicht geschoten had
58 56 | doopte hij zijn rode baard in de bierpullen van alle democratische
59 56 | republiek om eindelijk de plaats in te kunnen nemen die hij
60 56 | verdediging. Hij had gaten in de velden laten graven,
61 56 | voorbereidingen, bliksemsnel in de stad teruggetrokken.
62 56 | teruggetrokken. Hij overwoog nu zich in Le Havre nuttiger te maken,
63 56(4)| Op 4 september 1870 werd in Parijs de Derde Republiek
64 57 | rode appel, een pioenroos in de knop, op het punt van
65 61 | Carré-Lamadon, zwaar gedupeerd in de katoenindustrie, was
66 61 | alle landwijnen die hij nog in de kelder had aan de Franse
67 61 | som schuldig was, die hij in Le Havre hoopte te innen.~
68 62 | vriendschappelijk aankeken. Hoewel ze in uiteenlopende omstandigheden
69 62 | rinkelen als ze hun hand in hun broekzak steken.~
70 63 | langzaam dat ze om tien uur in de ochtend nog slechts vier
71 63 | te maken, want er moest in Tôtes gegeten worden en
72 63 | de weg, toen de diligence in een sneeuwhoop wegzakte
73 64 | eettent, geen kroeg kwam in zicht, want de nadering
74 72 | en bleven met de handen in hun grote mouwen roerloos
75 73 | drie uur, toen ze midden in een eindeloze vlakte stonden
76 74 | kippen geheel opgesneden in hun aspic lagen, en in de
77 74 | opgesneden in hun aspic lagen, en in de mand waren nog andere
78 74 | een van de broodjes die ze in Normandië régence noemen.~
79 75 | neusvleugels opensperren, in de monden volop speeksel
80 75 | oren een pijnlijke kramp in de kaak. De minachting van
81 75 | uit de koets te smijten, in de sneeuw, haar, haar timbaaltje,
82 79 | overduidelijke tevredenheid op, dat in de koets een diepe zucht
83 81 | verslonden gretig. Loiseau deed in zijn hoekje zijn uiterste
84 83 | het eten waren en stikkend in de lucht van al dat voedsel,
85 83 | bewustzijn. Haar man smeekte in paniek iedereen om hulp.
86 85 | woord: `Wis en waarachtig, in dergelijke gevallen zijn
87 85 | zullen kunnen doorbrengen. In dit tempo zijn we voor morgenmiddag
88 85 | we voor morgenmiddag niet in Tôtes.'~
89 86 | gaan vol erkentelijkheid in op uw aanbod, mevrouw.'~
90 87 | gewoon aan. De mand was in een mum leeg. Ze bevatte
91 91 | gelukgewenst. Ze groeide in de achting van haar reisgenoten
92 91 | vaderlandsliefde, zoals mannen in soutanes alles van godsdienst
93 91(7)| Badinguet was een metselaar die in 1846 de toekomstige keizer
94 92 | Ik had jullie wel eens in zijn plaats willen zien.
95 97 | In de koets was niets meer
96 98 | uur rust die de paarden in vier keer hadden gekregen
97 0 | verscheen de conducteur met in de hand een van zijn lantaarns,
98 0 | geschrokken koppen tot achter in de koets verlichtte, met
99 1 | In het felle licht naast de
100 1 | extreem mager en blond, in zijn uniform geregen als
101 1 | uniform geregen als een meisje in haar korset, met tegen zijn
102 1 | dunner werden en eindigden in een enkele blonde draad,
103 2 | In Elzasser Frans verzocht
104 4 | uit, ernstig en waardig in het gezicht van de vijand.
105 4 | rode rakker folterde als in een tragedie met ietwat
106 4 | voorbeeld te moeten geven en in zijn hele houding zijn missie
107 8 | heesheid en zingende fluimen in zijn strottenhoofd. Van
108 14 | Ze raakte in verwarring, dacht even na,
109 15 | geen enkel gevaar schuilen in daar naartoe gaan, het is
110 16 | Iedereen stemde met hem in, ze smeekten haar, drongen
111 18 | dwars niet gevraagd te zijn in plaats van die gewelddadige
112 18 | opvliegerige hoer en werkte in gedachte aan kruiperige
113 21 | was. Het leek wel of hij in de geest de twee grote passies
114 22 | locomotief, had te veel wrijving in de borst om al etend te
115 22 | deden, wat ze zeiden, had in de eerste plaats een hekel
116 22 | ze haar geld kostten en in de tweede plaats omdat ze
117 22 | plaats omdat ze twee zoons in het leger had. Ze richtte
118 24 | Maar ze hield er niet in het minst rekening mee en
119 24 | Staan ze met zijn allen in een wei, en voorwaarts,
120 24 | dat zal er bij mij nooit in kunnen!'~
121 31 | het sleutelgat te houden, in een poging te ontdekken
122 32 | Reuzelpotje, die nog gezetter leek in een blauwe kasjmir peignoir,
123 32 | kant. Ze had een kandelaar in de hand en liep naar het
124 32 | naar het hoge nummer achter in de gang. Maar op dat moment
125 32 | terugkwam liep Cornudet in hemdsmouwen achter haar
126 34 | niet waarom? Als er Pruisen in huis zijn, misschien wel
127 34 | huis zijn, misschien wel in de kamer ernaast!'~
128 35 | slet die zich met de vijand in de buurt niet liet betasten,
129 35 | niet liet betasten, moest in zijn hart zijn sluimerende
130 36 | maakte een luchtsprongetje in de kamer, sloeg zijn nachtdas
131 38 | vertrekken, was iedereen in de keuken. Maar de koets,
132 38 | Ze zochten hem vergeefs in de stallen, bij de foerage,
133 38 | stallen, bij de foerage, in de schuren. Toen besloten
134 38 | wiegde het op zijn knieën in een poging het te kalmeren.
135 38 | dikke boerinnen wier mannen in het `oorlogsleger' zaten,
136 39 | allemaal een vrouw en kinderen in hun vaderland achtergelaten.
137 40 | en sloot zich liever op in de herberg. Loiseau grapte: `
138 40 | Ten slotte vonden ze hem in het dorpscafé, broederlijk
139 40 | gekregen om om acht uur in te spannen?'~
140 47 | Als ze mij verbieden om in te spannen, span ik niet
141 47 | te spannen, span ik niet in. Zo simpel is dat.'~
142 53 | eerder te wekken, behalve in geval van brand.~
143 54 | onmogelijk, al was hij ook in de herberg gehuisvest. De
144 55 | pijp die bij de democraten in even hoog aanzien stond
145 56 | wijn verkopen bij de cafés in de streek. De graaf en de
146 61 | te hebben. Hij ging weer in zijn schouw zitten en vroeg
147 62 | en werden binnengelaten in de mooiste kamer van de
148 62 | officier ze ontving, liggend in een fauteuil, zijn voeten
149 62 | porseleinen pijp rokend en gehuld in een opzichte kamerjas, ongetwijfeld
150 62 | ongetwijfeld achterover gedrukt in de verlaten woning van een
151 71 | de geesten. Iedereen was in de keuken en er werd eindeloos
152 71 | zakken vol goud te storten in handen van die brutale soldaat,
153 71 | horlogeketting los en verborg die in zijn zak. De vallende avond
154 76 | woede, van eensgezindheid in verzet, alsof van ieder
155 78 | handig te ondervragen over de in te zetten middelen om de
156 78 | waardoor hij soms orgelpunten in de borst kreeg. Zijn fluitende
157 79 | zijn kaartspel. Toen ze in de gaten kregen dat ze niets
158 80 | volgende ochtend vrij vroeg op, in een vage hoop, een nog groter
159 80 | angst voor een dag die weer in dat vreselijke herbergje
160 81 | Helaas, de paarden bleven in de stal, de koetsier bleef
161 84 | In de middag, toen iedereen
162 84 | de zusters, die hun dagen in de kerk of bij de pastoor
163 85 | dagelijks heviger, beet wreed in neus en oren. Voeten werden
164 87 | was, het treffen slechts in Tôtes plaats kon grijpen.
165 89 | meteen achtervolgd worden, in tien minuten ingehaald,
166 94 | bejegend door die soldaat, in het gezelschap van die hoer
167 96 | en iedereen ging slapen, in de hoop met slaap de tijd
168 98 | een kind dat bij boeren in Yvetot werd opgevoed. Ze
169 98 | gedoopt zou worden, deed in haar hart een plotselinge,
170 1 | zich heen gehad wat ze maar in Rouaan heeft kunnen vinden,
171 5 | kostelijk, voelden zich in hun element, manipuleerden
172 6 | zelfs te denken dat zij het in haar plaats hem minder zou
173 9 | gespannen aandacht had ze allen in haar greep dat ze Reuzelpotje
174 9 | meer doorkneed dan de rest in de dubbelhartigheid van
175 12 | alle vijandelijke generaals in haar bed haalde om ze daar
176 12 | de inwoonsters van Rome in Capua Hannibal in hun armen
177 12 | van Rome in Capua Hannibal in hun armen lieten inslapen
178 13 | Er werd zelfs in bedekte termen gesproken
179 15 | de enige rol van de vrouw in het aardse bestond uit een
180 16 | niets te horen, verzonken in diepe gedachten. Reuzelpotje
181 17 | haar erover nadenken. Maar in plaats van haar `mevrouw'
182 17 | graadje wilden laten zakken in de achting die ze zich had
183 20 | volzinnen. Iedereen zocht in hoeken en gaten naar nieuwe
184 20 | er veel daden begaan die in onze ogen misdaden zouden
185 20 | doel heiligt de middelen' in de mond.~
186 23 | schreven Hem belang toe in zaken die echt helemaal
187 24 | haar kap sloeg een bres in de verontwaardigde weerstand
188 24 | komen om dienst te doen in de ziekenhuizen met honderden
189 24 | kampementen te volgen, gewonden in de chaos van veldslagen
190 26 | volgende dag pas vrij laat in de ochtend weer uit te komen.~
191 29 | viel meteen met de deur in huis: `U geeft er dus de
192 29 | van de Pruisische troepen, in plaats van in te stemmen
193 29 | Pruisische troepen, in plaats van in te stemmen met een van de
194 29 | de diensten die u zo vaak in uw leven hebt bewezen?'~
195 31 | hebben gehad zoals hij er in zijn land niet veel zal
196 36 | daar tenminste een fles van in voorraad is.'~
197 37 | terugkwam met vier flessen in de hand. Iedereen was plotseling
198 44 | gedronken. De graaf, die zelfs in zijn uitspattingen zijn
199 45 | op met een glas champagne in de hand en zei: `Ik drink
200 46 | zo ver dat ze hun lippen in die mousserende wijn doopten
201 48 | Hij leek zelfs verzonken in zeer ernstige gedachten
202 51 | Carré-Lamadon hadden tranen in de ogen van het lachen.
203 55 | Omdat de Pruis in de kamer ernaast sliep.'~
204 62 | witte duiven, zelfingenomen in hun dikke veertooi, met
205 62 | veertooi, met hun roze ogen, in het midden bevlekt door
206 62 | en hun leeftocht zochten in de dampende paardenvijgen
207 66 | laatste alleen aankwam om in stilte de plaats in te nemen
208 66 | aankwam om in stilte de plaats in te nemen die ze het eerste
209 68 | De zware koets zette zich in beweging en de reis ging
210 69 | de kussen van die Pruis in wiens armen ze haar hadden
211 77 | lippen heftig te bewegen, in een steeds hoger tempo,
212 80 | uithaalde. Ze sneed het netjes in dunne, stevige plakken en
213 81 | was klaargemaakt. Dat was, in een van die lange schalen
214 81 | te geven dat er een haas in de vorm van paté onder ligt,
215 81 | Een mooi stuk Gruyère, in een krant verpakt, hield `
216 82 | stak beide handen tegelijk in de grote zakken van zijn
217 82 | de schaal af, gooide die in het stro onder zijn voeten
218 82 | op te eten, waardoor hij in zijn grote baard stukjes
219 82 | liet vallen die er sterren in leken.~
220 83 | Reuzelpotje had in de haast en de drukte van
221 84 | Ze voelde zich verdrinken in de minachting van die eerzame
222 84 | schrap, slikte haar snikken in zoals kinderen dat doen,
223 87 | ze de rest van hun worst in papier hadden gerold.~
224 90 | gij vrijheid, die bruist in onz' aderen,~~Strijd met
225 91 | reis, dwars over de hobbels in de weg, in de vallende avond,
226 91 | over de hobbels in de weg, in de vallende avond, en vervolgens
227 91 | vallende avond, en vervolgens in de diepe duisternis van
228 92 | tussen twee coupletten, in het duister.~ ~ ~
|