Caput

 1 9 |              de re agatur, et in quo causa consistat, non videt. Non
 2 12|          huius modi: 'Si quis (verbi causa) oriente Canicula natus
 3 14|              tamen, si naturalis est causa, cur in mari Fabius non
 4 16|        Chaldaeos contentos Stoicorum causa fore. Illorum tamen nemo
 5 18|               cum haec ita sint, est causa, cur Epicurus fatum extimescat
 6 18|          inenodabiles, unam, ut sine causa fiat aliquid -- , ex quo
 7 20|             modo: 'Si est motus sine causa, non omnis enuntiatio (quod
 8 20|           falsa est; motus ergo sine causa nullus est. ~
 9 22|              Quam declinationem sine causa fieri si minus verbis, re
10 22|             declinet, declinare sine causa. ~
11 23| concessissent motum nullum esse sine causa, non concederent omnia,
12 24|              quempiam aut nolle sine causa; ita enim dicimus 'sine
13 24|               ita enim dicimus 'sine causa', ut dicamus: sine externa
14 24|          sine externa et antecedente causa, non sine aliqua; ut, cum
15 24|            placet, sed ita, ut verbi causa sine aqua, sine vino, sine
16 24|          esse dicamus, sic, cum sine causa animum dicimus moveri, sine
17 24|          sine antecedente et externa causa moveri, non omnino sine
18 24|              moveri, non omnino sine causa dicimus. De ipsa atomo dici
19 24|           gravitate et pondere, sine causa moveri, quia nulla causa
20 24|             causa moveri, quia nulla causa accedat extrinsecus. ~
21 25|          dicamus quicquam fieri sine causa, distinguendum est et ita
22 25|           non est requirenda externa causa; motus enim voluntarius
23 25|         nobisque pareat, nec id sine causa; eius rei enim causa ipsa
24 25|            sine causa; eius rei enim causa ipsa natura est. ~
25 26|            quicquam fieri posse sine causa. ~
26 27|         Scipio', nisi ex aeternitate causa causam serens hoc erit effectura?
27 32|           Multum enim differt, utrum causa naturalis ex aeternitate
28 33|             ne non eadem sit illorum causa et Stoicorum; hi enim urguentur
29 34|             nihil posse evenire nisi causa antecedente, quid proficiatur,
30 34|              quid proficiatur, si ea causa non ex aeternis causis apta
31 34|        aeternis causis apta dicatur? Causa autem ea est, quae id efficit,
32 34|           quae id efficit, cuius est causa, ut vulnus mortis, cruditas
33 34|              ardoris. Itaque non sic causa intellegi debet, ut, quod
34 34|              cuique antecedat, id ei causa sit, sed quod cuique efficienter
35 34|          viator quoque bene vestitus causa grassatori fuisse dicetur,
36 36|               Nulla igitur earum est causa, quoniam nulla eam rem sua
37 36|            rem sua vi efficit, cuius causa dicitur; nec id, sine quo
38 36|           sine quo quippiam non fit, causa est, sed id, quod cum accessit,
39 36|              accessit, id, cuius est causa, efficit necessario. Nondum
40 36|      serpentis morsu Philocteta quae causa in rerum natura continebatur,
41 36|              linqueretur? post autem causa fuit propior et cum exitu
42 40|              fato fiunt, omnia fiunt causa antecedente, et, si adpetitus,
43 40|            etiam adsensiones; at, si causa adpetitus non est sita in
44 43|          aliqua res efficeretur sine causa antecedente, falsum esset
45 44|            proxima illa et continens causa non moveat adsensionem,
46 46|             ponderis. Quae ergo nova causa in natura est, quae declinet