bold = Main text
Capov. grey = Comment text
1 2 | generationis et secundum suam absentiam corruptionis. Si ergo solis
2 3 | indeterminationem materiae accidit contrarium. -- Sed sphaerarum
3 2 | cum in quolibet climate aequaliter praesens sit, esset in unoquoque
4 7 | quaedam natura communis aeris et aquae et ignis et quintae
5 3 | determinatur in IV libro Albumazar. Cum ergo non sit stella
6 11 | Item supponunt doctores alchimiae, quod in unoquoque corpore
7 | alia
8 | aliis
9 | alios
10 | aliqua
11 | aliquem
12 | aliquibus
13 | aliquid
14 | aliquod
15 11 | corporibus, est permutabilis et alterabilis. Cum ergo quinta essentia,
16 7 | essentiae, ut patet II de anima capitulo de lucido et in
17 3 | Aristoteles in XVIII de animalibus, quod secundum revolutionem
18 6 | corpore simplici, et facit apparere solum, cum non sit, ut videtur
19 3 | elementa et corpus nobile, quod appellatur «quinta essentia». -- Stella
20 7 | natura communis aeris et aquae et ignis et quintae essentiae,
21 9 | Ex hoc argui potest, quod si sit aliquod
22 3 | corpora simplicia secundum Aristotelem et alios philosophos, scillicet
23 6 | est, cum fuerit stella in auge sui excentrici aut in oppositione
24 6 | aut in oppositione suae augis. Ergo non apparet color
25 6 | cum non sit, ut videtur aurora colorata et mare coloratum,
26 10 | dicit Aristoteles primo de caelo et mundo. Igitur in factione
27 7 | essentiae, ut patet II de anima capitulo de lucido et in libro de
28 9 | totius in habentibus figuram circularem. Et sic patet prima conclusio,
29 8 | dividere in circulos ant ex circulis componere circulum non convenit,
30 8 | Circulum autem dividere in circulos ant ex circulis componere
31 8 | ut dicit ibi, scilicet: circulus, triangulus et quadratum.
32 8 | Item in fine III de coelo et mundo probat Aristoteles,
33 5 | per colorem. Sunt igitur coloratae.~
34 5 | sunt visibiles nisi per colorem. Sunt igitur coloratae.~
35 4 | quarum prima haec est: Colores sunt qualitates secundae
36 3 | revolutionem solis et lunae et combinationes secundum eorum coniunctiones
37 7 | aqua secundum naturam suam communicans in natura terrestri.~
38 3 | necesse est, aliquem planetam communicare naturam alterius et non
39 7 | Perspicuitas est quaedam natura communis aeris et aquae et ignis
40 10 | creatorem. Si ad creaturam comparetur, haec erit una et uniformis
41 8 | circulos ant ex circulis componere circulum non convenit, nisi
42 3 | Ergo stella est simplex vel composita. -- Quod non sit simplex,
43 10 | una et uniformis creatio conformium rerum. Ergo si non sint
44 3 | diversitas in oppositione et coniunctione et propterea non sunt principia
45 3 | combinationes secundum eorum coniunctiones et operationes determinata
46 8 | super idem centrum omnes constituti. Cum ergo plura sint elementa
47 11 | quinta essentia et est sicut continens quattuor elementa, et secundum
48 3 | indeterminationem materiae accidit contrarium. -- Sed sphaerarum solis
49 8 | circulis componere circulum non convenit, nisi fuerint circuli super
50 3 | stella de natura alicuius corporis simplicis, erit stella corpus
51 2 | secundum suam absentiam corruptionis. Si ergo solis sphaera esset
52 10 | scilicet ad creaturam et ad creatorem. Si ad creaturam comparetur,
53 | cui
54 | cuius
55 3 | suis naturis specifice, ut determinatur in IV libro Albumazar. Cum
56 5 | diceret aliquis, quod corpus diaphanum esset terminatum, ut quinta
57 6 | Si autem dicat aliquis, quod ibi est lux,
58 7 | pati eclipsim. Si forte dicatur, quod luna habeat naturam
59 7 | corpus lunae, et tunc non diceremus corpus solis pati eclipsim.
60 5 | sit vera, patet. Si enim diceret aliquis, quod corpus diaphanum
61 4 | dicitur in Praedicamentis. Dicuntur enim passibiles qualitates,
62 3 | si sic, septem planetae differentes secundum naturam facerent
63 3 | naturam alterius et non differre ab illo, sicut pars ignis
64 3 | illo, sicut pars ignis non differt ab ipso igne. Et patet contra
65 9 | circularis, omnis pars eius dissimilis erit figurae circularis.
66 10 | suis luminibus. Ergo sunt diversae creationis. Sed caelum est
67 3 | et lunae non est aliqua diversitas in oppositione et coniunctione
68 8 | quadratum. Circulum autem dividere in circulos ant ex circulis
69 8 | figurae elementares, quae dividi possint semper in similes
70 11 | Item supponunt doctores alchimiae, quod in unoquoque
71 10 | Item: creatio duplicem habet respectum, scilicet
72 4 | corpora mixta. -- Prima patet duplici ratione, quarum prima haec
73 | ea
74 | eadem
75 7 | faciat umbram, satis patet in eclipsi solis. Si enim esset transparens,
76 7 | diceremus corpus solis pati eclipsim. Si forte dicatur, quod
77 | ei
78 8 | Tres sunt autem figurae elementares, quae dividi possint semper
79 9 | conclusio, scilicet quod est elementatum, cum non sit pars quintae
80 9 | essentiae, nec alicuius alterius elementi. ~
81 | eodem
82 | eorum
83 | esse
84 10 | uniformes; differunt enim essentialiter in suis luminibus. Ergo
85 | etsi
86 6 | fuerit stella in auge sui excentrici aut in oppositione suae
87 7 | libro de sensu et sensato expressius dicitur. Hoc ergo, quod
88 2 | se habens non est natum facere nisi idem. «Minor huius
89 3 | differentes secundum naturam facerent septem elementa, quod sic
90 3 | ergo corpora ex elementis facta.~
91 10 | novae materiae. Cum ergo factae sint ex aliquibus, aut erunt
92 10 | factione stellae non est factio novae materiae. Cum ergo
93 10 | caelo et mundo. Igitur in factione stellae non est factio novae
94 10 | creationis. Sed caelum est factum ex tota vel nova materia,
95 9 | cui determinata fuerit figura circularis, omnis pars eius
96 9 | et totius in habentibus figuram circularem. Et sic patet
97 8 | Item in fine III de coelo et mundo probat
98 5 | non sunt terminate, quia fluxibilia sunt, tunc esset coloratum
99 3 | compositum ex materia et forma solum: sic enim compositum
100 7 | solis pati eclipsim. Si forte dicatur, quod luna habeat
101 8 | circulum non convenit, nisi fuerint circuli super idem centrum
102 4 | sed quia ex passionibus generantur. Ergo erit coloratum elementum
103 2 | dicit Aristoteles II de generat.: «idem similiter se habens
104 4 | qualitates secundae ex primis generatae, ut dicitur in Praedicamentis.
105 2 | esset in unoquoque climate generatio semper. Sed hoc falsum est:
106 [Title]| DE GENERATIONE STELLARUM~ ~
107 4 | passibiles qualitates, non quia generent passionem, sed quia ex passionibus
108 9 | partis circuli et totius in habentibus figuram circularem. Et sic
109 | hac
110 | his
111 | huiusmodi
112 11 | se, sit permutabilis per humiliationem sui ad inferiora, quare
113 8 | Item in fine III de coelo et mundo probat
114 | illo
115 10 | ex quinta essentia, quia immobilis et impermutabilis est: ergo
116 11 | secundum se, non possunt fieri incorruptibilia per sublimationem, cum maius
117 3 | etsi quandoque propter indeterminationem materiae accidit contrarium. --
118 11 | per humiliationem sui ad inferiora, quare eodem modo ea, quae
119 9 | circularis, quod circuli inferiorum partium et etiam superiorum
120 7 | habeat quantum aqua, erit inferius aqua secundum naturam suam
121 | ipso
122 3 | specifice, ut determinatur in IV libro Albumazar. Cum ergo
123 7 | II de anima capitulo de lucido et in libro de sensu et
124 10 | enim essentialiter in suis luminibus. Ergo sunt diversae creationis.
125 5 | est corpus mixtum. -- Quod maior huius syllogismi sit vera,
126 11 | incorruptibilia per sublimationem, cum maius sit incorruptibile fieri
127 6 | mare coloratum, hoc est manifeste falsum et contra illud,
128 6 | videtur aurora colorata et mare coloratum, hoc est manifeste
129 | minus
130 4 | Ergo stellae sunt corpora mixta. -- Prima patet duplici
131 3 | elementis; pluribus enim modis dicitur compositum. Erunt
132 2 | similiter se habens non est natum facere nisi idem. «Minor
133 11 | quod in unoquoque corpore naturali et omplexionato inest quinta
134 3 | Differunt enim in suis naturis specifice, ut determinatur
135 4 | erit coloratum elementum ex necessitate. ~
136 3 | quattuor elementa et corpus nobile, quod appellatur «quinta
137 10 | caelum est factum ex tota vel nova materia, ut dicit Aristoteles
138 10 | factione stellae non est factio novae materiae. Cum ergo factae
139 7 | perspicuae, patet in luna. Nullum enim perspicuum facit umbram;
140 | omnem
141 | omnes
142 | omnibus
143 | omnis
144 11 | unoquoque corpore naturali et omplexionato inest quinta essentia et
145 3 | secundum eorum coniunctiones et operationes determinata sunt tempora
146 2 | solis sphaera esset eiusdem operis vel operationis cum sole,
147 3 | sic enim compositum non opponitur ei, quod est simplex, sed
148 7 | Sic ergo sunt sphaerae ordinatae secundum naturam suam: cum
149 8 | suam, necesse esset, omnem partem eius, cum sit eiusdem naturae
150 9 | sphaerae, cum idem sit centrum partis circuli et totius in habentibus
151 9 | quod circuli inferiorum partium et etiam superiorum et totius
152 4 | Praedicamentis. Dicuntur enim passibiles qualitates, non quia generent
153 4 | qualitates, non quia generent passionem, sed quia ex passionibus
154 4 | generent passionem, sed quia ex passionibus generantur. Ergo erit coloratum
155 7 | non diceremus corpus solis pati eclipsim. Si forte dicatur,
156 11 | quare eodem modo ea, quae permutabilia sunt secundum se, non possunt
157 7 | umbram: ergo luna non est perspicua. Quod luna faciat umbram,
158 7 | Item: Perspicuitas est quaedam natura communis
159 7 | esset transparens, tunc pertransirent radii solis corpus lunae,
160 3 | secundum Aristotelem et alios philosophos, scillicet quattuor elementa
161 3 | unum, quia, si sic, septem planetae differentes secundum naturam
162 3 | elementa, necesse est, aliquem planetam communicare naturam alterius
163 8 | omnes constituti. Cum ergo plura sint elementa quam figurae
164 3 | compositum ex elementis; pluribus enim modis dicitur compositum.
165 8 | elementares, quae dividi possint semper in similes syllabas,
166 11 | permutabilia sunt secundum se, non possunt fieri incorruptibilia per
167 9 | Ex hoc argui potest, quod si sit aliquod corpus,
168 4 | generatae, ut dicitur in Praedicamentis. Dicuntur enim passibiles
169 7 | his quattuor corporibus praenotatis inest perspicuum secundum
170 2 | quolibet climate aequaliter praesens sit, esset in unoquoque
171 2 | patet sic: Sol secundum praesentiam est principium generationis
172 4 | sunt qualitates secundae ex primis generatae, ut dicitur in
173 10 | materia, ut dicit Aristoteles primo de caelo et mundo. Igitur
174 2 | hoc falsum est: igitur et primum.~
175 3 | coniunctione et propterea non sunt principia eiusdem operationis naturaliter,
176 2 | secundum praesentiam est principium generationis et secundum
177 3 | sol et luna. Patet ergo prior conclusio, quod stella et
178 8 | fine III de coelo et mundo probat Aristoteles, quod in elementis
179 2 | Prima patet ex hac propositione, quam dicit Aristoteles
180 5 | dicit Aristoteles, quod «proprium sensibile visus est color.»
181 | propter
182 | propterea
183 8 | circulus, triangulus et quadratum. Circulum autem dividere
184 | quaedam
185 | quandoque
186 | quantum
187 | quare
188 4 | Prima patet duplici ratione, quarum prima haec est: Colores
189 3 | patet, quia tantum sunt quinque corpora simplicia secundum
190 | quolibet
191 7 | transparens, tunc pertransirent radii solis corpus lunae, et tunc
192 8 | suam essentiam. Et est una ratio talis: Si esset elementum
193 7 | contra experimentum et contra rationem. Dicit enim Aristoteles,
194 10 | uniformis creatio conformium rerum. Ergo si non sint res uniformes
195 10 | creatio duplicem habet respectum, scilicet ad creaturam et
196 3 | animalibus, quod secundum revolutionem solis et lunae et combinationes
197 9 | Sed stella, cum sit corpus rotundum, non habet idem centrum
198 7 | Quod luna faciat umbram, satis patet in eclipsi solis.
199 3 | Aristotelem et alios philosophos, scillicet quattuor elementa et corpus
200 4 | Colores sunt qualitates secundae ex primis generatae, ut
201 7 | et in libro de sensu et sensato expressius dicitur. Hoc
202 5 | Aristoteles, quod «proprium sensibile visus est color.» Ergo stellae
203 7 | de lucido et in libro de sensu et sensato expressius dicitur.
204 8 | dividi possint semper in similes syllabas, hoc est, ut dicit
205 2 | Aristoteles II de generat.: «idem similiter se habens non est natum
206 3 | tantum sunt quinque corpora simplicia secundum Aristotelem et
207 6 | dicit Aristoteles, quod in simplicibus, quia non est ibi lux in
208 3 | natura alicuius corporis simplicis, erit stella corpus compositum.
209 7 | perspicui et non faciat umbram simpliciter, sed aliquo modo: hoc est
210 5 | est simplex, sed mixtum ex smiplicibus. -- Minor autem huius syllogismi
211 2 | operis vel operationis cum sole, cum in quolibet climate
212 3 | Differunt enim in suis naturis specifice, ut determinatur in IV libro
213 3 | accidit contrarium. -- Sed sphaerarum solis et lunae non est aliqua
214 [Title]| DE GENERATIONE STELLARUM~ ~
215 11 | fieri incorruptibilia per sublimationem, cum maius sit incorruptibile
216 | super
217 9 | inferiorum partium et etiam superiorum et totius fuerit idem centrum.
218 11 | Item supponunt doctores alchimiae, quod
219 8 | possint semper in similes syllabas, hoc est, ut dicit ibi,
220 | talis
221 3 | est. Aut cum quattuor sint tantummodo elementa, necesse est, aliquem
222 3 | operationes determinata sunt tempora uniuscuiusque generationis
223 8 | elementis non sunt figurae terminatae secundum suam essentiam.
224 5 | autem et aqua non sunt terminate, quia fluxibilia sunt, tunc
225 7 | suam communicans in natura terrestri.~
226 [Title]| Textus~ ~
227 | tota
228 8 | sit eiusdem naturae cum toto, esse eiusdem figurae. Tres
229 7 | eclipsi solis. Si enim esset transparens, tunc pertransirent radii
230 8 | toto, esse eiusdem figurae. Tres sunt autem figurae elementares,
231 8 | ibi, scilicet: circulus, triangulus et quadratum. Circulum autem
232 10 | comparetur, haec erit una et uniformis creatio conformium rerum.
233 3 | determinata sunt tempora uniuscuiusque generationis naturaliter,
234 | unum
235 5 | maior huius syllogismi sit vera, patet. Si enim diceret
236 6 | apparere solum, cum non sit, ut videtur aurora colorata et mare
237 5 | Ergo stellae non sunt visibiles nisi per colorem. Sunt igitur
238 5 | quod «proprium sensibile visus est color.» Ergo stellae
239 3 | Item dicit Aristoteles in XVIII de animalibus, quod secundum
|