bold = Main text
     Textus                                        grey = Comment text

 501 Textus|            Qui quidem amor contemptus emoritur et in cineres exustus emigrat;
 502 Textus|       sapientiam libido iam contemptu emortua lacrimabiliter penitendo
 503 Textus|           sicque personae congruentia enarrare, quo prima poneretur substantia,
 504 Textus|             aut Crisippus numeros aut endelecias Aristoteles inuersat, nec
 505 Textus|             enim Grece orreo dicitur, enos uero laus uocatur. Ergo
 506 Textus|           Entellus et Dares peragunt; entellin enim Grece imperare dicimus,
 507 Textus|                id est: uirtutis artem Entellus et Dares peragunt; entellin
 508 Textus|              Nam uide quid etiam ipso Eolo promittatur. Deiopea in
 509 Textus|                Nam et Eolum inmittit; Eolus enim Grece quasi eonolus,
 510 Textus|           enim Grece gratiam dicimus, eon uero seculum nuncupamus.
 511 Textus|                Eolus enim Grece quasi eonolus, id est saeculi interitus;
 512 Textus|               ueritates aliquid etiam Epicureum non desipissem, paganus
 513 Textus|        eliditur. Unde et Porfirius in epigrammate ait:~ ~‘Auxilium fortuna
 514 Textus|      qualitate; solet quippe etiam in epistolis hoc ipsud communis obseruare
 515 Textus|               sensibilitas. Dehinc ad epulas accipitur et citharae sono
 516 Textus|           OUTOS EAN AGATHOS, THEOS EU ER(GAKSO)MENOS, id est: sensus
 517 Textus|             aut Pitagoras modulos aut Eraclitus ignes aut Plato ideas aut
 518 Textus|               turris ad auras’ elatio erecta et incuruabilis dicitur.
 519 Textus|           compositus in dicendi modum erectis in iotam duobus digitis
 520 Textus|            aetas puerilis in superbia erigatur ut Ciclops. Ideo in capite
 521       | erit
 522 Textus|            artis digessimus rationem, eritque perissologiae nota si, quae
 523 Textus|             ignes aut Plato ideas aut Ermes astra aut Crisippus numeros
 524 Textus|           amantum considerans tristes errores oculatus inspicit testis.
 525 Textus|               enim eruditur nisi quod erudibile nascitur –, secunda doctrina
 526 Textus|          consuetudo. Ab infantia enim erumnis coniuncta est humana natura,
 527 Textus|             dictae sunt, id est Egle, Esper, Medusa et Aretusa, quas
 528 Textus|      Hesperidum tollit; quattuor enim Esperides dictae sunt, id est Egle,
 529 Textus|               desipissem, paganus non essem; nullo enim omnia uera nosse
 530       | etsi
 531 Textus|              OUTOS EAN AGATHOS, THEOS EU ER(GAKSO)MENOS, id est:
 532 Textus|         MERMERIKSEN. Deinde in octauo Euandri auxilium petit; Euandros
 533 Textus|               Euandri auxilium petit; Euandros enim Grece bonus uir dicitur.
 534 Textus|            parte uero extrema tetigit eufemesin, quam etiam in nona egloga
 535 Textus|       astrologus et in parte postrema eufemeticus, secundus phisiognomicus
 536 Textus|         adloqui non potest; uide quam euidens crepundiorum mos, dum adest
 537 Textus|         turris ad auras’,~ ~uide quam euidentem superbiae atque tumoris
 538 Textus|              te manuleo caiiet?’; nam euidenter monstratur quia in modum
 539 Textus|              sequitur. Nam ut ordo se euidenti manifestatione delucidet,
 540 Textus|        humanam uoluitur genus. Nam ut euidentius hoc intellegas, a Iunone,
 541 Textus|            enim mala si expetis, esto Euristeus alio fortiori, qui ut Alcides
 542 Textus|         positam; unde et Petronius in Euscion ait: ‘Cerberus forensis
 543 Textus|            deiectione torquetur; ergo exaltatus quis in superbia duplum
 544 Textus|      doctrinam mediocritatem temporis excedentem omisimus, ne, dum quis laudem
 545 Textus|           uidet, quasi Musarum donum, excelsiorem omnibus, qui ei etiam patrem
 546 Textus|             omnium, solus habitans in excelsis, qui quidem scientiae dono
 547 Textus|              ut nulla uirum, non ipsi excindere ferro~caelicolae ualeant,
 548 Textus|          perfectionem malleo proficit excudentis. Ita et ingenium natum est
 549 Textus|               aetas paternae memoriae exempla secuta liberalibus corpus
 550 Textus|             secuta liberalibus corpus exerceat causis. Nam uide quia et
 551 Textus|            uide quia et pugillationem exercent, id est: uirtutis artem
 552 Textus|            nescit et uaginam puerilem exercit. Ob hanc rem etiam Ciclops
 553 Textus|              EKS(EGAGE THOURON AREA). Exhinc etiam Mezentium contemtorem
 554 Textus|        pollicem comprimens ita uerbis exorsus est: ‘In omnibus nostris
 555 Textus|          auctoritate ingenii (libido) expellitur, sepulta in obliuionis cinere
 556 Textus|                                     I~Expetebat quidem, Leuitarum sanctissime,
 557 Textus|          hortulis; aurea enim mala si expetis, esto Euristeus alio fortiori,
 558 Textus|           Nunc uero a te quae restant expeto. Tum ille: ‘Ut dicere coeperam,
 559 Textus|        formulam, si uidetur, breuiter explanabo’. Cui ego: Saturanter haec [
 560 Textus|             enim fabulam iam superius exposuimus in modum iurgii forensisque
 561 Textus|             uecturam meas onerosiores exposuissem sarcinulas, at tu telluris
 562 Textus|         phisiologiam secundum Stoicos exposuit; septima botanicen dinamin
 563 Textus|          silentium, ut non solum mens expromptare desisset quod didicit, quantum
 564 Textus|              ut sciam me non arcaicis expromtare fabulam auribus, primi nostri
 565 Textus|             uero erit maximum, si uel extremas tuas praestringere contingerit
 566 Textus|     contemptus emoritur et in cineres exustus emigrat; dum enim de corde
 567 Textus|            cum Musis aliquid blandius fabulabor.~ ~Uos, Eliconiades, neque
 568 Textus|              libro et tertio auocatur fabulis quibus puerilis consueta
 569 Textus|              non possit. Ergo uaciuas fac sedes tuarum aurium, quo
 570 Textus|              enim contritio sapientem facit’. Cui ego: Certior ego hanc
 571 Textus|               magistri in disciplinis faciunt. Tunc etiam et naues ardescunt,
 572 Textus|            potestas et deest loquendi facultas. Huic quoque Acaten ab initio
 573 Textus|              quod diximus, claritatem facundiae designare uoluimus memores
 574 Textus|               decem eglogarum politam facundiam; nam et Hercules aurea mala
 575 Textus|            scolarum praeteritarum non fallit memoria, primum Iuno Eolum
 576 Textus|            tuae orationis adserta non fallunt, uates clarissime, ideo
 577 Textus|               ueritatem inquirit, sed falsa in se adulanter ingesta
 578 Textus|                ebrietatis germina, et famem, pigritiae et torporis uernaculam.
 579 Textus|         contentus, mi domine, leuiori fasciculo quem tibi Hesperidum florulentis
 580 Textus|      sequentibus dictum sit, et quod ‘fato profugus’ et ‘ui superum’,
 581 Textus|               astutiae coalescente in fauillam obliuionis sopita commigrant.
 582 Textus|          sepulta in obliuionis cinere fauillescit. In quinto uero paternae
 583 Textus|         gurgitum cenositates morumque feculentias transit. Deinde Tricerberum
 584 Textus|              ego: Nec in hoc iusta te fefellit oratio: diuina enim sapientia
 585 Textus|            obtigit, tamen ceca quadam felicitate etiam stultis mentibus suas
 586 Textus|          sapientiae consulto munimine felicitates omnes aut conueniunt aut
 587 Textus|     Poliphemum diximus quasi apolunta femen, quod nos Latine perdentem
 588 Textus|        dicitur, iam timore nutritorum feriata tristitiam cogitandi nescit
 589 Textus|            resolutio dicitur – id est feriatam uitam post magistrianum
 590 Textus|         paternam respuat disciplinam. Feriatus ergo animus a paterno iudicio
 591 Textus|             uirum, non ipsi excindere ferro~caelicolae ualeant, stat
 592 Textus|             uoluntas auida alacritate festinat, – Ausonia enim apo tu ausenin,
 593 Textus|               qui bene agit bona sibi fiducialiter repromittit. Ergo sapientia
 594 Textus|      interficit; Deus enim omnia bona fieri et praestat et imperat,
 595 Textus|          significans. Nam et ipse sub figura Mineruae uirtutem monstrans
 596 Textus|              regere, ornare. Ergo sub figuralitatem historiae plenum hominis
 597 Textus|           asciscit suffragia; unde et filia Latini dicta est, nepus
 598 Textus|          tempus, unde et Polidegmonis filius dicitur; Polidegmon enim
 599 Textus|             praestringere contingerit fimbrias. Ad haec ille: ‘Quatenus,
 600 Textus|        furorem diu producere nouit ne finiatur; nam primum aurigam Metiscum
 601 Textus|               temporis uolubilitatem. Finit.~ ~Uale, domine, et mei
 602 Textus|        dicitur; furor enim animi cito finitur, pernicies uero diuturna
 603 Textus|         nihilominus Platonis antiquam firmantes sententiam, ubi ait: NOUS
 604 Textus|             omnibus nostris opusculis fisici ordinis argumenta induximus,
 605 Textus|           ista discere cupit, nostrum fisiologicum perlegat librum. Nunc uero
 606 Textus|     Saturanter haec [inquam] in libro fisiologo quem nuper edidimus de medicinalibus
 607 Textus|             certatur. Uides enim quam fixa proprietas; uanae enim laudis
 608 Textus|      tempestiuis iactationum cursibus flagitatur et uelut procellis periculorum
 609 Textus|            corripuit tremulis altaria flammis~sponte sua, dum ferre moror,
 610 Textus|              uirtute animae sapientia floret. Defectus enim uirtutis
 611 Textus|        fasciculo quem tibi Hesperidum florulentis decerpsimus hortulis; aurea
 612 Textus|          ostendit Anchisen et Letheum fluuium, patrem scilicet ad tenendum
 613 Textus|               Acherontem. Ideo et hic fluuius uelut aestus habet ebullientes
 614 Textus|               ad me etiam ipse Ascrei fontis bractamento saturior aduenit,
 615 Textus|             in Euscion ait: ‘Cerberus forensis erat causidicus’. Ergo tunc
 616 Textus|            exposuimus in modum iurgii forensisque litigii positam; unde et
 617 Textus|        grassedo ingenii quam temporis formido periculosa reluctat, de
 618 Textus|          armonicum esse partui. Cuius formulam, si uidetur, breuiter explanabo’.
 619 Textus|          expetis, esto Euristeus alio fortiori, qui ut Alcides suam pro
 620 Textus|    considerationibus admissus uirorum fortium contemplatur imagines, id
 621 Textus|            superum’, quo intenderemus fortunae fuisse culpam, non uirtutis
 622 Textus|               laudem quaerit nominis, fragumen repperiat capitis. Esto
 623 Textus|        praecipitur, quae currum etiam fratris regebat; Iuturna enim in
 624 Textus|             ait: PASA TUCHE AISTHESIN FRONIMOIS CHATOICHEI, id est: omnis
 625 Textus|            omnis enim auaritia ieiuna fruendi usu solae uisionis imagine
 626 Textus|             demum haec tibi, si uisum fuerit, reserabimus’. Cui ego:
 627 Textus|       nihilominus ex gentili facundia fugatum eloquium. Attamen ergo quae
 628 Textus|               uirtutis debilitatem ut fugiret et deos quam sapientiam
 629 Textus|          personam Mantuani uatis, quo fugitiuos eius in lucem deducamus
 630 Textus|             quo intenderemus fortunae fuisse culpam, non uirtutis debilitatem
 631       | fuit
 632 Textus|              nouo caritatis dominatui fulcitur et in amoris praecepto contemptus
 633 Textus|         tuaeque luculentae sapientiae funalia caligare? Ad haec ille subridens: ‘
 634 Textus|         seruat nisi Tisifone, hoc est furibunda uox. At uero quod diximus: ‘
 635 Textus|              diuturne permaneat. Ergo furibundae mentis pernicies soror est;
 636 Textus|              turosnus dicitur, id est furibundus sensus; contra omnem enim
 637 Textus|         Turnus uero mortalis dicitur; furor enim animi cito finitur,
 638 Textus|       protelat, certe, pernicies quod furorem diu producere nouit ne finiatur;
 639 Textus|               tam stultae defensionis fuscare debuisti caligine? Tune
 640 Textus|               ARAIT ACHTHOS ANTHROPON FUSIS,~ ~id est: non est aliquid
 641 Textus|              EAN AGATHOS, THEOS EU ER(GAKSO)MENOS, id est: sensus hominis
 642 Textus|         puerilis consueta est auocari garrulitas. Nam in fine tertii libri
 643 Textus|         certaminis posuit. Tum ille: ‘Gaudeo, inquit, mi omuncule, his
 644 Textus|            partus est, hoc naufragium generatur. Nam et Eolum inmittit;
 645 Textus|        dextraria pura, nihilominus ex gentili facundia fugatum eloquium.
 646 Textus|            mater mea ramum se somniat genuisse et Apollo cum ramo depingitur;
 647 Textus|         habere. Ob quam rem bucolicam georgicamque omisimus, in quibus tam
 648 Textus|          uidere priores’. Primus uero georgicorum est omnis astrologus et
 649 Textus|             quod audiat scit nec quod gerat sine manibus nouit. Denique
 650 Textus|               et scandala, ebrietatis germina, et famem, pigritiae et
 651 Textus|       despiceris.~ ~Denique ibi etiam Gigantas uidet et Ixionem et Salmoneum,
 652 Textus|            sarcinulas, at tu telluris glabro solidior adipatum quidpiam
 653 Textus|       camposque liquentes~lucentemque globum lunae Titaniaque astra’.~ ~
 654 Textus|             id est: igne ingenii uana gloria cecatur. Ideo eum et Poliphemum
 655 Textus|          Gratia ergo saecularis uanae gloriae necesse est sepeliat cineres.
 656 Textus|             uirtutes, id est Herculis gloriam, audit, quemadmodum Cacum
 657 Textus|            his locis iudex Radamantus Gnosius ponitur; Radamantum enim
 658 Textus|               id est uerbum domantem, gnoso enim sentire dicitur: ergo
 659 Textus|        uocanda est~Calliope, conferte gradum, date praemia menti.~Maius
 660 Textus|           quae mensualibus stipendiis grammatici distrahunt puerilibus auscultatibus.
 661 Textus|            tibi discendis non adipata grassedo ingenii quam temporis formido
 662 Textus|              uero seculum nuncupamus. Gratia ergo saecularis uanae gloriae
 663 Textus|            cremasse; carin enim Grece gratiam dicimus, eon uero seculum
 664 Textus|          magistriani timoris proiecta grauidine – unde et Caieta dicta est
 665 Textus|           trutanae aequa lance, morum grauitate, ponderatur ac disponitur.
 666 Textus|           patrem scilicet ad tenendum grauitatis morem, Letheum uero ad obliuiscendam
 667 Textus|         scriptura, sicut Dionisius in Grecis articulationibus memorat.
 668 Textus|        indomabile est, sicut etiam in Greco absolues; superbiam enim
 669 Textus|        Metiscum habuit; metiscos enim Greee est ebriosus, ut primum
 670 Textus|             peruenerit, in temporales gurgitum cenositates morumque feculentias
 671 Textus|            habere, deinde regere quod habeas, tertium uero ornare quod
 672 Textus|             ideo et cenosus, quia non habent iuuenes digesta liquidaque
 673 Textus|               citharae sono mulcetur. Habes breuiter decursam primi
 674 Textus|              hic fluuius uelut aestus habet ebullientes iuuenilium actuum;
 675 Textus|                omnis fortuna in sensu habitat sapientis. Nam identidem
 676 Textus|               primum aurigam Metiscum habuit; metiscos enim Greee est
 677 Textus|            fronte grande supercilium;~haut aliud credam, puteum puto
 678 Textus|             politam facundiam; nam et Hercules aurea mala de horto Hesperidum
 679 Textus|            bonitatis uirtutes, id est Herculis gloriam, audit, quemadmodum
 680 Textus|         aeternum tamen memoriae semen hereditat. Ergo pedagogantis suspectione
 681 Textus|            Platonis sententiam, cuius hereditatem Diogenes Cinicus inuadens
 682 Textus|            Quinquaginta atris inmanis hiatibus ydra seuior’, illut nihilominus
 683 Textus|             Nescio quid certum est et Hilas in limine latrat’,~ ~in
 684 Textus|         ornare dicendo quod terminas. Hinc ergo ornatum aureum studii
 685 Textus|                Ergo sub figuralitatem historiae plenum hominis monstrauimus
 686 Textus|              uirum laudandum adsumpsi Homerum uidelicet secutus qui ait:
 687 Textus|               Putabam, inquit, uel te homuncule creperum aliquid desipere,
 688 Textus|        ordines consequendi, quia omne honestum docibile nascitur, eruditur
 689 Textus|           significatio sexus sit, non honoris; si uiri primum nomen ponerem:
 690 Textus|             et Hercules aurea mala de horto Hesperidum tollit; quattuor
 691 Textus|               florulentis decerpsimus hortulis; aurea enim mala si expetis,
 692 Textus|           doctrina, tertia felicitas. Hos ergo gradus uiuaciter intuere:
 693       | huiusmodi
 694 Textus|             necessitate uniuersaliter humanam uoluitur genus. Nam ut euidentius
 695 Textus|           praeceptio cor contritum et humiliatum Deum non dispicere praedicat.
 696       | I
 697 Textus|          inflatio quam in ore uentosa iactatio; nam illud quod diximus: ‘
 698 Textus|              quibus aetas tempestiuis iactationum cursibus flagitatur et uelut
 699 Textus|            dum lacrimae in ipsa uitae ianua profluant. At uero animum
 700 Textus|         doctrinam studii, peruenitur; ibique de futurae uitae consultatur
 701 Textus|             Eraclitus ignes aut Plato ideas aut Ermes astra aut Crisippus
 702 Textus|          sensu habitat sapientis. Nam identidem ideo uirtutem primum dici
 703 Textus|           uolens; omnis enim auaritia ieiuna fruendi usu solae uisionis
 704 Textus|       Pitagoras modulos aut Eraclitus ignes aut Plato ideas aut Ermes
 705 Textus|              media inter cornua setas~ignibus inponit sacris libamina
 706 Textus|          Deinde arma Uulcania, id est igniti sensus munimina aduersus
 707 Textus|                                       II~In secundo uero libro et
 708       | illam
 709       | illud
 710       | illum
 711 Textus|        inmanis hiatibus ydra seuior’, illut nihilominus designauimus,
 712 Textus|            fruendi usu solae uisionis imagine pascitur. Sed his locis
 713 Textus|               superbiae atque tumoris imaginem designauimus. Cui etiam
 714 Textus|         peragunt; entellin enim Grece imperare dicimus, derin cedere; quod
 715 Textus|             bona fieri et praestat et imperat, sed animus qui est in corpore
 716 Textus|              nostro torrentis ingenii impetu breuiorem urnulam praelibabo,
 717 Textus|            dicitur: ergo qui uerborum impetum dominari scit, hic superbiae
 718 Textus|             qui non abiit in consilio impiorum’. Denique ut bonae uitae
 719 Textus|              etiam ne donum doctrinae inane sit; unde et Plato trifarium
 720 Textus|                At uero animum pictura inani quod pascit, certum puerile
 721 Textus|            sopita commigrant. Sed hoc incendium Beroe efficit quasi ueritatis
 722 Textus|            torpescit. Nam ut ab armis inciperem, – sciui enim quod uiri
 723 Textus|               auras’ elatio erecta et incuruabilis dicitur. Sed elationem quis
 724       | inde
 725 Textus|      auaritiae seminarium, et morbus, indigestionis et inmodestiae soboles,
 726 Textus|                quia hoc genus lapidis indomabile est, sicut etiam in Greco
 727 Textus|           omnem malitiae temptamentum induitur; Uulcanus enim quasi bulencauton,
 728 Textus|              fisici ordinis argumenta induximus, quo per duodena librorum
 729 Textus|               tunc enim agnoscitur et inertis somnii uentosa delusio et
 730 Textus|     desiderare aliquid semper accedit infantiae. Nam denique ideo et talem
 731 Textus|          agnoscit, plenam designantes infantiam quia a partu recentibus
 732 Textus|            sit quod proficit. Ergo et infantibus quibus haec nostra materia
 733 Textus|               pariendi dispendium uel infantum nascendi periculum. In qua
 734 Textus|              nunc superna celet, nunc inferiora, nunc uniformis latitet;
 735 Textus|              Campester in catabolicis infernalibusque cecinerunt, sed tantum illa
 736 Textus|      magistrianum timorem. Sicut enim inferni Proserpina regina est, ita
 737 Textus|        perscrutatur. Sed in uestibulo inferorum luctus, morbos, bella, discordiam,
 738 Textus|            sicut in postibus perpetue infigenda. Elisium ingreditur campum –
 739 Textus|               aureum postibus deuotis infigit et ita Elisium ingreditur,
 740 Textus|          superborum corde est tumoris inflatio quam in ore uentosa iactatio;
 741 Textus|           aliquid adhuc satisfaciamus ingeniis, trifarius in uita humana
 742 Textus|             dicimus:~ ~‘Porta aduersa ingens solidoque adamante colomnae,~
 743 Textus|             sed falsa in se adulanter ingesta uelut propria reputat. Denique
 744 Textus|       facultas. Huic quoque Acaten ab initio coniungimus et post naufragium
 745 Textus|             complet reluptatque bonis inlesione sua. Cuius ausus ledentes
 746 Textus|           uobis, quibus sol ueritatis inluxit. Neque enim hoc pacto in
 747 Textus|          diximus: ‘Quinquaginta atris inmanis hiatibus ydra seuior’, illut
 748 Textus|               generatur. Nam et Eolum inmittit; Eolus enim Grece quasi
 749 Textus|              morbus, indigestionis et inmodestiae soboles, et scandala, ebrietatis
 750 Textus|     protelandum accedat. Ideo et ipsa inmortalis dicitur, Turnus uero mortalis
 751 Textus|            inter cornua setas~ignibus inponit sacris libamina prima’;~ ~
 752 Textus|               quo naufragium Troianis inportet. Dehinc cum septem nauibus
 753 Textus|           nosse laudabile competit et inpune succedit; nobis uero erit
 754 Textus|               et ad inferos discensus inquiritur, id est: dum quis futura
 755 Textus|             descripsimus, etiam aliis inseramus. Ergo qui ista discere cupit,
 756 Textus|             imagines, id est uirtutis insignia monimentaque considerat.
 757 Textus|           crepundiorum mos, dum adest inspiciendi potestas et deest loquendi
 758 Textus|            bonae uitae perfectissimus institutor profeta prouocans ad bene
 759 Textus|               trifarium humanae uitae instruens ordinem ait: ‘Omne bonum
 760 Textus|               naues ardescunt, id est instrumenta periculosa, quibus aetas
 761 Textus|               multa colligere quae ad instrumentum tui proficiant desiderii.
 762 Textus|              quas nos Latine studium, intellectus, memoria et facundia dicimus,
 763 Textus|          genus. Nam ut euidentius hoc intellegas, a Iunone, quae dea partus
 764 Textus|          primum sit studere, secundum intellegere, tertium memorari quod intellegis,
 765 Textus|    intellegere, tertium memorari quod intellegis, inde ornare dicendo quod
 766 Textus|        profugus’ et ‘ui superum’, quo intenderemus fortunae fuisse culpam,
 767 Textus|              maiestas docuerit; nobis interim quid uisum sit edicamus.
 768 Textus|               eonolus, id est saeculi interitus; unde et Homerus ait: OULOMENE
 769 Textus|            pene artis in isdem libris interna Uirgilius praeterierit uiscera.
 770 Textus|                in quibus tam misticae interstinctae sunt rationes, quo nullius
 771 Textus|              arcanum quiddam latranti intrinsecus tractatu submurmurant. Cui
 772 Textus|             Hos ergo gradus uiuaciter intuere: quo sit ut supra diximus
 773 Textus|          hereditatem Diogenes Cinicus inuadens nihil ibi plus (nisi) auream
 774 Textus|        sapientiae consultatio agendum inuenerit, si ad subrogandum posse
 775 Textus|            plus (nisi) auream linguam inuenit, ut Tiberianus in libro
 776 Textus|            aut endelecias Aristoteles inuersat, nec illa quae aut Dardanus
 777 Textus|             altioris salsuram ingenii iocundioris quolibet mellis sapore dulciscas:
 778 Textus|               Grece puplicum dicitur, iopa uero oculi uel uisio; ergo
 779 Textus|              citharedantis considera; Iopas enim Grece quasi siopas
 780 Textus|              dicendi modum erectis in iotam duobus digitis tertium pollicem
 781       | ipsi
 782       | ipsis
 783       | ipso
 784 Textus|         quippe etiam in epistolis hoc ipsud communis obseruare loquacitas,
 785 Textus|              PELEIADEO ACHILEOS, ante iracundiam uiri quam ipsum uirum significans.
 786 Textus|             quo nullius pene artis in isdem libris interna Uirgilius
 787       | isti
 788 Textus|               regis. Ergo tres gradus istos in uno uersu nostro considera
 789 Textus|               uatum Latialis autenta, itane tuum clarissimum ingenium
 790 Textus|          commigrare possint eloquia’. Itaque compositus in dicendi modum
 791 Textus|        stertens ais: ‘Sublimes animas iterumque ad tarda reuerti corpora’.
 792 Textus|               pascitur. Sed his locis iudex Radamantus Gnosius ponitur;
 793 Textus|        Feriatus ergo animus a paterno iudicio in quarto libro et uenatu
 794 Textus|            non fallit memoria, primum Iuno Eolum petit, quo naufragium
 795 Textus|          euidentius hoc intellegas, a Iunone, quae dea partus est, hoc
 796 Textus|        detentum’. Cui ego: Nec in hoc iusta te fefellit oratio: diuina
 797 Textus|           Ergo qualislibet timor sit, iuste amputatis et manibus et
 798 Textus|        contemplatione adtractus ludis iuuenalibus exercetur. Et quidnam aliut
 799 Textus|              sepelit. Adcrescens enim iuuenalis aetas paterni uigoris respuit
 800 Textus|              cenosus, quia non habent iuuenes digesta liquidaque consilia;
 801 Textus|              aestus habet ebullientes iuuenilium actuum; ideo et cenosus,
 802 Textus|         perdentem famam dicimus. Ergo iuuentutis elationem et famae perditionem
 803 Textus|               etiam Gigantas uidet et Ixionem et Salmoneum, omnes superbiae
 804 Textus|          latitando dictus, quod omnis labor diuersis in locis latitet,
 805 Textus|            est quasi camnonus, id est laborans sensus. Nam et Maricam nimpham
 806 Textus|               perfectionem omisso iam labore discendi …… memoriae quae
 807 Textus|          libido iam contemptu emortua lacrimabiliter penitendo ad memoriam reuocatur.
 808 Textus|           sonum posuimus: ‘temperet a lacrimis’.~
 809 Textus|             tunc demum trutanae aequa lance, morum grauitate, ponderatur
 810 Textus|             addidimus, quia hoc genus lapidis indomabile est, sicut etiam
 811 Textus|               Homerus ait: STETHESSIN LASIOISI DIANDICHA MERMERIKSEN. Deinde
 812 Textus|       ostendit’. Ad haec ego: O uatum Latialis autenta, itane tuum clarissimum
 813 Textus|              suffragia; unde et filia Latini dicta est, nepus Cauni;
 814 Textus|               dicta est, nepus Cauni; Latinus enim quasi a latitando dictus,
 815 Textus|           Cauni; Latinus enim quasi a latitando dictus, quod omnis labor
 816 Textus|             in locis latitet, unde et Latona dicta est Luna quod nunc
 817 Textus|        stupida fronte arcanum quiddam latranti intrinsecus tractatu submurmurant.
 818 Textus|         certum est et Hilas in limine latrat’,~ ~in nona uero egloga
 819 Textus|            Romanis, quibus haec nosse laudabile competit et inpune succedit;
 820 Textus|            uiri sunt, non tamen omnes laudandi; ergo uirtutem primum posui,
 821 Textus|           primum posui, pro qua uirum laudandum adsumpsi Homerum uidelicet
 822 Textus|          Denique tunc et uxorem petit Lauiniam, id est laborum uiam; ab
 823 Textus|              orreo dicitur, enos uero laus uocatur. Ergo nisi uanae
 824 Textus|            Cuius ausus ledentes quasi Lausum filium eius uir sapiens
 825 Textus|            inlesione sua. Cuius ausus ledentes quasi Lausum filium eius
 826 Textus|             tribulos pectoris cautius lege.~
 827 Textus|             sed tantum illa quaerimus leuia, quae mensualibus stipendiis
 828 Textus|            ergo contentus, mi domine, leuiori fasciculo quem tibi Hesperidum
 829 Textus|                   I~Expetebat quidem, Leuitarum sanctissime, nostri temporis
 830 Textus|               obliuiscendam pueritiae leuitatem. Denique ipsum nomen Anchisae
 831 Textus|         clarissime, ideo etiam diuina lex nostrum mundi redemptorem
 832 Textus|          setas~ignibus inponit sacris libamina prima’;~ ~quartus uero ad
 833 Textus|               memoriae exempla secuta liberalibus corpus exerceat causis.
 834 Textus|            cum septem nauibus euadit. Libico in litore accipitur. Matrem
 835 Textus|            induximus, quo per duodena librorum uolumina pleniorem humanae
 836 Textus|         nostrum fisiologicum perlegat librum. Nunc uero a te quae restant
 837 Textus|           quid certum est et Hilas in limine latrat’,~ ~in nona uero
 838 Textus|          calomnia discitur et uenalis lingua in alienis negotiis exercetur,
 839 Textus|            caelum ac terram camposque liquentes~lucentemque globum lunae
 840 Textus|               certius tibi planiusque liquescat quod dictum est, Carineum
 841 Textus|            non habent iuuenes digesta liquidaque consilia; Acheron enim Grece
 842 Textus|              modum iurgii forensisque litigii positam; unde et Petronius
 843 Textus|             nauibus euadit. Libico in litore accipitur. Matrem uidit
 844 Textus|                id est doctrinae atque litterarum discatur studium. Ramum
 845 Textus|             reuocatur. At uero dum ad locum illum uenitur, ubi dicimus:~ ~‘
 846 Textus|            eius circumagit, id est in longum tempus protelat; rotae enim
 847 Textus|              ipsud communis obseruare loquacitas, quo primum ‘domino merito’,
 848 Textus|         inspiciendi potestas et deest loquendi facultas. Huic quoque Acaten
 849 Textus|              additum; ergo postposito lubricae aetatis naufragio et Palinuro
 850 Textus|          uatis, quo fugitiuos eius in lucem deducamus amfractus. Nam.
 851 Textus|            terram camposque liquentes~lucentemque globum lunae Titaniaque
 852 Textus|               ea potius quae senseram lucidarem. Audi ergo quae restant.
 853 Textus|            Sed in uestibulo inferorum luctus, morbos, bella, discordiam,
 854 Textus|             mora etiam ponere tuaeque luculentae sapientiae funalia caligare?
 855 Textus|              contemplatione adtractus ludis iuuenalibus exercetur. Et
 856 Textus|          posuimus: ‘totumque pererrat luminibus tacitis’, nam et in bucolica: ‘
 857 Textus|              unde et Latona dicta est Luna quod nunc superna celet,
 858 Textus|          liquentes~lucentemque globum lunae Titaniaque astra’.~ ~Uides
 859 Textus|               quercus’, [et] iterum: ‘lupi Moerim uidere priores’.
 860 Textus|       reluptant; unde et Homerus ait: MACHES EKS(EGAGE THOURON AREA).
 861 Textus|            quanto altus magis es, tam mage despiceris.~ ~Denique ibi
 862 Textus|          apotelesmaticen musicorum et magicam designauit, in parte uero
 863 Textus|          quoque, Quinte:~quanto altus magis es, tam mage despiceris.~ ~
 864 Textus|        dicimus, derin cedere; quod et magistri in disciplinis faciunt.
 865 Textus|               nutrice sepulta, id est magistriani timoris proiecta grauidine –
 866 Textus|               est feriatam uitam post magistrianum timorem. Sicut enim inferni
 867 Textus|             Uideris ipse quid te uera maiestas docuerit; nobis interim
 868 Textus|           gradum, date praemia menti.~Maius opus moueo; nec enim mihi
 869 Textus|             instigante libidinis suae male praesumptum amorem relinquit;
 870 Textus|               munimina aduersus omnem malitiae temptamentum induitur; Uulcanus
 871 Textus|          decoris, sed ad perfectionem malleo proficit excudentis. Ita
 872 Textus|            occiderit, quod nos Latine malum dicimus. Deinde arma Uulcania,
 873 Textus|            praedicat. Quae uere certa manifestaque est sapientia. Ad haec ille: ‘
 874 Textus|               Nam ut ordo se euidenti manifestatione delucidet, tunc patrem sepelit.
 875 Textus|               Cede mihi nunc personam Mantuani uatis, quo fugitiuos eius
 876 Textus|            Quid tu amicam times ne te manuleo caiiet?’; nam euidenter
 877 Textus|               laborans sensus. Nam et Maricam nimpham ducit quasi mericam,
 878 Textus|            ego: Uerum, inquam, dicis, Maro doctissime; nuper enim me
 879 Textus|              posuimus memores quia et mater mea ramum se somniat genuisse
 880 Textus|            plenius laudis adsumpsisse materiam, uide quid in sequentibus
 881 Textus|    periculosae natiuitatis, in qua et maternum est pariendi dispendium
 882 Textus|               Pierides, uos enim mea (maxima cura,)~Parrasias niueo conpellite
 883 Textus|             succedit; nobis uero erit maximum, si uel extremas tuas praestringere
 884       | meas
 885 Textus|           dicit:~ ~‘Et summas carpens media inter cornua setas~ignibus
 886 Textus|      fisiologo quem nuper edidimus de medicinalibus causis et de septenario
 887 Textus|            secundus phisiognomicus et medicinalis, tertius omnis aruspicinam
 888 Textus|               dicta.~ ~Ergo doctrinam mediocritatem temporis excedentem omisimus,
 889 Textus|             animus qui est in corpore medius contemnendo bona non complet
 890 Textus|             sunt, id est Egle, Esper, Medusa et Aretusa, quas nos Latine
 891       | mei
 892 Textus|           nunc usque conspicitur. Sed melle sapientiae scandali dulcoratus
 893 Textus|          ingenii iocundioris quolibet mellis sapore dulciscas: nam non
 894 Textus|           transit. Deinde Tricerberum mellitis resopit offulis; Tricerberi
 895 Textus|               dicit: ‘de caelo tactas memini praedicere quercus’, [et]
 896 Textus|         secundum intellegere, tertium memorari quod intellegis, inde ornare
 897 Textus|           lacrimabiliter penitendo ad memoriam reuocatur. At uero dum ad
 898 Textus|              et in somnis occiditur a Menelao; Grece enim Menelaus quasi
 899 Textus|             Grece enim Menelaus quasi menelau, id est uirtus populi; quae
 900 Textus|       occiditur a Menelao; Grece enim Menelaus quasi menelau, id est uirtus
 901 Textus|            uidelicet secutus qui ait: MENIN AEIDE THEA PELEIADEO ACHILEOS,
 902 Textus|            AGATHOS, THEOS EU ER(GAKSO)MENOS, id est: sensus hominis
 903 Textus|               silentium, ut non solum mens expromptare desisset quod
 904 Textus|               denique uix nobis quino mense ridere permittitur, dum
 905 Textus|            illa quaerimus leuia, quae mensualibus stipendiis grammatici distrahunt
 906 Textus|         conferte gradum, date praemia menti.~Maius opus moueo; nec enim
 907 Textus|       perficit. In quo diu commoratus Mercurio instigante libidinis suae
 908 Textus|         praesumptum amorem relinquit; Mercurius enim deus ponitur ingenii;
 909 Textus|           Maricam nimpham ducit quasi mericam, id est cogitationem; unde
 910 Textus|               ueniretur iam recognita meriti qualitate; solet quippe
 911 Textus|        loquacitas, quo primum ‘domino merito’, sic ponatur nominis uocitatio.
 912 Textus|         STETHESSIN LASIOISI DIANDICHA MERMERIKSEN. Deinde in octauo Euandri
 913 Textus|           EIPEIN EPOS). Superans ergo Messapum uictor tunc demum trutanae
 914 Textus|             esse dicitur? Nihilominus Messapus, quasi misonepos quod nos
 915 Textus|              et Homerus ait: OULOMENE META MURIA ACHAIOIS ALGE EDOCHEN.
 916 Textus|              aurigam Metiscum habuit; metiscos enim Greee est ebriosus,
 917 Textus|          finiatur; nam primum aurigam Metiscum habuit; metiscos enim Greee
 918 Textus|           THOURON AREA). Exhinc etiam Mezentium contemtorem deorum interficit;
 919 Textus|                Nam et ipse sub figura Mineruae uirtutem monstrans dicit
 920 Textus|            penetrat. Sepeliat ante et Misenum necesse est; misio enim
 921 Textus|               et Misenum necesse est; misio enim Grece orreo dicitur,
 922 Textus|           Nihilominus Messapus, quasi misonepos quod nos Latine orrens sermonem
 923 Textus|         sapientiae obscura secretaque misteria penetrat. Sepeliat ante
 924 Textus|               omisimus, in quibus tam misticae interstinctae sunt rationes,
 925 Textus|               in quibus aut Pitagoras modulos aut Eraclitus ignes aut
 926 Textus|          quercus’, [et] iterum: ‘lupi Moerim uidere priores’. Primus
 927 Textus|              id est uirtutis insignia monimentaque considerat. Ibi etiam et
 928 Textus|              figura Mineruae uirtutem monstrans dicit uerticem Acilli detentum’.
 929 Textus|               pleniorem humanae uitae monstrassem statum. Denique ideo talem
 930 Textus|               caiiet?’; nam euidenter monstratur quia in modum disciplinae
 931 Textus|              historiae plenum hominis monstrauimus statum, ut sit prima natura,
 932 Textus|               inter tanta dulcia poma mora etiam ponere tuaeque luculentae
 933 Textus|           uestibulo inferorum luctus, morbos, bella, discordiam, senectutem
 934 Textus|              auaritiae seminarium, et morbus, indigestionis et inmodestiae
 935 Textus|       scilicet ad tenendum grauitatis morem, Letheum uero ad obliuiscendam
 936 Textus|                dum diximus: ‘Aeternam moriens famam Caieta dedisti’; disciplina
 937 Textus|         flammis~sponte sua, dum ferre moror, cinis ipse. Bonum sit.~
 938 Textus|       inmortalis dicitur, Turnus uero mortalis dicitur; furor enim animi
 939 Textus|             eius quod regit et eum de morte protelat, certe, pernicies
 940 Textus|             senectutis propinquior ad mortem uicinia et bellum, auaritiae
 941 Textus|           demum trutanae aequa lance, morum grauitate, ponderatur ac
 942 Textus|       temporales gurgitum cenositates morumque feculentias transit. Deinde
 943 Textus|             praemia menti.~Maius opus moueo; nec enim mihi sufficit
 944 Textus|          crapulae plenitudine nausiam mouere non possit. Ergo uaciuas
 945 Textus|            ille: ‘Ut dicere coeperam, mox ut terram tangit, matrem
 946 Textus|         crinitum eum posuimus uertici muliebri simillimum. Tunc etiam Cupidinem
 947       | multa
 948 Textus|            uiri primum nomen ponerem: multi uiri sunt, non tamen omnes
 949 Textus|              Tum ille contracto rugis multiplicibus supercilio: ‘Putabam, inquit,
 950 Textus|              etiam diuina lex nostrum mundi redemptorem Christum uirtutem
 951 Textus|            uisio; ergo nascentibus in mundo seculare est periculum;
 952 Textus|        Uulcania, id est igniti sensus munimina aduersus omnem malitiae
 953 Textus|           quod in sapientiae consulto munimine felicitates omnes aut conueniunt
 954 Textus|            Homerus ait: OULOMENE META MURIA ACHAIOIS ALGE EDOCHEN. Nam
 955 Textus|            primum Museum uidet, quasi Musarum donum, excelsiorem omnibus,
 956 Textus|              in Elisiis campis primum Museum uidet, quasi Musarum donum,
 957 Textus|            designauit; in sexta artem musicam cum suis perfectissimis
 958 Textus|                octaua apotelesmaticen musicorum et magicam designauit, in
 959 Textus|              plenissimam rationem est musicus cum sua apotelesmatice in
 960 Textus|       oportuit et de secretis naturae mysteriis docet et reduces iterum
 961 Textus|           ille qui dudum in bucolicis mystice persecutus dixeras:~ ~‘Iam
 962 Textus|             nostri libri continentiam narra; tunc demum haec tibi, si
 963 Textus|              in tuis libris conductus narrator accessi, ut id quod sentire
 964 Textus|               dispendium uel infantum nascendi periculum. In qua necessitate
 965 Textus|            uero oculi uel uisio; ergo nascentibus in mundo seculare est periculum;
 966 Textus|         posuimus in modum periculosae natiuitatis, in qua et maternum est
 967 Textus|            diximus prima uirtus animi naturaliter data quae proficiat – neque
 968 Textus|                 secunda doctrina quae naturam ornat cum proficit, ut est
 969 Textus|    disciplinis faciunt. Tunc etiam et naues ardescunt, id est instrumenta
 970 Textus|           postposito lubricae aetatis naufragio et Palinuro omisso – Palinurus
 971 Textus|             tibi crapulae plenitudine nausiam mouere non possit. Ergo
 972 Textus|              inspicit testis. Denique nauta Carone deportante transit
 973 Textus|            nascendi periculum. In qua necessitate uniuersaliter humanam uoluitur
 974 Textus|             uenalis lingua in alienis negotiis exercetur, dum studii doctrina
 975 Textus|               filia Latini dicta est, nepus Cauni; Latinus enim quasi
 976 Textus|                cinis ipse. Bonum sit.~Nescio quid certum est et Hilas
 977 Textus|               qui ut Alcides suam pro nihilo reputet uitam. Poteris enim
 978 Textus|       laborans sensus. Nam et Maricam nimpham ducit quasi mericam, id
 979 Textus|               maxima cura,)~Parrasias niueo conpellite pectine cordas.~ ~
 980 Textus|            seminat et bona sperat. In nono uero ipsis armis adiutus
 981       | nostris
 982 Textus|       rationem, eritque perissologiae nota si, quae in uno libro descripsimus,
 983 Textus|           redeunt Saturnia regna;~iam noua progenies caelo promittitur
 984 Textus|         causis et de septenario et de nouenario numero omnem arithmeticae
 985 Textus|           debuit quia uiuit; sed quia nouo caritatis dominatui fulcitur
 986 Textus|        firmantes sententiam, ubi ait: NOUS ANTHROPINOS THEOS OUTOS
 987 Textus|            torretur, et tempestate ac nubilo, uelut in mentis conturbatione,
 988       | nulla
 989 Textus|      interstinctae sunt rationes, quo nullius pene artis in isdem libris
 990       | nullo
 991 Textus|            suis perfectissimis posuit numeris, in parte uero eiusdem eglogae
 992 Textus|            septenario et de nouenario numero omnem arithmeticae artis
 993 Textus|             Ermes astra aut Crisippus numeros aut endelecias Aristoteles
 994 Textus|      ostendatur septenum arithmeticum numerum armonicum esse partui. Cuius
 995 Textus|               tarda reuerti corpora’. Numquidnam oportuerat te inter tanta
 996 Textus|             dicimus, eon uero seculum nuncupamus. Gratia ergo saecularis
 997 Textus|                In septimo uero Caieta nutrice sepulta, id est magistriani
 998 Textus|             enim blandiloquiis semper nutricum (et) cantibus oblectatur;
 999 Textus|             Grece dicitur, iam timore nutritorum feriata tristitiam cogitandi
1000       | O