Caput

 501 XIV |             adscribitur, si qua virgo exciderit de gratia virginitatis,
 502 VII |           quos legimus a deo et caelo excidisse ob concupiscentiam feminarum,
 503 III |               temerarie <in> audaciam excitatae, et virgines videntur, quae
 504 VII |               etiam humanam libidinem excusat? [5] Nam et scriptura sic
 505 XVI |               intus sunt, ut soli deo exhibeas veritatem; [6] Quamquam
 506 I   |            aetatis suae fecerint; hoc exigere veritatem, cui nemo praescribere
 507 XVI |               contestatur, disciplina exigit. Cui ex his consuetudo opinionis
 508 XI  |           suae intrare et de virginis exire et pati novum illud, quod
 509 VIII|              non propter illum angeli exorbitarint, quia gloria et imago dei
 510 I   |    invalescunt et totum arboris nomen expanditur, inde germinis tumor et
 511 I   |              aetate est, omnia tempus expectant; denique Ecclesiastes Tempus,
 512 XI  |              tuam virginem, et animam expectatione[m] et carnem transfiguratione[
 513 IX  |     educatrices filiorum, scilicet ut experimentis omnium affectuum structae
 514 V   |          feminae, quod est mulier, et explicito quod prius fuit, id est
 515 XIII|             ecclesia vero provulgant? Exposco rationem. Utrumne ut fratribus
 516 III |   consuetudine, sub qua te fruebaris, expugnatur. Te esse demonstra, quae
 517 XI  |          dispergeremus, nunc responso expungemus. Ubi enim gradum fiximus
 518 XVII|            sic a disciplina velaminis exsolescatis, ne quidem in momento horae,
 519 VII |      assistens, cui rea est angelorum exterminatorum, ceteris quoque angelis
 520 VIII|           ista specie fuisse, ad quam extinguendam toto compendio usus est,
 521 XV  |              enim superbiae iudicium, extollentis humiles et deprimentis elatos. [
 522 XIII|    virginitatem suam abscondant, quam extra ecclesiam celant. Timent
 523 II  |              non possumus, utpote non extraneam, quia non extraneorum, cum
 524 II  |               non extraneam, quia non extraneorum, cum quibus communicamus
 525 XIII|              ecclesiam celant. Timent extraneos? revereantur et fratres
 526 X   |              gestantes, quod et ipsos faceret illustres. [2] Debebunt
 527 IV  |             non nominat virginem, non faciens distinctionem ostendit condicionis
 528 XIV |           opus?' Scilicet felices nos facient, si plures erunt, et non
 529 VII |               7] Debet ergo adumbrari facies tam periculosa, quae usque
 530 XI  |              congressio viri mulierem facit, non tegantur nisi post
 531 IV  |        mentionem virginum ab apostolo factam, ubi de velamine praefinit,
 532 III |            provocari. Scandalum, nisi fallor, non bonae rei, sed malae
 533 X   |               subscripsisset vel quia familiariori scilicet imagini suae vel
 534 XV  |          virgo sanctior vel in nomine fascini hinc adversarium, inde deum,
 535 XV  |              ethnicos metuendum, quod fascinum vocant, infeliciorem laudis
 536 III |             est modestia, verecundia, fastidium gloriae, soli deo captans
 537 I   |            quo transitum aetatis suae fecerint; hoc exigere veritatem,
 538 VIII|             cur et virginis silentium fecerit, eadem ratione scilicet
 539 III |              peius aliquis persecutor fecisset, si hoc a virgine electum
 540 III |       multoque institutorum opus suum fecit. [3] Ambiunt virgines hominum
 541 XIV |        Facillime semper eoncipiunt et felicissime pariunt huius modi virgines
 542 XVII|              sint vel ex alterius <in>felicitatis et quidem frequentioris
 543 V   |         mulier cognominata est, adhuc felix, adhuc digna paradiso, adhuc
 544 V   |               quas in matrice generis feminini nominarit. [10] Alioquin
 545 X   |              subscribere potuisse, si feminis subscripsisset, cum praeter
 546 I   |     privilegium regionum; ex his enim fere consuetudo initium ab aliqua
 547 XIV |              frons duratur, sic pudor feritur, sic solvitur, sic discitur
 548 XI  |             in latenti pater, tempus, filiam suam legibus suis maritarunt. [
 549 VII |           sunt eis; conspicati autem, filii dei filias hominum, quod
 550 IX  |          matres et quidem educatrices filiorum, scilicet ut experimentis
 551 XVI |              caput, si mater, propter filios, si soror, propter fratres,
 552 XVII|             est palma omni fimbria et filo, non minus capite suo abutuntur,
 553 XVII|              aut villum aut quodlibet filum cerebro superponunt et tectas
 554 XVII|            plane maior est palma omni fimbria et filo, non minus capite
 555 XVII|               oratione ipsa facillime fimbriam aut villum aut quodlibet
 556 I   |               et proficiente usque in finem gratia dei. [6] Quale est
 557 XVII|          caput mulier est; limites et fines eius eo usque porriguntur,
 558 XIII|            ergo, quod humanum est, an firmum sit et verum. ~
 559 XI  |           expungemus. Ubi enim gradum fiximus de apostoli absoluta definitione,
 560 XIV |           patribus. [9] Haec admittit flagitia coacta et invitata virginitas. [
 561 I   |             de germine solvitur et de flore fructus aperitur; is quoque
 562 VI  |        praeiudicet necesse est, a quo forma descendit. [5] Ceterum quod
 563 XII |    mulieritatem; [4] iam et consilium formae a speculo petunt et faciem
 564 XII |          morosiorem lavacro macerant, forsitan et aliquo eam medicamine
 565 XV  |             cogitatus ipsa severitate frangetur. Iam se etiam mulierem negat,
 566 XIV |           earum, quia facile virgines fraternitas suscipit. Nec tantum autem
 567 II  |           scilicet ius pacis et nomen fraternitatis. Una nobis et illis fides,
 568 XVII|              in>felicitatis et quidem frequentioris immunitate felices, quia
 569 IV  |          sidera et astra, et terra et freta et omnis census elementorum.
 570 I   |              enititur, deinde rami et frondes invalescunt et totum arboris
 571 III |              consuetudine, sub qua te fruebaris, expugnatur. Te esse demonstra,
 572 III |              sub consuetudinis nomine frueretur se vel ex parte. Sed quoniam
 573 XVII|               contentae sint dimidiam frui lucem quam totam faciem
 574 I   |          granum est primo et de grano frutex oritur et de frutice arbuscula
 575 I   |             grano frutex oritur et de frutice arbuscula enititur, deinde
 576 XVII|           omnem dei mentionem, qui si fuerit in pectore, cognoscetur
 577     | fuerunt
 578 XIV |            tantum autem ruunt, sed et funem longum delictorum sibi attrahunt;
 579 V   |              postmodum acceptura erat futurae condicionis suae nomen.
 580 VI  |              dictum videri potest, ut futuram mulierem, id est nuptam,
 581 V   |         dixerit, sed in illas feminas futuras, quas in matrice generis
 582 VI  |                 2] Agnosco et angelum Gabrielem ad virginem missum; sed
 583 VI  |        Genesis Evam. Scribens enim ad Galatas: Misit, inquit, deus filium
 584 XV  |              velamen capitis quasi ad galeam, quasi ad clipeum, qui bonum
 585 X   |        insignia defendere, aut pennas Garamantum aut stropulos barbarorum
 586 XV  |             huius censorium lumen, et gaudebit sibi soli et deo nota. Sed 
 587 II  |             invicem se eadem oculorum genera desiderant; eiusdem libidinis
 588 IV  |        accedunt. Subiectum est igitur generali speciale, quia generale
 589 IV  |         onerosus et vanus est. Sic et generalibus vocabulis contenti sumus
 590 IV  |             vocabuli generale mulier, generalis etiam speciale virgo vel
 591 VII |              et ita universo mulierum generi defensam (7.) convertamus
 592 VIII|           Adam, adhuc integer, vir in Genesi est cognominatus: Vocabitur,
 593 VI  |              vocabuli istius secundum Genesim observat, sexui deputans
 594 VI  |        virginem Mariam quemadmodum et Genesis Evam. Scribens enim ad Galatas:
 595 II  |      institutum istud alicubi, ne qui gentilitati Graecanicae aut barbaricae
 596 X   |               Atheniensium aut cirros Germanorum aut stigmata Britonum; aut
 597 I   |             germinis tumor et flos de germine solvitur et de flore fructus
 598 I   |        arboris nomen expanditur, inde germinis tumor et flos de germine
 599 X   |              bono suo incedant, nihil gestantes, quod et ipsos faceret illustres. [
 600 XIV |               2] Confessus est igitur gloriam esse in causa; porro ubi
 601 XIII|             continentiae virtus, quid gloriaris, quasi non acceperis? si
 602 IX  |              praerogativa virilis aut gradus aut officii. [5] Plane scio
 603 II  |           alicubi, ne qui gentilitati Graecanicae aut barbaricae consuetudinem
 604 V   |              quaedam loquamur; nam et Graeci, qui magis vocabulo mulieris
 605 II  |            consuetudinem opponam. Per Graeciam et quasdam barbarias eius
 606 VII |               Hic enim nomen mulierum Graecum uxoris sapit, quia de nuptiis
 607 X   |             concupiscendo inoleveris, grande certamen est; cuius autem
 608 I   |                granum est primo et de grano frutex oritur et de frutice
 609 I   |        paulatim ad fructum promoveri: granum est primo et de grano frutex
 610 IV  |    Naturaliter compendium sermonis et gratum et necessarium est, quoniam
 611 XI  |              ubi de arbore agnitionis gustaverunt, nihil primum senserunt
 612 XIV |         pluribus sceleribus suspectas habebis? [7] Dicam, licet nolim:
 613 VIII|               talem consuetudinem non habemus neque ecclesia dei: ostendit
 614 VI  |              loco; nam alibi ita sane habendum est. [4] Nunc vero non quasi
 615 XII |            Impone velamen extrinsecus habenti tegumen intrinsecus; tegantur
 616 I   |               sancto. [7] Adhuc multa habeo  loqui ad vos, sed nondum
 617 VII |            fuit; si mulier potestatem habere super caput debet, vel eo
 618 XVII|             quas potestas supra caput haberi debet; velamen iugum illarum
 619 XIV |           cogitantes, quantum honoris habuerunt. [4] Si intectum caput virginitati
 620 III |      recusanda est? [6] Cur non magis hae qu[a]erantur scandalo sibi
 621 VI  |        virginem constat fuisse, licet Hebion resistat. [2] Agnosco et
 622 VIII|              Corinthii intellexerunt; hodie denique virgines suas Corinthii
 623 VII |   praeiudicium adicit apostolus, quod honor sit mulieris redundantia
 624 XIV |              elatae et fratribus omni honore et caritatis operatione
 625 X   |              per omnia viris subditae honorigeram notam virginitatis suae
 626 XIV |         dedecoris cogitantes, quantum honoris habuerunt. [4] Si intectum
 627 XVII|    exsolescatis, ne quidem in momento horae, ut, quia reicere illam
 628 I   |          miserit dominus, ut, quoniam humana mediocritas omnia semel
 629 VII |               maculata iam corpora et humanae libidinis reliquias desiderasse,
 630 VII |         exarserint, quarum flos etiam humanam libidinem excusat? [5] Nam
 631 XIII|         praestas. Videamus ergo, quod humanum est, an firmum sit et verum. ~
 632 XV  |       superbiae iudicium, extollentis humiles et deprimentis elatos. [
 633 XIII|               quorum probatio in omni humiliatione constat.  [6] Et si a deo
 634 XVI |              3] Nihil est illi carius humilitate, nihil acceptius modestia,
 635 IX  |               subicitur et necessitas humilitatis cum muliere censetur, unde
 636     | I
 637 XII |      interpolent, pallium extrinsecus iactant, calceum stipant multiformem,
 638 XV  |          ictus temptationum, adversus iacula scandalorum, adversus suspiciones
 639 VII |              usque ad caelum scandala iaculata est, ut cum deo assistens,
 640     | ibidem
 641 XV  |          bonum suum protegat adversus ictus temptationum, adversus iacula
 642 X   |            maioris ardoris laboratior ideoque dignior omni ostentatione,
 643 XIII|                3] Si ut ipsi deo, tam idoneus est ad conspicienda, quaeque
 644 XVII|             et gratia a domino nostro Iesu redundet cum Septimio Tertulliano,
 645 I   |            conditorem, et filium eius Iesum Christum, natum ex virgine
 646 I   |          consuetudo initium ab aliqua ignorantia vel simplicitate sortita
 647 I   |           Ceterum suo vitio quis quid ignorat; quod autem ignoratur, fuit
 648 I   |              quid ignorat; quod autem ignoratur, fuit tam requirendum quam
 649 X   |             cuius autem concupiscendi ignoraveris fructum, facile non concupisces,
 650 XI  |              ad sponsum ignotum adhuc ignota perduceretur, simul ipsum
 651 XI  |        Rebeccae, quae, cum ad sponsum ignotum adhuc ignota perduceretur,
 652 II  |                                       II. [1] Sed nolo interim hunc
 653 III |                                       III. [1] Sed nec inter consuetudines
 654 XI  |                Et ideo penes Israelem illicitum est ad virum tradere nisi
 655     | illuc
 656 X   |      gestantes, quod et ipsos faceret illustres. [2] Debebunt etiam et ipsi
 657 X   |            quia familiariori scilicet imagini suae vel quia plus laboranti?
 658 VIII|          exorbitarint, quia gloria et imago dei sit, quia caput eius
 659 XII |         auctoritas? Propone utramque, immature compressam in habitu mulieris
 660     | immo
 661 I   |            fidei una omnino est, sola immobilis et irreformabilis, credendi
 662 XVII|               et quidem frequentioris immunitate felices, quia facilius adamari
 663 XIII|             homines habitu abutuntur, impleant illum etiam in hoc, ut et
 664 XII |              sponsalium et nuptiarum. Impone velamen extrinsecus habenti
 665 V   |        Omnibus animalibus Adam nomina imposuit et nemini ex futura condicione,
 666 V   |           dicamus uxores, quamquam et improprie quaedam loquamur; nam et
 667 X   |             voluntarii caeco bono suo incedant, nihil gestantes, quod et
 668 XVI |           sponsasti maturitatem tuam. Incede secundum sponsi tui voluntatem:
 669 XVII|              neque tectae neque nudae incedentes. [2] Mitris enim et lanis
 670 XVII|               omni loco memores legis incedere, paratas et instructas ad
 671 III |          inquiunt, 'quia aliter aliae incedunt', et malunt scandalizari
 672 XVII|     pudicitiae mulieres, quae nuptias incidistis, ne sic a disciplina velaminis
 673 II  |              deligenda, quae virginis includit, soli deo notas -- quibus,
 674 III |         scandalizantur. Quid enim? si incontinentes dicant se a continentibus
 675 XI  |            maturitatem; ita ante hunc indicem acerba res est. Igitur si
 676 III |             licentiam utriusque moris indicium melioris partis emergeret,
 677 XIV |              enti]ae mulieritatis iam indubitatae audent nudo capite ad deum
 678 XVI |            aetates periclitantur. [5] Indue armaturam pudoris, circumduc
 679 XIV |        detegatur? Scit deus, quot iam infantes et perfici et perduci ad
 680 I   |              et prophetas promovit in infantiam, dehinc per evangelium efferbuit
 681 XIV |            confitebuntur nisi ipsorum infantium suorum vagitibus proditae.
 682 XV  |      metuendum, quod fascinum vocant, infeliciorem laudis et gloriae enormioris
 683 XVII|            videri. [5] Quas propterea infelicissimas ait  Romana quaedam regina,
 684 XII |       tegantur etiam superiora, cuius inferiora nuda non sunt. [2] Vis scire,
 685 XIV |     necessitas, ubi necessitas, illic infirmitas. Merito itaque dum caput
 686 XIV |               ventres tegere coguntur infirmitatis ruina; aemulatio enim illarum,
 687 XVII|        operiuntur, Misereo<r>, si tam infirmo auditu sunt, ut per  tegmen
 688 I   |            quoque rudis aliquamdiu et informis paulatim aetatem suam dirigens
 689 I   |               cottidie ad iniquitatis ingenia opus dei aut cessaverit
 690 XV  |             inde deum, illius lividum ingenium, huius censorium lumen,
 691 X   |            insignibus. ~Ceterum satis inhumanum, si feminae quidem per omnia
 692 I   |              et adiciente cottidie ad iniquitatis ingenia opus dei aut cessaverit
 693 I   |              his enim fere consuetudo initium ab aliqua ignorantia vel
 694 XV  |              deo nota. Sed  et si cui innotuerit, sapit, si temptationibus
 695 VII |             angelos, sed maritos, dum innuptas sumunt filias hominum, quas
 696 X   |      concupiscendi, cui concupiscendo inoleveris, grande certamen est; cuius
 697 III |           illis! [4] 'Scandalizamur', inquiunt, 'quia aliter aliae incedunt',
 698 XII |             acu lasciviore comam sibi inserunt, crinibus a fronte divisis
 699 VII |             utique hoc maxime virgini insigne est, quarum et ornatus ipse
 700 X   |             etiam et ipsi aliqua sibi insignia defendere, aut pennas Garamantum
 701 X   |               1] sic nec de aliquibus insignibus. ~Ceterum satis inhumanum,
 702 IX  |             in ecclesiam notabilis et insignis introeat, ut honorem sanctitatis
 703 XIII|            foris quae et intus, eadem institutio apud homines et apud dominum
 704 V   |          condicione, sed ex praesenti institutione, cui conditio quaecumque
 705 II  |                sicut in omnibus varie institutis et dubiis et incertis fieri
 706 III |          adversarius bonorum multoque institutorum opus suum fecit. [3] Ambiunt
 707 II  |      abscondunt; est et sub hoc caelo institutum istud alicubi, ne qui gentilitati
 708 VIII|              et breviter et plene tam instructa definitione: Omnis, inquit,
 709 XVII|            legis incedere, paratas et instructas ad omnem dei mentionem,
 710 XII |             stipant multiformem, plus instrumenti ad balneas deferunt. [5]
 711 IX  |               auctoritate illic sedet intecta qua et virgo; ad quam sedem
 712 XIV |            virginitatis, ne prodatur, intecto permanet capite esse et
 713 XIV |             honoris habuerunt. [4] Si intectum caput virginitati adscribitur,
 714 VIII|              3] Sic etiam Adam, adhuc integer, vir in Genesi est cognominatus:
 715 VI  |            licet ex desponsata, tamen integra, agnosce mulierem etiam
 716 VI  |        mulierem etiam virginem, etiam integram dici. [6] Hic certe nihil
 717 XIV |          perfici et perduci ad partum integros duxerit debellatos aliquamdiu
 718 VIII|            siquidem omne totum est et integrum et nulla sui parte defectum.
 719 XI  |           generis Adam et Eva quamdiu intellectu carebant, nudi agebant;
 720 I   |           scripturae revelantur, quod intellectus reformatur, quod ad meliora
 721 XI  |             ita est autem, sed ex quo intelligere se coeperit et sensum naturae
 722 IV  |        portionale universali: in ipso intelligitur, cui subicitur, et in ipso
 723 V   |          mulier cognominata est, quod interea vocabulum acceperit; non
 724 VI  |             quodammodo et verum satis interest, dumtaxat hoc in loco; nam
 725 II  |                      II. [1] Sed nolo interim hunc morem veritatis deputare;
 726 XI  |                XI. [1] Sed quod supra intermisimus ex parte subsecutae disputationis,
 727 XII |              et aliquo eam medicamine interpolent, pallium extrinsecus iactant,
 728 XV  |              Hoc nos interdum diabolo interpretamur,  ipsius enim est boni odium,
 729 III |           tegis, ipsa scripturas tuas interpretare, quas consuetudo non novit;
 730 IV  |           placeat viro. [5] Haec erit interpretatio divisionis illius, nullum
 731 V   |            itaque nomen ad prophetiam interpretetur, quod ex alia significatione
 732 XI  |       coeperit et sensum naturae suae intrare et de virginis exire et
 733 XII |           extrinsecus habenti tegumen intrinsecus; tegantur etiam superiora,
 734 IX  |       ecclesiam notabilis et insignis introeat, ut honorem sanctitatis
 735 I   |                deinde rami et frondes invalescunt et totum arboris nomen expanditur,
 736 XVI |            disciplina, quod ratum deo inveneris, sicut iuberis omnia examinare
 737 XIV |           admittit flagitia coacta et invitata virginitas. [10] Ipsa concupiscentia
 738     | ipsorum
 739 X   |              nihil gestantes, quod et ipsos faceret illustres. [2] Debebunt
 740 I   |         omnino est, sola immobilis et irreformabilis, credendi scilicet in uni
 741 I   |               flore fructus aperitur; is quoque rudis aliquamdiu
 742 XI  |               esse. [5] Et ideo penes Israelem illicitum est ad virum tradere
 743     | istis
 744 VI  |             apostolus formam vocabuli istius secundum Genesim observat,
 745     | isto
 746     | istud
 747     | it
 748 XIV |               mentiri sub deo. Quanta item circa uterum suum audebit,
 749 VIII|        coguntur velari, ita pueri non iubeantur revelari. Cur ex parte definitionem
 750 IV  |              ve<tari ve>lari, qua non iubentur, quae neo nominantur. [2]
 751 XVI |            ratum deo inveneris, sicut iuberis omnia examinare et meliora
 752 XVI |           sponsas et maritatas velari iubet, utique multo magis suas. ~
 753 I   |             dexteram patris, venturum iudi care vivos et mortuos per
 754 XVII|        velamen iugum illarum est. [4] Iudicabunt  vos Arabiae feminae ethnicae,
 755 XV  |             illius est enim superbiae iudicium, extollentis humiles et
 756 XVII|           caput haberi debet; velamen iugum illarum est. [4] Iudicabunt 
 757 XI  |         observant, ut ex lege naturae iura sua aetatibus reddant; nam
 758 II  |          quibus communicamus scilicet ius pacis et nomen fraternitatis.
 759 I   |    mansuetudinem saporis. [10] Sic et iustitia -- nam idem deus iustitiae
 760 I   |             iustitia -- nam idem deus iustitiae et creaturae -- primo fuit
 761 VII |             super caput debet, vel eo iustius virgo, ad quam pertinet,
 762 XIII|        quaeque in occulto fiunt, quam iustus ad remuneranda, quae soli
 763 IX  |        ceteras et consilio et solacio iuvare et ut nihilominus ea decucurrerint,
 764 I   |               evangelium efferbuit in iuventutem, nunc per paracletum componitur
 765 IV  |                                       IV. [1] Quatenus autem et de
 766 IX  |                                       IX. [1] Videamus nunc, an,
 767 X   |            imagini suae vel quia plus laboranti? Si autem nihil masculo,
 768 X   |           continentia maioris ardoris laboratior ideoque dignior omni ostentatione,
 769 IV  |        necessarium est, quoniam sermo laciniosus et onerosus et vanus est.
 770 XVII|        incedentes. [2] Mitris enim et lanis quaedam non velant caput,
 771 IV  |                immo ex hoc ve<tari ve>lari, qua non iubentur, quae
 772 XII |               vertunt capillum et acu lasciviore comam sibi inserunt, crinibus
 773 X   |             capite velati in ecclesia lateant. [3] Certi sumus spiritum
 774 XIV |               Ipsa concupiscentia non latendi non est pudica: patitur
 775 XIV |          cumulatae dum <clarent>, non latent, ubi quid admissum est,
 776 XI  |            mater, natura, et alius in latenti pater, tempus, filiam suam
 777 I   |        negotium passus meae opinionis Latine quoque ostendam virgines
 778 XIII|            sicut audent in ecclesiis; laudabo vigorem, si aliquid et apud
 779 II  |      erubescendum est: virginem magis laudando quam vituperando confundas,
 780 XV  |         fascinum vocant, infeliciorem laudis et gloriae enormioris eventum.
 781 II  |           Christus, eadem spes, eadem lavacri sacramenta, semel dixerim,
 782 XII |           petunt et faciem morosiorem lavacro macerant, forsitan et aliquo
 783 XVII|         feminarum. Haec cum bona pace legentibus, utilitatem consuetudini
 784 VIII|           mulier, omnis uterque; duae leges obnoxiae invicem, hinc velandi,
 785 XI  |      cognoscitur, et ut non virgo iam legi applicatur sicut et nuptiis. [
 786 XI  |            pater, tempus, filiam suam legibus suis maritarunt. [8] Aspice 
 787 VII |        propter angelos, scilicet quos legimus a deo et caelo excidisse
 788 XVI |             ad ipsas convertamur, quo libentius ista suscipiant. Oro te,
 789 III |            aemulae earum, tanto magis liberae quanto Christi solius ancillae,
 790 XVII|            totam tegunt, ut uno oculo liberato contentae sint dimidiam
 791 XVII|              ne et tibi ista cervicum libertas non prosit.' Et utique quod
 792 VII |              et malam illam aliquando libertatem capitis sui comprimat, iam
 793 VII |             quarum flos etiam humanam libidinem excusat? [5] Nam et scriptura
 794 XIII|            primo inlicitum ut gloriae libidinosum; gloria enim inlicitum est
 795 IX  |              an aliquid horum virgini liceat. [3] Si virgini <non> licet,
 796 IX  |          censetur, unde illi unum hoc licebit, quod omni feminae non licet?
 797 III |             agnitio proficere, ut per licentiam utriusque moris indicium
 798 XVII|               totum caput mulier est; limites et fines eius eo usque porriguntur,
 799 XVII|            est, renudae; aliae modice linteolis, credo, ne caput premant,
 800 XV  |        adversarium, inde deum, illius lividum ingenium, huius censorium
 801 XV  |            aemulationem, ipsum quoque livorem. [2] Nam est aliquid, etiam
 802 IV  |      divisionis illius, nullum habens locum in isto capitulo, in quo
 803 IV  |            causa virginis et mulieris longe divisa est ab hac specie.
 804 XI  |          ipsum cognovit esse, quem de longinquo prospexerat, non sustinuit
 805 XIV |             autem ruunt, sed et funem longum delictorum sibi attrahunt;
 806 V   |         quamquam et improprie quaedam loquamur; nam et Graeci, qui magis
 807 I   |              verendus; non enim ab se loquitur, sed quae mandantur a Christo;
 808 XVII|          contentae sint dimidiam frui lucem quam totam faciem prostituere:
 809 XI  |              suaque debita maturitati luentem; alia in occulto mater,
 810 XVII|            nudae! Bonum est, usque ad lumbos a capite <re>veleris, ne
 811 XV  |             ingenium, huius censorium lumen, et gaudebit sibi soli et
 812 IV  |          caelum et quae in eo, sol et luna et sidera et astra, et terra
 813 XII |             faciem morosiorem lavacro macerant, forsitan et aliquo eam
 814 VII |      praesumere potest quales angelos maculata iam corpora et humanae libidinis
 815 I   |              Hic erit solus a Christo magister et dicendus et verendus;
 816 X   |   suspiciantur et circumspiciantur et magnificentur a fratribus, viri autem
 817 X   |            feminas, tanto continentia maioris ardoris laboratior ideoque
 818 III |            fallor, non bonae rei, sed malae exemplum est, aedificans
 819 V   |          propria vocabula uxoris; sed malo hunc usum ad scripturae
 820 III |            captans placere, agnoscant malum suum, quae de tali bono
 821 III |            aliter aliae incedunt', et malunt scandalizari quam provocari.
 822 XV  |           dixerim, tristem? Quicumque malus cogitatus ipsa severitate
 823 I   |              ab se loquitur, sed quae mandantur a Christo; hic solus antecessor,
 824 I   |    resurrectionem. [5] Hoc lege fidei manente cetera iam disciplinae et
 825 XVI |         scriptura incerta est, natura manifesta est et de cuius testimonio
 826 XII |        singula persequar? Solae autem manifestae paraturae totam circumferunt
 827 VII |            ergo filias hominum dicit, manifeste virgines portendit, quae
 828 I   |             suam dirigens eruditur in mansuetudinem saporis. [10] Sic et iustitia --
 829 XI  |              filiam suam legibus suis maritarunt. [8] Aspice nuptam iam in
 830 VI  |               non qua femina, sed qua maritata, iam ergo Christus non ex
 831 XVI |             qui et alienas sponsas et maritatas velari iubet, utique multo
 832 VII |       adulteros nominans angelos, sed maritos, dum innuptas sumunt filias
 833 XI  |                 cui tu secundum paras maritum: iam et vox obsolefacta
 834 VIII|               viri etiam nondum viri, masculi investis, commune autem
 835 X   |          sumus spiritum sanctum magis masculis tale aliquid subscribere
 836 X   |            ipsius continentiae nomine masculos potius honorari oportuisset,
 837 XI  |              quidem a duodecim annis, masculum vero a duobus amplius ad
 838 IX  |           aliquando eliguntur, sed et matres et quidem educatrices filiorum,
 839 XIV |               debellatos aliquamdiu a matribus. [8] Facillime semper eoncipiunt
 840 V   |              feminas futuras, quas in matrice generis feminini nominarit. [
 841 V   |           unam carnem efficiuntur per matrimonii nexum, 'caro ex carne et
 842 XI  |            est, desinit virginem, cum matura cognoscitur, et ut non virgo
 843 XII |               habitu mulieris et quae maturitate progressa in virginitate
 844 XI  |               currentem suaque debita maturitati luentem; alia in occulto
 845 XVII|             totam faciem prostituere: mavult femina videre quam videri. [
 846 VII |            operimento est, utique hoc maxime virgini insigne est, quarum
 847     | me
 848     | mea
 849     | meae
 850 XII |                forsitan et aliquo eam medicamine interpolent, pallium extrinsecus
 851 III |    erubescentes, quod cognoscantur in medio, paventes, quod detegantur
 852 I   |           dominus, ut, quoniam humana mediocritas omnia semel capere non poterat,
 853 XIV |           attrahunt; prolatae enim in medium et publicato bono suo elatae
 854 V   |            Hoc, inquit, os ex ossibus meis et caro ex carne mea vocabitur
 855 III |              utriusque moris indicium melioris partis emergeret, statim
 856 XI  |             et vox obsolefacta est et membra completa sunt et pudor ubique
 857 IV  |               manus nec pes nec ullum membrorum desiderat nominari corpore
 858 XVII|             tempore omni et omni loco memores legis incedere, paratas
 859 XI  |              pudor ubique vestitur et menses tributa defendunt, ac tu
 860 XIV |             viris. Quantum velis bona mente conetur, necesse est publicatione
 861 III |               scandalizant nisi malam mentem. [5] Si bonum est modestia,
 862 VII |         uxoris sapit, quia de nuptiis mentio est. [6] Cum ergo filias
 863 XVII|          psalmos vel in quacumque dei mentione retectae perseverant meritoque
 864 XVI |               statum virginis serves. Mentire aliquid ex his, quae intus
 865 XIV |             iam facta potest virginem mentiri sub deo. Quanta item circa
 866 XVI |           veritatem; [6] Quamquam non mentiris nuptam; nupsisti enim Christo,
 867 VII |        virgini caesum capillum decori mentitur, quemadmodum et puero permissum.
 868 XVII|           ethnicae quidem disciplinae meracior et, ut ita dixerim, barbarior
 869 XIII|    debucinemus eorum, quae apud illum mercedem merebuntur, nec ea ab hominibus
 870 IX  |             licet? Quid praerogativae meretur adversus condicionem suam? [
 871 XIV |          erunt, et non dei gratia vel merita cuiusque. Virgines ecclesiam
 872 XVII|         mentione retectae perseverant meritoque etiam in oratione ipsa facillime
 873 XVII|       revelationibus velaminis spatia metatus est. Nam cuidam sorori nostrae
 874 XV  |          aliquid, etiam apud ethnicos metuendum, quod fascinum vocant, infeliciorem
 875 I   |               rudimentis, natura deum metuens, dehinc per legem et prophetas
 876 IX  |               potuisset, ne tale nunc miraculum, ne dixerim monstrum, in
 877 XVII|             cerebro tenus operiuntur, Misereo<r>, si tam infirmo auditu
 878 I   |              cum propterea paraclitum miserit dominus, ut, quoniam humana
 879 VI  |             Scribens enim ad Galatas: Misit, inquit, deus filium suum
 880 VI  |         angelum Gabrielem ad virginem missum; sed cum benedicit illam,
 881 XVII|           neque nudae incedentes. [2] Mitris enim et lanis quaedam non
 882 XI  |             duobus amplius ad negotia mittunt, pubertatem in annis, non
 883 XI  |            corpore et spiritu masculo mixtae sunt per osculum et dexteras,
 884 XIV |             felicissime pariunt huius modi virgines et quidem simillimos
 885 XVII|             caput est, renudae; aliae modice linteolis, credo, ne caput
 886 XVII|            exsolescatis, ne quidem in momento horae, ut, quia reicere
 887 III |             multinubi scandalizentur, monogamia recusanda est? [6] Cur non
 888 IX  |              virgini quoque competere monstravimus, ita etiam disciplinae ecclesiasticae
 889 IX  |            nunc miraculum, ne dixerim monstrum, in ecclesia denotaretur,
 890 VII |               virgo tertium genus est monstruosum aliquod sui capitis. Si
 891 II  |              1] Sed nolo interim hunc morem veritatis deputare; consuetudo
 892 III |               per licentiam utriusque moris indicium melioris partis
 893 XII |              speculo petunt et faciem morosiorem lavacro macerant, forsitan
 894 I   |             tertia die resuscitatum a mortuis, receptum in caelis, sedentem
 895 I   |           venturum iudi care vivos et mortuos per camis etiam resurrectionem. [
 896 IV  |            neque de animo et cogitatu muliebri et virginis pronuntiatum,
 897 XI  |               tu mulierem negas, quam muliebria pati dicis? [9] Si congressio
 898 IV  |              de virginibus quoque cum mulieribus nominatis pronuntiasset, '
 899 XIV |                  5] Et consci[enti]ae mulieritatis iam indubitatae audent nudo
 900 XII |              iactant, calceum stipant multiformem, plus instrumenti ad balneas
 901 III |      continentia revocanda est? et ne multinubi scandalizentur, monogamia
 902 XIV |         percutitur oculis incertis et multis, dum digitis demonstrantium
 903 III |              ille adversarius bonorum multoque institutorum opus suum fecit. [
 904 I   |            uni cum deum omnipotentem, mundi conditorem, et filium eius
 905 IV  |               corpore nominato; et si mundum dixeris, illic erit et caelum
 906 IX  |            offerre nec ullius virilis muneris, nedum sacerdotalis officii
 907 XVI |         circumduc vallum verecundiae, murum sexui tuo strue, qui nec
 908 XIV |            saltem alieno, ne scilicet mutatione prodatur]. ~[5] Et consci[
 909 XII |             haec nostrae etiam habitu mutationem aetatis confitentur, simulque
 910 VI  |             nominare, de qua Christus nasci non habebat, id est virum
 911 VII |               super terram, et filiae natae sunt eis; conspicati autem,
 912 XI  |               diverso habebat, ergo a nativitate et a primo nomine aetatis
 913 I   |           filium eius Iesum Christum, natum ex virgine Maria, crucifixum
 914 XI  |           licet investis. A nobis nec naturalia observantur, quasi alius
 915 IV  |        Naturale vocabulum est femina, naturalis vocabuli generale mulier,
 916 XII |            haec sunt tabellae priores naturalium sponsalium et nuptiarum.
 917 IV  |      compendium sermonis et gratum et necessarium est, quoniam sermo laciniosus
 918 XII |          habitu: facilius illa mulier negabitur, quam ista virgo credetur;
 919 IX  |              caput texit, utrumque se negans, et virginem, quae vidua
 920 XII |          capitis nuditate, uno habitu negantes, quod toto suggestu profitentur. ~
 921 XI  |             defendunt, ac tu mulierem negas, quam muliebria pati dicis? [
 922 XI  |                id est spiritu nuptam, negavit virginem velata ibidem.
 923 XI  |              vero a duobus amplius ad negotia mittunt, pubertatem in annis,
 924 I   |                   I. [1] Proprium iam negotium passus meae opinionis Latine
 925 III |     aedificans ad delictum; bonae res neminem scandalizant nisi malam
 926 V   |               Adam nomina imposuit et nemini ex futura condicione, sed
 927 IV  |                qua non iubentur, quae neo nominantur. [2] Sed et nos
 928 V   |               in usum sermonis eduxit nescientibus hominibus -- sicut et alia
 929 VII |             angelis nuptas. Aliud eas nescio quam natas et dehinc nuptas. [
 930 V   |            efficiuntur per matrimonii nexum, 'caro ex carne et os ex
 931 XIV |         vindicat virginitas; permanet nihilo minus in habitu vel tunc
 932 XIV |        demonstrantium titillatur, dum nimium amatur, dum inter amplexus
 933 XIV |             habebis? [7] Dicam, licet nolim: difficile mulier semel
 934 II  |                           II. [1] Sed nolo interim hunc morem veritatis
 935 III |            Non minus enim et hoc pati nolunt. [7] Omnis publicatio virginis
 936 IV  |            qua non iubentur, quae neo nominantur. [2] Sed et nos eandem argumentationem
 937 VI  |          poterat posteriorem mulierem nominare, de qua Christus nasci non
 938 IV  |             ullum membrorum desiderat nominari corpore nominato; et si
 939 VIII|          omnem nominans mulierem, cum nominasset virginem. Sic et ipsi Corinthii
 940 IV  |  distinctionis, in his, in quibus non nominat virginem, non faciens distinctionem
 941 VIII|       mulierem virginem omnem muliere nominata contineri consortio nominis,
 942 V   |               de futuro mulierem tunc nominatam, quae postmodum acceptura
 943 IV  |      virginibus quoque cum mulieribus nominatis pronuntiasset, 'quomodo
 944 IV  |            desiderat nominari corpore nominato; et si mundum dixeris, illic
 945 V   |           quotienscumque in scriptura nominatur, mulier appellatur, antequam
 946 IX  |          affectuum structae et facile norint ceteras et consilio et solacio
 947 III |         consuetudo non novit; si enim nosset, numquam esset. ~
 948     | nostri
 949     | nostro
 950 II  |               nostrum est, quodcumque nostrorum est, ceterum dividis corpus. [
 951     | nostrum
 952 IX  |             fit illi, ut in ecclesiam notabilis et insignis introeat, ut
 953 X   |            viris subditae honorigeram notam virginitatis suae praeferant,
 954 II  |           virginis includit, soli deo notas -- quibus, praeter quod
 955 XI  |             sexus intellectum tegmine notaverunt. [4] Sed etsi propter angelos
 956 V   |              Constituto igitur nomine novae feminae, quod est mulier,
 957 III |     interpretare, quas consuetudo non novit; si enim nosset, numquam
 958 I   |             est. [3] Haeresis non tam novitas quam veritas revincit. Quodcumque
 959 I   |              conversationis admittunt novitatem correctionis, operante scilicet
 960 III |               aut prostitui, sicut et nubere, quod et ipsum neque cogitur
 961 VIII|           invicem, hinc velandi, inde nudandi. [6] Igitur si eo, quod
 962 XI  |          quamdiu intellectu carebant, nudi agebant; at ubi de arbore
 963 XII |         virginari volunt sola capitis nuditate, uno habitu negantes, quod
 964 XIV |   mulieritatis iam indubitatae audent nudo capite ad deum adire; sed
 965 V   |               scriptura refert fuisse nudos duos, Adam et mulierem eius,
 966 IV  |      interpretatio divisionis illius, nullum habens locum in isto capitulo,
 967 VII |                  nam nuptae maritorum nuncupantur--, cum potuerit dixisse uxores
 968 XIII|            apud ethnicos virginitatis nundinarint. [2] Eadem natura foris
 969 III |               huiusmodi igitur capita nundinaticia trahantur virgines sanctae
 970 XVI |         Quamquam non mentiris nuptam; nupsisti enim Christo, illi tradidisti
 971 VII |              qua fit mulier illa quae nupsit, nisi si virgo tertium genus
 972 V   |     praenuntiatur. Hoc erit vocabulum nupturae; ex nupta enim mater. [13]
 973 XIII|     circumfundere debemus, cum tantam oblationem deo offerimus ipsius corporis
 974 VIII|             omnis uterque; duae leges obnoxiae invicem, hinc velandi, inde
 975 II  |             quam posterae istae. Quid observabimus, quid eligimus? [3] Non
 976 IV  |              de nuptiis tractat, quid observandum sit etiam de virginibus
 977 XI  |              10] Tempus etiam ethnici observant, ut ex lege naturae iura
 978 XI  |       investis. A nobis nec naturalia observantur, quasi alius sit deus naturae
 979 VI  |               istius secundum Genesim observat, sexui deputans illuc, sic
 980 XI  |             paras maritum: iam et vox obsolefacta est et membra completa sunt
 981 XII |          fides aetatis, ut nec habitu obstrui possit. [3] Quid, quod etiam
 982 XV  |              si temptationibus gradum ob(s)truxerit.  [4] Quis enim audebit
 983 XIV |             dominus, qui dixit: Nihil occultum quod non reveletur, plerasque
 984 XVII|               quantum resoluti crines occupare possunt, tanta est velaminis
 985 II  |        virgines ipsae. [5] Tales enim oculi volent virginem visam, quales
 986 XVII|              ita totam tegunt, ut uno oculo liberato contentae sint
 987 II  |               volet; invicem se eadem oculorum genera desiderant; eiusdem
 988 XV  |  interpretamur,  ipsius enim est boni odium, interdum deo deputamus,
 989 VII |                iam nec hominum oculis offerendam. [8] Sed etsi contaminatas
 990 XIII|             cum tantam oblationem deo offerimus ipsius corporis et ipsius
 991 IX  |               docere nec tinguere nec offerre nec ullius virilis muneris,
 992 III |               pati minus est, quia de officio naturae venit; sed cum spiritus
 993     | olim
 994     | omne
 995     | omnes
 996     | omnino
 997 I   |              scilicet in uni cum deum omnipotentem, mundi conditorem, et filium
 998 IV  |           quoniam sermo laciniosus et onerosus et vanus est. Sic et generalibus
 999 XI  |               ea aetate lex velaminis operabitur, a qua potuerunt filiae
1000 XIV |              omni honore et caritatis operatione cumulatae dum <clarent>,
1001 XIII|             vel quamcumque elimosinae operationem sinistra conscia facere