bold = Main text
    Textus                                      grey = Comment text

501 Textus|             quam foramini introrsus opponas, ut dum fur more solito
502 Textus|           ferventi impletam glutine opponit foramini serratoque ostio
503 Textus|     iucundum. Rex vero, cum militem optime de se meritum iudicaret,
504 Textus|      largitate. Quandocumque iterum opus erat opibus ad thesaurum
505 Textus|           dilacerant manibus vestes oraque et capillos, in persona
506 Textus|        laqueis teneatur adstrictus, orat ut sibi cito, antequam aliquis
507 Textus|          viginti nigris circa ipsum ordinatis. Hi profecto si vigilanter
508 Textus|             circa suspensum cadaver ordinavit. At vero fur ille, suum
509 Textus|        frustra tractum ad regem vix ossibus et nervis cohaerens reducitur.
510 Textus|             impleri iubens, clausit ostium et coepit tacitus turris
511 Textus|          cui male contigit. Vade in pace et hunc diem male ominatum
512 Textus|        demum pater recogitans secum paenitensque facti: "Quoniam," inquit, "
513 Textus|         equum hinc albo, inde nigro panno coopertum ascendit, sicque
514 Textus|             debilitati senectutique parcens, claves thesauri reciperet
515 Textus|         subtraheret aut ipse cum eo pariter moreretur. Subtili ergo
516 Textus|            videtque magnam thesauri partem sublatam esse. Furore ergo
517 Textus|           Subtili ergo ingenio arma partita fabricat, tota scilicet
518 Textus|         miles albis nigrisque armis partitis decepisset. Desperans ergo
519 Textus|            Quod hoc audisset senex, parumper subridens: "Miror," ait, "
520 Textus|          dolorem non ferens, filium parvulum in puteum qui pro foribus
521 Textus|              Ipse vero, ex licentia paternis liberius largiusque utens
522 Textus|         tuum capient furem quia non patietur ipse diutius pendere socium,
523 Textus|              At vero fur ille, suum patrisque oppobrium ferre non valens
524 Textus|           heri et nudius tertius in pavimentum salire, incautus miser,
525 Textus|      producta primo suspiria ab imo pectoris trahit, dehinc talem emittit
526 Textus|             patris minuit; exhausta pecunia, ad patrem redit dicitque
527 Textus|            patrem redit dicitque se pecunias defecisse. ~ Tunc demum
528 Textus|     immobilis, ita ut nec manum nec pedem movere posset, excepta lingua
529 Textus|           non patietur ipse diutius pendere socium, etiam si sciat se
530 Textus|            eum vere ipso die filium perdidisse hesternoque die pollicem,
531 Textus|       consilium, minime de thesauro perdito aiens se curare, si tantummodo
532 Textus|          ambo nocte, turrim adeunt, perforant malleis ferreis murum; intrat
533 Textus|           ad cupam invenitque murum perforatum et totam illam bituminis
534 Textus|           autem cum iuvenem crebris perfundi lacrimis mortemque loco
535 Textus|             falsis, immo verissimis perfusus, "Magnum," ait, "o rex,
536 Textus|         unum superest consilii, sed periculosum, ut si ea largitate qua
537 Textus|            pater, quamvis grave sit periculum tecum subire refugio, modo
538 Textus|    viridisque materiae humore fumus permaxime excitatus totam usque ad
539 Textus|          corporis et animi transire permittant! Heri mihi dies infelix
540 Textus|        hominum, quem tanto dii odio persequuntur, ut nec solum mihi diem
541 Textus|       vestes oraque et capillos, in persona fili patris miseriam lamentantes.
542 Textus|        miser truncus ad nos aliquid pertineat, lacrimas effundimus, sed
543 Textus|            ex nigris esse. Sic ergo pertransiens venit ad patrem depositumque
544 Textus|       calenti imple bitumine, resa, pice et glutine, quam foramini
545 Textus|    fortissimi alligari trahique per plateas et vicos civitatum regni
546 Textus|         iterum sursum trahunt. Quid plura? Capitur iterum ille solus
547 Textus|           perdita recuperare posse, pollicebatur illis vitam et gratiam suam,
548 Textus|             Tunc vero sub occasione pollicis vocem emittit luctuosam,
549 Textus|            ne, rumore hoc per aures populi discurrente, tuum furibus
550 Textus|     unguibus carpens voce lacrimosa populum quasi ad liberandum filium
551 Textus|            vis, turrim in qua regis positi sunt thesauri sub obscurae
552 Textus|          quomodo perdita recuperare possit. Cui senex tale dat consilium: "
553 Textus|      abscisum fugiens asportavit. ~ Postridie autem rex prima luce de
554 Textus|        tempore rex quidam magnus et potens. Qui, colligendi thesauros
555 Textus|             per meam magnique Iovis potentiam nec te vita nec aliquo me
556 Textus|           uxor aut filii, nequaquam poterunt a lacrimis temperare." ~
557 Textus|       quicquid habebam tuae subdidi potestati. At tu cernens frenum tibi
558 Textus|          adhuc iuvenis hodie uno et potiore membro debilitatus sum."
559 Textus|      consilium saepe bonum et utile praebebat, utpote qui multa viderat
560 Textus|             male ominatum de cetero praecaveto." Sic ergo ille astutia
561 Textus|     cadaveris lacrimare tibique eos praesentent. Et si fuerint ibi socius
562 Textus|              beneficium solaciumque praestiteris misero, si me ab hac vita
563 Textus|       lapide, intrat pater nihil de praetensis laqueis suspicatus, dumque
564 Textus|         consumpsisti, ut nihil mihi praeter solam domum reliqueris.
565 Textus|          quae neminem bonum malumve praeterit, miserum patrem cum filio
566 Textus|        consilio damnum dissimula et preme silentio, ne, rumore hoc
567 Textus| latitudinisque turrim auro, argento pretiosisque omnibus rebus usque ad summum
568 Textus|   asportavit. ~ Postridie autem rex prima luce de lectulo surgens
569 Textus|     calliditate sua utens, producta primo suspiria ab imo pectoris
570 Textus|           hic multos filios, quorum primogenitus militari iam balteo cingebatur.
571 Textus|           nec te vita nec aliquo me privaturum membro, sed sanum et integrum
572 Textus|             conprehensum rex oculis privaverat eique de mensa sua cotidianos
573 Textus|            voluit se vel genus suum prodere, idcirco a socio sibi caput
574 Textus|        latro calliditate sua utens, producta primo suspiria ab imo pectoris
575 Textus|           deceptiones? Dii summi te produnt, furta tua et scelera te
576 Textus|           circa ipsum ordinatis. Hi profecto si vigilanter custodierint,
577 Textus|           tu interim cupam latam et profundam calenti imple bitumine,
578 Textus|             sed nec valens lacrimas prohibere, occasione reperta, cultellum
579 Textus|           qui pro foribus erat clam proiecit, tuncque vultum unguibus
580 Textus|      egreditur. ~ Quibus visis, rex properavit ad senem; ea quae viderat
581 Textus|             reciperet seque sineret propriam redire domum liceretque
582       | propter
583 Textus|      cessabunt, quippe quibus adhuc prospere cessit res, donec totum
584 Textus|             nimium admiratus: "Quid prosunt," ait, "tibi callidae deceptiones?
585 Textus|            etiam si sciat se mortem protinus subiturum." Rex autem, prout
586       | prout
587 Textus|         armatis militibus trahi per proximam civitatem. Qui dum miser
588 Textus|      aliique funibus ad extrahendum puerulum in puteum se demittunt et
589 Textus|         alba pars deciperet nigros, putarentque nigri unum esse ex albis
590 Textus|            tibi milites fortissimos quadraginta, quorum viginti nigris armis
591 Textus|             vix posse invenire quod quaereret, suadebat autem ut cadaver
592 Textus|           Narrat ei rex damnum suum quaeritque quomodo perdita recuperare
593 Textus|            quendam senem, consilium quaesiturus. Fuerat hic senex aliquando
594       | quamvis
595 Textus|        iterum sua utitur largitate. Quandocumque iterum opus erat opibus
596 Textus|    egreditur venitque ad decrepitum quendam senem, consilium quaesiturus.
597       | quicquid
598       | quidam
599 Textus|          reliquum vitae suae tempus quietum agere et iucundum. Rex vero,
600       | quippe
601       | quis
602       | Quoniam
603 Textus|          maestus tamen abire sivit. Receptis igitur clavibus, thesaurum
604 Textus|             post munera ab amicitia recessuros. Brevi ergo tempore loculos
605 Textus|            parcens, claves thesauri reciperet seque sineret propriam redire
606 Textus|       defecisse. ~ Tunc demum pater recogitans secum paenitensque facti: "
607 Textus|        Desperans ergo iam rex posse recuperari perdita, et furem et thesaurum
608 Textus|             et scelera te accusant. Redde ergo thesaurum et iuro tibi
609 Textus|             si scelus confiterentur redderentque thesauros suos. Iuvenis
610 Textus|          statimque vallatus glutine redditur immobilis, ita ut nec manum
611 Textus|           videris. Hoc facto, ad me redeas consilium accepturus quid
612 Textus|       furtim sublatum sibi, confusi redierunt ad regem, narrantes quomodo
613 Textus|           se suosque liberans domum rediit, et rex similitudine delusus
614 Textus|    reciperet seque sineret propriam redire domum liceretque sibi inter
615 Textus|         ossibus et nervis cohaerens reducitur. Porro rex videns hunc iterum
616 Textus|          sit periculum tecum subire refugio, modo ne desint divitiae,
617 Textus|    cotidianos comparabat cibos. Hic regi consilium saepe bonum et
618 Textus|          plateas et vicos civitatum regni tui. Porro milites armati
619 Textus|            mihi praeter solam domum reliqueris. Quid ergo tibi magis faciam?
620 Textus|        liceretque sibi inter filios reliquum vitae suae tempus quietum
621 Textus|        tantum ab hac iniuria libera remanserat. Ingemiscens igitur infelix
622 Textus|            nocte ad turrim adduxit, remotoque a foramini lapide, intrat
623 Textus|        assuetum thesaurum recurrit, repente in cupam corruat captusque
624 Textus|       lacrimas prohibere, occasione reperta, cultellum lignum arripit,
625 Textus|          sublatam esse. Furore ergo repletus, dissumulans tamen egreditur
626 Textus|       omnibus rebus usque ad summum repleverat. Habebat autem hic militem
627 Textus|     excitatus totam usque ad tectum replevit turrim. Qui cum aliud spiraculum
628 Textus|           et ecce de thesauro regis requiror." Tunc etiam lacrimis falsis,
629 Textus|        quibus adhuc prospere cessit res, donec totum thesaurum exhauserint.
630 Textus|             calenti imple bitumine, resa, pice et glutine, quam foramini
631 Textus|     deprehendi. Cum ergo eum a nece retraheret amor, timor et necessitas
632 Textus|             ad thesaurum sibi notum revertebantur. ~ Contigit autem ut rex
633 Textus|           exit obstruitque foramen. Revertuntur domum onusti opibus alienis,
634 Textus|          videas si per aliquam muri rimulam fumum egredi videris. Hoc
635 Textus|             curiae sustinere, regem rogabat ut suae debilitati senectutique
636 Textus|    dissimula et preme silentio, ne, rumore hoc per aures populi discurrente,
637 Textus|           cibos. Hic regi consilium saepe bonum et utile praebebat,
638 Textus|        nudius tertius in pavimentum salire, incautus miser, ut erat
639 Textus|           me privaturum membro, sed sanum et integrum liberumque dimissurum."
640 Textus|            te produnt, furta tua et scelera te accusant. Redde ergo
641 Textus|           vitam et gratiam suam, si scelus confiterentur redderentque
642 Textus|       narravit. Hoc audito, senex: "Scias," ait, "rex, fures tibi
643 Textus|            pendere socium, etiam si sciat se mortem protinus subiturum."
644       | scilicet
645       | secum
646 Textus|              ut dum fur more solito securus nullam deceptionem suspicans
647       | semel
648 Textus|            annis evolutis labore et senectute fractus esset nec posset
649 Textus|          rogabat ut suae debilitati senectutique parcens, claves thesauri
650 Textus|           claves thesauri reciperet seque sineret propriam redire
651 Textus|         sumens: "Non ideo," ait, "o serenissime rex, ego aut mei, quia hic
652 Textus|            glutine opponit foramini serratoque ostio abscedit. Ecce autem
653 Textus|           panno coopertum ascendit, sicque lucente luna per medios
654 Textus|       liberans domum rediit, et rex similitudine delusus veritatis redit
655 Textus|            thesauri reciperet seque sineret propriam redire domum liceretque
656 Textus|         quia hic dies nefastus mihi sinistrae manus pollicem abstulit.
657 Textus|            quasi aliquid incisurus, sinistraeque manus pollicem de industria
658       | sint
659 Textus|             suum prodere, idcirco a socio sibi caput amputari iussit.
660 Textus|       patietur ipse diutius pendere socium, etiam si sciat se mortem
661 Textus|        centum ei argenti marcas pro solacio tribuens. Sic iterum rex
662 Textus|             ait, "o rex, beneficium solaciumque praestiteris misero, si
663 Textus| consumpsisti, ut nihil mihi praeter solam domum reliqueris. Quid ergo
664 Textus|       adulescentium aetas delectari solet studuit comparare, amicos
665 Textus|            opponas, ut dum fur more solito securus nullam deceptionem
666 Textus|         curam sibi suaeque familiae sollicitus impendebat. Habebat hic
667 Textus|           odio persequuntur, ut nec solum mihi diem sine doloribus
668 Textus|          plura? Capitur iterum ille solus duciturque ad regem et interim
669 Textus|          accurrit mater, fratres et sorores dilacerant manibus vestes
670 Textus|             maximo adfectus gaudio, sperans se perdita recuperare posse,
671 Textus|      replevit turrim. Qui cum aliud spiraculum non haberet, per locum foraminis
672 Textus|          fores domus suae devenire. Stabat autem ille filius eius major,
673 Textus|          cupam mento tenus insilit, statimque vallatus glutine redditur
674 Textus|           discurrente, tuum furibus studium innotescat. Et tu interim
675 Textus| adulescentium aetas delectari solet studuit comparare, amicos multos
676 Textus|         inquit, "te, fili, nimis et stulte dilexi, quicquid habebam
677 Textus|            invenire quod quaereret, suadebat autem ut cadaver iterum
678 Textus|            domum veniens curam sibi suaeque familiae sollicitus impendebat.
679       | suam
680 Textus|           multa viderat et audierat suaque experientia didicerat multa.
681       | suas
682 Textus|       dilexi, quicquid habebam tuae subdidi potestati. At tu cernens
683 Textus|           grave sit periculum tecum subire refugio, modo ne desint
684 Textus|            sciat se mortem protinus subiturum." Rex autem, prout dixerat
685 Textus|     videtque magnam thesauri partem sublatam esse. Furore ergo repletus,
686 Textus|         ferreis murum; intrat pater sublataque magna parte thesauri exit
687 Textus|       milites videntes furem furtim sublatum sibi, confusi redierunt
688 Textus|            audisset senex, parumper subridens: "Miror," ait, "huius latronis
689 Textus|           tui. Porro milites armati subsequantur, capientes si quos viderint
690 Textus|           cum eo pariter moreretur. Subtili ergo ingenio arma partita
691 Textus|           aut patrem turpi ludibrio subtraheret aut ipse cum eo pariter
692 Textus|         morte mihi gravior videtur, subtraxeris." Rex autem cum iuvenem
693       | sui
694       | sum
695 Textus|             et necessitate audaciam sumens: "Non ideo," ait, "o serenissime
696 Textus|           callidae deceptiones? Dii summi te produnt, furta tua et
697 Textus| pretiosisque omnibus rebus usque ad summum repleverat. Habebat autem
698       | sunt
699       | suo
700       | suos
701 Textus|            ergo ille astutia sua se suosque liberans domum rediit, et
702 Textus|            et totam illam bituminis superficiem infectam sanguine, furem
703 Textus|             agendum, quo nisi furem superstitem ceperis, iam frustra ad
704 Textus|         sibi cito, antequam aliquis superveniat, caput amputet et abscedat,
705 Textus|           viridis in turrim inferri supponique ignem. Tu autem, clauso
706 Textus|           rex prima luce de lectulo surgens intravit turrim cucurritque
707 Textus|        demittunt et alii eos iterum sursum trahunt. Quid plura? Capitur
708 Textus|           miles thesaurum servandum suscipiens, cum iam multis annis evolutis
709 Textus|          securus nullam deceptionem suspicans ad assuetum thesaurum recurrit,
710 Textus|         nihil de praetensis laqueis suspicatus, dumque festinat ut heri
711 Textus|           sua utens, producta primo suspiria ab imo pectoris trahit,
712 Textus|     iuventutis deperit, sed unde te sustentem non habeo. Hoc tantum unum
713 Textus|            tumultum curamque curiae sustinere, regem rogabat ut suae debilitati
714 Textus|            clausit ostium et coepit tacitus turris ambitum circumire.
715       | tale
716 Textus|             pectoris trahit, dehinc talem emittit vocem: "O me, omnium
717 Textus|        infelicissimum hominum, quem tanto dii odio persequuntur, ut
718 Textus|         perdito aiens se curare, si tantummodo furem quis fuerit agnovisset.
719 Textus|            excitatus totam usque ad tectum replevit turrim. Qui cum
720 Textus|         quamvis grave sit periculum tecum subire refugio, modo ne
721 Textus|        cernens frenum tibi laxatum, temperantiae immemor ita omnia consumpsisti,
722 Textus|       nequaquam poterunt a lacrimis temperare." ~ Bonum rex ratus senis
723 Textus|      advocat, narrat quibus laqueis teneatur adstrictus, orat ut sibi
724 Textus|    cingebatur. Quem cum pater nimis tenere diligeret, omnes ei exposuit
725 Textus|        calceatusque, in cupam mento tenus insilit, statimque vallatus
726 Textus|          festinat ut heri et nudius tertius in pavimentum salire, incautus
727 Textus|                                     TEXTUS~ ~Fuit antiquo tempore rex
728 Textus|        aspectum cadaveris lacrimare tibique eos praesentent. Et si fuerint
729 Textus|             a nece retraheret amor, timor et necessitas urgeret, nesciens
730 Textus|            me ab hac vita quae omni tormento, omni morte mihi gravior
731       | tota
732 Textus|            iacturam. At vero filius totis viribus patrem conatus extrahere,
733       | totum
734 Textus|             alias civitates frustra tractum ad regem vix ossibus et
735 Textus|           cadaver iterum per eandem traheretur civitatem. Quod et factum
736 Textus|            equi fortissimi alligari trahique per plateas et vicos civitatum
737 Textus|            suspiria ab imo pectoris trahit, dehinc talem emittit vocem: "
738 Textus|            civitatem. Qui dum miser trahitur, contigit eum ante fores
739 Textus|           et alii eos iterum sursum trahunt. Quid plura? Capitur iterum
740 Textus|       cruciatibus corporis et animi transire permittant! Heri mihi dies
741 Textus|             lucente luna per medios transit milites, ut nigra pars armorum
742 Textus|          argenti marcas pro solacio tribuens. Sic iterum rex deceptus
743 Textus|              furem quoque suum, sed truncato capite deprehendit. Festinans
744 Textus|         consilium iubet festinanter truncum equo fortissimo pedibus
745 Textus|             aut mei, quia hic miser truncus ad nos aliquid pertineat,
746       | tua
747       | tuae
748       | tui
749 Textus|        fractus esset nec posset iam tumultum curamque curiae sustinere,
750 Textus|         foribus erat clam proiecit, tuncque vultum unguibus carpens
751       | tuos
752 Textus|      consilium cepit quo aut patrem turpi ludibrio subtraheret aut
753 Textus|            ostium et coepit tacitus turris ambitum circumire. Ecce
754       | tuus
755       | ubi
756       | una
757 Textus|            proiecit, tuncque vultum unguibus carpens voce lacrimosa populum
758 Textus|             hodie infelicior filium unicum demersit in puteum, et ecce
759 Textus|             ego adhuc iuvenis hodie uno et potiore membro debilitatus
760 Textus|         furem." Tunc rex vehementer urgebat senem ut daret consilium,
761 Textus|           amor, timor et necessitas urgeret, nesciens quid utilius ad
762 Textus|             exhauserint. Meo igitur usus consilio damnum dissimula
763 Textus|            consilium saepe bonum et utile praebebat, utpote qui multa
764 Textus|   necessitas urgeret, nesciens quid utilius ad tempus ageret, caput
765 Textus|      alienis, et iuvenis iterum sua utitur largitate. Quandocumque
766       | utpote
767 Textus|           si fuerint ibi socius aut uxor aut filii, nequaquam poterunt
768 Textus|            dolet cui male contigit. Vade in pace et hunc diem male
769 Textus|            tenus insilit, statimque vallatus glutine redditur immobilis,
770 Textus|         cognoscere furem." Tunc rex vehementer urgebat senem ut daret consilium,
771 Textus|         colligatus glutine se tibi, velit nolit, cras manifestet."
772 Textus|             ut rex thesaurum videre vellet, arcessito custode intrat
773 Textus|        servandum. Miles autem domum veniens curam sibi suaeque familiae
774 Textus|         esse. Sic ergo pertransiens venit ad patrem depositumque a
775 Textus|         dissumulans tamen egreditur venitque ad decrepitum quendam senem,
776 Textus|         factum est. Cumque ut prius ventum esset ad domum eius, filius,
777 Textus|     quaerere videret audiretque eum vere ipso die filium perdidisse
778 Textus|         etiam lacrimis falsis, immo verissimis perfusus, "Magnum," ait, "
779 Textus|             incautus miser, ut erat vestitus calceatusque, in cupam mento
780 Textus|             trahique per plateas et vicos civitatum regni tui. Porro
781 Textus|         turrim iterum circumeas, et videas si per aliquam muri rimulam
782       | videlicet
783 Textus|      cohaerens reducitur. Porro rex videns hunc iterum captum quem
784 Textus|           Facto autem mane, milites videntes furem furtim sublatum sibi,
785 Textus|     Contigit autem ut rex thesaurum videre vellet, arcessito custode
786 Textus|     subsequantur, capientes si quos viderint viros vel mulieres ad aspectum
787 Textus|           muri rimulam fumum egredi videris. Hoc facto, ad me redeas
788 Textus|     arcessito custode intrat turrim videtque magnam thesauri partem sublatam
789 Textus|           ordinatis. Hi profecto si vigilanter custodierint, tuum capient
790 Textus|      iacturam. At vero filius totis viribus patrem conatus extrahere,
791 Textus|              iube fasciculum herbae viridis in turrim inferri supponique
792 Textus|             Ecce autem calore ignis viridisque materiae humore fumus permaxime
793 Textus|          capientes si quos viderint viros vel mulieres ad aspectum
794 Textus|          largitate qua prius vivere vis, turrim in qua regis positi
795 Textus|           erat, egreditur. ~ Quibus visis, rex properavit ad senem;
796 Textus|          sibi inter filios reliquum vitae suae tempus quietum agere
797 Textus|           posse, pollicebatur illis vitam et gratiam suam, si scelus
798 Textus|             vultum unguibus carpens voce lacrimosa populum quasi
799 Textus|          Quia enim nobilis erat nec voluit se vel genus suum prodere,
800 Textus|         erat clam proiecit, tuncque vultum unguibus carpens voce lacrimosa