Caput

 1 1 |                               Cum in omni specie entis sit aliquod
 2 1 |        finem habent nec procedunt in infinitum. Quid autem sit
 3 1 |         regimen vitae humanae tam in speculando quam in operando.
 4 1 |    humanae tam in speculando quam in operando. Ergo summum bonum
 5 1 |       homines qui computati estis in numero bestiarum ei quod
 6 1 |          numero bestiarum ei quod in vobis divinum est non intendentes!”
 7 1 |       intendentes!” Divinum autem in homine vocat intellectum;
 8 1 |        vocat intellectum; si enim in homine aliquid divinum est,
 9 1 |      intellectus. Sicut enim quod in tota universitate entium
10 1 |          divinum est, ita et quod in homine optimum est hoc divinum
11 2 |         operatur medium eligibile in omnibus actionibus humanis,
12 2 |          potentias intellectuales in genere esse in homine. Summum
13 2 |     intellectuales in genere esse in homine. Summum autem bonum
14 2 |       cognitio veri et delectatio in eodem. Nam cognitio veri
15 2 |           fuerit maioris virtutis in comprehendendo perfecte,
16 2 |       minorem ut sensibilem, quae in veritate minor est et vilior.
17 2 |    intellegentem vult Philosophus in XI. Metaphysicae quod intellectus
18 2 |       primus sit maximae virtutis in intellegendo, intellegibile
19 2 |      possibile est, et delectatio in illa, tunc sequitur quod
20 2 |   speculativum, est cognitio veri in singulis et delectatio in
21 2 |         in singulis et delectatio in eadem. ~
22 3 |       operatio boni et delectatio in eadem. Quid enim maius bonum
23 3 |          operari medium eligibile in omnibus actionibus humanis
24 3 |     omnibus actionibus humanis et in illa delectari? Non enim
25 3 |          enim est iustus nisi qui in operibus iustitiae delectatur.
26 4 |       operatio boni et delectatio in utroque. ~
27 5 |       operatio boni et delectatio in utroque sit beatitudo humana.
28 5 |        ars militaris ordinata est in civitate a legislatore,
29 5 |           et vivant vitam beatam; in his enim duobus consistit
30 5 |           deus homini dare potest in hac vita. Et ille homo rationabiliter
31 5 |         ut perfectiorem se reddat in hoc bono. Qui enim perfectior
32 5 |           Qui enim perfectior est in beatitudine, quam in hac
33 5 |          est in beatitudine, quam in hac vita homini possibile
34 5 |  propinquior est beatitudini quam in vita futura per fidem expectamus.
35 5 |         ut omnes actiones humanae in ipsum dirigantur, ut ipsum
36 5 |         Sicut enim omnes actiones in loge aliqua rectae sunt
37 5 |           ut oportet, cum tendunt in finem legis, et meliores
38 5 |      tales actiones peccatum sunt in lege illa, secundum tamen
39 5 |         potest ex dictis, sic est in homine, quia omnes intentiones
40 5 |    desideria hominis quae tendunt in hoc summum bonum, quod est
41 5 |          hoc bonum, peccatum sunt in homme. Unde homo felix nihil
42 6 |      hominis, quae non diriguntur in hoc summum bonum hominis,
43 6 |      indifferentes, peccatum sunt in homine, secundum tamen magis
44 6 |        etiam est causa omnis mali in moribus. Inordinata etiam
45 6 |    virtutes inferiores, quae sunt in homine, naturaliter sunt
46 6 |          contingit quod nutritiva in homine sit propter sensitivam.
47 6 | intellectivam, eo quod intellecta in nobis sunt ex imaginatis,
48 6 |     imaginatum habere non possunt in nobis. Imaginatio autem
49 6 |     virtutum inferiorum quae sunt in homine sunt propter operationes
50 6 |    propter illam. Et cum homo est in illa operatione, est in
51 6 |           in illa operatione, est in optimo statu qui est homini
52 6 | philosophi, qui ponunt vitam suam in studio sapientiae. Unde
53 6 |          omnes virtutes quae sunt in philosopho operantur secundum
54 6 |          delectationes, quae sunt in illis operibus, innaturaliter
55 6 |      ordine naturali peccatum est in homine, et quia philosophus
56 7 |  cognoscit turpitudinem actionis, in qua consistit vitium, et
57 7 |          et nobilitatem actionis, in qua consistit virtus, ideo
58 7 |      delectationem intellectualem in speculando veritates entium,
59 7 |       plura peccata et vitia sunt in excessu delectationis sensibilis.
60 7 |      sensibilis. Tertium est quia in intellegendo et speculando
61 7 |      speculando non est peccatum, in simpliciter enim bonis non
62 8 |     naturalem, cum onmes virtutes in eo inferiores et actiones
63 8 |           veritatis et delectatio in illa, et praecipue veritatis
64 8 |       desideramus, et tanto magis in speculatione eorum debectamur.
65 8 |          entia causata, quae sunt in mundo, et naturas eorum
66 8 |        eorum ad invicem inducitur in speculationem altissimarum
67 8 |  effectuum est quaedam manuductio in cognitionem suae causae;
68 8 |           aliam causam, inducitur in cognitionem primae causae.
69 8 |     cognitionem primae causae. Et in speculando consistit delectatio
70 8 |        causam non habere; si enim in mundo nihil esset quod aliam
71 9 |   aeternum. Et iterum cum quaedam in mundo sint entia nova, et
72 9 |         quod omnia nova quae sunt in mundo universaliter sunt
73 9 |           non est possibilis nisi in rebus imperfectis, et si
74 9 |    aliquod est ens perfectissimum in mundo, dignum est quod hoc
75 10|          et ordinationis eorum ad in || vicem et conservationis
76 10|           et conservationis eorum in esse, quorundam secundum
77 11|         ordinantur; nam ens illud in quo principium, a quo omnia,
78 11|          sanctos deus benedictus. In hoc tamen ordine latitudo
79 11|      latitudo est, et entia, quae in hoc ordine primo principio
80 11|         perfecta. Quae autem sunt in hoc ordine magis remota
81 11|        enim hoc primum principium in hoc mundo sicut paterfamilias
82 11|         mundo sicut paterfamilias in domo et dux in exercitu
83 11|      paterfamilias in domo et dux in exercitu et bonum commune
84 11|         exercitu et bonum commune in civitate. Et sicut exercitus
85 11|        bonum exercitus per se est in duce, in aliis autem est
86 11|     exercitus per se est in duce, in aliis autem est secundum
87 11|      bonum huius mundi per se est in hoc primo principio, in
88 11|           in hoc primo principio, in aliis autem entibus mundi
89 11|        ipsum, ut nullum sit bonum in aliquo ente mundi, nisi
90 11|       omnia considerans inducitur in admirationem huius primi
91 11|          huius primi principii et in amorem eius, quia nos amamus
92 11|       primum principium inducitur in maximum amorem huius primi
93 11|          quia quilibet delectatur in illo quod amat et maxime
94 11|         amat et maxime delectatur in illo quod maxime amat, et
95 11|         sequitur quod philosophus in primo principio maxime delectatur
96 11|    principio maxime delectatur et in contemplatione bonitatis
97 11|      sublimis, qui est benedictus in saecula saeculorum. Amen. ~ ~