Pars

  1   1|         numeri non esse nec numerum genus eorum, cuius uidelicet res
  2   1|          seu species in genere, uel genus in speciebus, aut ut in
  3   1|             aliud cassari quod omne genus duabus speciebus sufficienter
  4   1|    recipiebat: est enim impossibile genus alteri praedicamento quam
  5   1|            ET FIGURA~Quartum quoque genus pluribus nominibus comprehendit, '
  6   1|             Quod igitur Aristoteles genus aut species nominauit, magis
  7   1|      mouisset cur secundam maneriam genus aliud a prima dixerit, cum
  8   1|        dixerit, cum ipse primam non genus, sed speciem nominasset,
  9   1|             uideri illud esse solum genus quod super se aliud genus
 10   1|           genus quod super se aliud genus non habeat, illud uero solum
 11   1|         quae possit esse <et> /103/ genus, nihil absurdum est eam
 12   1|             Diuisionibus docet omne genus duabus proximis speciebus
 13   1|          superioribus modis tamquam genus uniuoce dicitur; alioquin
 14   2|        Praedicamentis Aristoteles: "genus, inquit, et species qualitatem
 15   2|        constructio, cum ad diuersum genus sit uel casum; non autem
 16   3|            ad eumdem casum, ad idem genus et eumdem numerum copulantur.
 17   3|            ipso enuntiat, nec solum genus de specie amplius enuntiari
 18   3|             quamuis in specie /163/ genus accipi possit, id est 'animal'
 19   3|            Est autem 'certum' quasi genus 'determinati'; fortasse
 20   4|           animal' utpote species ad genus suum sese habeat, locus
 21   4|           talem cognoscimus ut suum genus necessario ponat, quod maxima
 22   4|             praedicatur species, et genus~et tunc quidem ipsam assumptionem
 23   4|       specie positus est. Nam sicut genus speciei dicitur praedicatum,
 24   4|        modus probationis speciei ad genus maxima propositione exprimitur,
 25   4|             praedicatur species, et genus~id est si species aliqua
 26   4|          conuenit alicui, quodlibet genus ipsius conuenit eidem. Haec
 27   4|              Cum enim et species ad genus et genus ad speciem possit
 28   4|         enim et species ad genus et genus ad speciem possit antecedere,
 29   4|         species quidem posita ponit genus, genus autem negatum negat
 30   4|          quidem posita ponit genus, genus autem negatum negat speciem,
 31   4|             praedicatur species, et genus <differentiae dicantur,
 32   4|      interpretationem uel totum uel genus uel species uel partes uel
 33   4|             praedicatur species, et genus differt~ab hac alia maxima
 34   4|             sensus. Non itaque uel 'genus' uel 'species' uel 'oppositum'
 35   4|             praedicatur species, et genus~hic est sensus ut, si aliquid
 36   4|            quaelibet res quae eorum genus est, ueluti animal aut corpus
 37   4|          corpus aut substantia; per genus itaque ac species substantiae
 38   4|          est; quod uidelicet hic ad genus suum, ibi uero ad oppositum
 39   4|             praedicatur species, et genus~uel:~ quicquid praedicatur
 40   4|             est substantiae et homo genus Socratis et quantum ad '
 41   4|             hominem' subiectum, qui genus est Socratis, alius est
 42   4| complexionem inferentiae speciei ad genus ostenderet, utique omnes
 43   4|        diant, ut istam: 'animal est genus hominis' ad huiusmodi consequentiam:~
 44   4|             consequentia speciem ad genus antecedere dicimus, id est '
 45   4|         concedemus? Aut, cum animal genus sit hominis, quis ad eius
 46   4|        oppositum suum oppositum uel genus suam speciem ponit, quod
 47   4|          uim inferentiae speciei ad genus Socrati uiua proprietas,
 48   4|         rerum ut in loco speciei ad genus, quantum uero ad uim inferentiae
 49   4|             praedicatur species, et genus~omnium illarum consequentiarum
 50   4|   positionem speciei suae quodlibet genus ponitur; ueluti istarum: '
 51   4|        modum inferentiae speciei ad genus demonstrat, qui in multis
 52   4|    demonstrant, ueluti istae:~ omne genus praedicatur de qualibet
 53   4|           inter speciem scilicet et genus. Ideoque <in> illa tota
 54   4|          nulla alterius species uel genus esse potest. Si enim dicatur:~
 55   4|             uim habere uidetur quam genus. Si uero uis in specie potius
 56   4|          ita dicatur:~ si lapis est genus hominis etc.~uis inferentiae
 57   4|     hypothetica. Sed neque res quae genus est uel species, /313/ ut
 58   4|            sed hoc quod aliquid sit genus uel species alterius, quod
 59   4|          esse uiderimus, speciei ad genus communem inferentiae modum
 60   4|             praedicatur species, et genus~ac deinde talem de propositis
 61   4|             praedicatur species, et genus~ita assumunt:~ sed homo,
 62   4|        quare animal, quod uidelicet genus ipsius est~Sed id quidem
 63   4|             praedicatur species, et genus sed homo est species animalis
 64   4|     recipiatur ubi inter speciem et genus inferentia proponitur, non
 65   4|             praedicatur species, et genus quare si est homo~non est
 66   4|             praedicatur species, et genus~itaque ex ipsa assumimus:~
 67   4|             praedicatur species, et genus~sensus tamen eius, <qui>
 68   4|           praedicatur de aliquo, et genus de eodem~Sunt autem et multiplices
 69   4|      species praedicatur, quodlibet genus illius praedicatur de eodem.
 70   4|               a quocumque remouetur genus, et species~maxima propositio
 71   4|    praedicatur de aliquo, quodlibet genus illius praedicatur de eodem~
 72   4|          quaelibet species est suum genus' uel: 'omnis res praedicatur
 73   4|              omnis species est suum genus' singula genera de singulis
 74   4|            atque ita dicamus: 'omne genus praedicatur de specie' uel '
 75   4|    praedicatur de aliquo, quodlibet genus illius praedicatur de eodem~(
 76   4|        species, illud est quodlibet genus illius), in qua aliqua species
 77   4|      inferre, ita aiat:~ si aliquod genus remouetur ab aliquo, et
 78   4|       quidem ita:~ si non quodlibet genus illius praedicatur de eodem,
 79   4|    praedicatur de aliquo, quodlibet genus illius praedicatur de eodem~
 80   4|           ostendit sequi, nec quod 'genus' et 'species' in consueta
 81   4|     refertur, ideo <quod> sit ipsum genus. Ipsa enim specialia quae
 82   4|            si> substantiue ponantur genus et species in maxima propositione,
 83   4|   monstretur.~Quod autem opponitur 'genus' uel 'species' non substantiue
 84   4|            Neque enim cum dicimus: 'genus illius' uel 'species illius'
 85   4|           accipimus. Et est quidem 'genus illius' commune nomen generum
 86   4|             perficit. Cum itaque et genus et species per se considerata
 87   4|             Cum autem 'species' et 'genus' singillatim /323/ accepta
 88   4|    praedicatur de aliquo, quodlibet genus ipsius praedicatur de eodem~
 89   4|     praedicatur de aliquo quodlibet genus illius praedicatur de eodem,
 90   4|    praedicatur de Socrate quodlibet genus ipsius praedicatur de eodem:
 91   4|    praedicatur de Socrate quodlibet genus ipsius, id est hominis,
 92   4|             autem est, si quodlibet genus hominis praedicatur de Socrate, '
 93   4|    praedicatur de aliquo, quodlibet genus ipsius speciei praedicatur
 94   4|        species non inest alicui aut genus eidem conuenit~talis enim <
 95   4|            si species inest alicui, genus quoque eidem conuenit.~Sic
 96   4|            remouetur ab aliquo, aut genus ipsius conuenit eidem~unde:
 97   4|           aliquis uidet speciem, et genus~unde: homo est species animalis,
 98   4|             praedicatur species, et genus~'praedicari' tantum pro '
 99   4|           quicquid est species, est genus ipsius~Nec secundum uerbi
100   4|             praedicatur species, et genus~unde: 'uidere <hominem'
101   4|       quicquid uidet speciem, uidet genus~uel, si de actionibus omnium
102   4|            agit in speciem, agit in genus~quod tantumdem ualet <quantum>~
103   4|          actum suscipit species, et genus;~uel si passiua apponantur
104   4|             et de eodem praedicatur genus eodem modo;~uel cum dicimus:~
105   4|           praedicatur de aliquo, et genus de eodem~ac primum quidem <
106   4|           praedicatur de aliquo, et genus~id est~ si aliquid est species,
107   4|             aliquid est species, et genus quodlibet ipsius~ueluti
108   4|             necessario inhaeret, et genus~uel cuicumque potest inhae<
109   4|           iuxta illud Aristotelis: "genus autem et species qualitatem
110   4|           Platone. Omne enim /340/ 'genus' hic accipimus quod maius
111   4|        praedicatiuarum quaestionum 'genus' accepit.~  De loco a genere~
112   4|               a quocumque remouetur genus, et species~uel~ quicquid
113   4|            de quocumque praedicatur genus uniuersaliter acceptum,
114   4|       intelliguntur. Quis igitur ad genus necessario consequi speciem
115   4|           ipsius aeque accipiantur, genus scilicet et species, quae
116   4|         alterum alterius nullo modo genus esse queat, nisi <dum> alterum
117   4|       huiusmodi consequentias inter genus ac speciem receperit? Ex
118   4|          habet:~ cuicumque conuenit genus uniuersaliter acceptum et
119   4|       specierum omnium collectionem genus antecedit.~ Si quid enim
120   4|      omnibus eius speciebus~uel~ si genus ab aliquo, et omnes eius
121   4|             eius speciebus;~uel~ si genus de aliquo, et species eius
122   4|          eodem praedicatur; aut~ si genus uniuersaliter acceptum cuilibet
123   4|            regulae unius speciei ad genus:~ de quocumque praedicatur
124   4|             praedicatur species, et genus~uel~ quicquid praedicatur
125   4|     quocumque remouetur species, et genus eidem non conuenit uniuersaliter~
126   4|           species simul acceptae ad genus mutuo antecedunt et consequuntur,
127   4|         species accipiamus, eas ad <genus> mutuo antecedere <et consequi>
128   4|        praedicatur aliqua earum, et genus~uel~ a quocumque> remouentur
129   4|     quocumque> remouentur omnes, et genus~ut exemplorum appositio
130   4|         tale quid apponi quod ipsum genus in ipsis speciebus prorsus
131   4|            sit, siue non sit. Iuxta genus conficiunt ad concessionem
132   4|          propositio quae uel animal genus hominis uel hominem speciem
133   4|           tali enuntiatione quae id genus illius uel id speciem eius
134   4|              355.35/~ si animal est genus hominis, tunc si Socrates
135   4|           genere dari poterit inter genus ac speciem quam inter quoslibet
136   4|             tenetur:~ si animal est genus hominis, tunc si Socrates
137   4|           non potest:~ si lapis est genus hominis, tunc si Socrates
138   4|       animal, non est homo~Ibi enim genus tantum speciem probat, <
139   4|             dicitur:~ si animal est genus hominis, tunc si Socrates
140   4|        antequam consequentiam inter genus ac speciem disponamus, de
141   4| uniuersalius accipitur uel ut etiam genus ipsius. Ut tot possint esse
142   4|          potius ex eo quod sunt uel genus uel species. Unde potius
143   4|      ubicumque species posita ponit genus~Sed nec ibi nec alibi uera
144   4|        necessariae inter speciem et genus proponuntur, sed quaecumque
145   4|             dicitur:~ si animal est genus hominis, tunc si non est
146   4|            homo~hoc quod animal est genus hominis, causa<m> posterioris
147   4|   antecedentis et consequentis [si] genus triplex. Accipiuntur enim
148   4|           item species antecedit et genus sequitur"; totum etiam partem
149   4|        aliquo, eodem posito ponitur genus in eodem~ quicquid autem
150   4|   praedicari de aliquo, idem exigit genus praedicari de eodem~Ac de
151   4|     aquatile in diuisione animalis. Genus autem prius est ipsis, ut
152   4|          Sic quoque si species sit, genus erit, sed non econuerso.
153   4|           in eodem uidemus? aut cum genus ipsa sit specierum omnium
154   4|             uideamus, quomodo ipsum genus contrarium dicere possumus?
155   4|           hoc modo recte contrarium genus uirtutem dixit, cuius omnes
156   4|         tantum' ad utrumque, et ad 'genus' et ad 'idem', referatur,
157   4|        corpora sunt neque spiritus: genus enim remotum omnes simul
158   4|        consequens; species autem ad genus necessario antecedit.~Patet
159   4|         scilicet quod homo Socratis genus est, id est superius, et
160   4|       oppositum est lapidis et homo genus Socratis; quare si 'animal'
161   4|         antecedentia, ut species ad genus suum uel unum par ad reliquum
162   4|        consequens; species autem ad genus necessario antecedit.~Patet
163   4|         scilicet quod homo Socratis genus est, id est superius, et
164   4|       oppositum est lapidis et homo genus Socratis; quare si 'animal'
165   4|         antecedentia, ut species ad genus suum uel unum par ad reliquum
166   4|           indiuiduis suis, sicut et genus speciebus, in substantia
167   4|       ablato speciem aufert, quippe genus est materia speciei.~Ex
168   4|           continentius est ac quasi genus est 'philosophi', cohaerentia
169   4|       uocabula> cohaerentia tamquam genus ad species suas, sola tamen
170   4|      diuersitas positionis secundum genus, cum hoc scilicet nominibus
171   4|        secundum praedicationem, qua genus speciebus uel definitio
172   4|             item species antecedit, genus sequitur." Causa etiam antecedit
173   4|        requiritur, siue scilicet ut genus uel ut differentia uel ut
174   4|          eadem prorsus essentia. Ut genus quidem, ut homo Socrati
175   4|         Socrati uel animal homini. 'Genus' enim hoc loco accipimus
176   4|          multum improprie et formam genus appellat uel definitionem,
177   4|       imponuntur subiectae rei, uel genus uel differentia uel proprium
178   4|            quaeritur itane insit ut genus an ut accidens an ut proprium
179   4|              nec ut accidens nec ut genus nec ut definitio nec ut
180   5|      scilicet quod inter speciem et genus uis inferentiae consistit.
181   7|        generis in species, quotiens genus per species suas diuiditur
182   7|           secundum se computauimus. Genus igitur illud esse Porphyrius
183   7|          statim ponitur, aut de quo genus statim in quid praedicatur,
184   7|             species tantum proximas genus diuiditur. Unde Boethio
185   7|              Aut etiam si contingat genus per relatiua diuidi ita
186   7|       speciebus ponantur. Non autem genus illud est quod relatio uel
187   7|       oppositiones quattuor esse et genus per opposita separari, saepe
188   7|             speciei non uenit, nisi genus quoque fuerit. At uero differentiae
189   7|             differentiae quaecumque genus diuidunt, eaedem quoque
190   7|             quis autem opponat, cum genus per differentias diuidimus,
191   7|         Porphyrius per differentias genus in species diuidi dixit,
192   7|             potius per differentias genus in species diuidi uoluit,
193   7|      irrationale animal'. Cum autem genus aut in species aut in differentias
194   7|         genera erunt.~Proprie tamen genus in proximas tantum uel species
195   7|      generis magis utiles. Si autem genus semper uel in proximas species
196   7|          Voluit enim ut unumquodque genus duas in natura proximas
197   7|         consistunt, sed ad supremum genus non possunt <referri>. Quippe
198   7|        omnibus relatiuis prius est, genus omnium est; simul cum ipsis
199   7|          cum prior in natura sit ut genus. Quodsi haec ad speciem
200   7|     specierum, secundum id[em] quod genus est relatiui speciei coaequaeuae,
201   7|             comprehendunt; B quidem genus suum necessario perimit,
202   7|         scilicet, destructo, quod L genus erat, L necesse est per
203   7|        ipsum. Sed rursus C, cum sit genus L, perimit L, quod erat
204   7|             cum D existat et B suum genus necessario existit; B uero
205   7|             substantia; sed non ita genus specierum; quippe praeter
206   7|           specierum; quippe praeter genus etiam differentia speciei
207   7|          duae sufficiunt species ad genus proximum diuidendum, sed
208   7|            consequentia 'animal' ut genus sequebatur, in posteriore
209   7|              cum uidelicet non omne genus sit species, hanc scilicet
210   7|        aquam inde positam.~Amplius. genus omne naturaliter prius est
211   7|          autem totius materia sunt, genus uero specierum. Unde fit
212   7|         uero specierum. Unde fit ut genus in posteriora distribuatur,
213   7|           est, perempta uero specie genus remanere contingit, ita
214   7|            in constitutione speciei genus, quod quasi materia ponitur,
215   7|          significationes separatur, genus uero non in significationes,
216   7|             creationes disiungitur. Genus enim materialiter speciem
217   7|        significatae non ponitur. Et genus quidem uniuersalius est
218   7|            posteriorem liquet esse. Genus specie[m] prius oportet
219   7|   posteriora diuiditur, quemadmodum genus in species, accidens uero
220   7|           coloratus'. Non enim homo genus esse potest, cum sit specialissimum;
221   7|            comprehendit, ut ea quae genus ac substantiales differentias
222   7| substantialiter possunt, quae solae genus et substantiales differentias
223   7|          mortale' describitur, siue genus praeter differentias ponatur,
224   7|             intendens; uel secundum genus ita determinatio: 'hic canna
225   7|      absoluta est dubietas secundum genus, ut in <i>sta sigruficatione
226   7|           determinatio fit secundum genus in his dictionibus quae
227   7|       ostendens. Sicut enim ad idem genus et ad eumdem numerum substantiuum
228   7|           Sumo igitur eius supremum genus ac diuido sic: 'substantia
229   7|           iuxta illud Aristotelis: "genus autem et species qualitatem