IntraText Table of Contents | Words: Alphabetical - Frequency - Inverse - Length - Statistics | Help | IntraText Library |
Petrus Abaelardus Dialectica Concordances (Hapax - words occurring once) |
bold = Main text Parsgrey = Comment text
4012 4| expellat quod horum proprietas potitur ac saepissime tenet. Cum 4013 4| proponitur quod partus non potuisset esse, nisi cum uiro fuisset 4014 4| praedicamentorum nihil omnino in textu Pracdicamentorum, quem habemus, determinauit, 4015 4| contineatur et bene s<u>pradicta consequentia neganda uidetur, 4016 7| distributio. Sed assensum Boethii praebeamus et cum praedicari diuersis 4017 7| tempore, compositionem totius praecedant. Quod enim in materia rei 4018 6| propositionibus a quidem affirmatum b praecedebat, negatum uero ipsum antecedebat 4019 4| quod ullam eius amationem praecedet, amandum. Unde non ita in 4020 4| qui caeteris in sapientia praecellit.~Nunc uero de mediis superest 4021 3| imperatiuo utimur; ueluti cum in praeceptis Legis dicitur: "Non occides, 4022 4| ipsius argumenti concessio praecesserit. In hoc enim 'si' conditionis 4023 4| dicitur secundum temporis praecessionem, ut quaelibet res alia quam 4024 4| oportebat attendere quasi praecessisset per conuersam propositae 4025 2| temere solent exponere quod 'praecipio ut uenias ad me'. Sed haec 4026 1| significatione orationis praecipua esse quaestio, ut cum haec 4027 4| quod definitur, nisi et ea praecognita sunt per quae deÞnitur; 4028 7| sint huiusmodi differentiae praecognitae. Et habet quoque haec diuisio 4029 4| est homo~His autem duobus praecognitis, re uidelicet quae inferre 4030 4| hominem et risibilitatem, de praediatione essentiae non possumus agere. 4031 4| expressam definiti substantiam praedicabat, et tunc ad eam definitum 4032 4| rerum cohaerentium ac de se praedicabilium inferentiam ostendent, sed 4033 7| in essentia sua de ipso praedicabitur, ut uidelicet dicamus hanc 4034 2| copulandum, nec pro subiecta re praedicanda ponitur, sed ut tantum copulet 4035 7| sunt neque sub diuisione praedicandae, ut uidelicet haec sit sententia 4036 3| est, cum ipsi apponitur ad praedicandum de aliquo, per se quoque 4037 4| eam tantum in ui orationis praedicarem, ut uidelicet tantum partium 4038 2| sumeretur, cum de cadaueris praedicarent, falsa esset omnino; cum 4039 4| Esse in his accidentium praedicationibus Aristoteles comparationem 4040 4| Topicis suis in diuisione praedicatiuarum quaestionum 'genus' accepit.~ 4041 7| ipsa per se cursum uere praedicauerit. In hoc autem ab aliis totis 4042 7| enuntiatur, omnia simul praedice<n>tur, quod iterum falsum 4043 4| cuius cognitionem illud praedicendum est nullam loci habitudinem 4044 3| huiusmodi praenoscere atque uere praedicere hunc hominem in crastino 4045 4| propositio praemissa illud praediceret, quid opus esset locum requirere? 4046 3| album' secundum Magistri praedictam expositionem, quae de sensu 4047 7| et de diuisione generis praedictum est. In diuisione autem 4048 6| medias inter alias ipse praedixerat. Inde etiam post syllogismos 4049 6| commutatae uerae non sunt.~Praefatam uero talium consequentiarum 4050 4| assumendi sunt quam sorte praeficiendi', ex particularibus uniuersale 4051 4| nauibus gubernator sorte praeficitur, sed magis secundum artem 4052 3| quoque tamquam substantiua praeiacere facimus, hoc modo: 'uir 4053 7| sententia cassata quid nostro praeluceat arbitrio supponamus. Principales 4054 2| Illa ergo mihi sententia praelucere uidetur, ut grammaticis 4055 4| animaduertit quod falsam praemiserit propositionem quae hunc 4056 3| propositione separandas oratio<nis> praemissio necessaria fuit.~ UTRUM 4057 3| existentiis exponamus, orationis praemissionem necessariam esse, ne scilicet 4058 7| apponitur quod iam in aliquo praemissorum continetur, ueluti cum dicitur: ' 4059 4| unaquaque enuntiatione ad praemissum nomen relatiuum pro nomen 4060 4| eius positio quasi concessa praemittatur. Cuius ueritatis concessio 4061 4| causarum proprietatibus liquide praemonstratis qualiter ipsae in inferentiam 4062 5| nullus possit, nisi qui ea praemuniatur, resistere. Neque enim Ambrosium 4063 5| si et ipsum dialectica praemunisset; cum uidelicet talem ei 4064 3| futura quoque huiusmodi praenoscere atque uere praedicere hunc 4065 5| neque enim uitaret nisi praenosceret. Cuius itaque mala est actio, 4066 5| iustus malum caueat, eum praenosse malum necesse est; neque 4067 4| propositionibus oportuit praeparari, ita et ante hypotheticorum 4068 3| introductionem ad ipsa praeparat Praedicamenta; Boethii autem 4069 1| primae iuniorum introductioni praeparata aut fortasse magis aliorum 4070 3| enim materiam in partibus praeparati ac deinde ex ea totius perfectionem 4071 4| conficit argumentum orator, sed praeparatis praepositisque utitur testimoniis." 4072 4| ignorantibus in natura eorum quae praeparauimus, occulte operatur ac nouam 4073 4| Si uero consequentiam praeponam, hypotheticum quoque enthymema 4074 4| enim in inductione plures praeponantur, sicut in syllogismo, propositiones, 4075 7| negationem uel priuationem praeponas, tardior intellectus fiet. 4076 4| propositiones, toti propositioni praeponenda est ad ipsam destruendam.~ 4077 6| temporali negationem esse praeponendam confirmauimus.~Secundus 4078 4| secundum priuilegium artis sunt praeponendi'. Haec enim omnia regendarum 4079 2| praepositiones uero in praeponendo; quarum consideratio grammaticae 4080 5| uero 'animal' 'animato' praeponeretur in temporali, male posset 4081 3| pronuntio uerum; si uero adimam praepositam condi[c]tionem , duo falsa 4082 3| constituunt, ut si praepositionem praepositioni coniungas, aut uerbo siue 4083 2| itaque confusae et ambiguae praepositionum per se siue coniunctionum 4084 4| orator, sed praeparatis praepositisque utitur testimoniis." Expertem 4085 3| tantumdem ualeat 'non' ad 'esse' praepositum, quantum ei quod 'esse' 4086 4| aptemus; in quo tamen illud praesciendum est nos, qui haec ad doctrinam 4087 3| quosdam horum quoque futurorum praescios esse. Quod enim naturae 4088 4| habitudines, unam inter praesdicata, aliam inter subiecta, secundam 4089 2| temporis atque ex sessione iam praesente impositum, quicumque dicit ' 4090 3| naturali. Quia enim omnium praesentium uel praeteritorum uel futurorum 4091 7| nullo uere praedicatur, cum praesertim omne definitum definitionis 4092 1| imperatore uel quolibet honori praesidente honor ipse dicitur esse, 4093 4| motum ei sua operatione praestet, de ea quasi de subiecta 4094 3| peripateticae munimenta quam illi praestiterunt quos latinorum celebrat 4095 3| petitionibus tuis assensum praestitisse ac tantum agendi negotium 4096 3| non pauciora uel minora me praestiturum eloquentiae peripateticae 4097 5| ascribenda est, quae nisi mentem praestruat interius, frustra qui docet 4098 4| indeterminatum reliquit, determinare praesumemus, ne forte aliis eius operibus 4099 5| defendere, in aliquo eum praesumimus emendare, in eo scilicet 4100 4| quicumque eis contradicere praesumpserit quae ultimae sunt et perfectae 4101 3| ac tantum agendi negotium praesumpsisse. Sed cum lasso mihi iam 4102 3| rem perficiendam uenimus, praesumpta prius animi deliberatione 4103 4| consideratur, ut qui in familiis praesunt, alii<s> priores appellantur. 4104 3| defensionem sententiae Magistri praetendebam. Sed omni quidem ambage 4105 1| Magistri nostri sententia praetendebat, ut es punctis lineam constare 4106 3| Magistri nostri aliquid praetenderem, dicebam figuratiuas locutiones 4107 1| subiunxit dicens: "et non facile praetereunt et in uita permanent, passibiles 4108 7| illo simul, sed hanc quae praeteriit consequentibus aliis horis 4109 2| modo ut praesentes,~modo ut praeteritas, modo ut futuras significant, 4110 4| animal~priori propositione praetermissa quae hypothetica syllogismum 4111 3| collegerimus, nullo scilicet praetermisso, discretione nostra magis 4112 3| ita colligit ut nullum praetermissum esse innuat. Ex nominibus 4113 3| earum quoque tractatum non praetermittamus quae alia tempora recipiunt, 4114 7| ipsis necessariae sint, non praetermittemus, quibus ita quoque adiunctae 4115 4| sit. Illae quoque regulae praetermittendae non sunt quae omnes simul 4116 3| proponit, nullam scilicet rem praetermittens. Cum enim in 'omnis homo' ' 4117 4| diuisione argumenti duo membra praeterquam necesse est aggregata uideri, 4118 4| differentiis Boethius non praeterrnisit, quae in duas tantum locorum 4119 7| sententia W. magistro nostro praeualere uisa est. Volebat enim, 4120 3| ad utrumque, ut me hodie prans<ur>um esse uel lecturum. 4121 2| impositionem quam habet ex prasente pueritia; tandumdem enim 4122 1| definitionis sensum exposuit prauaque exempla ex se adiecit, ut 4123 4| et cum dicitur:~ Socrates predicatur de se et Plato de se /325/~ 4124 7| sumere imperium legibus ac premere populum uiolenta dominatione, 4125 4| ostendi, sed fortasse ex <pro>prietate paritatis naturalis. Sed 4126 4| susceptibilia posuit, quae prime et primo loco ea suscipiunt. 4127 2| contenti sunt.~Quod autem alia primitiua, idest primae inuentionis, 4128 1| rationabiliter uidetur, quod primogenito filiorum nato ad eum solum 4129 1| aliqua infirmitas inter ipsa primordia innascatur. Temporales uero 4130 5| propositionibus non consistet.~Primumque illam calumniemur defensionem 4131 7| de propria scilicet et principali ipsius simificatione, ueluti ' 4132 7| animae.~Nunc autem utraque de principalitate partium sententia cassata 4133 5| est, ut omnis philosophiae principatum dux uniuersae doctrinae 4134 4| habitudo et rursus regere principis et rectoris, non sunt habitudines 4135 5| quae uero sequitur atque ex priore infertur, consequens appellatur. 4136 1| filii hic pater'. Neque Prisciano auctore genitiui casus a 4137 5| conuersa consequentiam ueritate priuabitur, ueluti cum dicitur:~ si 4138 4| ostendimus. Priuatio enim quasi priuans dicitur, eo uidelicet quod 4139 3| totum propositionis sensum priuare et exstinguere /209/ debemus. 4140 3| diuidentia sunt et omni medio priuata, ita 'falsum' et 'uerum'. 4141 4| contrariis complexis uel priuationi et habitui complexis non 4142 7| formam ponat, ex ui tamen priuatoriae propositionis quamdam habitus 4143 7| ad uocabula extendit quae priuatoriam particulam habent, et ad 4144 2| in' praepositio numquam priuatorie construitur, cum ex duabus 4145 4| quam /286/ illa tenet, priuatur. Sic quoque et in enuntiatione 4146 4| statum rei publicae Scipio priuatus interfecit, cur non Catilinam 4147 4| sit simul in ea quae eam priuet nullaque fortasse in toto 4148 3| Occurrit autem hoc loco, priusquam hanc argumentationem dissoluamus, 4149 4| subiungi ordo ipse exigit.~ DE PRIVATIONE ET HABITU~Haec autem circa 4150 4| econuerso.~ CONTRARIORUM AD PRIVATIONEM ET HABITUM~Differunt quoque 4151 4| OPPOSITIONE CONTRARIORUM QUAM PRIVATIONIS ET HABITUS~Cum quidem magis 4152 5| esse contrariis annuimus et probabilem maxime esse earum inferentiam 4153 4| est homo~Similiter et de probabili.~Nota autem in supraposita 4154 4| partibus; quare ipsa tota probanda fuerat et concludenda. Unde 4155 4| proposuimus consequentiam probandam:~ si Socrates est brunellus, 4156 4| uero complexionem /463/ probantis et probati argumentationem 4157 4| consequentias huiusmodi probaret. Amplius: cum unus tantum 4158 4| complexionem /463/ probantis et probati argumentationem dicimus, 4159 4| quod <quod> intellexerat probatum esse, denegat. Veluti cum 4160 4| praedicatum et subiectum, probauerit, uel antecedens hypothetica 4161 4| 302/ accipiebat, eamque probauimus, non in ea inconueniens 4162 3| quoque simplicem conuersionem probauit: omnis enim uniuersalis 4163 4| quod secundum cohaerentiam probent.~Est autem horum huiusmodi 4164 4| est animal~ut quae inde procedant inconuenientia uideamus. 4165 4| fieret, non iam ex falsa procederemus propositione, sed uera, 4166 4| ad hoc inconueniens non procederent. /361/ In illa enim propositione 4167 4| tam bene ex ea dialecticus procedet ac si sit uera. Sed haec 4168 7| eis ad aliud totum ipsorum procedo, non ex ipsis quasi toto, 4169 4| accidentibus uel ab auctoritate procedunt, quae nullam tenent necessitatem, 4170 3| sed conuersio terminorum. Procrea<n>tur enim ex prima figura 4171 6| tertia figura <ex prima> procreantur per conuersionem alterius 4172 6| considerandum est, quos iam breuiter procurare possumus natura resolutionis 4173 4| componere et leuius nocere quam prodesse possumus et promptiores 4174 4| pauidi et temerarii forte, prodigi et auari largum, de quibus 4175 4| eo quod sua distribuit, prodigo consentit, in eo uero quod 4176 4| in ipso Topicorum suorum Proemio, cum de locis intentionem 4177 3| cicero' transuersis syllabis proferam 'roceci', ita et in omnibus 4178 7| diuersi simul homines plures proferant dictiones, oratio poterunt 4179 5| quae post determinationem proferebatur, secundum illos quidem qui 4180 1| audierim, nullam tamen a me proferendam iudico, quem eius artis 4181 2| dum aliquis nomen meum proferens me uocat. Etsi enim nullus 4182 7| aliae dubiae in quibus ipsum proferentem ad sententiae suae perfectionem 4183 3| rationale' orationem, non nomen, proferentes uel 'animal irrationale' 4184 5| pronuntiandi. Quaecumque enim prius proferetur propositio, antecedens dicitur, 4185 1| ac si 'fieri' uel 'agi' proferremus. Sicut enim actionum generale 4186 7| intellectum," id est qui dictionem profert, id est uocem aliquam significatiuam, 4187 4| supponatur. Sed nihil eorum ratio proficit; neque enim fallere potest < 4188 4| ratione non teneamus, ore profiteamur, dummodo morsus detrahentium 4189 7| hominis, cuius officia nostram profitemur humanitatem et discretionem 4190 2| ut: 'papae', 'attat', 'proh', quae et nomini sicut aduerbia 4191 4| homo albus~quis hoc inferri prohibeat:~ si omnis homo est homo 4192 3| tamen sententia, memini, prohibere solet non ita in modalibus / 4193 7| saepe existit in nomine prohiberet." Hae uero orationes quas 4194 4| ad oppositionis augmentum prohibitio regressionis operari ridetur. 4195 3| est Socrates', iam utique prolato subiecto propositionis intellectus 4196 1| Dicunt enim ipsos tantum prolatos aeres uoces appellari secundum 4197 4| assignet. Boethius enim, qui in Prologo Topicorum suorum proposuerat 4198 7| generis> et uocis differentias promamus.~Est autem earum huiusmodi 4199 7| Troianorum et Graecorum uictoria promit<tit>ur, et rationabiliter 4200 4| quam prodesse possumus et promptiores ad malum operandum quam 4201 2| omnibus uel nominibus uel pronominibus uel participiis uel definitionibus 4202 5| dinoscitur, sed ex ordine pronuntiandi. Quaecumque enim prius proferetur 4203 7| aduerbio accipiatur, accentus pronuntiatione discernitur, ut scilicet 4204 5| homo, est animal~seu ita pronuntiemus:~ est animal, si est homo~ 4205 7| scilicet si prima<m> syllabam pronunties acutam et secundam graue< 4206 3| Socrates non est homo~unum pronuntio uerum; si uero adimam praepositam 4207 4| proprietas usque in infinitum propagatur. Sed de his alias.~Non est 4208 4| demonstraret, ac si ita propanamus: /348/~ si omne rationale 4209 1| ciuitatem, modo ad istam properamus; eamdem enim circumscriptionem 4210 3| propositiones secundi diuidentes cum propositionibus primi, et quarti 4211 3| quibus illae simpliciter proponebant. Et sunt quidem simplices 4212 4| quam singulae consequentiae proponet. Cum enim uis conditionis 4213 2| sit unus de currentibus proponit--, proprie in ipsa propositionis 4214 4| duobus consistere potest, proportionem uero semper in pluribus 4215 4| Hanc autem differentiam proportionis et similitudinis quam Themistius 4216 3| ostendendum est.~/237/ Nunc uero propositos quattuor syllogismos diligenter 4217 4| Prologo Topicorum suorum proposuerat se ostensurum qui etiam 4218 4| asini'. Si quis itaque sic proposuerit:~ si Socrates est brunellus, 4219 2| et 'sedens' permaneant propriamque inuentionem custodiant. 4220 7| illa sola reciprocari sub proprictate eiusdem diuisionis potest; 4221 4| uiderimus, si uocum impositionem proprietatemque enuntiationum tenuerit. 4222 3| diuidentibus utimur his propsitionibus quas superius in Secundo 4223 1| imprimitur, disrumpit atque prosternit; aut fortasse nihil corruit, 4224 7| tantum latrabilis animalis proteram et per definitionem aperiam 4225 3| enim cum interuallo eas protulerim, unitatem sensus destruo; 4226 7| ad unum tantum dicendum protulerit, determinationem facere 4227 4| quaestionem comprobandam, eamdem protulerunt sententiam. Cum enim id 4228 1| composuisse, sed plures dictiones protulisse, quarum quidem intellectus 4229 1| reseruauit-quam ad doctrinam prouectorum scripturus fuerat.~ <DE 4230 4| operatione ad humanam naturam prouehitur. Unde potius filius ex patre 4231 3| quippe potentiam aliter proueniendi habet. Si uero ad subiectum 4232 7| omnibus quoque diuisionibus id prouidendum est ut neque superfluae 4233 3| eueniant; alioquin aliter ea prouideret quam contingent; sic namque 4234 3| scilicet quod, ut ab aeterno prouisa sunt, necessario pro[e]ueniant 4235 3| concurrunt et uoluntatem prouocant, eas ratio perpendit, ac 4236 3| non fieri.~ <DE FATO SEU PROVIDENTIA DIVINA>~Nunc autem de fato, 4237 7| relatiuurn. Itaque D perempto tam proxima genera quam sumptum perimitur. < 4238 3| inferentia> ex praeposita proxime per destructionem consequentis 4239 3| singula de pluribus singulis pruaedicari in sensu unius propositionis, 4240 5| usus substraheretur; ade<m>pta namque lectione cognitio 4241 1| esset paruulus, post uero pubescens a se ipso distabat, eodem 4242 2| partes eius 'res' <et> 'publica' extra intellexeris quod 4243 4| regimen curruum uel rerum publicarum. Unde ad exempli constitutionem 4244 4| sunt eligendi, ita et rebus publicis secundum priuilegium artis 4245 4| dicam: 'Petrum diligit sua puella' uel 'eius amica', cum et ' 4246 4| necessarium esse ad amorem puellae quod saepe deprehensa est 4247 4| hic: 'Petrus diligit suam puellam'. Unde et cum relatiua apponuntur 4248 4| comparationis gradus esse a puerilibus disciplinis accepimus, hanc 4249 4| alicuius creuit, ueluti cum pueris adolentibus sua Deus occulte 4250 2| impositionem quam habet ex prasente pueritia; tandumdem enim proponitur 4251 1| pugnandi, a qua denominatiue pugiles hi dicuntur qui eam consecuti 4252 1| scientiis nomina habemus: pugillatoria enim ipsa dicitur disciplina 4253 3| diceret: 'dies uel /157/ pugna fit'. Primae quoque et secundae 4254 4| igitur uictoria finis est pugnae, ita beatitudo iustitiae. 4255 4| mouetur animus ut modo se ad pugnam erigat modo extrahat secundum 4256 4| ducitur, uelut si ambo qui pugnant, simul sese perimant uel 4257 4| est superari, malum est pugnare~Sicut enim per bellum uictores 4258 1| copulantur, ut haec duo <bi>punctalis, illa duo ad interpositum 4259 1| accidens. Ipse etenim locus puncti totum ipsum quod circumscribit, 4260 4| dabunt, sed parti eius, ut pupillae eius, quae sola uidet. Suntque 4261 3| illam hominis quam fingunt puram per abstractionem accidentium, 4262 4| naturam substantiae dictum puta, et ordinem quem in ipsis 4263 1| spissum et asperum et lene putabuntur quidem qualitatem significare>, 4264 3| una siue multae res sint putandae; ut istud quod haec propositio 4265 4| assignatio habitudinis antecedit, putantes habitudinem terminorum causam 4266 4| accidentibus dicitur, quo tempore putemus motum corruptionis, cum 4267 1| qualitatem est." Sed licet aliena putentur, tamen, ut dictum <est>, 4268 7| recte interpretationem fieri puto cum secundem partes compositum 4269 3| dialecticae recipiamus. Qu<i>a enim dialectica scientia 4270 1| curualis, recta, triangula uel quadrata dicitur, et aspera fortasse 4271 1| qua quidem annumeratione quadrifaria magna, memini, solet esse 4272 1| quibusdam uidetur nec partes quadripunctalis lineae uel caeterarum quae 4273 1| denegauit; ac similiter 'quadrupes' siue etiam 'gressibile'. 4274 4| alicui quod separari non quaeat eo remanente, ut rationalitas 4275 7| fiet definitio speciei . "Quaecum<que> enim, inquit, ad generis 4276 3| contradictionem faciunt.~Quaerent autem fortasse de huiusmodi 4277 4| actiue et passiue accipi, pro quaerente scilicet et quaesita, Boethius 4278 4| est propositio quae ipsam quaerentem quaestionem constituit tam 4279 4| autem quae res sit locus quaereretur, profecto de substantia 4280 4| contingit, ita et quae de ipsis quaeruntur, quaestiones modo ex categoricis 4281 1| maneria non contineantur, quaesierit in qua Aristoteles eas comprehendat, 4282 4| ambiguitatem adducta est, ad quaesitam referendum est, de cuius 4283 4| maiori ac non substantiali quaestioni de accidenti aequauit. At 4284 3| Nunc autem quae sint unae quaeue multiplices propositiones 4285 4| definito, uerum etiam secundum qualemcumque affinitatis adiunctionem. 4286 7| non abundemus, sufficit qualiscumque rei demonstratio propter 4287 1| a bonitate bona et omnia Qualitari supponuntur.~Primam itaque 4288 2| bonus." Citharaedus enim, qualitercumque esse potest et bonus moribus, 4289 3| sic se habet aut habebit," quamd<i>u scilicet utrumlibet 4290 4| ut domus uel nauis fiant, quamdamque compositionem simul iuncta 4291 3| essentia necesse est existere quamibet rerum existentiam consequentem 4292 1| sunt aliorum dicuntur uel quamodolibet aliter ad aliud, id est 4293 7| singularem Plato cogitauit quamque alii speciem contentam uno 4294 4| pensetur. Unde clarum est quantam uim cum enuntiationibus 4295 1| substantialem locum potius quam ad quantitatisum reducimus, illud annotandum 4296 1| disputabitur. Siue autem quantitatiuam siue substantialem accipimus 4297 4| mutatur, diuersas locorum quantitatiuorum formas accipit. Quia ergo 4298 1| credatur. Sic itaque idem locus quantitatiuus permanere uidetur, cum de 4299 5| potius conferat ingenium. Quantocumque enim tempore in eius doctrina 4300 1| quidem continuam, ut non sit quantulacumque distantia-unde ipsa oratio 4301 | quapropter 4302 7| quas auctoritas tractat quarumque usus promptior est, cura 4303 4| specierum omnium collectio, quasdamque ex istis speciebus contrarias, 4304 7| siue dictiones, ut Britones quasi-brutones dicti sunt, eoquod bruti 4305 2| ut 'Brito' dictus est 'quasi-brutus' . Licet enim non omnes 4306 1| quibus semper adhaerent quasque semper comitantur, comprobauit: " 4307 | quatenus 4308 1| per quod uidelicet non quea<n>t facile resistere infirmitati. 4309 4| morsus detrahentium uitare queamus.~Non est illud praetermittendum 4310 5| tractare non uiderint nec alium quemquam qui consequentiarum naturas 4311 3| oratio dici potest qua tantum querela nostra exprimitur, ueluti 4312 7| cum autem in designatione querelae ponitur, diphthongo non 4313 7| inquisitionem passionem et querelam actionem significare potest, 4314 4| coloratus~omnes illae <se>querentur consequentiae, profecto 4315 7| determinatio fit, ut si 'queror' aequiuocum, quod et [in] 4316 1| aliam formam et figuram quibusdamque aliis comprehendit. Nunc 4317 7| significatione multiplici declarata quibusque modis descriptiones fiant 4318 3| secundum sententiam.~Sed nunc quiden qualiter praedicationes 4319 | quidquam 4320 4| uidetur motui secundum locum quies secundum eumdem locum opponi 4321 1| uel ab eodem inter ipsas quiescente atque aliqua interualla 4322 4| auarus est et castus, et qui quiescit in loco, secundum alterationem 4323 4| quilibet motus cuilibet quieti contrarie opponitur. Unum 4324 4| quoque species motus et quietis contrarias esse arbitratus 4325 3| diceretur: 'omnis senex est ille quifuit iuuenis'. Haec de categoricis 4326 4| demerimus, imperfectum reli<n>quimus syllogismum, /466/ quem 4327 1| in numero, ut ternarius quinario." In sumptis enim non ea 4328 4| s> priores appellantur. Quinto autem modo priora dicuntur 4329 4| insit huius substantiae, quique aliquid hominem esse dicit, 4330 1| sensum uidendi conspicitur quodamque modo ad oculos diuersorum 4331 4| infinitum est, per omne esse, quodest 'non-rationa1e'.~Unde manifestum 4332 3| est, uel, si non est, est. Quodsic ostenditur: 'si erit, possibile 4333 4| genus ac speciem quam inter quoslibet terminos, cuiuscumque sint 4334 4| uero de ordine hoc modo: 'quota pars tua est?', 'tertia' 4335 4| locos, sed rhetoricos etiam quoue hi inter se atque a dialecticis 4336 4| licet componere, sicut ex quouis syllogismo enthymema. Nam 4337 4| priuatione et habitu sepa<ra>ri.~Amplius: cum inter ' 4338 4| 461/ uideam inferentiam rapinae ad amorem, rationabiliter 4339 1| sonum aliquem cum ipso aere rapit dumque auribus istorum a 4340 4| inferentiam; ut ex eo quod illam rapuerim, ipsam amare reputor. Sic 4341 1| aspera fortasse uel lenis, rara uel spissa, et quaecumque 4342 4| enim magis attenuatur uel rarescit subiectum, tenuius uel rarius 4343 4| comparatione tenuis uel rari opponendum uidetur. Quanto 4344 4| rarescit subiectum, tenuius uel rarius dicitur. Unde et in tenuitate 4345 4| sed fortasse magis /426/ ratiocinans. Quae enim secundum naturam 4346 4| uidetur, quando indirecta ratiocinatione argumentatio ducitur, ueluti 4347 1| differt" etc, licet tamen nec rationabilem uideret obiectionem nec 4348 4| putat, eo scilicet quod in rationabili consideratione, ut dictum 4349 4| prorsus proponatur: utrum rationalc sit proprium hominis, at 4350 1| insunt. Omnes enim homines rationales sunt uel mortales, sed non 4351 4| oppositum. Bene autem ac rationalibiter dictum esse uidebimus hanc 4352 7| animae ac corporis, seu rationalitates, cum, sicut Praedicamentorum 4353 4| sensibilitatis sui animalis essentia rationalitati est opposita ac si tamen 4354 3| appellatiuum, propter suprapositas rationes non est facile definire. 4355 4| minus, fit argumentorum rationumque transsumptio.~Quoniam autem 4356 3| Deum falli~quam praemissa rebula probare uidetur? Dicimus 4357 1| umquam alterum ab altero recedat eademque dimensio utriusque 4358 4| argumentationes talem complexionem receperunt. Ex omni uero syllogismo 4359 3| Secundo ad falsam opinionem recidendam de aequipollentia modalium 4360 1| percutientem uel securi aliquid recidentem, post ictum /70.l0/ aliquamdiu 4361 1| nouissemus, utique et ea reciperemus nec forsitan calumnia discipuli 4362 1| quod in Ad aliquid Plato recipiebat: est enim impossibile genus 4363 3| uocatiuum casum non amplius recipiendum esse inter partes orationis, 4364 1| specialem seu generalem naturam recipient? Unde potius numeri nomen 4365 4| diuisiones sibi alterna reciprocatione coniunctae. Restant autem 4366 3| quaerit<ur>, admixtam eam esse recognoscant. Nam et cum <Aristoteles> 4367 1| cuius se fuisse discipulum recognoscebat. "Sed sunt ea, inquit, potius 4368 2| sedens, se deceptum esse recognoscet. Cum enim 'Socrates' ex 4369 1| eius artis ignarum omnino recognosco. Talem autem, memini, rationem 4370 6| etiam hoc loco breuiter recolligi non est onerosum:~ posito 4371 4| enim omnino eorum ratio reconditur qui talibus complexionibus 4372 4| quibus Horatium dixisse recorder:~ uirtus est medium uitiorum < 4373 4| singularum partium pensemus. Recordor enim quia secundum quamdam 4374 3| impossibilitatis pro contradictoriis ac rectis diuidentibus utimur his 4375 4| sicut in naui et ciuitate et rectore et principe monstrari potest. 4376 4| Sicut enim se habet nauis ad rectorem, ita ciuitas ad principem, 4377 4| rursus regere principis et rectoris, non sunt habitudines similes, 4378 4| sensum potius quam ad uerba recurrat. Et si quis ex omnibus illis 4379 5| coniunctam ipsius statim recurrimus, cuius quidem sententia 4380 3| illud quod est, hoc est, non recusat ex se cognosci, quod iam 4381 7| se definitionem unam non recuset, quod amplius aequiuocum 4382 4| species per differentias redactis de his quoque substantiis, 4383 1| prodigus, ille tamquam auarus redarguendus.~Sed et si Aristotelem, 4384 5| nouo conuersionis nomine redarguunt; nec me quidem contra auctoritatem 4385 2| multiplicem enuntiationem redderent aut quae non, - dicens: " 4386 4| Non enim quadrangulum unum redderet gnomo et quadrangulus, si 4387 3| modo secundae figurae supra reddidimus. Haec autem impossibilitas 4388 3| negotii nostri propositum redeamus. 'Utrumlibet' ergo nomen 4389 4| consecutionis necessitatem redeuntes, eam subtilius inspiciamus.~ 4390 7| naturam generalem in species redigi atque distribui per susceptionem / 4391 3| est albus' in uniuersalem redigitur sensum. Qui enim particularem 4392 3| coniunctionem appositam ad unum rediguntur intellectum et unius orationis 4393 4| Alioquin in inconuenienti rediremus quod superius monstraximus, 4394 4| alteram partem disiunctionis reditur atque inter affirmationem 4395 2| praedicationem adiacentiae tantum reducant. Adiacentiae uocabula ponuntur 4396 4| species singula earum genera reducat. Et cum quidem indeterminate 4397 2| non tam ad significationem reducenda, cum scilicet nec solis 4398 4| includat atque contineat, reducendo membra earum ad se inuicem. 4399 2| significandi' uocabulum semper reducerent, quomodo uerbum significare 4400 4| Deus eam in animationem reduceret; sed potest esse ut citius 4401 4| extremis Flaccus meminit esse reducta, quasi ex utraque parte 4402 4| inuicem. Sed haec quidem reductio atque membrorum conuenientia 4403 5| duo alia quasi ad singula reducto. Quodsi disiuncta dicatur 4404 4| medium uitiorum <et> utrimque reductum~Nam largitas et fortitudo 4405 4| eadem sint membra quae ad se reducuntur, sed uel in partem possint 4406 1| habere' nomen generale reduxerit secundum supraposita exempla 4407 4| quae quidem ita Boethius reduxit: "a differentia, inquit, 4408 3| accipiantur atque ad ipsum refera<n>tur, talis est sententia 4409 3| accidentium, ipsum nomen referat, uera quoque erit negatio ' 4410 5| ipsum ad propositiones totas referebatur, tunc uero categoricam, 4411 3| formae ad eamdem materiam referendae, sed 'mortale' circa speciem 4412 4| sed ad totas propositiones referet, ac si ita intelligat ut 4413 4| accidens potest remissionem referre, sed fortasse ad substantiam. 4414 3| dispositio directa est, non per reflexionem conuersionis implicita, 4415 3| ainauklasin uocantur, id est per refractionem quamdam conuersionemque 4416 2| facit quodque accusatiuum regat casum secundum significationem 4417 3| Priami, negatio uero de rege magno Macedonum. Saepe enim 4418 4| si ei uenia danda est qui regem inscius interfecit, nec 4419 4| praeponendi'. Haec enim omnia regendarum rerum particularia sunt, 4420 1| egerent, sed solo conto regerentur), ita etiam ex eodem loco 4421 4| auctoritas uoluit, sicut ex regimine nauium regimen curruum uel 4422 3| unde numquam minus subiecto regulare ac proprium praedicatum 4423 4| praedicationem iuxta Porphyrium regularem appellant, quae uidelicet 4424 4| quae ex affirmatiua uera regulari ueniunt. Regulares uero 4425 5| custodiant. Haec itaque regularitas quantum ad opinionem, non 4426 5| remanere non possit. Unde illa regularitatis determinatio, quam in temporalibus 4427 5| uero est quod ita Boethius regulariter Þeri docet consequentias 4428 4| hypotheticarum quos ad fidem regularium syllogismorum, quos ex eisdem 4429 4| definitionum complexiones regulasque tradamus. Tot autem modis 4430 4| consequentiis oppositarum regulisque assignatis utrum uerae sint 4431 4| nauis et ciuitatis hoc quod reguntur, eadem sit habitudo et rursus 4432 3| ex labore, ac quasi iam reiectum onus in humeros rursus caritas 4433 2| etiam 'qui', aut 'idem' relatiua--cum dicimus 'idem loquitur', 4434 1| secundum Platonem possunt relatiue assignari. Sicut enim dicitur 4435 7| ipsum perimi, cum suum sit relatiuurn. Itaque D perempto tam proxima 4436 5| diuersa praedicata aequaliter relato; ueluti cum dicitur:~ Socrates 4437 4| unitate'. Multa quoque sunt relatorum sumpta quae non comparantur, 4438 3| diuersum tempus, diuersum relatum, diuersum modum. Deficit 4439 1| ita hic numerus ad illum relatus multus uel paucus inuenitur, 4440 4| assumptionem demerimus, imperfectum reli<n>quimus syllogismum, /466/ 4441 4| est, ut nihil praeter eam relictum esse monstretur, quod non 4442 5| ueraciter in Tribus Personis religiosus ille episcopus confitebatur, 4443 7| differentiae a definitione relinquantur, non totam 'hominis' sententiam 4444 3| Peripateticorum Princeps, poetis relinquendae sunt, qui in fabulis suis 4445 7| exsequeretur quam Plato relinquendam esse ex actu ipso indiuiduorum 4446 3| Si enim determinationem relinqueremus, falsum esset, quippe ita 4447 7| praedicamenti aequiuocationem non relinqueret, quae semper definitionem 4448 5| auferre. Alioquin, si ipsam relinquimus, multa contingerent inconuenientia 4449 3| dialecticae relinquitur. Reliquae uero species quattuor, ut 4450 7| sed de collectione tantum reliquarum partium; quae quidem collectio 4451 4| definitionem expediuimus, ad reliquas species transeamus.~ DE 4452 2| inquirere aut corrigenda reliquerunt in quibus dialecticae subtilitatem 4453 1| computatione male uidetur reliquisse esse in tempore, de quo 4454 1| tractatum praedicamentorum reliquorum operam transferamus eaque 4455 6| perfecti nominantur.~Nunc autem reliquos quattuor supponamus qui 4456 7| residuis partibus domus non remane<re>t, sed non haec quae 4457 4| mutabitur, cum eadem membra remanebunt. At uero per adiunctionem 4458 1| ipsa ante os proferentis remanens unoque et eodem loco consistens 4459 1| uocem ante os proferentis remanentem essentialiter secundum sensuum 4460 2| constitutione dictionis remanentibus, sed omnino per se acceptis 4461 7| dum in eius comprehensione remanerent, nec, siue qualitatibus 4462 1| alae sint alatorum nec <remi> remitorum. Ala enim abscissa 4463 2| et eius quem non uidemus, reminiscimur, aut cum patrem uel filium 4464 1| essent uel multae naues quae remis non egerent, sed solo conto 4465 4| aequaliter in intensione ac remissione comparatio fiat, non ita 4466 4| haberet intensum, alterum uero remissum, nisi utrumque haberet. 4467 1| sint alatorum nec <remi> remitorum. Ala enim abscissa nullius 4468 3| quia modum inhaerentiae uel remotionis determinant, ut cum dico: ' 4469 3| homo est homo'.~Quae uero remotiuae sunt negationes, nihil prohibet 4470 4| propriam negationem sui totius remotiuam, siue illa fuerit affirmatiua, 4471 7| ratio substantiae diuersa' remotiue, non positiue, accipiendum, 4472 4| regula erit:~ si aliquid remotorum a se conuenit alicui, alterum 4473 4| apponas, siue cohaerentes siue remotos, nullo modo cassari ualet 4474 6| inducunt:~ quicumque terminus remotus alium ponit, ipse positus 4475 4| totum de eodem~uel /349/~ si remoue<n>tur similiter~Sunt autem 4476 3| cum determinatione ipsa remouemus. Si enim determinationem 4477 7| mutanda propter ambiguitatem remouendam, ut in responso Delphici 4478 3| dicamus, 'omnis' ab ipso remoueremus. Unde cum ex uno affirmatio 4479 5| cum ipsa determinatione remoueret. Consequentem autem partem 4480 2| significatiuis huiusmodi dictiones remouisse dialecticos astruant. Alioquin 4481 7| communem substantiae rationem remouisset, profecto in rebus eiusdem 4482 3| affirmatione proponebatur, remque eamdem ab eadem re dixisset 4483 4| efficimur, ita ex uita iusta ad remunerationem pertingitur. Ut igitur uictoria 4484 4| nouit eloquentia, contrarii reperiamur. Haec tamen praedicamenta 4485 1| separari, antequam subiectum reperiamus. Unde et ipse Aristoteles: " 4486 1| quae contraria conceduntur, reperientur atque idem sibi contrarium 4487 4| contraria sint, in eodem reperiet; non sunt enim castitas 4488 1| in diuersis locis simul reperietur nec ipsa quae ei adhaeret 4489 1| dimensionem dix ersam in loco ipso reperiremus quae differret a corpore; 4490 1| propter discretionem sunt reperta.~ DE COMMUNITATIBUS SUBSTANTIAE~ 4491 2| locutiones constituendas sunt repertae et ad res designandas impositae, 4492 5| posita disiunctione.~Unde si repetatur disiunctio:~ aut est homo, 4493 3| Socrates' in praedicato repeteretur. At fortasse dicitur non 4494 1| stare etc., idem et in Situ repetiit.~DE RELATIVIS~'Ad aliquid' 4495 5| orationis submissionem eum repetitione /490/ sui exigit. Neque 4496 4| Socratis' et cuiuslibet repetitionum positio necessaria /305/ 4497 7| uocabulum, idem in diuidentibus repetitum quibusdam adiectionibus 4498 7| Non tamen omnia animatione repleuit, sed illa sola quorum mollior [ 4499 2| achillea statua ipsum Achillem repraesenta[n]t. Nunc etiam per signa 4500 6| apponens superius a nobis reprehensus, cum de temporalibus plenius 4501 6| diximus, illos duos omnino reprobantes quos ex tertia propositione 4502 4| recipit, et alterum non debet reprobare, et de falso similiter.~ 4503 4| est homo~sic etiam ista reprobari non potest:~ si lapis est 4504 4| autem uocabulis ea omnino reprobat. Sicut enim accidentia modo 4505 4| consequentibus, alia ex repugnantibus, alia ex efficientibus, 4506 4| propositio:~ cui alterum repugnantium inest, alterum abest~Efficientem 4507 3| dummodo natura rei non repugnaret ad hoc ut contingat, sed 4508 7| solum est pro inconuenienti reputandum, sed haeresi maxime ascribendum, 4509 4| illam rapuerim, ipsam amare reputor. Sic et in caeteris argumentis 4510 1| dicta sunt, in Libro Partium requirantur.~Solet autem in quaestione 4511 2| illud 'idem' referatur, requirat--tertiae quoque et secundae 4512 4| in talibus consequentiis requirendae sunt, cum ipsae omnino certae 4513 4| proprietatem secundum habitudinem requirentes. Unde merito non quae res 4514 4| praediceret, quid opus esset locum requirere? In his itaque tantum consequentiis 4515 4| hypotheticis propositionibus requiri, cum de ui inferentiae rerum