Pars

  1  Inc|          cooperante. Verbi gratia:~ ~ Homo est animal; ergo non est
  2  Inc|             ergo non est chimaera uel homo cornutus~ ~Hic enim sola
  3    1|                ut> cum dico 'quid est homo'; aliquando de proprietate,
  4    1|              quod haec propositio:~ ~ Homo ambulat~ ~de speciali falsa
  5    1|                nec etiam ista:~ ~ Est homo, ergo non est lapis.~ ~Non
  6    1|           falsa est. Quippe sessio et homo sunt oppositae species,
  7    1|               illo de quo praedicatur homo in essentia.~ ~Amplius.
  8    1|               essentiam est ut animal homo, uox, sonus a‘ris etc.~ ~
  9    1|                Hic status animal est <homo>~ ~ Haec materia Socratis
 10    1|          negamus omnino, scilicet:~ ~ Homo est hic status animal~ ~
 11    1|         auditor intelligat, hac uoce 'homo' nulla prolata, ideo nulla
 12    1|             Animal est in pluribus~ ~ Homo est uniuersale~ ~ Homo est
 13    1|                Homo est uniuersale~ ~ Homo est species~ ~accipientes
 14    1|              haec nomina 'animal' et 'homo' in propria et usitata significatione,
 15    1|          opponat, quod per hoc nomen 'homo', cum singulare nomen, intelligimus
 16    1|              Nam cum audio hoc nomen 'homo' quod pluribus commune est
 17    1|            oportet, respondebit, quod homo ipso intelligatur, sequitur
 18    1|               hoc uerum sit, nisi hic homo uel alius intelligatur,
 19    1|      intelligatur, cum scilicet omnis homo sit hic uel ille uel alius.~ ~
 20    1|              Sicut enim inquiunt: Cum homo sentitur, necesse est hunc
 21    1|       ratiocinantur, <ut uidelicet si homo intelligatur necesse sit
 22    1|               intelligi>.~ ~Praeterea homo nihil aliud sonat quam quidam
 23    1|               aliud sonat quam quidam homo. Unde et qui hominem intelligit
 24    1|    inconueniens. Cum enim dicimus:~ ~ Homo /531/ intelligitur~ ~talis
 25    1|         procedat ita:~ ~ ...sed omnis homo est hic uel alius; igitur
 26    1|      conceptio simplex huius nominis 'homo' uel huius nominis 'album'
 27    1|             Ut si dicam:~ ~ Plato est homo~ ~secundum intellectum praedicati
 28    1|                Sic etiam cum dico:~ ~ Homo currit~ ~naturam humanam
 29    1|         ignorabat ostendo, licet quis homo non insinuet nec omnes dubitationes
 30    1|          intelligat hac uoce prolata "homo"~ ~uerum uel falsum est.
 31    2|              propositioni, ut: si est homo, est animal, aliquando dictio
 32    2|           sine omni coniunctione, ut: homo albus -- intelligenda est
 33    2|            dicatur, dicendum est ita: homo quid est, id est cui generali
 34    2|         uocabulo supponitur hoc nomen homo?~ ~Si uero opponat quis,
 35    2|             adiectiuum ei additur, ut homo albus, et sic in uerbo:
 36    2|             demonstrari, ut: quid est homo, aliae personales, ut illae,
 37    2|              aliquid tale, alii uero: homo uel aliquid tale a Socrate
 38    2|            idem est, ut cum <dicitur> homo currit, id est homo habet
 39    2|          dicitur> homo currit, id est homo habet cursum ... Quid est: '
 40    2|          exponitur in rebus: quid est homo, id est quid necesse est
 41    2|             hanc rem esse ad hoc quod homo, id est quid exigit ad suum
 42    2|           praecedit, haec est: an sit homo, quae cum manifesta sit,
 43    2|        manifestum est certe, quid sit homo, et cum scitur quid sit
 44    2|                et cum scitur quid sit homo, scitur quid sit animal
 45    2|                satis liquet, quid sit homo et quid ad suum esse exigat.
 46    2|             Nam cum dicitur: quid est homo, respondeatur: animal rationale
 47    2|           inquisitione. Idem enim est homo quod 'animal rationale mortale',
 48    2|            hanc quaestionem: quid est homo, si respondeatur homo, eo
 49    2|             est homo, si respondeatur homo, eo quod idem respondetur.
 50    2|            hanc quaestionem: quid est homo, eo quod idem est 'animal
 51    2|          animal rationale mortale' et homo.~ ~Sed si exponatur haec
 52    2|               est exponenda: quid est homo, id est peto, /539/ ut respondeatur
 53    2|               certus de isto uocabulo homo et ideo non debet responderi
 54    2|             ideo non debet responderi homo, quia non est tale uocabulum,
 55    2|             orationis alia hoc nomen 'homo', alia hoc nomen 'lapis',
 56    2|               Unde cum dicitur 'omnis homo diligit se', non praedicatur
 57    3|               animal, species uero ut homo etc., in quo ostendit satis,
 58    3|         genera et species dicerentur, homo genus dici posset, cum in
 59    3|              et de omnibus hoc nomen 'homo' praedicabile esset in natura,
 60    3|               astruat.~ ~Quaeritur an homo compositus ex anima et corpore
 61    3|            permixta substantia, sicut homo compositus. Si autem quaeratur,
 62    3|               illius substantiae, est homo. Quod a philosophis dicitur:
 63    3|            pars illius compositi, est homo et illud compositum homo
 64    3|              homo et illud compositum homo est, ergo homo est pars
 65    3|             compositum homo est, ergo homo est pars hominis, falsum
 66    3|             significatione poneretur 'homo' et 'hominis'.~ ~Et attende
 67    3|                   Et attende quod hic homo non significat corpus, quia
 68    3|              et cum hoc corpus et hic homo idem sint, differunt tamen
 69    3|           aliquid ad hoc quod sit hic homo, quam ad hoc ut sit hoc
 70    3|              hoc corpus, etsi non hic homo.~ ~Nota quod Socrates significat
 71    3|               accipias.~ ~Item nullus homo est, qui non sit albus uel
 72    3|           medio colore coloratus; sed homo significat hominem, ergo
 73    3|                Falsum est. Item omnis homo est sedens uel non sedens;
 74    3|            sedens uel non sedens; sed homo currit; igitur sedens uel
 75    3|               an illud compositum sit homo et si sit animal rationale
 76    3|               hoc dicunt quod non est homo neque rationalis neque mortalis,
 77    3|            recessu. Unde cum dicimus: homo est rationalis, homo est
 78    3|         dicimus: homo est rationalis, homo est mortalis, figuratiuae
 79    3|  propositiones, quae sic resoluuntur: homo est rationalis, id est habens
 80    3|             habens animam rationalem, homo est mortalis, id est habens
 81    3|            secundum eos bene dicitur: homo est compositus, hoc compositum,
 82    3|              etsi hoc loco hoc nomen 'homo' sit designatiuum totius,
 83    3|              compositum /549/ non est homo. Homo enim non erat tunc
 84    3|        compositum /549/ non est homo. Homo enim non erat tunc nisi
 85    3|        secundum eius etimologiam. Nam homo dicitur ab humo.~ ~Sed quia
 86    3|         speciebus praedictis propter 'homo albus'.~ ~Si opponitur de
 87    3|             multorum, quia hoc nomen 'homo' hominem a parte <significat>,
 88    3|              AUTEM etc., hoc est unus homo est iste et iste, et ne
 89    3|        intransitiue iunctum cum 'unus homo', sed determinans hanc orationem <
 90    3|           personam in hoc sensu: Unus homo est iste et ideo homo est
 91    3|            Unus homo est iste et ideo homo est iste, sed quantum ad
 92    3|           definitionis hoc modo: unus homo est iste, et unus homo est
 93    3|           unus homo est iste, et unus homo est iste. Tale est enim:
 94    3|         PLURES, ac si diceretur: Unus homo est iste et unus homo est
 95    3|            Unus homo est iste et unus homo est iste et unus homo <est
 96    3|            unus homo est iste et unus homo <est iste alius>. Ista oratio
 97    3|         igitur dicimus: scilicet unus homo est plures, id est unus
 98    3|               est plures, id est unus homo est iste et unus homo est
 99    3|            unus homo est iste et unus homo est iste alius. Sic etiam
100    3|                   Socrates est semper homo~ ~<uerum est> quamdiu Socrates
101    3|             est> quamdiu Socrates est homo. Si uero dicam:~ ~ Socrates
102    4|               non sit illa, sicut hic homo et Socrates. Quae identitas
103    4|            ABUNDAT SPECIES A GENERE". HOMO ENIM AB ANIMALI PLUS HABET
104    4|           generali differentiis, quia homo ab animali his nominibus: '
105    4|           ENIM. Bene dixi: hoc nomen 'homo' a differentiis ab hoc nomine '
106    4|            quae genus non habet, quia homo animali, et quia animal
107    4|            species, ut scilicet sicut homo exigit rationale nec potest
108    4|           contrarias falsas:~ ~ Omnis homo est albus~ ~et:~ ~ Nullus
109    4|             est albus~ ~et:~ ~ Nullus homo est albus~ ~quaedam media
110    4|                scilicet:~ ~ Non omnis homo est albus~ ~quae est diuidens
111    4|               diuidens primae: 'Omnis homo est albus'.~ ~Cum igitur
112    4|             EO QUOD QUALE QUIDDAM EST HOMO DICITUR SED NON IN EO QUOD
113    4|            QUID EST; "QUID EST" ENIM "HOMO?" INTERROGATIS NOBIS CONVENIENS
114    4|           FORMA AUTEM FIGURA), SIC ET HOMO COMMUNIS ET SPECIALIS EX
115    4|     dispositione non innascitur. Unde homo ex proprie materia et forma
116    4|               sed similitudinem tenet homo cum statua, quae constat
117    4|           materiam rei huius nominis 'homo', et istud quasi formam.~ ~
118    4|              ut ex proprie forma, sic homo communis et specialis constat
119    4|              ANIMAL RATIONALE MORTALE HOMO EST QUEMADMODUM ILLIC STATUA.~ ~
120    4|              ex quibus constituta EST HOMO, QUEMADMODUM ILLIC STATUA.
121    4|            ita quod HOC TOTUM, id est homo, quod est totum ad haec
122    4| significationem contineat. Est igitur homo pars illorum singulorum
123    4|             esse potest. Praeterea si homo sit rationalis, oportet
124    4|               animal est mortale, aut homo aut non homo; uel si animal,
125    4|             mortale, aut homo aut non homo; uel si animal, aut rationale
126    4|    praedicatur in quid de hoc nomine 'homo' et hoc nomen 'rationale'
127    4|             in quale, quia hoc nomen 'homo' constat ex istis, ex hoc
128    4|       QUEMADMODUM STATUA etc., sic et homo.~ ~Et ne aliquis putaret
129    4|          SPECIALIS. Hoc autem nomen <'homo'> commune et speciale consistit
130    4|          quasi materia huius nominis 'homo' recte dicitur et hoc nomen '
131    4|         proportionaliter dicit, quia 'homo' hoc nomen non ita constat
132    4|          constitutione huius nominis 'homo' quam habet quantum ad intellectum
133    4|         imaginaria. Veluti cum audio 'homo', cuiusdam rei formam concipio
134    4|                in quid de hoc nomine 'homo' et 'rationale' in quale.
135    4|         intelligibilem ab hoc nomine 'homo' significatam constituunt
136    4|          QUEMADMODUM STATUA etc., sic homo COMMUNIS ET SPECIALIS, id
137    4|         constitutionem huius nominis 'homo' quantum ad intellectum,
138    4|             animal rationale mortale 'homo' nominatur, quemadmodum
139    4|            quae inest ei, possit esse homo, ut supra diximus.~ ~Duobus
140    4|   rationalitas ita inest homini, quod homo sine ea esse /571/ non potest,
141    4|         rationalitatem esse, sine qua homo esse non possit. Et sic
142    4|     Diuisionibus:~ ~ Non enim idcirco homo est, quia hoc facere potest,
143    5|         canescere, id est unusquisque homo talis naturae est, quod,
144    5|                  Vel etiam hoc nomen 'homo canescens' proprium dicimus,
145    5|             humana natura innascitur. Homo uero sine risibilitate esse
146    5|              discendi geometriam, cum homo sit posterior naturaliter
147    7|                sed non ita cum audio 'homo'. Vel ideo, quia plura sunt
148    7|           Curtato igitur aliquo, idem homo, idem animal, sed non idem
149    7|             quod est a genibus supra, homo et Socrates dicatur nec
150    7|             uel: Quidam) Socrates est homo?~ ~[Quidam Socrates est
151    7|                   Quidam Socrates est homo,] quia docet hoc loco quendam
152    7|            est:~ ~ Omnis Socrates est homo~ ~falsum est:~ ~ Nullus
153    7|                   Nullus Socrates est homo~ ~et ita pars illius falsa
154    7|              falsa est:~ ~ Nullus non homo est Socrates~ ~et ita uera
155    7|              uera est:~ ~ Quoddam non homo est Socrates~ ~diuidens