II

    "Fortunate senex" parvo post tempore vates

tali voce redux vetulum compellat in horto:

"ut salvus? rectene vales?" "Patienter". "Amabo:

quaenam, quae portas umeris huc germina?" "Pinus".

65

"Quam comptus tibi, quam nitidus, pater, hortulus hic est!"

"Non fuit". "Arte colis qua tam feliciterˆ" "Arte".

"Est, quod agas: ignosce: nimis sum forte molestus".

"Sat". Silet hic vates arridens leniter. Ille

ultro tunc tacita victus dulcedine fatur:

70

"Hoc habeo curare thymum et disponere circum

has pinos". "Ne me respecta: nil moror" inquit.

Cumque haec curantem consectaretur: "Et ipsi,

noli admirari, mihi sunt alvearia cordi.

Iamque et oves pavi, nunc laudo rura, magister

75

exigui pridem pecoris, nunc pauperis agri".

At nutu negitare senex. "Mihi crede: sed istinc

praediolum procul est". "Nonne his tu finibus ortus?"

"Mantua me genuit. Te vero?" "Corycus". "An mons,

unde croci triti fert aurea fila phasellus?"

80

Ille nihil: scrobibus pinos committit: at horret

surculus in manibus, velut huic adflaverit aura.

Sederat in gleba tiliae gemmantis adhaerens

trunco Vergilius. Bene florens hortus olebat

areolaeque levi mussabant undique bombo.

85

Ipse pugillares citreos deprompsit, et illum

pangebat ceris omni de flore susurrum.

Tum vatem spectare Cilix, et dicere secum:

"Rusticus est facie: nimirum cultor agelli

et custos ovium fuit, ipso teste: sed idem

90

mutat et interdum mihi fit deus". "Hospes, at istas"

inquit Vergilius "pinos huc unde tulisti?"

"Portavi de monte, vides quem surgere coram".

"Ipse thymum pinosque ferens de montibus altis..."

"Ipse". Iterumque Maro Cilicem respexit amice.

95

    Atque hinc hospitium iunctum est: et saepe redibat

Vergilius. Nitido vates olitoris in horto

descriptas proprio replebat nectare cellas.

Quin didicit, satio quo sidere floribus esset,

et quibus incertum ver halaret hyacinthis

100

et quos respiceres abiens, autumne, colores.

Sirpiculos, olitor, ne cessa texere iunco:

nulla venit nobis et abit sine floribus aetas.

Iacta semel crebris irrora semina guttis.

Iam saturanda fimo tellus. Tibi raucus asellus

105

somniat in stabulo clitellas stramine pastus.

At pudeat misero paleas apponere solas!

Hic operum socius fructum tibi vectat in urbem,

linquit hic in caulis, fiat quo pinguior hortus.

Neu primum marrae, neu posthac parce bidenti.

110

Sed sectare manu subitas in floribus herbas:

laedet enim ferrum fibras nascentis anethi.

Ne pigeat saeva tondere rosaria falce.

Et cum se roseae trudunt de palmite gemmae,

haerentes teneris cochleas venare flagellis.

115

Multas una rosas valuit praerodere limax.

Tandem: "Care senex, hortos quoque deinde canemus.

Mella quidem relino: mox te celebrare magistro

in vinum natos iuvat aut in funera flores:

tum quod in exigua fumans olus acre patella

120

exhilarat frontem reducis nidore bubulci".