Mane coronatos aestivo flore penates

halantemque rosis visit viridemque marino

rore focum, mundamque domum miratur, ut omnis

splendeat assiduo purgata labore supellex;

5

et placare lares pingui Veianius agna

atque mola salsa properat: tum mica corusca

dissilit aut prunae crepitans ardore voratur,

tum reliquos nidor pervincit lentus odores.

Namque anno redeunte dies hic gaudia festus

10

magna refert, ex quo proprio latet abditus agro,

et rude donatus tandem sibi vivere coepit,

naribus et calidi fumum abstergere cruoris.

Ergo omni adsuetus solvatur coetus opella:

sit mora, sit requies, falces et sarcula cessent,

15

et redolens carpant faenum ad praesepia tauri,

et tergum in pratis immune volutet asellus,

vosque larem, famuli, fremitu circumdate lacto,

conclusae resonent famulis epulantibus aedes:

vilica compescat clamorem, at, munus herile,

20

sistra manu medius tremebunda vernula verset.

Iam pransus late dominus sua rura pererrat,

viticulas numerat, tenues notosque racemos,

et quibus est ausus plantas immittere mali

ipse ornis, et quas cerasos eduxerit ipse.

25

Tandem ubi densa suis saepes praetenditur arvis

hirta rubo, clymeni spirans serpentis odorem,

venerata et secum tacitus modo visa recenset:

hortumque arbustumque virens et pinguis olivae

exiguos flores et lactum melle salictum.

30

Hinc lentis vestita hederis tua saxa, Vacuna,

suspicit, hinc villam candentem vertice collis,

cui pinus lato nigrescens imminet orbe.

"Quas" inquit tacitus "nugas meditaris, Horati,

aut ad lene sacri fontis caput, aut ubi pinus

35

umbram consociant ramis et populus alba?

An glebas dicam te vix et saxa movere

ilia ducentem, multo sudore madentem?

Excipit en lippum de saepe repente cachinnus

risoris Cervi: "Non ista ligonibus apta est

40

dextera. Quam scit quisque libens exerceat artem".

Huic vitae lassos te traduxere Camenae,

me ferrum et caedes: eadem miramur utrique.

Hic fremit innumeris foliorum populus umbris,

hic longo invitat somnos Digentia cantu,

45

hic clymeni flores carpens apis aera bombo

personat..." At fesso obrepit tum somnus; inertis

paulatim venas et lumina coniventis

occupat. In somnis ecce immensum ferit aures

murmur, quale premens foliis folia edere ventus,

50

quale solet noctu multarum lapsus aquarum,

aut qualem efficiunt examina densa canorem.