bold = Main text
Rozdzial, Paragraf grey = Comment text
1 Intro,1 | Do Biskupów,~do Kapłanów i Diakonów,~do Zakonników
2 Intro,1 | Diakonów,~do Zakonników i Zakonnic~oraz wszystkich
3 Intro,1 | rocznicę narodzin Chrystusa, i gdy przed Kościołem otwiera
4 Intro,1 | in altum (Łk 5, 4). Piotr i jego pierwsi towarzysze
5 Intro,1 | zaufali słowu Chrystusa i zarzucili sieci. «Skoro
6 Intro,1 | skierowane zostają do nas i wzywają nas, byśmy z wdzięcznością
7 Intro,1 | przeżywali teraźniejszość i ufnie otwierali się na przyszłość: «
8 Intro,1 | Jezus Chrystus wczoraj i dziś, ten sam także na wieki» (
9 Intro,1 | oblicza swego Oblubieńca i Pana. W szczególny sposób
10 Intro,1 | podobnie jak w Jerozolimie i we wszystkich Kościołach
11 Intro,1 | który jest celem historii i jedynym Zbawicielem świata,
12 Intro,1 | wspólne wołanie Kościoła i Ducha: «Marana tha - Przyjdź,
13 Intro,1 | wypływająca «z tronu Boga i Baranka» (por. Ap 22, 1),
14 Intro,1 | Świętego, która gasi pragnienie i odnawia (por. J 4, 14).
15 Intro,1 | nam jeszcze raz objawiona i darowana. Na końcu tego
16 Intro,2 | zwrócić się do was, moi drodzy i wraz z wami śpiewać hymn
17 Intro,2 | nasze ofiarne starania i nieuniknione ułomności.
18 Intro,2 | wymaga ponownego przemyślenia i w pewnym sensie odczytania,
19 Intro,2 | przeżycia (por. Ap 2,7. 11. 17 i in.).~
20 Intro,3 | wszystkim, drodzy Bracia i Siostry, winniśmy skupić
21 Intro,3 | tysiącleciu, które się rozpoczyna, i przeżywaliśmy Jubileusz
22 Intro,3 | entuzjazmem na język postanowień i konkretnych programów działania.
23 Intro,3 | słuchaniu słowa we wspólnocie i na « łamaniu chleba» (por.
24 Intro,3 | prawdziwie obecny jest i działa jeden, święty, katolicki
25 Intro,3 | jeden, święty, katolicki i apostolski Kościół Chrystusowy ».1
26 Intro,3 | z określonym kontekstem i kulturą.~To zakorzenianie
27 Intro,3 | zakorzenianie się Kościoła w czasie i przestrzeni odzwierciedla
28 Intro,3 | ocenił swoją gorliwość i z nowym zapałem podjął swą
29 Intro,3 | podjął swą pracę duchową i duszpasterską. Wydając na
30 Intro,3 | różnorodność jego darów i jedność jego drogi.~
31 I | I~Spotkanie z Chrystusem~dziedzictwo
32 I,4 | Boga w Trójcy jedynego»2 i zarazem jako «czas pojednania
33 I,4 | zarazem jako «czas pojednania i znak prawdziwej nadziei
34 I,4 | wpatrują się w Chrystusa i w Jego Kościół».3 Doświadczenie
35 I,4 | dobro, jakie otrzymujemy, i wszelki dar doskonały» (
36 I,4 | poprzestał na stworzeniu świata i człowieka, ale zechciał
37 I,4 | stworzeniu, «wielokrotnie i na różne sposoby przemawiał (...)
38 I,4 | swoich zdumionych ziomków i odnosząc do siebie proroctwo
39 I,5 | zawrzeć przymierze z Izraelem i w ten sposób przygotować
40 I,5 | swojej tajemnicy boskiej i ludzkiej Chrystus stanowi
41 I,5 | Chrystus stanowi fundament i centrum historii, jest jej
42 I,5 | historii, jest jej sensem i ostatecznym celem. To przecież
43 I,5 | przecież przez Niego, Słowo i obraz Ojca, «wszystko się
44 I,5 | uwieńczone tajemnicą paschalną i darem Ducha Świętego, jest
45 I,5 | Chryste, Ty królujesz dziś i na wieki». Śpiewając tysiące
46 I,5 | ukazuje nam Apokalipsa: «Alfę i Omegę, Pierwszego i Ostatniego,
47 I,5 | Alfę i Omegę, Pierwszego i Ostatniego, Początek i Koniec» (
48 I,5 | Pierwszego i Ostatniego, Początek i Koniec» (por. Ap 22,13).
49 I,5 | wielbiliśmy zarazem Ojca i Ducha, jedyną i niepodzielną
50 I,5 | zarazem Ojca i Ducha, jedyną i niepodzielną Trójcę, niewypowiedzianą
51 I,5 | której wszystko ma początek i wypełnienie.~
52 I,6 | aby błagać o miłosierdzie i dar specjalnego odpustu,
53 I,6 | grzesznicy, to jest on «święty i zarazem ciągle potrzebujący
54 I,6 | w drodze ku przyszłości i zarazem sprawiło, że z większą
55 I,6 | sprawiło, że z większą pokorą i czujnością przeżywamy naszą
56 I,7 | Kościele wielką rzeszę świętych i męczenników. Dla niektórych
57 I,7 | postaciami historycznymi, jak i w życiu skromnych wiernych
58 I,7 | skromnych wiernych świeckich i duchownych, pochodzących
59 I,7 | przedstawicielami innych Kościołów i Wspólnot kościelnych w sugestywnej
60 I,7 | nieustającego dziękczynienia i wytrwałego naśladowania.~
61 I,8 | świadectwo wiary, wyznać grzechy i uzyskać zbawcze miłosierdzie.
62 I,8 | złożoną z radości, lęków i cierpień; historię, w którą
63 I,8 | w którą wszedł Chrystus i która w dialogu z Nim odnajdywała
64 I,8 | pośród prześladowań świata i pociech Bożych».5 Naszym
65 I,8 | tajemnicze działanie Boga i wielbiąc Jego miłość, która
66 I,9 | próbę siły organizatorów i animatorów, zarówno kościelnych,
67 I,9 | zarówno kościelnych, jak i świeckich. Pragnę skorzystać
68 I,9 | głębokiej modlitwy, refleksji i komunii, jaką przejawiali
69 I,9 | sposób o pełnym radości i entuzjazmu zgromadzeniu
70 I,9 | oparty na wzajemnej sympatii i na głębokim zrozumieniu.
71 I,9 | placu św. Jana na Lateranie i na placu św. Piotra. Później
72 I,9 | poszukujących sensu życia i prawdziwej przyjaźni. Im
73 I,9 | prawdziwej przyjaźni. Im samym i wszystkim, którzy ich widzieli,
74 I,9 | darem Ducha Bożego dla Rzymu i dla Kościoła. Istnieje pewna
75 I,9 | na wszystkie ich problemy i słabości, z jakimi zmagają
76 I,9 | sekret prawdziwej wolności i głębokiej radości serca?
77 I,9 | najlepszym przyjacielem i zarazem wychowawcą każdej
78 I,9 | odpowiedź na swoje pytania i potrafią przyjąć Jego orędzie,
79 I,9 | orędzie, choć jest trudne i naznaczone przez Krzyż.
80 I,9 | radykalnego wyboru wiary i życia, i wskazałem im porywające
81 I,9 | radykalnego wyboru wiary i życia, i wskazałem im porywające
82 I,10 | miało swoisty charakter i pozostawiło określone przesłanie
83 I,10 | miłosierdzia: ludzie starsi, chorzy i niepełnosprawni, pracownicy
84 I,10 | niepełnosprawni, pracownicy przemysłu i rolnictwa oraz sportowcy,
85 I,10 | oraz sportowcy, artyści i nauczyciele akademiccy,
86 I,10 | nauczyciele akademiccy, biskupi i kapłani oraz osoby konsekrowane,
87 I,10 | osoby konsekrowane, politycy i dziennikarze, a wreszcie
88 I,10 | pracy na wzór św. Józefa i samego Jezusa. Ich jubileusz
89 I,10 | dysproporcji ekonomicznych i socjalnych istniejących
90 I,10 | z zasadami solidarności i z szacunkiem należnym każdej
91 I,10 | światu jako «wiosna rodziny i społeczeństwa». Naprawdę
92 I,10 | świadomość wartości małżeństwa i rodziny.~Do spotkań, które
93 I,10 | cierpienie, ale także skruchę i nadzieję. Dla nich Jubileusz
94 I,10 | teatru, kina, telewizji i muzyki, który z wielką siłą
95 I,10 | przepełniać życie ufnością i miłością.~
96 I,11 | Kongres Eucharystyczny. I tak się też stało! Jeśli
97 I,11 | głęboko eucharystyczny »6 i tak też staraliśmy się go
98 I,12 | Kościołach partykularnych i że to właśnie tam większa
99 I,12 | miejsce, w którym skarby i dary wszystkich poszczególnych
100 I,12 | rzeczy wszystkich narodów i kultur, łączą się harmonijnie
101 I,12 | Prymasa Anglikańskiego i Metropolitę z Ekumenicznego
102 I,12 | przedstawicieli Kościołów i Wspólnot kościelnych z całego
103 I,12 | Patriarchami prawosławnymi i Zwierzchnikami innych Wyznań
104 I,12 | wierni z innych Kościołów i Wspólnot kościelnych uczestniczyli
105 I,12 | przed nami jest nadal trudna i być może długa, ale ożywia
106 I,12 | obecność Zmartwychwstałego i niewyczerpana moc Ducha
107 I,13 | przekazaniu daru Dekalogu i zawarciu pierwszego Przymierza.
108 I,13 | uczcić miejsca narodzin i życia Chrystusa w Betlejem
109 I,13 | życia Chrystusa w Betlejem i w Nazarecie, gdy sprawowałem
110 I,13 | gdzie została ustanowiona, i gdy rozważałem tajemnicę
111 I,13 | nadal bardzo niespokojnych i także w ostatnim okresie
112 I,13 | społeczności izraelskiej i palestyńskiej. Przejmującym
113 I,13 | doświadczeniem braterstwa i pokoju, które chętnie wspominam
114 I,13 | drogich żydom, chrześcijanom i muzułmanom.~
115 I,14 | przywrócić sprawiedliwość i solidarność w relacjach
116 I,14 | na krajach najuboższych i najbardziej zadłużonych.
117 I,14 | osiągnąć niezbędne porozumienie i znaleźć dla tego problemu
118 I,14 | o sytuacji ekonomicznej i życiowej milionów ludzi.~
119 I,15 | jako postać historyczną i jako tajemnicę, i którego
120 I,15 | historyczną i jako tajemnicę, i którego wieloraką obecność
121 I,15 | obecność przeżywamy w Kościele i w świecie, wyznając, że
122 I,15 | On jest sensem historii i światłem na naszej drodze.~
123 I,15 | zakorzenione w kontemplacji i w modlitwie. Żyjemy w epoce
124 I,15 | często staje się gorączkowa i łatwo może się przerodzić
125 I,15 | opierać się tej pokusie i starać się najpierw «być»,
126 I,15 | Marto, Marto, troszczysz się i niepokoisz o wiele, a potrzeba [
127 II,16 | wszystkich epokach dziejów i sprawiać, aby blask Jego
128 II,17 | złożonemu procesowi redakcyjnemu i choć miały służyć przede
129 II,18 | świadectwa (por. Łk 1, 3) i opierać się na dokumentach,
130 II,18 | najwcześniejszych świadectw zaczerpnęli i pod wpływem oświecającego
131 II,18 | który sam stał się «cieślą» i którego powiązania rodzinne
132 II,18 | składają się na systematyczną i szczegółową relację - gdy
133 II,18 | umocniony świadectwem z wysoka i świadomością, że jest «synem
134 II,18 | nauczając o jego zasadach i jego mocy słowami oraz poprzez
135 II,18 | oraz poprzez znaki łaski i miłosierdzia. Ewangelie
136 II,18 | nam, jak przemierza miasta i wioski, prowadząc z sobą
137 II,18 | usługują (por. Łk 8, 2-3), i przyciągając tłumy, które
138 II,18 | tłumy, które Go szukają i idą za Nim, chorych, którzy
139 II,18 | Jego uzdrawiającej mocy, i rozmówców, którzy z różnym
140 II,18 | opisują Jego pusty grób i idą za Nim szlakiem kolejnych
141 II,18 | najpierw pełni wątpliwości i zdumienia, a potem niewymownej
142 II,18 | radości, spotykają Go żywego i jaśniejącego chwałą, otrzymują
143 II,19 | teraz ukazywał im «ręce i bok» (tamże), aby przyjęli
144 II,19 | było oglądać ciało Jezusa i dotykać go, jedynie wiara
145 II,19 | zastanawiali się nad Jego czynami i słowami. Do Jezusa nie można
146 II,19 | kogo uważają Go ludzie, i w odpowiedzi słyszy, że «
147 II,19 | budująca, ale odległa jeszcze - i to jak bardzo - od prawdy.
148 II,20 | Piotr doszedł do tej wiary? I czego żąda się od nas, jeśli
149 II,20 | nie objawiły ci tego ciało i krew, lecz Ojciec mój, który
150 II,20 | 16, 17). Wyrażenie «ciało i krew» oznacza człowieka
151 II,20 | krew» oznacza człowieka i zwyczajną drogę poznania.
152 II,20 | doświadczenie milczenia i modlitwy stwarza odpowiednie
153 II,20 | na którym może dojrzeć i rozwinąć się bardziej prawdziwe,
154 II,20 | bardziej prawdziwe, adekwatne i spójne poznanie tajemnicy,
155 II,20 | A Słowo stało się ciałem i zamieszkało wśród nas. I
156 II,20 | i zamieszkało wśród nas. I ogladaliśmy Jego chwałę,
157 II,20 | otrzymuje od Ojca, pełen łaski i prawdy » (J 1, 14).~
158 II,21 | Głębia tajemnicy~21. Słowo i ciało, chwała Boża i jej
159 II,21 | Słowo i ciało, chwała Boża i jej mieszkanie między ludźmi!
160 II,21 | ludźmi! Właśnie w głębokiej i nierozdzielnej jedności
161 II,21 | nierozdzielne, to natura boska i ludzka. 10~Jesteśmy świadomi
162 II,21 | ograniczoności naszych pojęć i naszych słów. Przytoczona
163 II,21 | wyważoną treść doktrynalną i pozwala nam przybliżyć się
164 II,21 | Jezus jest prawdziwym Bogiem i prawdziwym człowiekiem!
165 II,21 | Podnieś tutaj swój palec i zobacz moje ręce. Podnieś
166 II,21 | moje ręce. Podnieś rękę i włóż [ją] do mego boku» (
167 II,21 | otoczonym pełnią boskiej chwały, i woła bezustannie: «Pan mój
168 II,21 | woła bezustannie: «Pan mój i Bóg mój!» (J 20, 28).~
169 II,21(10)| wyznawać, że jest jeden i ten sam Syn, nasz Pan Jezus
170 II,21(10)| Chrystus, doskonały w Bóstwie i doskonały w człowieczeństwie,
171 II,21(10)| człowieczeństwie, prawdziwy Bóg i prawdziwy człowiek [...].
172 II,21(10)| prawdziwy człowiek [...]. Jeden i ten sam Chrystus Pan, Syn
173 II,21(10)| bez zmiany, bez podziału i bez rozłączenia [...] nie
174 II,21(10)| osobach, ale jest jeden i ten sam Syn, Jednorodzony,
175 II,21(10)| Jednorodzony, Bóg, Słowo i Pan Jezus Chrystus »: DS
176 II,22 | kontekstach historycznych i kulturowych występowała
177 II,22 | wiary Kościoła kluczowe i nieodzowne jest twierdzenie,
178 II,22 | naprawdę «stało się ciałem» i przyjęło wszystkie wymiary
179 II,22 | Go nad wszystko wywyższył i darował Mu imię ponad wszelkie
180 II,22 | kolano istot niebieskich i ziemskich i podziemnych.
181 II,22 | niebieskich i ziemskich i podziemnych. I aby wszelki
182 II,22 | ziemskich i podziemnych. I aby wszelki język wyznał,
183 II,23 | doczekać się wspanialszego i bardziej zdumiewającego
184 II,23 | naprawdę pobłogosławił nam i sprawił, że «Jego oblicze
185 II,23 | jednocześnie, będąc Bogiem i człowiekiem, Chrystus ukazuje
186 II,23 | przekroczyć własne ograniczenia i sprzeczności, zmierzając
187 II,23 | człowiekiem, człowiek może - w Nim i przez Niego - stać się naprawdę
188 II,24 | 11, 27; Łk 10, 22), jak i przede wszystkim ewangelista
189 II,24 | wzrastał «w mądrości, w latach i w łasce» (Łk 2, 52), to
190 II,24 | dlatego Jezus został odrzucony i potępiony: próbowano Go
191 II,24 | J 5, 18). W Getsemani i na Golgocie ludzka świadomość
192 II,24 | próbie. Ale nawet dramat męki i śmierci nie zdoła podważyć
193 II,25 | imieniem wyrażającym czułość i poufałość: «Abba, Ojcze».
194 II,25 | wyobrazić większą udrękę i ciemność bardziej mroczną?
195 II,25 | dlaczego?» skierowane do Ojca i wypowiedziane pierwszymi
196 II,25 | uczuć jednocześnie boleść i ufność. W dalszej części
197 II,26 | na krzyżu, drodzy Bracia i Siostry, nie wyraża zatem
198 II,26 | Siostry, nie wyraża zatem lęku i rozpaczy, ale jest modlitwą
199 II,26 | tylko Jemu dostępne poznanie i doświadczenie Boga nawet
200 II,26 | wyraźnie cały ciężar grzechu i cierpi z jego powodu. Tylko
201 II,26 | Tylko On, który widzi Ojca i w pełni się Nim raduje,
202 II,26 | natury jest źródłem radości i szczęścia, oraz mękę konania
203 II,27 | paradoksalnym połączeniu szczęścia i cierpienia. W Dialogu o
204 II,27 | jednocześnie obecna radość i cierpienie: «Dusza zatem
205 II,27 | zatem pozostaje szczęśliwa i bolejąca: bolejąca z powodu
206 II,27 | szczęśliwa dzięki zjednoczeniu i serdecznej miłości, jaką
207 II,27 | na krzyżu był szcześliwy i cierpiący».13 W ten sam
208 II,27 | jednocześnie szczęśliwego i udręczonego: «Pan nasz w
209 II,27 | oprawców (por. Łk 23, 34) i w ostatniej chwili zwracał
210 II,28 | Tak jak w Wielki Piątek i w Wielką Sobotę, Kościół
211 II,28 | byłoby nasze przepowiadanie i próżna nasza wiara (por.
212 II,28 | Hebrajczyków: «Z głośnym wołaniem i płaczem za dni ciała swego
213 II,28 | zanosił On gorące prośby i błagania do Tego, który
214 II,28 | mógł Go wybawić od śmierci, i został wysłuchany dzięki
215 II,28 | swoje zaparcie się Chrystusa i znów poszedł za Nim, wyznając
216 II,28 | Chrystusa na drodze do Damaszku i został oślepiony Jego blaskiem: «
217 II,28 | Jego obliczu swój skarb i swoją radość. «Dulcis Iesu
218 II,28 | tysiąclecia: On jest «wczoraj i dziś, ten sam także na wieki» (
219 III,29 | Mt 28, 20). Drodzy Bracia i Siostry, to przeświadczenie
220 III,29 | to pytanie pełni ufności i optymizmu, chociaż nie lekceważymy
221 III,29 | zawsze, zawarty w Ewangelii i w żywej Tradycji. Jest on
222 III,29 | którego mamy poznawać, kochać i naśladować, aby żyć w Nim
223 III,29 | w Nim życiem trynitarnym i z Nim przemieniać historię,
224 III,29 | zmienia się mimo upływu czasu i ewolucji kultur, chociaż
225 III,29 | chociaż bierze pod uwagę epokę i kulturę, aby możliwy był
226 III,29 | możliwy był prawdziwy dialog i rzeczywiste porozumienie.
227 III,29 | ale otwiera się szersze i wymagające takiego samego
228 III,29 | wyznaczonych przez uniwersalne i niepodważalne zasady jedyny
229 III,29 | elementy programu - cele i metody pracy, zasady formacji
230 III,29 | metody pracy, zasady formacji i doskonalenia duszpasterzy
231 III,29 | doskonalenia duszpasterzy i ich współpracowników, sposoby
232 III,29 | także w życiu społecznym i kulturze.~Usilnie zachęcam
233 III,29 | Konferencji Episkopatów i Synodów. Czyż nie taki był
234 III,29 | wielorakich kontekstach i w różnych kulturach? Ten
235 III,29 | mogli wspólnie się ubogacić i ustalić kierunki działania -
236 III,30 | ochrzczonego mogło się oczyścić i głęboko odnowić?~Ufam, że
237 III,30 | uwypuklić jej wewnętrzną i istotną dynamikę. Ponowne
238 III,30 | zjednoczonego jednością Ojca i Syna, i Ducha Świętego»,15
239 III,30 | zjednoczonego jednością Ojca i Syna, i Ducha Świętego»,15 musiało
240 III,30 | chrześcijanie jakiegokolwiek stanu i zawodu powołani są do pełni
241 III,30 | życia chrześcijańskiego i do doskonałości miłości».16~
242 III,31 | przypominanie tej podstawowej prawdy i wskazywanie jej jako fundamentu
243 III,31 | zaprogramować świętość? I co może oznaczać to słowo
244 III,31 | wszczepienie w Chrystusa i napełnienie Duchem Świętym,
245 III,31 | się minimalistyczną etyką i powierzchowną religijnością.
246 III,31 | świętości są wielorakie i dostosowane do każdego powołania.
247 III,31 | pozwolił mi beatyfikować i kanonizować w minionych
248 III,31 | życie kościelnej wspólny i chrześcijańskich rodzin
249 III,31 | formami pomocy indywidualnej i grupowej oraz z nowszymi
250 III,31 | udostępnianymi przez stowarzyszenia i ruchy uznane przez Kościół.~
251 III,32 | wytężonej modlitwy indywidualnej i wspólnotowej. Dobrze jednak
252 III,32 | życia chrześcijańskiego i warunkiem wszelkiego autentycznego
253 III,32 | otwiera nas - przez Chrystusa i w Chrystusie - na kontemplację
254 III,32 | liturgii, bo ona jest szczytem i źródłem życia Kościoła, 17
255 III,32 | nieustannie powraca do źródeł i z nich czerpie nowe siły.~
256 III,33 | zaspokojenia tej potrzeby i czynią to czasem w sposób
257 III,33 | Chrystusa, który objawia Ojca i jest Zbawicielem świata,
258 III,33 | zarówno Wschodniego, jak i Zachodniego, potrafi nam
259 III,33 | prawdziwy dialog miłości i doprowadzić do tego, że
260 III,33 | wszelkie poruszenia Ducha i z dziecięcą ufnością zawierzy
261 III,33 | również Ja będę go miłował i objawię mu siebie» (J 14,
262 III,33 | zdecydowanego wysiłku duchowego i wiedzie nieraz przez bolesne
263 III,33 | doktryny św. Jana od Krzyża i św. Teresy z Avilą?~Drodzy
264 III,33 | Teresy z Avilą?~Drodzy Bracia i Siostry, nasze chrześcijańskie
265 III,33 | także na miłość do braci i daje nam zdolność kształtowania
266 III,34 | stopniowo do osłabienia wiary, i w końcu mogliby ulec urokowi «
267 III,34 | uświęcenia każdego dnia i nadania mu właściwego kierunku.~
268 III,34 | rozliczne zajęcia pastoralne i dawanie świadectwa w świecie
269 III,34 | eucharystycznej czy nawet w Jutrzni i Nieszporach, jest może bardziej «
270 III,35 | zmierza działalność Kościoła, i jednocześnie jest źródłem,
271 III,35 | Eucharystii niedzielnej i do samej niedzieli, przeżywanej
272 III,35 | dzień zmartwychwstałego Pana i daru Ducha Świętego, prawdziwa
273 III,35 | przyniósł Apostołom dar pokoju i Ducha Świetego (por. J 20,
274 III,35 | centrum tajemnicy czasu i zapowiedzią ostatniego dnia,
275 III,35 | Chrystusa, «Króla królów i Pana panów» (por. Ap 19,
276 III,35 | panów» (por. Ap 19, 16) i właśnie dlatego sprawując
277 III,36 | element prawdziwie świadomego i spójnego życia chrześcijańskiego.
278 III,36 | przenikaniem się kultur i religii, także w krajach
279 III,36 | tożsamości, często w osamotnieniu i wbrew trudnościom. Jedną
280 III,36 | Bożej wokół stołu Słowa i Chleba życia, w naturalny
281 III,36 | którym nieustannie głosi się i kultywuje komunię. Właśnie
282 III,37 | która potrafi przekonująco i skutecznie zachęcać do praktyki
283 III,37 | nam swoje miłosierne serce i w pełni jedna nas ze sobą.
284 III,37 | otrzymania przebaczenia i odpuszczenia grzechów ciężkich,
285 III,37 | starali się przedstawiać go i ukazywać jego wartość z
286 III,37 | ufnością, bardziej twórczo i konsekwentnie. Drodzy Bracia
287 III,37 | dobrze zna serce człowieka i jest Panem historii.~
288 III,38 | na modlitwę indywidualną i wspólnotową, to zastosujemy
289 III,38 | naszej zdolności działania i planowania. To prawda, że
290 III,38 | zasoby naszej inteligencji i zdolności działania. Biada
291 III,38 | pierwszeństwie Chrystusa i - przez odniesienie do Niego -
292 III,38 | pierwszenstwie życia wewnętrznego i świętości. Kiedy ta zasada
293 III,38 | Całą noc pracowaliśmy i niceśmy nie ułowili» (Łk
294 III,38 | potrzebna jest wiara, modlitwa i dialog z Bogiem, aby serce
295 III,39 | pierwszenstwa świętości i modlitwy nie można urzeczywistnić
296 III,39 | praktyce wytrwałego słuchania i wnikliwego odczytywania
297 III,39 | dziś do niego jednostki i wspólnoty. Również wielu
298 III,39 | opracowań teologicznych i biblijnych. Przede wszystkim
299 III,39 | samo dzieło ewangelizacji i katechezy czerpie żywotne
300 III,39 | Bożym. Należy ją umacniać i pogłębiać, drodzy Bracia
301 III,39 | pogłębiać, drodzy Bracia i Siostry, także poprzez rozpowszechnianie
302 III,39 | spotkaniem, zgodnie z wiekową i nadal aktualną tradycją
303 III,40 | staje się coraz trudniejsza i bardziej zróżnicowana w
304 III,40 | oraz powstawaniem nowych i zmiennych współzależności
305 III,40 | współzależności między narodami i kulturami. Wielokrotnie
306 III,40 | ewangelizacji. Ponawiam je i teraz, pragnąc przede wszystkim
307 III,40 | sobie pierwotną gorliwość i pozwolić, aby udzielił się
308 III,40 | codzienne zadanie wspólnot i grup chrześcijańskich. Winno
309 III,40 | przekreślone, lecz oczyszczone i w pełni rozwinięte.~Chrześcijaństwo
310 III,40 | Pozostając w pełni sobą i dochowując bezwarunkowej
311 III,40 | wierności orędziu ewangelicznemu i kościelnej tradycji, będzie
312 III,40 | także oblicze różnych kultur i narodów, w których zostanie
313 III,40 | których zostanie przyjęte i zapuści korzenie. Pięknem
314 III,40 | dorosłych, do rodzin, do młodych i do dzieci, nie ukrywając
315 III,40 | każdego, do jego wrażliwości i języka, na wzór Pawła, który
316 III,40 | świadectwo wielkoduszności i gotowości do służby. Musimy
317 III,41 | prowadzonej z ufnością i z twórczą inicjatywą - niech
318 III,41 | będzie dla nas oparciem i drogowskazem świetlany przykład
319 III,41 | się tak również w stuleciu i w tysiącleciu, które rozpoczynamy?
320 III,41 | mimo wrogości otoczenia i prześladowań, składając
321 III,41 | przykładem wskazali nam i niejako przetarli drogę
322 IV,42 | J 13, 35). Drodzy Bracia i Siostry, jeżeli naprawdę
323 IV,42 | należy podjąć zdecydowane i planowe działania na płaszczyźnie
324 IV,42 | płaszczyźnie Kościoła powszechnego i Kościołów partykularnych:
325 IV,42 | będąca ucieleśnieniem i objawieniem samej istoty
326 IV,42 | Kościoła. Komunia jest owocem i objawieniem owej miłości,
327 IV,42 | stali się «jednym duchem i jednym sercem» (por. Dz
328 IV,42 | sakrament», czyli jako «znak i narzędzie wewnętrznego zjednoczenia
329 IV,42 | wewnętrznego zjednoczenia z Bogiem i jedności całego rodzaju
330 IV,42 | gdybyśmy mówili językami ludzi i aniołów i posiadali wiarę,
331 IV,42 | językami ludzi i aniołów i posiadali wiarę, która «
332 IV,42 | Zrozumiałam, że Kościół ma Serce i że to Serce płonie Miłością.
333 IV,43 | 43. Czynić Kościół domem i szkołą komunii: oto wielkie
334 IV,43 | kształtuje się człowiek i chrześcijanin, gdzie formują
335 IV,43 | szafarze ołtarza, duszpasterze i osoby konsekrowane, gdzie
336 IV,43 | gdzie powstają rodziny i wspólnoty. Duchowość komunii
337 IV,43 | która zamieszkuje w nas i której blask należy dostrzegać
338 IV,43 | pozwala dzielić jego radości i cierpienia, odgadywać jego
339 IV,43 | odgadywać jego pragnienia i zaspokajać jego potrzeby,
340 IV,43 | ofiarować mu prawdziwą i głęboką przyjaźń. Duchowość
341 IV,43 | pozytywne, a co należy przyjąć i cenić jako dar Boży: dar
342 IV,43 | brzemion» (por. Ga 6, 2) i odrzucania pokus egoizmu,
343 IV,43 | sposobami jej wyrażania i rozwijania.~
344 IV,44 | szczególnych starań, aby rozwijać i należycie wykorzystywać
345 IV,44 | wykorzystywać te rzeczywistości i środki, które wedle doniosłych
346 IV,44 | Watykańskiego II służą umocnieniu i zabezpieczeniu komunii.
347 IV,44 | jakimi są posługa Piotrowa i - ściśle z nią związana -
348 IV,44 | kolegialność biskupów. Fundamentem i uzasadnieniem tych poszczególnych
349 IV,44 | dzisiaj, gdy trzeba szybko i skutecznie rozwiązywać problemy,
350 IV,45 | komunii należy kultywować i poszerzać każdego dnia i
351 IV,45 | i poszerzać każdego dnia i na wszystkich płaszczyznach
352 IV,45 | między biskupami, kapłanami i diakonami, między duszpasterzami
353 IV,45 | Bożym, między duchowieństwem i zakonnikami, między stowarzyszeniami
354 IV,45 | między stowarzyszeniami i ruchami kościelnymi. W tym
355 IV,45 | takie jak Rady kapłańskie i duszpasterskie. Jak wiadomo,
356 IV,45 | oddziaływania. Teologia i duchowość komunii pobudzają
357 IV,45 | pobudzają bowiem pasterzy i wiernych do uważnego słuchania
358 IV,45 | słuchania siebie nawzajem i z jednej strony jednoczą
359 IV,45(29)| Kongr. ds. Duchowieństwa i inne, Instr. międzydykasterialna
360 IV,45 | zabezpiecza przed pokusą samowoli i bezpodstawnymi żądaniami,
361 IV,45 | zalecając postawę zaufania i otwartości, która respektuje
362 IV,45 | respektuje w pełni godność i odpowiedzialność każdego
363 IV,46 | wszystkich ochrzczonych i bierzmowanych do uświadomienia
364 IV,46 | powołania do kapłaństwa i do szczególnej konsekracji,
365 IV,46 | wyjałowienia przez konsumpcjonizm i laicyzację. Należy koniecznie
366 IV,46 | koniecznie tworzyć rozległe i rozbudowane duszpasterstwo
367 IV,46 | ośrodków wychowawczych i rodzin, pobudzając do głębszej
368 IV,46 | całkowitego oddania siebie i swoich sił sprawie Królestwa
369 IV,46 | zajmując się sprawami świeckimi i kierując nimi po myśli Bożej»,32
370 IV,46 | całego Ludu Bożego w Kościele i w świecie (...) przez swą
371 IV,46 | zarówno tradycyjnych, jak i nowszych ruchów kościelnych,
372 IV,46 | która jest darem Bożym i przejawem prawdziwej «wiosny
373 IV,46 | konieczne, aby stowarzyszenia i ruchy, zarówno w Kościele
374 IV,46 | Kościele powszechnym, jak i w Kościołach partykularnych,
375 IV,46 | harmonii ze wspólnotą kościelną i okazywały posłuszeństwo
376 IV,46 | napomnienie Apostoła, wymagające i stanowcze: «Ducha nie gaście,
377 IV,47 | gdy obserwujemy rozległy i głęboki kryzys tej podstawowej
378 IV,47 | kobietą - więź wzajemna i całkowita, jedyna i nierozerwalna -
379 IV,47 | wzajemna i całkowita, jedyna i nierozerwalna - jest zgodna
380 IV,47 | jest ona rozpowszechniona i czasem agresywna. Należy
381 IV,47 | działalności kościelnej i społecznej w obronie własnych
382 IV,48 | znaki, prawdziwie prorocze i wzruszające, ale droga przed
383 IV,48 | Mnie, a Ja w Tobie, aby i oni stanowili w Nas jedno» (
384 IV,48 | jest zarazem objawieniem i prośbą. Objawia nam jedność
385 IV,48 | licznych elementach uświecenia i prawdy, jakie znaleźć można
386 IV,48 | również w innych Kościołach i Wspólnotach kościelnych;
387 IV,48 | dar winien być przyjmowany i nieustannie pogłębiany.
388 IV,48 | nas wiążącym poleceniem i jednocześnie siłą, która
389 IV,48 | przezwyciężać nasze lenistwo i ciasnotę serca. Właśnie
390 IV,48 | doczesnej ustanowić pełną i widzialną komunię wszystkich
391 IV,48 | przynagla chrześcijan Wschodu i Zachodu, aby szli razem
392 IV,48 | akceptując się wzajemnie i wspomagając jako członki
393 IV,48 | dialog ekumeniczny z braćmi i siostrami ze Wspólnoty Anglikańskiej
394 IV,48 | Wspólnoty Anglikańskiej i ze Wspólnot kościelnych
395 IV,48 | zagadnień chrześcijańskiej wiary i moralności, współpraca na
396 IV,48 | głosem: «Oto jak dobrze i jak miło, gdy bracia mieszkają
397 IV,49 | podejmowania dzieł czynnej i konkretnej miłości wobec
398 IV,49 | działalności kościelnej i treść programów duszpasterskich.
399 IV,49 | Rozpoczynający się wiek i tysiąclecie będą świadkami -
400 IV,49 | Boga, o Jego opatrzności i miłosierdziu i w pewien
401 IV,49 | opatrzności i miłosierdziu i w pewien sposób nadal rozsiewamy
402 IV,49 | wszelkimi potrzebami duchowymi i materialnymi.~
403 IV,50 | rozwój gospodarczy, kulturowy i techniczny, który niewielu
404 IV,50 | dotykające często także środowisk i grup ludzi materialnie zasobnych,
405 IV,50 | opuszczenie w starości i chorobie, degradacja lub
406 IV,50 | przejawem będzie nie tyle i nie tylko skuteczność pomocy,
407 IV,50 | nie stałby się największą i najbardziej skuteczną formą
408 IV,50 | dokonującej się przez miłosierdzie i świadectwo chrześcijańskiego
409 IV,50 | pozostać nie zrozumiane i utonąć w powodzi słów, którymi
410 IV,50 | w powodzi słów, którymi i tak jesteśmy nieustannie
411 IV,51 | planety stają się niegościnne i nieprzyjazne człowiekowi?
412 IV,51 | człowiekowi każe nam wołać w porę i nie w porę, że kto wykorzystuje
413 IV,51 | wartościowania ludzkiego życia i do podeptania godności właściwej
414 IV,51 | zwłaszcza w tych delikatnych i kontrowersyjnych dziedzinach,
415 IV,51 | wiary, ale interpretuje i chroni wartości zakorzenione
416 IV,51 | kulturze, polityce, gospodarce i rodzinie, aby wszędzie były
417 IV,51 | których zależy los człowieka i przyszłość cywilizacji.~
418 IV,52 | respektujący jej autonomię i kompetencje, zgodnie z zaleceniami
419 IV,52 | społeczną w świetle Ewangelii i przez swoje coraz bardziej
420 IV,52 | coraz bardziej konkretne i organiczne wypowiedzi przyczyniać
421 IV,52 | ponadto z logiką Wcielenia i ostatecznie nawet z chrześcijańską
422 IV,52 | człowieka od budowania świata i nie zachęca go do zaniedbywania
423 IV,53 | właśnie sens miłosierdzia i działalności na rzecz postępu
424 IV,53 | stanowiłoby w pewien sposób owoc i pieczęć jubileuszowego miłosierdzia.
425 IV,53 | przewodzi w miłości »,37 i składał swoje ofiary Piotrowi.
426 IV,53 | który ma pozostać owocem i żywą pamiątką komunii, jakiej
427 IV,53(37)| Rzymian, Pref., Wyd. Funk, I, s. 252. ~
428 IV,54 | Dialog i misja~54. Nowe stulecie
429 IV,54 | misja~54. Nowe stulecie i nowe tysiąclecie rozpoczynają
430 IV,54 | Naszym zadaniem, porywającym i trudnym, jest być Jego «
431 IV,54 | nasze życie traci blask i pełne jest cieni. Możemy
432 IV,54 | staniemy w świetle Chrystusa i będziemy umieli otworzyć
433 IV,55 | nawiązywać otwarte relacje i dialog z przedstawicielami
434 IV,55 | posuniętego pluralizmu kulturowego i religijnego, jakiego można
435 IV,55 | trwałe fundamenty pokoju i oddalić złowieszcze widmo
436 IV,55 | naprawdę jest - imieniem pokoju i wezwaniem do pokoju.~
437 IV,56 | przeznaczony jest dla wszystkich i który trzeba wszystkim proponować,
438 IV,56 | która napełnia nas radością, i nowiną, którą mamy obowiązek
439 IV,56 | Chrystusie, który jest «drogą i prawdą, i życiem» (J 14,
440 IV,56 | który jest «drogą i prawdą, i życiem» (J 14, 6), ludzie
441 IV,56 | jej niezliczonych wymiarów i implikacji dla życia i dziejów
442 IV,56 | wymiarów i implikacji dla życia i dziejów człowieka, licząc
443 IV,56 | z filozofiami, kulturami i religiami. Nierzadko Duch
444 IV,56 | właśnie postawy pokornego i ufnego otwarcia nie przyjmował
445 IV,56(40)| Dialogu Międzyreligijnego i Kongr. Ds. Ewangelizacji
446 IV,56(40)| Instr. o głoszeniu Ewangelii i dialogu międzyreligijnym
447 IV,56 | Kościół poddaje je starannemu i wnikliwemu rozeznaniu, aby
448 IV,56 | wiele «otrzymał od historii i ewolucji rodzaju ludzkiego».43
449 IV,56 | Taką postawę otwartości i zarazem uważnego rozeznania
450 IV,56 | wiernie za jego nauczaniem i wyznaczonym przez niego
451 IV,57 | kryje się, drodzy Bracia i Siostry, we wskazaniach,
452 IV,57 | należycie odczytywane, poznawane i przyswajane jako miarodajne
453 IV,57 | przyswajane jako miarodajne i normatywne teksty Magisterium,
454 Zak,58 | Chrystus, którego kontemplujemy i miłujemy, znów wzywa nas,
455 Zak,58 | wyruszyli w drogę: «Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody,
456 Zak,58 | udzielając im chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego» (
457 Zak,58 | chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego» (Mt 28,
458 Zak,58 | którymi idzie każdy z nas i każdy z naszych Kościołów,
459 Zak,58 | eucharystycznego Chleba i Słowa życia. W każdą niedzielę
460 Zak,58 | ożywiający dar Ducha Świętego i wprowadzić ich w wielką
461 Zak,58 | latach przedstawiałem Ją i przyzywałem jako «Gwiazdę
462 Zak,58 | Gwiazdę nowej ewangelizacji». I dzisiaj wskazuję na Nią
463 Zak,58 | jako promienną Jutrzenkę i niezawodną Przewodniczkę
464 Zak,58 | samego Jezusa (por. J 19, 26) i wyrażając Jej synowskie
465 Zak,59 | 59. Drodzy Bracia i Siostry! Symboliczne Drzwi
466 Zak,59 | przyłącza się do nas w drodze i pozwala się rozpoznać -
467 Zak,59 | gotowych rozpoznać Jego oblicze i spieszyć do braci, aby nieść
468 Zak,59 | z Nazaretu, Syna Bożego i Odkupiciela Człowieka.~Gdy
469 Zak,59 | Jubileusz dobiega końca i otwiera przed nami przyszłość
470 Zak,59 | Duchu Świętym hymn chwały i dziękczynienia całego Kościoła.~
|