1-napot | narod-swiec | swiet-zywe
bold = Main text
Rozdzial grey = Comment text
501 5 | nowej liturgii w języku narodowym, czyli po łacinie, a więc
502 5 | Chrystusa, by "ewangelizować narody" (por. Mt 28,19), musi w
503 2 | absolutnych, co z kolei naruszyło sakralną prawomocność ancien
504 1 | Glempa, później zaś próby narzucenia przez polską hierarchię
505 6 | przez synod w Arles (314), a następnie sobór ekumeniczny w Konstantynopolu (
506 2 | régime’u i doprowadziło nasze społeczeństwa do państwa
507 3 | obiektywnego porządku prawa naturalnego. Oczywiście prawa te rozpoznawane
508 1 | ostatnia jest zła w porządku naturalnym, ile dlatego, iż przywłaszcza
509 6 | istocie stanowiła "drugą naturę", zastępującą tę pierwszą,
510 3 | prawdy i dobra, tkwiących w naturze bytów, a zwłaszcza tego
511 1 | pszenicy. W wierności temu nauczaniu Chrystusa papież Jan Paweł
512 5 | odpowiada temu, co Michnik nazywa stanowiskiem "juliańskim"
513 5 | rywale Hipolita paradoksalnie nazywają "mszą od zawsze". Hipolit
514 3 | demokratyzmu" bez miary ni granic, oderwanego od fundamentalnych
515 6 | Polemiczny geniusz Pascala, niefortunnie oddany w służbę tej złej
516 6 | uważali za kompromitację niegodną chrześcijaństwa. W ich oczach
517 2 | tych, którzy uważają się za niegodnych uczty mesjańskiej. Nie przez
518 6 | rzeczywiście nie powraca do niej nie tylko faktycznie, ale
519 5 | prześladowań, jak świadczą o tym niektóre relacje o męczeństwie, na
520 1 | okazywane zwłaszcza w niektórych stuleciach - na stosowanie
521 3 | subiektywności, w sposób niezależny i nieodpowiedzialny. Oto co Kościół winien nieustannie
522 3 | sumieniu, a nie zależnie od nieodpowiedzialnych opinii.~To na tym polega "
523 6 | Unigenitus (1713), która nieodwołalnie go potępiała.~Podobną sekciarską
524 1 | moralnej i religijnej, będącej nieodzownym warunkiem wzrostu pszenicy.
525 1 | hierarchię wolnemu społeczeństwu niepopularnej kurateli klerykalnej, co
526 6 | symetrycznych formach tego samego, nieprzejednanego "integryzmu". Jansenizm
527 6 | Od nieprzejednania do sekciarstwa~Podobnie
528 4 | kryjącą się za najbardziej nieprzejednanymi oskarżeniami o błędy, tolerowane
529 4 | głęboki, czasem niewątpliwie nieprzezwyciężony. Dziś jest to przypadek
530 5 | tolerancji politycznej przez niesakralne państwo, to przede wszystkim
531 3 | sprawiedliwe, od tego, co niesłuszne. Kościół, stanowiąc żywe
532 4 | motywację, świadomie lub nieświadomie kryjącą się za najbardziej
533 1 | prawdy metod nacechowanych nietolerancją, a nawet przemocą" (Tertio
534 6 | zastępującą tę pierwszą, światową, nieuleczalnie zepsutą przez grzech. Polemiczny
535 2 | Chrystusa" w społeczeństwie. Nieustanne konflikty między tymi dwiema
536 3 | nieodpowiedzialny. Oto co Kościół winien nieustannie przypominać osobom, które
537 7 | przez sam Kościół, który za nieuzasadnione uważa świeckie roszczenie,
538 5 | okoliczności, w połączeniu z niewątpliwym złagodzeniem kanonicznej
539 6 | Cyprian głosił, że jest nieważny i ponownie chrzcił heretyków,
540 4 | tolerować przez długi czas: niewolnictwo, tortury, handel niewolnikami
541 4 | niewolnictwo, tortury, handel niewolnikami itp. Te czyny i im podobne,
542 5 | akceptującego związek obywatela z niewolnikiem - wszystko to sprawiło,
543 3 | subiektywności, w sposób niezależny i nieodpowiedzialny. Oto
544 3 | powinno dostrzegać etyczną niezawisłość tego najwyższego dobra,
545 6 | jego zwolenników uznani za niezdolnych do ważnego udzielania sakramentów.
546 2 | 14, 23), interpretowanego niezgodnie z duchem ewangelicznym,
547 6 | ultramontańskie, charakteryzujące prąd niezłomnego katolicyzmu w XIX wieku,
548 6 | Kompromis, jaki działania te niosły wobec społeczeństwa i państwa,
549 2 | Bożym (rozdział XX, 7 i nn.) utożsamia "millenium"
550 1 | władzy dawnej komunistycznej nomenklatury, obnoszącej się ze swym
551 3 | demokratycznemu" (68-70), aż do non possumus, sprzeciwu sumienia
552 5 | stąd pierwsze katakumby, noszące jego imię), zawsze chronionej
553 3 | duch demokratyczny" jako nowa ideologia, szerząca pewnego
554 6 | Rzymski kapłan i teolog Nowacjan zbuntował się przeciwko
555 6 | 250-251). Wzbudziło to nowe fale sekciarskiego rygoryzmu.
556 1 | społeczeństwie, pod rządami nowego państwa demokratycznego,
557 5 | języku greckim na rzecz nowej liturgii w języku narodowym,
558 5 | prowokowania władzy rzymskiej przez obalanie posągów i ołtarzy oficjalnych
559 1 | roku 1981 stan wojenny, obawiał się, by polska hierarchia
560 1 | 27), już jest "tajemniczo obecne w Kościele" (Lumen gentium,
561 4 | roztropnie przyjętą miarą, wobec obecnej w społeczeństwie cząstki
562 7 | się pokusie sekciarskiej~Obecnie postawa "konstantyńska"
563 3 | rodziny jako zależnych od obiektywnego porządku prawa naturalnego.
564 6 | wobec świata. Trucizna ta objawi swoje skutki, na prawicy
565 3 | Kościół świadczy na mocy objawienia. Według niego osobowe sumienie
566 3 | Kościół odsłania poprzez objawienie. W mierze, w jakiej w systemie
567 1 | komunistycznej nomenklatury, obnoszącej się ze swym prestiżem świeckości -
568 3 | Według niego osobowe sumienie obowiązane jest poszukiwać prawdy i
569 1 | stuleciach - na stosowanie w obronie prawdy metod nacechowanych
570 3 | przekształcając poprzez nie obyczaje społeczne, i w konsekwencji
571 4 | szczególnie do tych złych obyczajów społecznych, co do których
572 5 | małżeństwa akceptującego związek obywatela z niewolnikiem - wszystko
573 3 | elektorat złożony ze wszystkich obywateli, Kościół powinien czynić
574 3 | stanowiących społeczeństwo obywatelskie. W ten sposób przypomina
575 1 | Kościoła w społeczeństwie obywatelskim jest równie stary jak on
576 3 | których wszystkie mają prawo obywatelstwa w demokracji. Alain Besançon
577 6 | niegodną chrześcijaństwa. W ich oczach łaska w istocie stanowiła "
578 1 | wobec eschatologicznego oczekiwania na przyjście Królestwa Bożego;
579 3 | porządku prawa naturalnego. Oczywiście prawa te rozpoznawane są
580 6 | geniusz Pascala, niefortunnie oddany w służbę tej złej sprawie,
581 4 | moralnego, a zakres jego oddziaływania węższy" (71). I dalej pod
582 3 | w ostatecznej instancji oddziela to, co sprawiedliwe, od
583 3 | demokratyzmu" bez miary ni granic, oderwanego od fundamentalnych praw
584 7 | istocie Kościoła, który nie ma odgrywać roli jakiegoś "posągu komandora",
585 5 | przeciw chrześcijanom o odium humani generis. Znamy istotnie
586 5 | okrutnie prześladowała księży odmawiających przysięgi na konstytucję,
587 6 | imię "Kościoła męczenników" odmówiły pójścia na kompromis i uznania
588 6 | zresztą po jansenizmie, odnajdujemy w schizmie małych Kościołów
589 5 | Ta możliwa inna postawa odpowiada temu, co Michnik nazywa
590 3 | stosowane przez wolne i odpowiedzialne sumienie osobowe człowieka,
591 7 | chodzi o ludzi uczciwych i odpowiedzialnych, winni czynić wszystko,
592 5 | pokuty, pozwalającym na odpuszczenie grzechów ciężkich, dotąd
593 6 | wiekach XI-XIII kataryzm, odrodzenie się nigdy całkowicie nie
594 6 | katolickich środowiskach, które odrzucą potępienie w roku 1926 Action
595 6 | konsekwencji janseniści odrzucali, jako liberalistyczne zepsucie,
596 7 | czują się oni społecznie odrzuceni na skutek karykaturalnego
597 6 | cesarza Konstantyna (316), odrzucili oni episkopat katolicki,
598 1 | juliańskim", skoro społeczeństwo odrzuciło szantaż "wszystko albo nic",
599 3 | którego ostateczny cel Kościół odsłania poprzez objawienie. W mierze,
600 6 | Deklaracji o wolności religijnej. Odtąd Kościół rzeczywiście nie
601 2 | Augustyn usprawiedliwiał odwoływanie się przez Kościół do "świeckiego
602 6 | juliańskiego" stanowiska, odziedziczonego zresztą po jansenizmie,
603 5 | obalanie posągów i ołtarzy oficjalnych bóstw w poszukiwaniu męczeństwa
604 2 | który u progu XIV stulecia ogłasza sekularyzację władzy politycznej.~
605 7 | tamtej strony nie podsycano ognia przez wysuwanie ekstremistycznych
606 4 | wobec zamachów na życie i w ogóle działań przeciwnych moralności
607 4 | polityczna zawsze będzie musiała okazywać, zgodnie z roztropnie przyjętą
608 1 | skuruchy, jest przyzwolenie - okazywane zwłaszcza w niektórych stuleciach -
609 5 | politycznego wykorzystywania okoliczności, w połączeniu z niewątpliwym
610 5 | w Kościele. Ten ostatni określa siebie jako ostateczną społeczną
611 5 | chrześcijaństwa, które w ciągu długich okresów było w pełni tolerowane,
612 5 | republikę, która za dyrektoriatu okrutnie prześladowała księży odmawiających
613 7 | by móc ich potem łatwiej okrzyknąć sektą. Od nich zależy, czy
614 5 | przez obalanie posągów i ołtarzy oficjalnych bóstw w poszukiwaniu
615 1 | przyjście Królestwa Bożego; ono jednakże, jeszcze przed
616 2 | Postawa "konstantyńska" opiera się na cichej umowie: Kościół
617 5 | zbawienia świata według sposobu opisanego w przypowieści o kąkolu
618 6 | teokratyczne, będą stawać w opozycji do siebie w innych momentach
619 7 | kozaków i Ducha Świętego", opuściwszy miasto ludzi. Jeśli chodzi
620 3 | choć nigdy nie daje się osiągnąć w stopniu doskonałym w porządku
621 5 | władzy politycznej, którą oskarża o to, że jest wewnętrznie
622 5 | Celsusa czy Marka Aureliusza oskarżenia przeciw chrześcijanom o
623 4 | najbardziej nieprzejednanymi oskarżeniami o błędy, tolerowane przez
624 3 | sfery życia społecznego i osobistego w postaci jakiegoś totalitaryzmu,
625 3 | nieustannie przypominać osobom, które stanowią elektorat,
626 2 | sakralnie usprawiedliwia osobową władzę, przypisując sobie
627 5 | ostatni określa siebie jako ostateczną społeczną ucieczkę w obliczu
628 3 | politycznym; dobra, które w ostatecznej instancji oddziela to, co
629 3 | jakim jest człowiek, którego ostateczny cel Kościół odsłania poprzez
630 1 | jednakże, jeszcze przed ostatecznym przyjściem Chrystusa "z
631 5 | juliańskim" w Kościele. Ten ostatni określa siebie jako ostateczną
632 1 | nie tyle dlatego, że ta ostatnia jest zła w porządku naturalnym,
633 6 | mało mężną postawą podczas ostatniego wielkiego prześladowania (
634 5 | Kaliksta. Wytaczał temu ostatniemu rozmaite procesy o herezję
635 3 | tworzą, były najbardziej oświecone, zarówno w wierze, jak i
636 3 | o jakiej świadczy pośród otaczających go opinii, z których wszystkie
637 3 | niezależny i nieodpowiedzialny. Oto co Kościół winien nieustannie
638 5 | kanonu rzymskiego, jaki ówcześni rywale Hipolita paradoksalnie
639 7 | liberalnemu i demokratycznemu, oznaczałoby zapomnienie o samej istocie
640 2 | ustanowienia "królewskiego panowania Chrystusa" w społeczeństwie.
641 7 | bezpośredniej kontroli Kościoła nad państwem władza Kościoła nad nim
642 2 | ten sam święty Augustyn w Państwie Bożym (rozdział XX, 7 i
643 4 | numerem: "Chociaż władza państwowa może niekiedy powstrzymać
644 3 | pośredni wpływ na ustawodawstwo państwowe. Wymaga to Kościoła dość
645 5 | uwagę rzeczywistość ich państwowości. Bez tego groziłoby mu przekształcenie
646 6 | było w III stuleciu, gdy papieże i biskupi przyjmowali powtórnie
647 5 | kopalniach na Sardynii wraz z papieżem świętym Poncjanem. Pojednał
648 4 | z Akwinu, podjęta przez papieży Leona XIII i Piusa XII.
649 5 | ówcześni rywale Hipolita paradoksalnie nazywają "mszą od zawsze".
650 5 | ukrył Kościół pod prawnym parasolem instytucji cmentarnej (stąd
651 3 | prawodawca koniec końców, jako parlament, konstytuuje się na mocy
652 1(1)| Instytut Literacki, Paryż 1977. ~
653 6 | grzech. Polemiczny geniusz Pascala, niefortunnie oddany w służbę
654 5 | deklaracji, jak jego brewe Pastoralis sollicitudo z roku 1796.
655 7 | w sobie, sekciarskiego i pełnego pogardy wobec świata. Dla
656 1 | muszą się pochylić z sercem pełnym skuruchy, jest przyzwolenie -
657 5 | świętej Felicyty czy świętej Perpetuy z Kartaginy. W III wieku
658 5 | z końcem IV wieku przez pewien czas ulegał pokusie manicheizmu.~
659 5 | poszukiwali i znajdowali pewne formy modus vivendi z pogańskim
660 2 | Bonifacego VIII od Filipa Pięknego, który u progu XIV stulecia
661 5 | instytucji cmentarnej (stąd pierwsze katakumby, noszące jego
662 3 | które stanowią elektorat, pierwszego prawodawcę w demokracji.~ ~
663 5 | zasadzie przyjęło - po raz pierwszy tak jednoznacznie, a zarazem
664 4 | zdobyczy". Jan Paweł II pisze w Evangelium vitae: "Nie
665 5 | Divini Redemptoris. Uprzednio Pius VI poszukiwał kompromisu
666 5 | 235) został skazany na pobyt w kopalniach na Sardynii
667 5 | prokreację i społeczeństwo za pochodzące w całości z zasady zła.
668 2 | zasady: "wszelka władza pochodzi od Boga" (por. Rz 13, 1).
669 1 | synowie Kościoła muszą się pochylić z sercem pełnym skuruchy,
670 1 | politycznych i w życiu społecznym poczuł się zepchnięty w sferę prywatności.
671 5 | istotnie spustoszenia, jakie poczyni od III wieku gnostycka sekta
672 6 | wykazali się mało mężną postawą podczas ostatniego wielkiego prześladowania (
673 7 | Nie poddać się pokusie sekciarskiej~
674 1 | zawsze mniej lub bardziej poddana kontestacji przez monarchiczne
675 3 | wierze, jak i rozumie, by móc podejmować decyzje w swoim sumieniu,
676 1 | rzeczywistym wpływem społecznym, podejmował, wykorzystując licytacje
677 5 | pozostawał bez wpływu na często podejmowane przez Celsusa czy Marka
678 4 | świętego Tomasza z Akwinu, podjęta przez papieży Leona XIII
679 1 | Kościół ma być królestwem na podobieństwo zaczynu w cieście, "aż się
680 6 | nieodwołalnie go potępiała.~Podobną sekciarską postawę w myśl "
681 4 | niewolnikami itp. Te czyny i im podobne, równie wewnętrznie złe,
682 6 | nieprzejednania do sekciarstwa~Podobnie było w III stuleciu, gdy
683 7 | jako pośrednia, to znaczy podporządkowana w społeczeństwie rzeczywistemu
684 6 | się ta pokusa, zasilana podskórnym jansenizmem, w katolickich
685 4 | osób przez łamanie ich tak podstawowego prawa, jakim jest prawo
686 7 | tej i z tamtej strony nie podsycano ognia przez wysuwanie ekstremistycznych
687 7 | sekciarskiego i pełnego pogardy wobec świata. Dla katolików
688 6 | Piusa XI drugie Ralliement [pogodzenie się katolików z republiką
689 6 | Ale zobaczymy, jak wciąż pojawia się ta pokusa, zasilana
690 5 | papieżem świętym Poncjanem. Pojednał się z nim przed swoją męczeńską
691 6 | Kościoła męczenników" odmówiły pójścia na kompromis i uznania konkordatu
692 3 | pośredni~W obliczu tej "pokonstantyńskiej" sytuacji Kościół powinien
693 6 | jak wciąż pojawia się ta pokusa, zasilana podskórnym jansenizmem,
694 5 | uwiedzeniu przez tę mroczną pokusę sekciarską. 4 W II wieku
695 5 | kanonicznej dyscypliny sakramentu pokuty, pozwalającym na odpuszczenie
696 5 | wykorzystywania okoliczności, w połączeniu z niewątpliwym złagodzeniem
697 5 | przysięgi na konstytucję, oraz polecał katolikom, by byli jej posłuszni.
698 6 | nieuleczalnie zepsutą przez grzech. Polemiczny geniusz Pascala, niefortunnie
699 5 | poszukiwaniu męczeństwa na sposób Polieukta, czego zabraniali biskupi
700 1 | wykorzystując licytacje polityczne, grę najbardziej radykalnej
701 7 | propozycji w sytuacji, gdy polityczny konsens na tle kryzysu ekonomicznego
702 6 | na południu Francji i w północnych Włoszech staje się prawdziwym
703 6 | juliańskie" w reakcji na położenie kresu postawie "konstantyńskiej"
704 1 | obawy Michnika.~Kościół w Polsce powtórzył w skrócie drogę,
705 1 | wojennego postawa prymasa Polski, kardynała Glempa, później
706 6 | na Zachodzie, tak że na południu Francji i w północnych Włoszech
707 6 | owego compelle intrare przy pomocy świeckiego ramienia.~Kościół "
708 5 | wraz z papieżem świętym Poncjanem. Pojednał się z nim przed
709 5 | apokaliptyczny illuminizm Montana popychał chrześcijan do prowokowania
710 1 | Kościoła "juliańskiego" (przez porównanie z sytuacją z czasów cesarza
711 3 | wykraczania poza właściwy sobie porządek, wchodząc we wszystkie sfery
712 5 | swego zasadniczego zarzutu: porzucenia liturgii tradycyjnej - już
713 5 | rzymskiej przez obalanie posągów i ołtarzy oficjalnych bóstw
714 7 | odgrywać roli jakiegoś "posągu komandora", jak chcieliby
715 3 | jakiej Kościół nie może nie posiadać z samego faktu ewangelizowania
716 5 | polecał katolikom, by byli jej posłuszni. Co do świętego Piusa X,
717 4 | chrześcijańskim świecie czymś pospolitym i napotykały wśród katolickiego
718 2 | porządku politycznym rolę pośrednika, która nie wypływa wprost
719 3 | demokratycznemu" (68-70), aż do non possumus, sprzeciwu sumienia i męczeństwa (
720 3 | społecznego i osobistego w postaci jakiegoś totalitaryzmu,
721 3 | między dwiema możliwymi postawami. Pierwsza polega na zaakceptowaniu
722 1 | istocie jego bytu. Chrystus postawił swoich uczniów wobec eschatologicznego
723 6 | przeciw samemu Rzymowi, posuwając się aż do schizmy po bulli
724 3 | sumienie obowiązane jest poszukiwać prawdy i dobra, tkwiących
725 5 | Redemptoris. Uprzednio Pius VI poszukiwał kompromisu z rewolucją francuską,
726 5 | pełni tolerowane, biskupi poszukiwali i znajdowali pewne formy
727 3 | dobra, które stale jest poszukiwane, choć nigdy nie daje się
728 5 | ołtarzy oficjalnych bóstw w poszukiwaniu męczeństwa na sposób Polieukta,
729 3 | konkret dobro wspólne i poszukuje dobra najwyższego. Poprzez
730 6 | która nieodwołalnie go potępiała.~Podobną sekciarską postawę
731 7 | został posłany, "aby świat potępić, ale po to, by świat został
732 6 | środowiskach, które odrzucą potępienie w roku 1926 Action Française
733 6 | sakramentów. Pomimo sądu, który potępił donatystów na synodzie w
734 6 | miłosierdziu i musiał zostać potępiony przez synod zwołany w Rzymie
735 1 | świeckości - wszystko to potwierdziło obawy Michnika.~Kościół
736 4 | spowodowałoby jeszcze poważniejsze szkody, nigdy jednak nie
737 6 | kontekście reformy XVI wieku, powielać to "juliańskie" stanowisko
738 3 | większości, społeczeństwo powinno dostrzegać etyczną niezawisłość
739 6 | Kościół rzeczywiście nie powraca do niej nie tylko faktycznie,
740 6 | chrzcił heretyków, którzy powracali do Kościoła. Niewątpliwie
741 1 | się w fatalny sposób do powrotu do władzy dawnej komunistycznej
742 4 | państwowa może niekiedy powstrzymać się od zakazania czegoś,
743 6 | papieże i biskupi przyjmowali powtórnie do Kościoła tych chrześcijan,
744 1 | Michnika.~Kościół w Polsce powtórzył w skrócie drogę, jaką przebył
745 3 | pretensje do wykraczania poza właściwy sobie porządek,
746 7 | religijnych"). Z chwilą pozbawienia doktrynalnego uzasadnienia
747 7 | fałszywym dylemacie, tak że pozostałoby im tylko "czekać na kozaków
748 5 | Ten sekciarski prąd nie pozostawał bez wpływu na często podejmowane
749 1 | laickiej części społeczeństwa, pozwalając się jej zamknąć w domenie
750 5 | dyscypliny sakramentu pokuty, pozwalającym na odpuszczenie grzechów
751 4 | wewnętrznie złe, które Kościół pozwalał państwu tolerować przez
752 1 | Upadek ten zwiastował schyłek pozycji "konstantyńskiej", utrzymującej
753 5 | jednoznacznie, a zarazem dogłębnie i praktycznie - magisterium Kościoła na
754 5 | większe trudności ze zgodą na praktykowanie tolerancji politycznej przez
755 3 | żywe przypomnienie tych prawd, pełni w społeczeństwie
756 3 | wcale nie ma przyjąć, że prawda i dobro są jedynie przedmiotem
757 6 | północnych Włoszech staje się prawdziwym Kościołem w Kościele. Mniej
758 4 | nie może uznać, że jest prawem jednostek - nawet jeśli
759 5 | który ukrył Kościół pod prawnym parasolem instytucji cmentarnej (
760 3 | systemie demokratycznym prawodawca koniec końców, jako parlament,
761 3 | stanowią elektorat, pierwszego prawodawcę w demokracji.~ ~
762 4 | demokratyczną, która swojej prawomocności nie czerpie z sakralności,
763 5 | pewnego stopnia, dzięki prawu, zapewniała wspólne dobro
764 1 | obnoszącej się ze swym prestiżem świeckości - wszystko to
765 3 | domaganie się dziś przez pretendenta do tronu dynastycznego praw
766 3 | demokratycznego", który rości sobie pretensje do wykraczania poza właściwy
767 3 | Paweł II, nie powinien on a priori wątpić w zasadę demokratyczną,
768 1 | zakwasi" (por. Mt 13, 33), bez prób stosowania przymusu dla
769 6 | sobie w obrębie tego samego problemu, jakim jest roszczenie teokratyczne,
770 1 | zalążkiem, Kościół jednak nie ma próbować wyrywać go w całości pod
771 1 | kardynała Glempa, później zaś próby narzucenia przez polską
772 5 | temu ostatniemu rozmaite procesy o herezję dla usprawiedliwienia
773 2 | Filipa Pięknego, który u progu XIV stulecia ogłasza sekularyzację
774 5 | świat materialny, ciało, prokreację i społeczeństwo za pochodzące
775 7 | wysuwanie ekstremistycznych propozycji w sytuacji, gdy polityczny
776 2 | Apokalipsy (rozdział 20) po prostu z czasem Kościoła. Zostają
777 3 | rodzaju łagodny totalitaryzm, prowadzi do "demokratyzmu" bez miary
778 5 | popychał chrześcijan do prowokowania władzy rzymskiej przez obalanie
779 3 | domagać - lecz teraz już na próżno - od władzy politycznej,
780 1 | stanu wojennego postawa prymasa Polski, kardynała Glempa,
781 1 | poczuł się zepchnięty w sferę prywatności. Wszystko dzieje się tak,
782 1 | powtórzył w skrócie drogę, jaką przebył na Zachodzie od upadku systemów
783 4 | życie i w ogóle działań przeciwnych moralności w sferze seksu.
784 6 | XVII wieku jansenizm głosił przeciwstawienie Kościoła czystych światu:
785 6 | potem analogiczny problem przeciwstawił sobie papieża świętego Stefana (
786 6 | i Kościół "juliański", przeciwstawne sobie w obrębie tego samego
787 6 | na prawicy i na lewicy, w przeciwstawnych, ale symetrycznych formach
788 1 | Chrystusa papież Jan Paweł II w przeddzień wielkiego jubileuszu Wcielenia
789 5 | niesakralne państwo, to przede wszystkim dlatego, że "duch
790 1 | nadprzyrodzoną. Michnik, w przededniu komunistycznego zamachu,
791 3 | prawda i dobro są jedynie przedmiotem opinii, tylko dlatego, że
792 7 | karykaturalnego i złośliwego przedstawiania opinii publicznej ich wiary
793 3 | Kościół musi zaakceptować przedstawicielską zasadę demokracji w instytucjach
794 4 | ten, jaki dziś hierarchia przejawia wobec zamachów na życie
795 3 | demokracji. Alain Besançon przejrzyście zanalizował wyzwania, jakim
796 6 | stanowi w istocie radykalne przejście na pozycje "juliańskie"
797 3 | politycznych jedynie wtedy, gdy przekłada na konkret dobro wspólne
798 7 | opinii publicznej ich wiary i przekonań moralnych. Przez takie manipulacje
799 7 | że "władza doczesna (...) przekracza swoje granice, jeżeli przypisuje
800 3 | ewangelizuje osoby i rodziny, przekształcając poprzez nie obyczaje społeczne,
801 5 | państwowości. Bez tego groziłoby mu przekształcenie się w sektę, która nie mając
802 3 | totalitaryzmu, łagodnego, lecz przenikającego wszystko.~Zgodnie z tą pierwszą
803 5 | za dyrektoriatu okrutnie prześladowała księży odmawiających przysięgi
804 6 | podczas ostatniego wielkiego prześladowania (303-313), wznieconego przez
805 1 | o kąkolu i pszenicy: na przestrzeni dziejów kąkol moralnego
806 7 | sobie prawo kierowania lub przeszkadzania w wykonywaniu aktów religijnych").
807 4 | politycznym jawią się one jako przewrotne w inny sposób niż te dawniejsze,
808 7 | Przez takie manipulacje przewrotnie spycha się ich na pozycje
809 6 | działania jezuitów na rzecz przeznaczonej dla mas religii barokowej,
810 1 | sobie jakiegoś sposobu na przeżycie pod władzą sowiecką niż
811 1 | kurateli klerykalnej, co przyczyniło się w fatalny sposób do
812 3 | postawą Kościół wcale nie ma przyjąć, że prawda i dobro są jedynie
813 1 | ulegnie pokusie trwałego przyjęcia postawy przeciwnej, lecz
814 5 | niż ta, jaką w zasadzie przyjęło - po raz pierwszy tak jednoznacznie,
815 4 | okazywać, zgodnie z roztropnie przyjętą miarą, wobec obecnej w społeczeństwie
816 6 | stuleciu, gdy papieże i biskupi przyjmowali powtórnie do Kościoła tych
817 1 | eschatologicznego oczekiwania na przyjście Królestwa Bożego; ono jednakże,
818 1 | jeszcze przed ostatecznym przyjściem Chrystusa "z mocą wielką
819 5 | relacje o męczeństwie, na przykład świętej Felicyty czy świętej
820 6 | z republiką francuską - przyp. tłum.], później zaś Sobór
821 5 | cesarstwem. Tak było zwłaszcza w przypadku papieża św. Kaliksta (217-
822 2 | usprawiedliwia osobową władzę, przypisując sobie w porządku politycznym
823 7 | przekracza swoje granice, jeżeli przypisuje sobie prawo kierowania lub
824 3 | Kościół winien nieustannie przypominać osobom, które stanowią elektorat,
825 3 | Kościół, stanowiąc żywe przypomnienie tych prawd, pełni w społeczeństwie
826 5 | prześladowała księży odmawiających przysięgi na konstytucję, oraz polecał
827 2 | wpisany w byt Kościoła, został przysłonięty przez postawę "konstantyńską",
828 5 | jedynie misję głoszenia i przyspieszenia jego apokaliptycznego zatracenia,
829 1 | naturalnym, ile dlatego, iż przywłaszcza sobie bezpośrednią kuratelę
830 6 | przeciwko nim święty Augustyn przywoływał prawo Kościoła "konstantyńskiego"
831 2 | 1). W zamian władza ta przyznaje Kościołowi prawo rozporządzania
832 1 | sercem pełnym skuruchy, jest przyzwolenie - okazywane zwłaszcza w
833 7 | złośliwego przedstawiania opinii publicznej ich wiary i przekonań moralnych.
834 7 | zależy, czy wpadną w tę pułapkę, zastawioną i na lewicy,
835 4 | Nie można nie zadać sobie pytania o tę polityczną motywację,
836 5(4)| mistrzowskie studium ks. R. Minneratha, Les chrétiens
837 1 | domaga się od katolików rachunku sumienia: "Innym bolesnym
838 7 | francuskich. Często nie bez racji czują się oni społecznie
839 1 | hierarchia nie uległa pokusie raczej wypracowania sobie jakiegoś
840 6 | Lefebvre’a stanowi w istocie radykalne przejście na pozycje "juliańskie"
841 6 | głoszone przez Piusa XI drugie Ralliement [pogodzenie się katolików
842 2 | rozporządzania sobą jako "ramieniem świeckim" dla ustanowienia "
843 1 | zbierając chwast, nie wyrwali razem z nim i pszenicy" (Mt 13,
844 6 | na pozycje "juliańskie" w reakcji na położenie kresu postawie "
845 7 | niego zbawiony" (J 3,17). A realny świat, który dziś trzeba
846 5 | Piusa XI z roku 1937 Divini Redemptoris. Uprzednio Pius VI poszukiwał
847 6 | anabaptystów będą, w kontekście reformy XVI wieku, powielać to "
848 5 | świadczą o tym niektóre relacje o męczeństwie, na przykład
849 6 | rzecz przeznaczonej dla mas religii barokowej, tryumfującej
850 1 | swojego autorytetu moralnego i religijnego, ulegnie pokusie trwałego
851 6 | pogodzenie się katolików z republiką francuską - przyp. tłum.],
852 5 | apostołami nakazywali oni, by respektowano władzę cesarską jako tę,
853 1 | kontestacji przez monarchiczne rewindykacje ze strony władzy politycznej.
854 5 | poszukiwał kompromisu z rewolucją francuską, niekiedy za cenę
855 5 | zapoczątkowanej przy końcu rewolucji francuskiej, wraz z konkordatem
856 1 | konstantyńskim", ze względu na reżim komunistyczny, a więc nie
857 5 | z władzą komunistyczną i reżimem sowieckim, a mianowicie
858 3 | ideologia, szerząca pewnego rodzaju łagodny totalitaryzm, prowadzi
859 3 | faktu ewangelizowania osób i rodzin, stanowiących społeczeństwo
860 2 | sobie w porządku politycznym rolę pośrednika, która nie wypływa
861 7 | Kościoła, który nie ma odgrywać roli jakiegoś "posągu komandora",
862 3 | demokratycznego", który rości sobie pretensje do wykraczania
863 1 | kąkol moralnego zła będzie rósł równocześnie z dobrym ziarnem
864 6 | stanowisko całkowitego rozdziału między instytucją kościelną
865 5 | Wytaczał temu ostatniemu rozmaite procesy o herezję dla usprawiedliwienia
866 3 | intelektualnie, by nie dopuścić do rozmycia się prawdy, o jakiej świadczy
867 1 | Kościół tam, gdzie jeszcze rozporządza rzeczywistym wpływem społecznym,
868 2 | przyznaje Kościołowi prawo rozporządzania sobą jako "ramieniem świeckim"
869 3 | naturalnego. Oczywiście prawa te rozpoznawane są i stosowane przez wolne
870 5 | wieku wraz z coraz szerszym rozprzestrzenianiem się chrześcijaństwa, które
871 5 | zapobiegło to szerokiemu rozprzestrzenianiu się wpływów montanistycznych
872 4 | musiała okazywać, zgodnie z roztropnie przyjętą miarą, wobec obecnej
873 3 | zarówno w wierze, jak i rozumie, by móc podejmować decyzje
874 6 | się na modłę sekciarską w ruchu franciszkańskich spirytuałów,
875 6 | Kościół ten, o skłonnościach rygorystycznych, będzie zresztą nadal chrzcił
876 6 | nowe fale sekciarskiego rygoryzmu. Rzymski kapłan i teolog
877 5 | rzymskiego, jaki ówcześni rywale Hipolita paradoksalnie nazywają "
878 1 | katastrofalny. Istniało ryzyko, że Kościół, nie mogąc już
879 2 | pochodzi od Boga" (por. Rz 13, 1). W zamian władza
880 1 | wolnym społeczeństwie, pod rządami nowego państwa demokratycznego,
881 6 | religijnej. Odtąd Kościół rzeczywiście nie powraca do niej nie
882 2 | Kryzys ten wyrażał się w rzeczywistej sekularyzacji władzy politycznej
883 7 | podporządkowana w społeczeństwie rzeczywistemu wpływowi wiary na wolne
884 5 | historii brać pod uwagę rzeczywistość ich państwowości. Bez tego
885 7 | chcieliby lefebvryści. W rzeczywistości, w ślad za swoim Mistrzem,
886 1 | gdzie jeszcze rozporządza rzeczywistym wpływem społecznym, podejmował,
887 5 | że w historii Kościoła Rzym tylko raz, i to wbrew sobie,
888 6 | między Kościołem Afryki a Rzymem. Kościół ten, o skłonnościach
889 6 | królowi i przeciw samemu Rzymowi, posuwając się aż do schizmy
890 5 | zawsze chronionej przez prawo rzymskie. Ten zmysł politycznego
891 5 | chrześcijan do prowokowania władzy rzymskiej przez obalanie posągów i
892 6 | udzielania sakramentów. Pomimo sądu, który potępił donatystów
893 2 | absolutnych, co z kolei naruszyło sakralną prawomocność ancien régime’
894 2 | na cichej umowie: Kościół sakralnie usprawiedliwia osobową władzę,
895 4 | prawomocności nie czerpie z sakralności, jakiej udzielałby jej Kościół?
896 6 | niezdolnych do ważnego udzielania sakramentów. Pomimo sądu, który potępił
897 4 | węższy" (71). I dalej pod tym samym numerem: "Chociaż władza
898 5 | na pobyt w kopalniach na Sardynii wraz z papieżem świętym
899 6 | jako afrykański Kościół schizmatycki w imię swojej godności "
900 5 | starego Tertuliana znajdował schronienie w sekcie montanistów, przeciwstawiając
901 1 | u. Upadek ten zwiastował schyłek pozycji "konstantyńskiej",
902 7 | Nie poddać się pokusie sekciarskiej~Obecnie postawa "konstantyńska"
903 6 | Od nieprzejednania do sekciarstwa~Podobnie było w III stuleciu,
904 6 | analogicznym gallikańskim sekciarstwem. Ale zobaczymy, jak wciąż
905 5 | znajdował schronienie w sekcie montanistów, przeciwstawiając
906 4 | przeciwnych moralności w sferze seksu. Jeśli stęsknionym za augustynizmem
907 5 | mu przekształcenie się w sektę, która nie mając na celu
908 5 | i został biskupem swojej sekty w Rzymie. Później, w czasie
909 2 | progu XIV stulecia ogłasza sekularyzację władzy politycznej.~Postawa "
910 1 | Kościoła muszą się pochylić z sercem pełnym skuruchy, jest przyzwolenie -
911 1 | poczuł się zepchnięty w sferę prywatności. Wszystko dzieje
912 3 | porządek, wchodząc we wszystkie sfery życia społecznego i osobistego
913 4 | przeciwnych moralności w sferze seksu. Jeśli stęsknionym
914 6 | napoleońskiego . Skądinąd tylko silne znamię ultramontańskie,
915 3 | Wymaga to Kościoła dość silnego duchowo i intelektualnie,
916 6 | konkordatu napoleońskiego . Skądinąd tylko silne znamię ultramontańskie,
917 5 | cesarza Maksymina (235) został skazany na pobyt w kopalniach na
918 6 | a Rzymem. Kościół ten, o skłonnościach rygorystycznych, będzie
919 1 | konstantyńskim", ani "juliańskim", skoro społeczeństwo odrzuciło
920 5 | wyraźnie przyjął takie skrajne stanowisko w zetknięciu
921 1 | Kościół w Polsce powtórzył w skrócie drogę, jaką przebył na Zachodzie
922 3 | bronić jej przed jej własnymi skrzywieniami (20), przeciwstawiając się
923 1 | pochylić z sercem pełnym skuruchy, jest przyzwolenie - okazywane
924 7 | społecznie odrzuceni na skutek karykaturalnego i złośliwego
925 6 | Trucizna ta objawi swoje skutki, na prawicy i na lewicy,
926 6 | Pascala, niefortunnie oddany w służbę tej złej sprawie, w sposób
927 5 | nim przed swoją męczeńską śmiercią i jest czczony przez Kościół
928 3 | politycznej, co byłoby równie śmieszne, jak domaganie się dziś
929 2 | Kościołowi prawo rozporządzania sobą jako "ramieniem świeckim"
930 5 | magisterium Kościoła na Soborze Watykańskim II, ze wzlotami
931 4 | prawo do" na zasadzie "socjalnej zdobyczy". Jan Paweł II
932 3 | intelektualnie przeciwstawiając się sofizmatom "ducha demokratycznego",
933 5 | jak jego brewe Pastoralis sollicitudo z roku 1796. Uznał w nim
934 1 | na przeżycie pod władzą sowiecką niż zaangażowania się w
935 5 | komunistyczną i reżimem sowieckim, a mianowicie w encyklice
936 5 | to, że jest wewnętrznie spaczona.~Godne uwagi jest to, że
937 6 | w ruchu franciszkańskich spirytuałów, beginek, begardów i Fraticellich.
938 3 | por. encyklikę Veritatis splendor, 90-94). Istotnie, "duch
939 5 | określa siebie jako ostateczną społeczną ucieczkę w obliczu władzy
940 3 | przekształcając poprzez nie obyczaje społeczne, i w konsekwencji wywiera
941 1 | polega na tym, że od strony społecznej jawi się on jako jedyna
942 7 | bez racji czują się oni społecznie odrzuceni na skutek karykaturalnego
943 4 | do tych złych obyczajów społecznych, co do których moralna świadomość
944 4 | gdyby zostało zabronione - spowodowałoby jeszcze poważniejsze szkody,
945 7 | zadania wywierania przymusu w sprawach religijnych (por. deklarację
946 6 | oddany w służbę tej złej sprawie, w sposób trwały wsączył
947 3 | instancji oddziela to, co sprawiedliwe, od tego, co niesłuszne.
948 5 | niewolnikiem - wszystko to sprawiło, że został on znienawidzony
949 4 | katolickiego duchowieństwa na sprzeciw dużo bardziej dyskretny
950 3 | 70), aż do non possumus, sprzeciwu sumienia i męczeństwa (por.
951 5 | generis. Znamy istotnie spustoszenia, jakie poczyni od III wieku
952 7 | manipulacje przewrotnie spycha się ich na pozycje zamknięcia
953 2 | augustynizmu politycznego i średniowieczne chrześcijaństwo miało tylko
954 6 | jansenizmem, w katolickich środowiskach, które odrzucą potępienie
955 5 | parasolem instytucji cmentarnej (stąd pierwsze katakumby, noszące
956 6 | i w północnych Włoszech staje się prawdziwym Kościołem
957 6 | Świętej.~Afrykański rygoryzm stał się jawnie sekciarski wraz
958 3 | najwyższego dobra, które stale jest poszukiwane, choć nigdy
959 1 | ustanawiającego w roku 1981 stan wojenny, obawiał się, by
960 6 | schizma arcybiskupa Lefebvre’a stanowi w istocie radykalne przejście
961 3 | co niesłuszne. Kościół, stanowiąc żywe przypomnienie tych
962 3 | ewangelizowania osób i rodzin, stanowiących społeczeństwo obywatelskie.
963 6 | ich oczach łaska w istocie stanowiła "drugą naturę", zastępującą
964 4 | jednostek - nawet jeśli stanowiłyby one większość społeczeństwa -
965 6 | postawę w myśl "juliańskiego" stanowiska, odziedziczonego zresztą
966 5 | temu, co Michnik nazywa stanowiskiem "juliańskim" w Kościele.
967 1 | konstantyńska". Dwuznaczna w latach stanu wojennego postawa prymasa
968 5 | nieprzejednany rygoryzm starego Tertuliana znajdował schronienie
969 1 | obywatelskim jest równie stary jak on sam, gdyż tkwi w
970 6 | roszczenie teokratyczne, będą stawać w opozycji do siebie w innych
971 3 | jakim dziś taki Kościół musi stawić czoło.3 . Faktycznie, zajmując
972 6 | przeciwstawił sobie papieża świętego Stefana (254-256) i biskupa Kartaginy
973 4 | moralności w sferze seksu. Jeśli stęsknionym za augustynizmem politycznym
974 5 | jako tę, która do pewnego stopnia, dzięki prawu, zapewniała
975 3 | nie daje się osiągnąć w stopniu doskonałym w porządku politycznym;
976 3 | prawa te rozpoznawane są i stosowane przez wolne i odpowiedzialne
977 1 | por. Mt 13, 33), bez prób stosowania przymusu dla wytępienia
978 1 | niektórych stuleciach - na stosowanie w obronie prawdy metod nacechowanych
979 4 | życia."~Doktryna tolerancji stosuje się szczególnie do tych
980 4 | dyskretny i wyrozumiały w stosunku do władzy politycznej niż
981 5(4)| Por. mistrzowskie studium ks. R. Minneratha, Les chrétiens
982 1 | okazywane zwłaszcza w niektórych stuleciach - na stosowanie w obronie
983 6 | sekciarstwa~Podobnie było w III stuleciu, gdy papieże i biskupi przyjmowali
984 7 | deklarację Dignitatis humanae, stwierdzającą pod numerem 3, że "władza
985 3 | indywidualnej i zbiorowej subiektywności, w sposób niezależny i nieodpowiedzialny.
986 6 | katolicyzmu francuskiego tę subtelną truciznę elitaryzmu duchowego
987 3 | podejmować decyzje w swoim sumieniu, a nie zależnie od nieodpowiedzialnych
988 3 | monarchom, że lud jest "suwerenem" w wyborach politycznych
989 5 | zwłaszcza w przypadku papieża św. Kaliksta (217-222), który
990 5 | herezję dla usprawiedliwienia swego zasadniczego zarzutu: porzucenia
991 7 | najbardziej konsekwentnych w swej wierze katolików francuskich.
992 5 | pośród prześladowań, jak świadczą o tym niektóre relacje o
993 4 | tę polityczną motywację, świadomie lub nieświadomie kryjącą
994 4 | społecznych, co do których moralna świadomość większości została w danej
995 6 | zastępującą tę pierwszą, światową, nieuleczalnie zepsutą przez
996 6 | Kościołowi, uważanemu za zbyt światowy. W konsekwencji janseniści
997 6 | przeciwstawienie Kościoła czystych światu: władzy politycznej w stanie
998 5 | napoleońskiego przez III republikę świecką w roku 1905. W istocie Kościół,
999 7 | za nieuzasadnione uważa świeckie roszczenie, by państwo brało
1000 2 | rozporządzania sobą jako "ramieniem świeckim" dla ustanowienia "królewskiego
1001 1 | obnoszącej się ze swym prestiżem świeckości - wszystko to potwierdziło
|