1-inkul | inna-ogran | ojcie-rzyms | sadu-wyklu | wykor-zywym
bold = Main text
Rozdzial grey = Comment text
1001 5 | jest tej samej istoty co Ojciec, ale jest odeń różny. Mamy
1002 1 | liberalny, zagrażający wierze ojców, sprzyjający moralnemu upadkowi
1003 8 | Dlatego wśród wyrazów oddania Ojcu Świętemu nie przytacza się
1004 5 | spory toczyły się nadal) okazało się, że to właśnie odważne
1005 7 | zwartej gromadzie pod czujnym okiem pasterzy, zaś mniej, żeby
1006 6 | rzucania owymi cegłami w okna innych kultur. 5 ~Łatwo
1007 10 | się w Polsce na rodzime okoliczności. Jest swoistą ironią historii,
1008 8 | żadnych adresów). Trafnie zaś określeni usiłują ową etykietę przykleić
1009 3 | zatem cztery postawy, które określić można kolejno jako: modernistyczna,
1010 5 | rzeczowe. Postawa bowiem tak określona ma wiele wspólnego z dawnym
1011 3 | spowodowanych tym, że w określonych warunkach przeszłości pewnych
1012 Intro | przez intelektualistów i omawianym przez dziennikarzy zainteresowanych
1013 6 | barwą, umiejscowieniem, opakowaniem itd. - usprawiedliwia przypisywanie
1014 9 | Chętnie też wyręcza się Opatrzność i podpowiada Duchowi Świętemu,
1015 5 | reprezentować mogą rygoryści opierający się łagodzonej przez hierarchię
1016 4 | oporze wobec, o służbie opisywanej w poligonowym stylu, tudzież
1017 1 | Czy z tego powodu, że ich oponenci jawnie lub skrycie sprzyjają
1018 4 | walce z, obronie przed, oporze wobec, o służbie opisywanej
1019 10 | fundamentalizmu stają w diametralnej opozycji. Ewangelia głosi wolność
1020 5 | filozofia, administracja, oprawa kultu itd.). Bez tej odwagi
1021 5 | nakładać na was żadnego ciężaru oprócz tego, co konieczne" (Dz
1022 10 | strachu. Ewangelia prowadzi w optymistyczną przyszłość, fundamentalizm
1023 7 | w jednym oceanie, i nie opuszczając tej samej życiodajnej wody
1024 2 | siewca. Skoro objawione orędzie jest uniwersalne, to nie
1025 2 | otrzymanym wprost od Boga orędziem do przekazania, oscylują
1026 7 | zagrożenie. Pokonują swój organiczny lęk jak spłoszone stworzenia
1027 2 | Interpretują one, porządkują, organizują mgławice wydarzeń, dążeń,
1028 2 | najmniej światło w tunelu i orientację na bezdrożach ducha i umysłu,
1029 4 | pismach o fundamentalistycznej orientacji pobrzmiewają często tony
1030 10 | nauczania czyni się test ortodoksji dla wszystkich (np. niedopuszczalność
1031 9 | przy tym władze kościelne w orzekaniu o czyjejś prawowierności,
1032 2 | Osaczeni współczesnością~Ich podłożem,
1033 6 | zniszczą publicznym ich osądzaniem i pomawianiem na łamach
1034 2 | orędziem do przekazania, oscylują bowiem ciągle w polu napięć
1035 5 | wierność Pismu zostaje osiągnięta dzięki wyjaśnieniu pojęciowemu,
1036 8 | dyskredytujące konkretną osobę czy grupę (w niniejszym
1037 7 | nierzadko wodzostwa, które osobiście akceptuje sam Pan Bóg. Oczekują
1038 2 | rozpadających się światów, osobistych i zbiorowych. Interpretują
1039 8 | Kwalifikacje fachowe czy osobowe liczą się najmniej. Temat
1040 7 | dojrzałość chrześcijańskiej osobowości. Kiedy cech takich nie widać
1041 8 | transcendentnej godności osoby ludzkiej (Centesimus annus,
1042 6 | chwiejność gorączkowo poszukująca ostoi pewności. Nie znaczy to,
1043 4 | identyczności. Im ona słabsza, tym ostrożność większa. Gdyby ów lęk przed
1044 8 | podlegającą stopniowaniu. Bywa ostrym stanem zapalnym lub tylko
1045 8 | który długo nie ustępuje, otępiając umysły jak miejski smog.
1046 4 | przecież stan oblężenia. W otoczonej przez wrogi świat twierdzy
1047 2 | Uzasadniając swe istnienie otrzymanym wprost od Boga orędziem
1048 10 | Fundament fundamentalizmu to nie otwarcie się na podstawy, początki
1049 6 | Zostawiając to pytanie otwarte, wróćmy do fenomenów bardziej
1050 10 | wyrażaniu religii. Dialog, otwartość na świat współczesny, poważne
1051 2 | strach wobec rzeczywistości otwiera drogę do jej mitologizowania.
1052 8 | Trafnie zaś określeni usiłują ową etykietę przykleić innym.
1053 Intro | przekonanie, że zwalczane przez ówczesne rządy "widmo" komunizmu
1054 5 | kulturowego zaścianka na arenę ówczesnego świata. ~Starożytnych fundamentalistów
1055 5 | nie rozumianą w natłoku ówczesnych religii, sekt, idei, szukających -
1056 10 | jednorodności, a określa ją centrum owej jedności w Rzymie. Jej instrumentem
1057 7 | się tu o wiele więcej, by owieczki trzody Pańskiej pasły się
1058 4 | równie ciągłą dyskusję o owo pogranicze stałego i zmiennego,
1059 9 | zatem: "poznacie ich po owocach"), ale przez poniżanie ich (
1060 2 | niezmienności swej nauki. ~Owszem, ale i jej dostosowanie
1061 6 | powstrzymać od rzucania owymi cegłami w okna innych kultur. 5 ~
1062 8 | fundamentalistycznej reakcji własnej. Pamięć o własnych pokusach i skłonności
1063 7 | wspólnoty religijnej tak, by pamiętała o granicach własnych uprawnień
1064 7 | osobiście akceptuje sam Pan Bóg. Oczekują więc zupełnego
1065 2 | się, jak w każdej zresztą panicznej reakcji. Kojącej pewności
1066 8 | głową mówi: "dzięki Ci, Panie, że nie jestem jako ten
1067 Intro | potwierdzać oczekiwania obu owych panów. Dziś podobne pytanie dotyczy
1068 7 | więcej, by owieczki trzody Pańskiej pasły się w możliwie najbardziej
1069 8 | towarzyszy wybiórcze traktowanie papieskiego (soborowego również) nauczania:
1070 10 | deklarowanej wierności nauczaniu papieskiemu jego recepcja jest w fundamentalistycznych
1071 10 | niebezpieczną. Owi klękający przed Papieżem obrońcy fundamentów zachowują
1072 8 | zaś dojrzałego, oddania papieżowi. Z tym jednak, że deklarowanej
1073 9 | etykietowaniu. I w ten oto sposób partia Pana Boga gotowa jest bronić
1074 7 | przekonanie to nie to samo co partnerskie budowanie swej wiarygodności.
1075 7 | owieczki trzody Pańskiej pasły się w możliwie najbardziej
1076 8 | ciągle - jak pisze wiedeński pastoralista Paul Zulehner - pokusa takiego
1077 1 | konserwatywnie. Z inicjatywy pastorów zaczęto w latach 1910-1915
1078 5 | frakcje miały swoich wysokich patronów wśród Apostołów, Paweł sprzeciwiał
1079 8 | pisze wiedeński pastoralista Paul Zulehner - pokusa takiego
1080 5 | patronów wśród Apostołów, Paweł sprzeciwiał się Piotrowi.
1081 9 | jego reperkusje ogarniają pedagogikę, duszpasterstwo, media,
1082 4 | ciągle do sklejania swego pękniętego wnętrza fundamentaliści.
1083 7 | wiek nie pozwala jeszcze na pełną samodzielność ocen i wyborów,
1084 9 | innym, by przypisać sobie pełnię rozeznania prawdy i monopol
1085 10 | wołaniu o trudną wolność pełnoletniej jednostki fundamentalizm
1086 5 | uczniowie Jezusa pozostaliby peryferyjną grupą, nie dostrzeganą i
1087 10 | wielu długo niewzruszonych pewników nakładają się w Polsce na
1088 2 | przychodzą systemy, które pewnością zajmują się wręcz zawodowo,
1089 3 | określonych warunkach przeszłości pewnych prawd nie dało się czy nie
1090 1 | domu na skale, nie zaś na piasku. Dlaczegóż zatem dążenie
1091 4 | czernionego chętnie sadzą piekielną. ~Bez wroga zaś fundamentaliści
1092 6 | wierność dziedzictwu nie jako pielęgnację czegoś żywego, lecz na sposób
1093 5 | wkrótce przeminie. ~Rozwój pierwotnego chrześcijaństwa odbywał
1094 3 | perspektywy~Podobnych wystąpień pierwszego czy drugiego rodzaju, w
1095 3 | fundamentalistyczna. 3 Tylko dla pierwszej z nich nienaruszalność treści
1096 3 | są cztery, nie więcej: ~1.Pierwszeństwo ma dostosowanie się do ducha
1097 1 | 1920 C.L. Laws użył po raz pierwszy nazwy "fundamentalista"
1098 5 | sporach chrystologicznych pierwszych wieków wykorzystano cały
1099 9 | podejrzliwością, pochopnym piętnowaniem, demonizowaniem) gwoli własnego
1100 1 | konfesji, zorientowanych pietystycznie i konserwatywnie. Z inicjatywy
1101 5 | Apostołów, Paweł sprzeciwiał się Piotrowi. Biblijnie usankcjonowaną
1102 6 | rąk te same martwe cegły - pisał o "wiecznie wczorajszych"
1103 4 | boju. Bo też w pobożnych pismach o fundamentalistycznej orientacji
1104 3 | drugiego rodzaju, w mowie i piśmie, napotkać można w Kościele
1105 5 | antyfundamentalistycznego: wierność Pismu zostaje osiągnięta dzięki
1106 8 | Powraca tu bowiem ciągle - jak pisze wiedeński pastoralista Paul
1107 10 | stwierdzenia zamieniają w prosty plakat. Obce im jest pojęcie gradacji
1108 4 | działającemu w każdym i zamiast płynącego stąd pokoju głębi szuka
1109 7 | różnorodności ryb, które, choć pływają w różnych kierunkach, to
1110 10 | ciasna, legalistycznie pojęta pobożność, a nad wszystkim góruje
1111 4 | zależy wynik boju. Bo też w pobożnych pismach o fundamentalistycznej
1112 4 | fundamentalistycznej orientacji pobrzmiewają często tony militarne. Mowa
1113 1 | Kościele katolickim. Zwycięski pochód nauk przyrodniczych i historycznych
1114 8 | nie należy, nietrudno tu o pochopne etykietowanie, dyskredytujące
1115 9 | poniżanie ich (podejrzliwością, pochopnym piętnowaniem, demonizowaniem)
1116 9 | nie: ewangelicznie znosić, pociągać przykładem, trafiać do nich
1117 7 | stworzenia potrzebujące kryjówki. Pociągają ich jasno sformułowane prawdy
1118 1 | historycznych w liberalnym świecie początków XX wieku oraz moralne problemy
1119 5 | do końca rozpoznanym od początku stanowił wyzwanie i pokusę
1120 6 | sposób łańcucha robotników podających sobie z rąk do rąk te same
1121 6 | jej żywotność. Nawet nie podaje dalej owych cegieł, tylko
1122 8 | religijnego czy politycznego podatny jest nie na racje, lecz
1123 3 | wierności czystej nauce, podawanej za tradycją, w całości i
1124 6 | czasach apostolskich czy podczas Soboru w Nicei. Chrześcijański
1125 3 | stanowisko drugie i trzecie poddaje się stopniowaniu (można
1126 6 | nie potłukły. Jeśli zaś podejmuje się już misji, to nie umie
1127 1 | świat kościelnej twierdzy, podejrzliwość wobec nowoczesności i lękowe
1128 8 | zrozumieć fundamentalistę i podjąć z nim rozmowę. ~Skoro zaś
1129 5 | Biblijnie usankcjonowaną decyzję podjęła w Jerozolimie cała jej starszyzna
1130 2 | czytani teologowie, musi ono podlegać adaptacjom. Chrześcijaństwo
1131 8 | jest postawą podzielną i podlegającą stopniowaniu. Bywa ostrym
1132 6 | treściowe, mimo wspólnego podłoża psychologicznego, jakim
1133 9 | obrońcami dostrzegalnej podmurówki przez ekskluzywną garstkę
1134 8 | ten sposób każdy z dumnie podniesioną głową mówi: "dzięki Ci,
1135 8 | przynajmniej możliwości takiej lub podobnej fundamentalistycznej reakcji
1136 5 | miała swoich zwolenników. Podobnie jak ciesząca się większym
1137 3 | Cztery perspektywy~Podobnych wystąpień pierwszego czy
1138 3 | ducha czasu. Wszystko należy podporządkować tej zasadzie, przesuwając
1139 10 | by na tak zredukowanej podstawie budować odpowiedzi na wszelkie
1140 7 | co najmniej zwolnieni z podstawowej samoobsługi w dziedzinie
1141 4 | stylu, tudzież o strategii i podstępach wroga, czernionego chętnie
1142 10 | gdzie ciągle jest taki, podtrzymać. Idealizuje zatem dawne
1143 3 | zasad czy dogmatycznych podwalin chrystianizmu, lecz jego
1144 2 | obszary życia uzna się za podważone. Celem staje się wtedy uzyskanie
1145 8 | Fundamentalizm jest postawą podzielną i podlegającą stopniowaniu.
1146 10 | teologiczna krytyka, osobiste poglądy i doświadczenia wiary jawią
1147 9 | rozwiąże problemu, a tylko go pogłębi. Nazwano fundamentalizm
1148 4 | częściej słabej, która zamiast pogłębiania dającego moc zawierzenia
1149 9 | prawowierności, zamiast zająć się pogłębianiem własnej i poznawaniem cudzej,
1150 10 | samopoczucia, nie da się pogodzić z istotą katolicyzmu. Sedno
1151 4 | zmiennego, tudzież o tego pogranicza dopuszczalność, szerokość
1152 4 | równie ciągłą dyskusję o owo pogranicze stałego i zmiennego, tudzież
1153 5 | osiągnięta dzięki wyjaśnieniu pojęciowemu, wziętemu z arsenału nowoczesnej
1154 1 | się tradycjonalistycznie pojętych fundamentów ma służyć przeciwstawieniu
1155 10 | Wiara od strony człowieka pojmowana jest jako przylgnięcie do
1156 10 | dobre (?) czasy Kościoła pojmowanego jako społeczność doskonała
1157 1 | z historycznym rozwojem pojmowania religijnych prawd, norm
1158 9 | roszczeniu towarzyszy autorytarne pojmowanie roli własnego przywódcy (
1159 10 | dziejowego procesu przemian w pojmowaniu, interpretowaniu i wyrażaniu
1160 6 | tradycjonalizmem, czyli postawą pojmującą wierność dziedzictwu nie
1161 2 | ducha i umysłu, a nawet pokazują sens ukryty czy nadciągający
1162 3 | tylko to, co znajduje masowy poklask; drudzy zaś nie dowiedzą
1163 5 | nieprzyjazny świat. Ale w pierwszym pokoleniu chrześcijan ścierały się
1164 7 | jako własne zagrożenie. Pokonują swój organiczny lęk jak
1165 6 | wyraźnie własnościową, nie zaś pokornie poznawczą postawę wobec
1166 8 | własnej. Pamięć o własnych pokusach i skłonności do "antyfundamentalistycznego
1167 5 | początku stanowił wyzwanie i pokusę dla Kościoła. Już Apostołowie
1168 5 | przez hierarchię dyscyplinie pokutnej, gdyż jej surowość uderzała
1169 5 | w sam Kościół (dożywotni pokutnicy odwykali od życia religijnego,
1170 10 | negowanego społecznie przez pół wieku (jedynie słuszna ideologia,
1171 4 | w szeregu lub schodzą z pola uwagi, bywa, że większe
1172 3 | praktycznie żadna, jak tłumaczenie Polakowi z greki na chiński), uznana
1173 10 | pewności. Ich konstrukcja polega jednak albo na restauracyjnym
1174 8 | Co robić ze sprowadzaniem polifonicznej rzeczywistości do paru dźwięków
1175 4 | o służbie opisywanej w poligonowym stylu, tudzież o strategii
1176 Intro | realną siłę społeczną, w polityce lub religii, czy też pozostanie
1177 2 | Dlatego systemy te - zarówno polityczne, filozoficzne, jak religijne -
1178 8 | socjalnego, religijnego czy politycznego podatny jest nie na racje,
1179 10 | często i kwestii natury politycznej. 7 ~Mimo ciągle deklarowanej
1180 10 | 1989 roku przezwyciężone politycznie, ale przejęte mentalnie
1181 8 | prowadzi w tym celu taką politykę poczucia bezpieczeństwa,
1182 6 | Watykańskiego, który zmierzał do położenia kresu takiemu myśleniu. 4
1183 10 | pewników nakładają się w Polsce na rodzime okoliczności.
1184 2 | oscylują bowiem ciągle w polu napięć między obu biegunami
1185 8 | antyfundamentalistycznego fundamentalizmu" pomaga nam zrozumieć fundamentalistę
1186 6 | publicznym ich osądzaniem i pomawianiem na łamach arcykatolickiej
1187 9 | szlachetne. Stąd brak oporów w pomawianiu i etykietowaniu. I w ten
1188 7 | postawa nie musi przecież pomniejszać czy ograniczać ani prowadzić
1189 8 | chromemu laski. Lepiej mu pomóc w rekonwalescencji, by,
1190 2 | egzystencjalnej, absolutnej. Z pomocą przychodzą systemy, które
1191 8 | autorytety dobierają sobie pomocników i następców spośród najwierniejszych,
1192 9 | fundamentalizmem. I nie ma obawy o pomylenie adresów krytyki. ~ ~
1193 8 | praktyce znika po - szybującym ponad kościelnymi realiami w obłokach
1194 7 | wiarygodności. Nazbyt intensywnie ponaglani i nadzorowani w każdym szczególe,
1195 5 | arianizmu wykazana. Spory ponicejskie toczą się już na obszarze
1196 9 | po owocach"), ale przez poniżanie ich (podejrzliwością, pochopnym
1197 8 | katastroficzne prognozy i ponurą zawziętość za przejaw żarliwości.
1198 1 | sprzysiągł się nowoczesny świat: pooświeceniowy, liberalny, zagrażający
1199 8 | fundamentalista". Można bowiem popaść w rodzaj kontrkrucjaty,
1200 9 | elitarnej wspólnocie. Ta jednak poprawia swe zbiorowe samopoczucie
1201 9 | przedwcześnie, a korygowanie poprzedzać perswazją czy edukacją. 6
1202 9 | sił dla ich utrzymania, poprzedzone debatą, gdzie są one naprawdę
1203 8 | jest nie na racje, lecz na populistyczne hasła, jako że niepewność
1204 7 | takie właśnie sprężyny, popychające obie strony do fundamentalistycznych
1205 9 | się fundamenty światów, pora na jednoczenie sił dla ich
1206 7 | indywidualizmem jest w Kościele bez porównania większa niż lęk przed religijnym
1207 2 | zbiorowych. Interpretują one, porządkują, organizują mgławice wydarzeń,
1208 8 | widzenie świata. Jest zawsze w posiadaniu prawdy. Nie potrzebuje jej
1209 7 | pod skrzydła tych, którzy posiadłszy proste recepty na skomplikowaną
1210 7 | pasterzy, że oni wszak z misją, posłannictwem i w poczuciu odpowiedzialności.
1211 7 | Oczekują więc zupełnego posłuszeństwa, którego uciążliwości rekompensowane
1212 7 | którzy po zagubieniu się pośród wartości i w gradacji prawd
1213 1 | kształtując rysy chrześcijańskiej postaci fundamentalizmu: poza Europą
1214 5 | starszyzna wraz z Apostołami: "Postanowiliśmy bowiem, Duch Święty i my,
1215 3 | rzadko razem, gdyż adherenci postaw kustosza i siewcy na ogół
1216 8 | Wyznaczanie linii między postawami fundamentalistycznymi a
1217 6 | nie zaś pokornie poznawczą postawę wobec prawdy, monopolizację
1218 3 | mniej konserwatywnym lub postępowym), o tyle fundamentalizm
1219 7 | tracą na czytelności i są postrzegane jako aktywność mentorsko-kontrolerska.
1220 1 | siłę społeczną. Wzajemne postrzeganie, opinie i oceny są energią,
1221 2 | utraci, nadaje się tylko do posypywania chodników.~ ~
1222 8 | więc metodą Kościoła jest poszanowanie wolności przy niezmiennym
1223 3 | wyznawcy uzyskają potrzebną i poszukiwaną przez nich pewność. ~Mamy
1224 7 | prawdy i normy, a nie ciągłe poszukiwania i udręka ważenia miar i
1225 6 | lękliwa chwiejność gorączkowo poszukująca ostoi pewności. Nie znaczy
1226 2 | przyjąć wszyscy, a nie tylko potakujące wszystkiemu (do czasu) dzieci
1227 8 | stanowi własny fundamentalizm potencjalny, drzemiący w każdym. Bo
1228 5 | przed roztopieniem się w potężnym morzu religijnych kultur
1229 6 | siada na nich, by się nie potłukły. Jeśli zaś podejmuje się
1230 8 | Ewangelii, że Ewangelia zostaje potraktowana jak bezpiecznik mieszczańskiej
1231 2 | koniecznością jego dostosowania do potrzeb i możliwości nowych pokoleń.
1232 1 | wzmacniać nie tam, gdzie potrzeba? A może są to głównie wzajemne
1233 4 | od środka, opowiadając o potrzebie otwarcia i dialogu, jest
1234 3 | a jego wyznawcy uzyskają potrzebną i poszukiwaną przez nich
1235 2 | tożsamość jako mało komu potrzebne. Wszak powiedziano nam,
1236 7 | jak spłoszone stworzenia potrzebujące kryjówki. Pociągają ich
1237 8 | w posiadaniu prawdy. Nie potrzebuje jej szukać, zgłębiać, rozróżniać
1238 Intro | zdawała się długo a uciążliwie potwierdzać oczekiwania obu owych panów.
1239 10 | otwartość na świat współczesny, poważne traktowanie jego wyzwań
1240 9 | tedy fundamentalizm brać poważnie, nie tylko ze względu na
1241 9 | udany, odruch ratunkowy! - powiadają. ~Cóż, aplikowanie w dobrej (?)
1242 Intro | sparafrazowano znane powiedzenie Marksa i Engelsa, którzy
1243 5 | jak ciesząca się większym powodzeniem nauka Ariusza: wyłącznie
1244 8 | Kościele rzymskokatolickim. Powraca tu bowiem ciągle - jak pisze
1245 10 | zachowują w najlepszym razie powściągliwe milczenie, gdy ten modli
1246 1 | jednak termin i jego desygnat powstał późno, kształtując rysy
1247 9 | Nazwano fundamentalizm powstaniem przeciw nowoczesności, jej
1248 6 | już misji, to nie umie się powstrzymać od rzucania owymi cegłami
1249 1 | Zatrzymać historię Powszechnie dziś stosowane pojęcie fundamentalizmu
1250 6(5) | Fundamentalizm i religia, "Przegląd Powszechny", 9/1993, s. 242, 247-248. ~
1251 6 | niezdolne do dialogu z pozakościelnymi prądami duchowymi. W katolicyzmie
1252 1 | łącznie z wypowiedziami pozareligijnymi i uwarunkowanym historycznie
1253 7 | część w ręce przewodnika, by pozbyć się odpowiedzialności. Miła
1254 9 | służenie drugim (zatem: "poznacie ich po owocach"), ale przez
1255 9 | się pogłębianiem własnej i poznawaniem cudzej, by nie wyrokować
1256 6 | własnościową, nie zaś pokornie poznawczą postawę wobec prawdy, monopolizację
1257 1 | i jego desygnat powstał późno, kształtując rysy chrześcijańskiej
1258 5 | Wcieleniu, opowiadając o pozornym ciele Chrystusa - miała
1259 5 | antyku, uczniowie Jezusa pozostaliby peryferyjną grupą, nie dostrzeganą
1260 3 | czymś drugorzędnym, dla pozostałych - przeciwnie. O ile jednak
1261 7 | rozwojowej, gdy młody wiek nie pozwala jeszcze na pełną samodzielność
1262 1 | literalne rozumienie Biblii pozwoli ocalić jej autorytet. Przyjmowali
1263 10 | współczesnej nauki Kościoła kilku pozycji, by na tak zredukowanej
1264 1 | więc działanie z gruntu pozytywne, nabrało tak negatywnego
1265 6 | dialogu z pozakościelnymi prądami duchowymi. W katolicyzmie
1266 8 | chrześcijańskiej dojrzałości w praktyce znika po - szybującym ponad
1267 3 | niekomunikatywna, czyli praktycznie żadna, jak tłumaczenie Polakowi
1268 6 | na łamach arcykatolickiej prasy czy antenie takiegoż radia.
1269 9 | gotowa jest bronić Jego praw, łamiąc w tym celu najważniejsze
1270 6 | trzeba rozpoznać w każdej prawdzie i dobru, a zawsze w drugim
1271 5 | Bogu prawdziwym z Boga prawdziwego, zrodzonym, a nie stworzonym".
1272 9 | przyspieszyć zapanowanie królestwa prawdziwej wolności. Wolności pod ścisłą
1273 9 | współbraci, odmawiając im miana prawdziwych katolików. Bo istnieje tylko
1274 5 | sformułował naukę o "Bogu prawdziwym z Boga prawdziwego, zrodzonym,
1275 6 | katolicki, protestancki, prawosławny itd. Wyznaniowe warianty
1276 8 | szarpanych? I z uzurpacją prerogatyw Sądu Boskiego?~Fundamentalizm
1277 4 | oblężenia ~Na niewiele zda się próba tłumaczenia, że przekazywanie
1278 9 | ironizowanie nie rozwiąże problemu, a tylko go pogłębi. Nazwano
1279 10 | Kwestionowane są zatem próby realizacji wiary w nowych
1280 4 | uczestniczenia w ciągłym procesie uczenia się w kontakcie
1281 10 | nie respektuje dziejowego procesu przemian w pojmowaniu, interpretowaniu
1282 8 | poczucia bezpieczeństwa, która produkuje nowe lęki? Co robić ze sprowadzaniem
1283 7 | fundamentalistyczny właśnie profil niegdysiejszej formacji.
1284 8 | wiary, a katastroficzne prognozy i ponurą zawziętość za przejaw
1285 10 | jednym z etapów historii program wiarygodności litery, uznany
1286 3 | modernistyczna, konserwatywna, progresywna, fundamentalistyczna. 3
1287 5 | rozwiązań: konserwatywnego i progresywnego. Czy i inne klasyczne herezje
1288 4 | łączących z przeszłością i projektanci nowych, niezbędnych dla
1289 8 | tolerancji gotów ją czasem proklamować i zaprowadzać w sposób zgoła
1290 9 | narzędzi: bo prawda jest prosta. ~Fundamentalistyczne ugrupowania
1291 10 | stwierdzenia zamieniają w prosty plakat. Obce im jest pojęcie
1292 7 | którzy szukając w tym wieku prostych odpowiedzi na złożone kwestie,
1293 6 | konfesyjne - jest katolicki, protestancki, prawosławny itd. Wyznaniowe
1294 7 | pomniejszać czy ograniczać ani prowadzić w objęcia fundamentalizmu,
1295 4 | czujność. Kto chciałby izolację przebić od środka, opowiadając o
1296 8 | sami fundamentaliści, w przeciwieństwie do wielu współczesnych,
1297 3 | drugorzędnym, dla pozostałych - przeciwnie. O ile jednak stanowisko
1298 9 | Dialog z przeciwnikami dialogu?~Należy tedy fundamentalizm
1299 10 | przez sporą część zapalonych przeciwników tegoż systemu i umieszczone
1300 10 | jednostki fundamentalizm przeciwstawia ofertę ucieczki w bezpieczne
1301 1 | pojętych fundamentów ma służyć przeciwstawieniu się takiemu czy innemu "
1302 2 | twórczego godzenia obu tych przeciwstawnych, a jednak uzupełniających
1303 1 | niewzruszona. Wszystko, co jej przeczy, należy odrzucić. 2 Spośród
1304 7 | samodzielność ocen i wyborów, lecz o przedłużaniu dzieciństwa w dorosłym życiu
1305 7 | zastanawiać, czy aby źródłem przedłużonej aż po siwiznę niesamodzielności
1306 10 | odchodzącym w przeszłość, przedsoborowym, gorączkowo usiłując go
1307 10 | ten modli się w Asyżu z przedstawicielami innych religii, odwiedza
1308 6 | takiemu myśleniu. 4 Jego przedstawiciele czynią to wprost lub dyskretnie:
1309 9 | cudzej, by nie wyrokować przedwcześnie, a korygowanie poprzedzać
1310 6(5) | Fundamentalizm i religia, "Przegląd Powszechny", 9/1993, s.
1311 5 | przezwyciężania oporów integrystów, by przejąć z zewnątrz wiele niezbędnych
1312 8 | prognozy i ponurą zawziętość za przejaw żarliwości. Wykorzystywanie
1313 8 | nie zaś na samych jego przejawach, tym bardziej że sami fundamentaliści,
1314 2 | Nie jest przypadkiem, że przejawy fundamentalizmu spotyka
1315 10 | przezwyciężone politycznie, ale przejęte mentalnie przez sporą część
1316 8 | głównie siebie samą, może być przejściowy jak kampania wyborcza, ale
1317 10 | z góry w dół, w formie przekazu informacji i wiedzy religijnej.
1318 5 | wywodzący się z judaizmu byli przekonani, że Prawo Mojżeszowe jako
1319 8 | odrzucić kule z własnego przekonania. Źródła te Karl Rahner widzi
1320 8 | każdym. Bo oto na przykład przekonany zwolennik tolerancji gotów
1321 2 | tradycji emeryci, tudzież przekopujący się do sedna religii, a
1322 5 | Ducha Świętego spowodowała przełamanie strachu i wyruszenie w nieprzyjazny
1323 10 | gdzie słowa czy działania przełożonych Kościoła nie odpowiadają
1324 10 | respektuje dziejowego procesu przemian w pojmowaniu, interpretowaniu
1325 8 | owego wcielenia strachu przemieszanego z wolą mocy, jakim zawsze
1326 8 | soborowego również) nauczania: z przemilczaniem wątków o ekumenizmie, wolności
1327 5 | światem, który i tak wkrótce przeminie. ~Rozwój pierwotnego chrześcijaństwa
1328 10 | katolickie ofiary innowierczej przemocy, mówi o męczennikach innych
1329 1 | szczególnie groźne uznano przenikanie myśli przyrodniczej do egzegezy
1330 1 | Niczego wszak, dosłownie i w przenośni, nie da się zbudować bez
1331 3 | kustosza i siewcy na ogół nie przepadają za swoim towarzystwem, jako
1332 5 | obrzezania po najmniejszy przepis Tory. Nawracającym się z
1333 1 | fakty zatem, lecz mylne lub przesadne o nich wyobrażenia? Ale
1334 6 | czynienie pokoju, znoszenie prześladowań, nie zaś obracanie gorliwości
1335 5 | przezwyciężenia lęku nie tylko przed prześladowaniem, ale i przed roztopieniem
1336 5 | współistotny). Podstawowe przesłanie wiary zostaje ocalone, herezja
1337 10 | chrześcijaństwa w ślad za biblijnym przesłaniem, w którego środku mieści
1338 4 | bywa, że większe zostanie przesłonięte przez mniejsze, skupiając
1339 4 | jako że wtedy musieliby przestać zwalczać, a zacząć budować,
1340 3 | los tejże religii, skoro przestanie być zrozumiała czy wręcz
1341 5 | się, że to właśnie odważne przestawienie zwrotnicy umożliwiło nowej
1342 7 | schronienia niż niepokojącą przestrzeń wolności, w której doznają
1343 4 | integracja przeciw komuś przesuwa tylko w inne miejsce własne
1344 3 | podporządkować tej zasadzie, przesuwając akcenty, skracając prawdy
1345 8 | wtedy nic nie stoi już na przeszkodzie, by po jasełkowym uproszczeniu
1346 4 | istniejących mostów łączących z przeszłością i projektanci nowych, niezbędnych
1347 2 | funkcji. Zwolennicy wyraźnej przewagi jednej z nich chętnie minimalizują
1348 7 | oddają jej część w ręce przewodnika, by pozbyć się odpowiedzialności.
1349 7 | Bądź mym przewodnikiem ~Mają poczucie misji, nierzadko
1350 9 | autokorekty kwestionowanej przezeń formacji. ~Problem bowiem
1351 2 | tylko w treści, ale i w przeznaczeniu, gdyż dane jest dla wszystkich,
1352 4 | sporami kraj usiłują czasem przezwyciężać rozdarcie uderzając na wspólnego
1353 5 | odbywał się na zasadzie przezwyciężania oporów integrystów, by przejąć
1354 5 | pierwszym wyznawcom dała moc przezwyciężenia lęku nie tylko przed prześladowaniem,
1355 1 | fundamentalistyczne i ich przezwyciężenie można obserwować w całej
1356 10 | itd.) zostały w 1989 roku przezwyciężone politycznie, ale przejęte
1357 8 | lekką gorączką ducha. Może przybierać postać kuriozalną, która
1358 2 | egzystencjalnej, absolutnej. Z pomocą przychodzą systemy, które pewnością
1359 6 | jakiej opinii o Kościele przyczyniają się swoim wojowaniem albo
1360 2 | ludzi. Jeśli więc mają je przyjąć wszyscy, a nie tylko potakujące
1361 1 | pozwoli ocalić jej autorytet. Przyjmowali więc stworzenie świata w
1362 1 | masy. Dlatego warto się przyjrzeć co ważniejszym źródłom fundamentalizmu. ~
1363 6 | gotowości na niespodziewane przyjście Pana, którego obecność trzeba
1364 3 | normy. ~2.Depozyt wiary i przykazań ważniejszy jest od ich dostosowywania.
1365 9 | rozciągliwej wykładni VIII przykazania i mnożą się środki nacisku,
1366 9 | ewangelicznie znosić, pociągać przykładem, trafiać do nich łagodną
1367 8 | określeni usiłują ową etykietę przykleić innym. W ten sposób każdy
1368 6 | zniekształcenie. ~Pokusa przykucia Boga do symbolu, przeszłości
1369 10 | człowieka pojmowana jest jako przylgnięcie do formuł i reguł, nieruchomych,
1370 6 | nie wspierając jej ani przymusem, ani uprzywilejowaniem.
1371 8 | nietolerancyjny. Albo świadom jest przynajmniej możliwości takiej lub podobnej
1372 6 | że ów syndrom może się przyoblekać wyłącznie w szaty chrześcijańskie.
1373 5 | różny. Mamy tu modelowy przypadek rozwiązania antymodernistycznego
1374 2 | wywodzą z Objawienia. Nie jest przypadkiem, że przejawy fundamentalizmu
1375 7 | ugrupowania, stanowiące w przypadku młodzieży kwiat i nadzieję
1376 9 | się wyłącznie innym, by przypisać sobie pełnię rozeznania
1377 6 | opakowaniem itd. - usprawiedliwia przypisywanie najgorszych nawet intencji
1378 7 | zaś mniej, żeby wierni przypominali raczej bogactwo różnorodności
1379 8 | wprowadzania w nią musi być ciągle przypominany, zwłaszcza w Kościele rzymskokatolickim.
1380 1 | uznano przenikanie myśli przyrodniczej do egzegezy Pisma Świętego,
1381 1 | katolickim. Zwycięski pochód nauk przyrodniczych i historycznych w liberalnym
1382 1 | tworzą na każdym etapie przyspieszającej historii grunt dla fundamentalistycznych
1383 9 | mnożą się środki nacisku, by przyspieszyć zapanowanie królestwa prawdziwej
1384 10 | męczennikach innych wyznań, jakich przysporzyli katolicy. Deklamacje bowiem
1385 4 | kontakcie i dyskusji, by przyswajać sobie od innych wszystko,
1386 4 | nowych, niezbędnych dla przyszłości. Co przy jako tako właściwej
1387 8 | oddania Ojcu Świętemu nie przytacza się choćby takich jego słów: ~
1388 2 | wszystkiemu (do czasu) dzieci i przywiązani do tradycji emeryci, tudzież
1389 8 | autorytaryzmem, czcią dla przywódców? Z manichejskim widzeniem
1390 9 | pojmowanie roli własnego przywódcy (bezwzględne posłuszeństwo
1391 6 | Taki fundamentalizm, ciągle przywołując Tradycję, zaprzecza jej
1392 10 | gorączkowo usiłując go przywrócić lub, gdzie ciągle jest taki,
1393 8 | iż nikt się do niego nie przyznaje, a diagnoza objawowa do
1394 6 | mimo wspólnego podłoża psychologicznego, jakim jest wspomniana lękliwa
1395 8 | fundamentalizmu są głównie natury psychologicznej. Z tego też powodu tak słabo
1396 6 | Kościele zrażą lub zniszczą publicznym ich osądzaniem i pomawianiem
1397 10 | cofnięciu się i uchwyceniu paru punktów historycznego rozwoju doktryny,
1398 8 | trudnego rozwoju w marszu przez pustynię doświadczeń jest miejscem
1399 6 | zwą obroną Kościoła, nie pytając go o aprobatę. ~Rycerze
1400 10 | budować odpowiedzi na wszelkie pytania teraźniejszości, nie wykluczając
1401 8 | trafiają do fundamentalistów racjonalne argumenty. Człowiek bowiem
1402 7 | żeby wierni przypominali raczej bogactwo różnorodności ryb,
1403 6 | prasy czy antenie takiegoż radia. Obrona nienaruszalnego
1404 2 | zajmują się wręcz zawodowo, radykalnie a uniwersalnie: ideologie,
1405 8 | przekonania. Źródła te Karl Rahner widzi nie w moralności,
1406 1 | samookreślenia tych, którzy pragną ratować zagrożone podstawy chrześcijaństwa,
1407 9 | nie do końca udany, odruch ratunkowy! - powiadają. ~Cóż, aplikowanie
1408 3 | Kościele multum. Tyle że rzadko razem, gdyż adherenci postaw kustosza
1409 10 | fundamentów zachowują w najlepszym razie powściągliwe milczenie,
1410 1 | wobec nowoczesności i lękowe reakcje były jednak podobne. One
1411 8 | szybującym ponad kościelnymi realiami w obłokach ogólników - kazaniu
1412 10 | Kwestionowane są zatem próby realizacji wiary w nowych kontekstach
1413 6 | zarzucając konsekwentnym realizatorom Soboru jego zniekształcenie. ~
1414 7 | chętnie oddają jej część w ręce przewodnika, by pozbyć się
1415 10 | nauczaniu papieskiemu jego recepcja jest w fundamentalistycznych
1416 7 | którzy posiadłszy proste recepty na skomplikowaną rzeczywistość,
1417 8 | konstruowania pewności, redukcjonizmem, autorytaryzmem, czcią dla
1418 3 | akcenty, skracając prawdy i redukując normy. ~2.Depozyt wiary
1419 6(4) | Kirche?, hrsg. W. Beinert, Regensburg 1991, s. 26-33, 67-71. ~
1420 10 | przylgnięcie do formuł i reguł, nieruchomych, statycznych,
1421 6 | za nim wyprowadza się z reguły i duch zwykłej miłości bliźniego,
1422 7 | prawd potrzebują ćwiczeń rehabilitacyjnych, by wydostać się ze swej
1423 Intro(1)| Aufstand gegen die Moderne, Reinbek 1989, s. 7. ~
1424 9 | zagrożenie przez ciągle nowe reinterpretacje chrześcijaństwa i jego wymagań
1425 1 | liberalna teologia protestancka, reinterpretująca istotne nawet prawdy chrześcijaństwa,
1426 7 | posłuszeństwa, którego uciążliwości rekompensowane są zdjęciem ciężaru odpowiedzialności.
1427 8 | laski. Lepiej mu pomóc w rekonwalescencji, by, doszedłszy do głębszych
1428 6(5) | Mertes, Fundamentalizm i religia, "Przegląd Powszechny",
1429 6 | fundamentalistyczną. W ulegającej jej religijności "symbol staje się fetyszem.
1430 10 | łatwo, zwłaszcza u nas, z religijnymi. Wspólnota strachu, pogłębiając
1431 9 | akademicki, lecz życiowy, a jego reperkusje ogarniają pedagogikę, duszpasterstwo,
1432 5 | fundamentalistów kościelnych reprezentować mogą rygoryści opierający
1433 10 | fundamentalistycznie nie respektuje dziejowego procesu przemian
1434 10 | konstrukcja polega jednak albo na restauracyjnym cofnięciu się i uchwyceniu
1435 10(7) | Das neue Fundamentalismus. Rettung oder Gefahr für Gesellschaft
1436 8 | produkuje nowe lęki? Co robić ze sprowadzaniem polifonicznej
1437 6 | lecz na sposób łańcucha robotników podających sobie z rąk do
1438 8 | Można bowiem popaść w rodzaj kontrkrucjaty, alias antyfundamentalizmu
1439 3 | pierwszego czy drugiego rodzaju, w mowie i piśmie, napotkać
1440 10 | nakładają się w Polsce na rodzime okoliczności. Jest swoistą
1441 4 | zewnętrznych. Nie tylko skłócona rodzina czy targany sporami kraj
1442 9 | towarzyszy autorytarne pojmowanie roli własnego przywódcy (bezwzględne
1443 4 | tożsamości był mniejszy, rosłaby gotowość uczestniczenia
1444 9 | przeciw nowoczesności, jej roszczeniom i niespełnionym obietnicom.
1445 9 | normę. Temu sekciarskiemu roszczeniu towarzyszy autorytarne pojmowanie
1446 10 | Walter Kasper, obecny biskup Rottenburga. ~Komunikacja wiary ma się
1447 9 | przy zastosowaniu wielce rozciągliwej wykładni VIII przykazania
1448 1 | broszur The Fundamentals, rozdawanych bezpłatnie wśród wiernych.
1449 9 | by przypisać sobie pełnię rozeznania prawdy i monopol chronienia
1450 8 | że to wynika z ich logiki rozgraniczeń i z potrzeby obrazu wroga.
1451 10 | wszystkim góruje zasada: rozkaz i posłuszeństwo, wykroczenia
1452 1 | amerykańskich wyznawców rozlicznych konfesji, zorientowanych
1453 8 | sobie i gotowi są o nich rozmawiać. Granicę dialogu określą
1454 8 | fundamentalistę i podjąć z nim rozmowę. ~Skoro zaś fundamentalizm
1455 9 | podstaw chrześcijaństwa różni fundamentalistów wiele.
1456 9 | dopisać ciąg dalszy katalogu różnic między rzeczywiście chrześcijańską
1457 4 | ma miejsca na dyskusje i różnicę zdań. Najważniejsza jest
1458 8 | sztywny schemat tak bardzo różnorodną rzeczywistość społeczno-polityczną,
1459 7 | przypominali raczej bogactwo różnorodności ryb, które, choć pływają
1460 5 | co Ojciec, ale jest odeń różny. Mamy tu modelowy przypadek
1461 2 | nadciągający poprzez chaos rozpadających się światów, osobistych
1462 8 | manichejskim widzeniem świata, rozpołowionego na zły i dobry? Skoro energie
1463 6 | którego obecność trzeba rozpoznać w każdej prawdzie i dobru,
1464 9 | przekonanie, że sami najlepiej rozpoznali zaniedbaną przez innych (
1465 5 | przed nowym i nie do końca rozpoznanym od początku stanowił wyzwanie
1466 4 | poszukiwań oraz autokorekt w rozpoznawaniu nauki objawionej. Sztuka
1467 8 | potrzebuje jej szukać, zgłębiać, rozróżniać stopni jej pewności. Na
1468 10 | Fundamentalistyczne myślenie i postawa rozróżnień nie uznają. Religijne stwierdzenia
1469 1 | interakcji stereotypów skleja lub rozsadza ludzkie masy. Dlatego warto
1470 8 | stopni nie doznaje więc rozterki czy wahania, nie nachodzą
1471 5 | prześladowaniem, ale i przed roztopieniem się w potężnym morzu religijnych
1472 5 | grupą, nie dostrzeganą i nie rozumianą w natłoku ówczesnych religii,
1473 1 | Uważali, że tylko literalne rozumienie Biblii pozwoli ocalić jej
1474 8 | oczekiwać, że ustąpi przed rozumnymi argumentami. A że kurczowo
1475 5 | obszarze dwu środkowych rozwiązań: konserwatywnego i progresywnego.
1476 5 | Mamy tu modelowy przypadek rozwiązania antymodernistycznego i zarazem
1477 9 | dlatego, że ironizowanie nie rozwiąże problemu, a tylko go pogłębi.
1478 10 | dynamicznej i dialogowej", jakie rozwinął Walter Kasper, obecny biskup
1479 Intro | dotyczy fundamentalizmu: czy rozwinie się na dłużej w realną siłę
1480 5 | tak wkrótce przeminie. ~Rozwój pierwotnego chrześcijaństwa
1481 1 | liczenia się z historycznym rozwojem pojmowania religijnych prawd,
1482 7 | bowiem nie o normalnej fazie rozwojowej, gdy młody wiek nie pozwala
1483 5 | Sekciarski (nie heretycki) ruch montanistów w II i donatyzm
1484 7 | włączających się w religijne ruchy i ugrupowania, stanowiące
1485 7 | raczej bogactwo różnorodności ryb, które, choć pływają w różnych
1486 7 | końcu do sieci Boskiego Rybaka. Obawa przed indywidualizmem
1487 6 | pytając go o aprobatę. ~Rycerze prawdy mało bowiem dbają
1488 5 | kościelnych reprezentować mogą rygoryści opierający się łagodzonej
1489 10 | fundamentalizmem wiąże się rygoryzm moralny i ciasna, legalistycznie
1490 5 | gdyż jej surowość uderzała rykoszetem w sam Kościół (dożywotni
1491 1 | powstał późno, kształtując rysy chrześcijańskiej postaci
1492 3 | Kościele multum. Tyle że rzadko razem, gdyż adherenci postaw
1493 Intro | zwalczane przez ówczesne rządy "widmo" komunizmu stanowi
1494 4 | wartościowe. ~Fundamentalizm rzadziej towarzyszy wierze silnej,
1495 5 | bardziej terminologiczne niż rzeczowe. Postawa bowiem tak określona
1496 9 | dalszy katalogu różnic między rzeczywiście chrześcijańską troską o
1497 Intro | jakiś twór wyobraźni, ale rzeczywistą siłę, do której należy przyszłość.1
1498 6 | umie się powstrzymać od rzucania owymi cegłami w okna innych
1499 10 | centrum owej jedności w Rzymie. Jej instrumentem jest prymat
1500 10 | świątynię protestancką czy rzymską synagogę albo gdy kanonizując
1501 5 | się z religii greckich i rzymskich wydawało się to absurdalne
1502 8 | przypominany, zwłaszcza w Kościele rzymskokatolickim. Powraca tu bowiem ciągle -
|