Ksiega

 501 3 |         tajemne kłopoty.~ ~Przemijały w milczeniu talerze i dania;~
 502 3 |               c z n i k a~Wyszedł, że w Zaniemeńską Puszczę się
 503 3 |             pięć dni pańszczyzny".~ ~"W skok - krzyknął Podkomorzy -
 504 3 |               okulbaczyć siwą,~Dobiec w cwał do mojego dworu; wziąć
 505 3 |               żywo~Dwie pjawki, które w całej okolicy słyną:~Pies
 506 3 |     Zakneblować im pyski, zawiązać je w miechu~I przystawić je tutaj
 507 3 |           tasak, co od Księcia miałem w podarunku;~Pas opatrzyć,
 508 3 |               opatrzyć, czy kula jest w każdym ładunku".~"Strzelby -
 509 3 |              ołowiu!~Formę do kul mam w torbie". "Do księdza plebana~
 510 3 |           żeby jutro z rana~Mszę miał w kaplicy lesnej; króciochna
 511 4 |    DYPLOMATYKA I ŁOWY~Treść:~Zjawisko w papilotach budzi Tadeusza -
 512 4 |          Zbudował miasto Wilno, które w lasach siedzi~Jak wilk pośrodku
 513 4 |              Czy żyje wielki Baublis, w którego ogromie~Wiekami
 514 4 |             Wiekami wydrążonym, jakby w dobrym domie,~Dwunastu ludzi
 515 4 |          młodzieńców, sto panien szło w taniec parami?~ ~Pomniki
 516 4 |              chybioną źwierzynę, ileż w waszej ciszy~Upolowałem
 517 4 |           ciszy~Upolowałem dumań, gdy w dzikim ostępie~Zapomniawszy
 518 4 |            wrzosiste pagórki,~Strojne w brusznice jakby w koralów
 519 4 |             Strojne w brusznice jakby w koralów paciorki.~Wokoło
 520 4 |              Ogrodzone parkanem traw. W środek tarasu~Zajrzeć straszno,
 521 4 |              gości.~Czasem wymkną się w górę przez trawy zielenie,~
 522 4 |              lasem.~ ~I znowu cichość w dole. Dzięcioł na jedlinie~
 523 4 |              siedzi wiewiórka, orzech w łapkach trzyma,~Gryzie go;
 524 4 |            jako błyskawica;~Na koniec w niewidzialny otwór pnia
 525 4 |               przepada,~Jak wracająca w drzewo rodzime dryjada.~
 526 4 |        orzechów zbieraczka, dziewica;~W krobeczce z prostej kory
 527 4 |              leszczynę nagina,~Chwyta w lot migające orzechy dziewczyna.~ ~
 528 4 |               oczu jako leśne bogi.~ ~W Soplicowie ruch wielki;
 529 4 |              posłania;~Ubrany padłszy w łóżko, spał jak bobak w
 530 4 |               w łóżko, spał jak bobak w norze.~Nikt z młodzieży
 531 4 |      zapomniano.~ ~On chrapał. Słońce w otwór, co śród okienicy~
 532 4 |           śród okienicy~Wyrżnięty był w kształt serca, wpadło do
 533 4 |             serce mu biło.~ ~Spojrzał w okno, o dziwy! w promieni
 534 4 |             Spojrzał w okno, o dziwy! w promieni przezroczu,~W owem
 535 4 |                w promieni przezroczu,~W owem sercu, błyszczało dwoje
 536 4 |               dziennej przedziera się w cienie;~Ujrzał i małą rączkę,
 537 4 |            spał pod oknem; sam ukryty w cieniu,~Leżąc na wznak,
 538 4 |           włos ów krótki, jasnozłoty,~W drobne, jako śnieg białe,
 539 4 |            zawiasami~I rozwarłszy się w obie uderzyła ściany;~Wyskoczył,
 540 4 |         patrzył na nie,~Nie śmiał iść w ogród; tylko wsparł się
 541 4 |              rozerwał myślenia; potem w czoło stukał,~Niby do wspomnień
 542 4 |          wspomnień dawnych, uśpionych w niem, pukał,~Na koniec,
 543 4 |            mogilniku:~Wszyscy ruszyli w pole; Tadeusz nadstawił~
 544 4 |              tłuszczy.~ ~Koń Tadeusza w stajni czekał osiodłany,~
 545 4 |             zamkowi postawił Soplica.~W tamtej, jak w swym dziedzictwie,
 546 4 |       postawił Soplica.~W tamtej, jak w swym dziedzictwie, rej wodził
 547 4 |     dziedzictwie, rej wodził Gerwazy,~W tej najwyższe za stołem
 548 4 |            krowy, woły,~Kozy brodate; w górze zaś ptastwa gromady~
 549 4 |                Który pierwsi ćwiczeni w budowań rzemieśle~Hiramscy
 550 4 |       szkołach,~A szkoł rysunek widny w karczmach i stodołach.~Dach
 551 4 |         zgniłe i stawione krzywo~Jako w wieży pizańskiej, nie podług
 552 4 |         sterczy jak cyces na czole.~ ~W środku karczmy jest podział
 553 4 |              karczmy jest podział jak w żydowskiej szkole:~Jedna
 554 4 |         wyłącznie i panów podróżnych;~W drugiej ogromna sala. Koło
 555 4 |              butlą biegała szynkarka.~W środku arendarz Jankiel,
 556 4 |              środku arendarz Jankiel, w długim aż do ziemi~Szarafanie,
 557 4 |               chrzciny obchodzono; on w każdą niedzielę~Kazał do
 558 4 |          Wieść, nie wiem czyli pewna, w całej okolicy~Głosiła, że
 559 4 |      zagranicy~I upowszechnił wówczas w tamecznym powiecie~Ową piosenkę,
 560 4 |          cymbały;~Osiadłszy z dziećmi w karczmie, zatrudniał się
 561 4 |     zatrudniał się szynkiem,~Przy tem w pobliskiem mieście był też
 562 4 |          dwiema karczmami: obie wziął w dzierżawę;~Szanowali go
 563 4 |          progu,~Między dwiema ławami, w samym karczmy rogu,~Zwane
 564 4 |               skoro dostrzegał~Ubytek w jego szklance, natychmiast
 565 4 |          znali się za młodu~Kędyś tam w cudzych krajach. Robak często
 566 4 |          Kowna rodem,~Miasta sławnego w świecie tabaką i miodem.~
 567 4 |          paulinowie~Tabakę taką robią w mieście Częstochowie,~Kędy
 568 4 |             rzekł Wilbik. - Byłem tam w spowiedzi,~Kiedym na odpust
 569 4 |                że Francuz gości teraz w mieście,~Że chce kościoł
 570 4 |              zabierze,~Bo to wszystko w Litewskim stoi Kuryjerze?"~"
 571 4 |          papież namaścił, żyją z sobą w zgodzie~I nawracają ludzi
 572 4 |             zgodzie~I nawracają ludzi w francuskim narodzie,~Który
 573 4 |              są Jego ołtarze;~Wszakże w Warszawskiem Księstwie mamy
 574 4 |            się księdzu i skrobiąc się w głowę -~Już to szlachcie,
 575 4 |               pamięta!~Niechaj Moskal w las idzie pytać się dębiny,~
 576 4 |               znajdziesz pono mitry i w niejednym domu".~"Waść ma
 577 4 |       niejednym domu".~"Waść ma krzyż w herbie - wołał Podhajski -
 578 4 |                 to skryta~Aluzyja, że w rodzie bywał neofita.~"Fałsz! -
 579 4 |         krzyknął Mickiewicz - z mitrą w polu złotem,~Herb książęcy;
 580 4 |               Zaczem wielkie powstały w całej karczmie szmery;~Ksiądz
 581 4 |         uciekł się do swej tabakiery,~W kolej częstował mówców;
 582 4 |                tak, on jenerał;~Byłem w obozie, gdy on Gdańsk Niemcom
 583 4 |             Bernardynie,~Obaczymy się w Litwie, może nim rok minie;~
 584 4 |             chciał ją przerwać; wziął w obiedwie ręce~Tabakierkę,
 585 4 |         armiją, malenką~Jak rój much; w środku jeden człowiek na
 586 4 |               jak gdyby chciał skakać w niebiosa,~Jednę rękę na
 587 4 |         człowiek - zawołał Cydzik - a w kapocie?~Ja myśliłem, że
 588 4 |               że wielcy ludzie chodzą w złocie,~Bo u Moskalów lada
 589 4 |           Mospanie,~To tak świeci się w złocie jak szczupak w szafranie".~"
 590 4 |             się w złocie jak szczupak w szafranie".~"Ba - przerwał
 591 4 |            Wielki człowiek! A chodził w krakowskiej sukmanie,~To
 592 4 |       sukmanie,~To jest czamarce". - "W jakiej czamarce, Mospanie? -~
 593 4 |           daléj:~"Gdy cesarz Napoleon w potyczce zażywa~Raz po raz,
 594 4 |              Cesarz zażyje tabaki;~Aż w końcu Aleksander, ze swoim
 595 4 |     niemieckim cesarzem Franciszkiem,~W nogi z pola; więc Cesarz,
 596 4 |           coście tu przytomni,~Będzie w wojsku Cesarza, niech to
 597 4 |               to będzie! Wszak to ile w kalendarzu~Jest świąt, na
 598 4 |            założywszy czekać,~Nim kto w karczmę zajedzie i do drzwi
 599 4 |      Nastąpiło milczenie, potem głosy w tłumie:~"Jakże to dom oczyścić?
 600 4 |       pogadamy;~Jutro będę dla sprawy w powiatowem mieście~I do
 601 4 |               człowiek, jako kwestarz w Niehrymowie!"~"I do nas -
 602 4 |                Który leciał gościńcem w cwał, bez kapelusza,~Z głową
 603 4 |          tylko albo bajka wie, co się w nich dzieje.~Bo gdybyś przeszedł
 604 4 |              podszyte knieje,~Trafisz w głębi na wielki wał pniów,
 605 4 |              Grzejąca się nad kotłem, w którym warzą trupa.~ ~Za
 606 4 |            zwierząt i roślin stolica.~W niej są złożone wszystkich
 607 4 |     rozrastają na świat ich plemiona;~W niej, jak w arce Noego,
 608 4 |             ich plemiona;~W niej, jak w arce Noego, z wszelkich
 609 4 |             para chowa się dla płodu.~W samym środku (jak słychać)
 610 4 |              i patryjarchalne,~Ukryte w jądrze puszczy, światu niewidzialne,~
 611 4 |              sędziwy, gdy mu już krew w żyłach krzepnie,~Kruk, gdy
 612 4 |            gdy mu dziób stary tak się w kabłąk skrzywi,~Że zamknięty
 613 4 |               Lub chory, bieży umrzeć w swe ojczyste strony.~Stąd
 614 4 |              ojczyste strony.~Stąd to w miejscach dostępnych, kędy
 615 4 |              kości.~ ~Słychać, że tam w stolicy, między zwierzętami~
 616 4 |        wojennej sztuki.~Jak ojce żyły w raju, tak dziś żyją wnuki,~
 617 4 |              Dzikie i swojskie razem, w miłości i zgodzie,~Nigdy
 618 4 |            wzrokiem zdziwienia,~Jakim w owym ostatnim, szóstym dniu
 619 4 |             Ojce ich pierwsze, co się w ogrójcu gnieździły,~Patrzyły
 620 4 |             przystępu.~ ~Czasem tylko w pogoni zaciekłe ogary,~Wpadłszy
 621 4 |             ludziom nie znane tajniki~W języku swoim strzelcy zowią:
 622 4 |            Głupi niedźwiedziu! gdybyś w mateczniku siedział,~Nigdy
 623 4 |            przeszło, jak ogary wpadły w otchłań lasu.~ ~Cicho -
 624 4 |               słucha~Milczenia, długo w miejscu nieruchomy czeka;~
 625 4 |               ziemię uchem pyta;~Jako w twarzy lekarza wzrok przyjacioł
 626 4 |             osoby,~Tak strzelcy, ufni w sztuki Wojskiego sposoby,~
 627 4 |             Wojskiego sposoby,~Topili w nim spojrzenia nadziei i
 628 4 |              łuk naprzód, z wciśnioną w las głową.~Nie mogą dłużej
 629 4 |               Jeden za drugim zmyka i w puszczę się wciska;~Chcą
 630 4 |             miejsca zejdzie, dostanie w grzbiet smyczem,~Nie było
 631 4 |           rady! Wszyscy pomimo zakazu~W las pobiegli. Trzy strzelby
 632 4 |         środka puszczy; strzelcy - ci w las śpieszą,~Tamci kurki
 633 4 |              się cieszą,~Jeden Wojski w żałości, krzyczy, że chybiono.~
 634 4 |           tłuszczą,~Zwrócił się nazad w miejsca mniej pilnie strzeżone~
 635 4 |           wrosłe kamienie~Rwał, waląc w psów i w ludzi; aż wyłamał
 636 4 |         kamienie~Rwał, waląc w psów i w ludzi; aż wyłamał drzewo,~
 637 4 |         Tadeusza.~Oni bez obawy~Stoją w kroku, na źwierza wytknęli
 638 4 |              rury~Jako dwa konduktory w łono ciemnej chmury;~Aż
 639 4 |               łby spuszcza;~Pobledli, w tył skoczyli, i gdzie rzadnie
 640 4 |           choć bez strzelby - i trzej w jednej chwili~Jak gdyby
 641 4 |     wystrzelili.~Niedźwiedź wyskoczył w górę jak kot przed chartami~
 642 4 |             Wzdął policzki jak banię, w oczach krwią zabłysnął,~
 643 4 |        Zasunął wpół powieki, wciągnął w głąb pół brzucha~I do płuc
 644 4 |          niewstrzymanym dechem~Niesie w puszczę muzykę i podwaja
 645 4 |           cały kunszt, którym niegdyś w lasach słynął,~Jeszcze raz
 646 4 |               dąbrowy,~Jakby psiarnię w nie wpuścił i rozpoczął
 647 4 |          wpuścił i rozpoczął łowy.~Bo w graniu była łowów historyja
 648 4 |            róg kształty zmieniał~I że w ustach Wojskiego to grubiał,
 649 4 |         Udając głosy zwierząt: to raz w wilczą szyję~Przeciągając
 650 4 |       przeraźliwie wyje;~Znowu, jakby w niedźwiedzie rozwarłszy
 651 4 |             buki.~ ~Dmie znowu: jakby w rogu były setne rogi,~Słychać
 652 4 |                i tryumfu hymn uderzył w chmury.~ ~Tu przerwał, lecz
 653 4 |               tyle rogów znalazło się w boru,~Jedne drugim pieśń
 654 4 |           kulami przeszyty,~Piersiami w gęszczę trawy wplątany i
 655 4 |              trzykrotny wiwat uderzył w obłoki.~ ~"A co? - krzyknął
 656 4 |            książęcia Sanguszki mam ją w podarunku".~Tu pokazywał
 657 4 |              Jak tam stać? Niedźwiedź w pole wali,~Rwąc z kopyta
 658 4 |         dobiec ni nadziei;~Aż spojrzę w prawo: sadzi, a tu rzadko
 659 4 |             prawo: sadzi, a tu rzadko w kniei...~Jak też wziąłem
 660 4 |               szlachecku, prawie rura w rurę.~Pojedynek ten wiele
 661 4 |               rozciął pysk na dwoje~I w tylcu głowy, mózgu rozkroiwszy
 662 4 |               flintę starą, obwiązaną w sznurki),~Lecz nie ja wystrzeliłem.
 663 4 |           Odwagi; straszno wspomnieć, w oczach mi się ćmiło!~Bo
 664 4 |             Sto kroków! Nie chybić!~I w sam środek paszczęki! Tak
 665 4 |             Ów łotr nad łotry, sławny w czasy wiekopomne,~Ów Jacek,
 666 4 |            Pewnie po same wąsy hultaj w piekle siedzi.~Chwała Księdzu!
 667 4 |              Horeszków dziecię~Wpadło w bestyi paszczę, nie byłbym
 668 4 |              pacierz zmówił~I pobiegł w pole szybko, jakby go kto
 669 4 |            sosna dymu~I rozszerza się w górze na kształt baldakimu.~
 670 4 |           płomieniem oszczepy złożono w koziołki,~Na grotach zawieszono
 671 4 |          otworzył puzderko zamczyste,~W którym rzędami flaszek białe
 672 4 |         kryształowy~(Dostał go Sędzia w darze od księdza Robaka):~
 673 4 |               żyje - krzyknął Sędzia, w górę wznosząc flaszę -~Miasto
 674 4 |               I lał srebrzysty likwor w kolej, aż na końcu~Zaczęło
 675 4 |          kapać i błyskać na słońcu.~ ~W kociołkach bigos grzano;
 676 4 |              kociołkach bigos grzano; w słowach wydać trudno~Bigosu
 677 4 |          wedle przysłowia, sama idzie w usta;~Zamknięta w kotle,
 678 4 |               idzie w usta;~Zamknięta w kotle, łonem wilgotnem okrywa~
 679 4 |               Zniknął, uleciał; tylko w czeluściach saganów~Wre
 680 4 |      czeluściach saganów~Wre para jak w kraterze zagasłych wulkanów.~ ~
 681 4 |           Bardzo niewygodnego. Bo gdy w czas sejmików~Przyjaciele
 682 4 |             Domejko!>>~A kto siedział w pośrodku, nie trafił do
 683 4 |      Zwłaszcza przy niewyraźnej mowie w czas obiadu.~ ~Gorzej było;
 684 4 |            obiadu.~ ~Gorzej było; raz w Wilnie jakiś szlachcic pjany~
 685 4 |               szlachcic pjany~Bił się w szable z Domejką i dostał
 686 4 |               niosła z dziesiątek kul w brzuchu;~Strzelby z jednym
 687 4 |         śmierć niechybna! prawie rura w rurę.~Oba tęgo strzelali. - <<
 688 4 |           wszyscy dobrze, zając idzie w pole".~ ~W istocie, kot
 689 4 |                zając idzie w pole".~ ~W istocie, kot czuł z tyłu
 690 4 |            myśliwych i psiarnie,~Rwał w pole, słuchy wytknął jak
 691 4 |             jakby kto kutasem~Mignął: w las wpadła; ogon urwał się
 692 4 |         zaczęli świstać,~Ci śmiać się w głos, ci, mając niedźwiedzia
 693 4 |                ci, mając niedźwiedzia w pamięci,~Gadali o nim, świeżą
 694 4 |          niedźwiedzią skórę.~Szlachta w krzyk: <<Toż śmierć pewna!
 695 4 |             śmierć pewna! Prawie rura w rurę!>>~A ja w śmiech, bo
 696 4 |            Prawie rura w rurę!>>~A ja w śmiech, bo mnie uczył mój
 697 4 |             Kartago!~Więc ja to sobie w nocy rozbieram z uwagą.~ ~
 698 4 |              aż się pogodzicie>>.~Oni w złość; a tu szlachta kładnie
 699 4 |             zgodzić.~ ~Spor ich potem w dozgonną przyjaźń się zamienił,~
 700 4 |               na dwie części równe,~A w miejscu, gdzie się zdarzył
 701 4 |             karczmę nazwali N i e d ź w i a d e k".~  ~
 702 5 |                Spotkanie się powtórne w Świątyni dumania i zgoda,
 703 5 |              wraca z boru,~A Telimena w głębi samotnego dworu~Zaczyna
 704 5 |         siadła.~ ~Hrabia pan! zmienni w gustach są ludzie majętni!~
 705 5 |       Mężczyźni, póki młodzi, chociaż w myślach zmienni,~W uczuciach
 706 5 |            chociaż w myślach zmienni,~W uczuciach są od dziadów
 707 5 |                Można im zejść z oczu,~W inne strony wyjechać, mieszkać
 708 5 |              Serce mu kształcić, mieć w nim przyjaciela, brata!~
 709 5 |          przyszło ożenienie,~Telimena w ich domu miałaby schronienie~
 710 5 |          przez okno Zosię bawiącą się w sadzie.~ ~Zosia w porannym
 711 5 |         bawiącą się w sadzie.~ ~Zosia w porannym stroju i z głową
 712 5 |              odkrytą~Stała, trzymając w ręku podniesione sito;~Do
 713 5 |            śniegu gołąb srebrnopióry.~W pośrodku zielonego okręgu
 714 5 |            Białej, środkiem pstrokaty w gwiazdy, w cętki, w pręgi~
 715 5 |         środkiem pstrokaty w gwiazdy, w cętki, w pręgi~Tu dzioby
 716 5 |         pstrokaty w gwiazdy, w cętki, w pręgi~Tu dzioby bursztynowe,
 717 5 |            fali.~Wysuwają się szyje i w ruchach łagodnych~Chwieją
 718 5 |               błyskają ku Zosi.~ ~Ona w środku wysoko nad ptastwem
 719 5 |              się wznosi,~Sama biała i w długą bieliznę ubrana,~Kręci
 720 5 |              Dla swego drobiu, szkodę w gospodarstwie czyni.~ ~Usłyszała
 721 5 |             jako tanecznica~Bębenek i w takt bijąc, swawolna dziewica~
 722 5 |          Przodem gołębie białe, które w biegu płoszy,~Leciały jak
 723 5 |         skoczyła z miejsca i klasnęła w dłonie,~I ciotce zawisnąwszy
 724 5 |         troszeczkę nudno tak siedzieć w alkowie;~Pan Sędzia nawet
 725 5 |             powtarza;~A kiedy wejdzie w modę raz młoda osoba,~Każdy
 726 5 |            spodziewam się, że umiesz; w stolicy~Urosłaś. Choć dwa
 727 5 |               Choć dwa lata mieszkasz w okolicy,~Nie zapomniałaś
 728 5 |           pokojowę i służącą dziewkę;~W naczynie srebrne wody wylano
 729 5 |            konewkę;~Zosia, jak wróbel w piasku, trzepioce się, myje~
 730 5 |              że nazbyt krótkie, uwito w dwa sploty,~Zostawując na
 731 5 |           zebrane bławatki~Uwiązawszy w plecionkę daje Telimenie;~
 732 5 |            Chusteczkę batystową białą w ręku zwija~I tak cała wygląda
 733 5 |      rozszerzasz,~Jak chłopiec, okiem w prawo i w lewo uderzasz,~
 734 5 |             chłopiec, okiem w prawo i w lewo uderzasz,~Czysta rozwódka! -
 735 5 |                co pacierz mruczał lub w warcaby grywał,~I palestra
 736 5 |          przecież uczciwe towarzystwo w domu.~Uważaj dobrze, Zosiu,
 737 5 |                Nie chcąc wniść do dam w kurtkach. ~ ~Pierwsza wpadła
 738 5 |             otworzył,~Ale spójrzawszy w oczy Zosi, tak się strwożył,~
 739 5 |           płonął, to bladnął;~Co było w jego sercu, on sam nie odgadnął.~
 740 5 |             spoczynku;~Tadeusz stanął w kącie, wsparł się na kominku,~
 741 5 |        niemało czasu~Nabłąkawszy się, w końcu wszedł w głębinę lasu~
 742 5 |       Nabłąkawszy się, w końcu wszedł w głębinę lasu~I trafił, czy
 743 5 |               ona!~Telimena, samotna, w myślach pogrążona,~Od wczorajszej
 744 5 |          postacią i strojem odmienna,~W bieliźnie, na kamieniu,
 745 5 |              kamienna;~Twarz schyloną w otwarte utuliła dłonie,~
 746 5 |            się z siedzenia,~Rzuca się w prawo, w lewo, skacze skróś
 747 5 |         siedzenia,~Rzuca się w prawo, w lewo, skacze skróś strumienia,~
 748 5 |           rozpuszczonym, blada,~Pędzi w las, podskakuje, przyklęka,
 749 5 |            darni.~Widać z jej ruchów, w jakiej strasznej jest męczarni;~
 750 5 |           skroniom Telimeny zbliżył -~W tak przyjaźnej postawie,
 751 5 |             nie wypada;~Więc Telimena w prawo pod ogród się skrada,~
 752 5 |              do wielkiej drogi;~Oboje w tym odwrocie mieli nieco
 753 5 |          przeczucie,~Że to był Hrabia w długim, angielskim surducie.~ ~
 754 5 |               surducie.~ ~Wieczerzano w zamczysku. Uparty Protazy,~
 755 5 |              wyraźne Sędziego zakazy,~W niebytność państwa znowu
 756 5 |       zaintromitował.~ ~Goście weszli w porządku i stanęli kołem;~
 757 5 |             raki, kurczęta, szparagi,~W towarzystwie kielichów węgrzyna,
 758 5 |        wstydzie!~Cóż o tem będą gadać w Oszmianie i Lidzie,~Które
 759 5 |              powiatem~O pierwszeństwo w strzelectwie; myślili więc
 760 5 |             chartów mieli na pamięci.~W oczach im stoi niecny kot,
 761 5 |              Hrabiego zabawić,~Wyzwać w dłuższą rozmowę, w lepszy
 762 5 |             Wyzwać w dłuższą rozmowę, w lepszy humor wprawić,~Bo
 763 5 |              się słuchać rozmów, oczy w talerz wlepił;~Telimena
 764 5 |              źrenice:~Ledwie spójrzał w rumiane Telimeny lice,~Odkrył
 765 5 |                naróżowana! ~ ~Czy róż w złym gatunku,~Czy jakoś
 766 5 |        odsłania.~Może to sam Tadeusz, w Świątyni dumania~Rozmawiając
 767 5 |        Odkrywszy jedną zdradę, poczną w kolej zwiedzać~Resztę wdzięków
 768 5 |        wyśledzać:~Dwóch zębów braknie w ustach; na czole, na skroni~
 769 5 |            wyrzuty i skargi,~Pochylił w talerz głowę, milczał i
 770 5 |              Potem śmiać się zaczęli, w końcu rozmawiali~O jakiemś
 771 5 |               O jakiemś niespodzianem w ogrodzie spotkaniu,~O jakiemś
 772 5 |           gorzkie słowa i przetrawiał w duszy,~Okropną miał biesiadę.
 773 5 |            Okropną miał biesiadę. Jak w ogrodzie źmija~Dwoistem
 774 5 |              wypija,~Potem skręci się w kłębek i na drodze legnie,~
 775 5 |        obojętny, a pękał ze złości.~ ~W najweselszem zebraniu niech
 776 5 |              Posażne i nadobne panny, w wieku kwiecie,~Zdaniem wszystkich
 777 5 |        wszystkich najpierwsze partyje w powiecie,~Milczące, zaniedbane
 778 5 |            żeby mu zawsze coś bębniło w ucho,~Nawet wtenczas, gdy
 779 5 |        zamknąwszy oczy siadał marzyć;~W dzień szukał rozmów, w nocy
 780 5 |                W dzień szukał rozmów, w nocy musiano mu gwarzyć~
 781 5 |      przegwarzywszy, chciał spoczywać w gwarze;~Milczenie go budziło
 782 5 |         myśliwiec, który nabój rdzawi w strzelbie;~Dlatego ja rozmowność
 783 5 |           dostali,~Choć mieli oszczep w ręku, tego nikt nie chwali~
 784 5 |                bo zmykać, mając naboj w rurze~Znaczyło po staremu:
 785 5 |          jeden drugiemu nie zachodzić w drogę,~Nigdy we dwóch nie
 786 5 |                 źwierzyny",~A drudzy, w głos śmiejąc się, krzyczeli: "
 787 5 |          Asesor: "kokiety",~Utkwiwszy w Telimenie oczy jak sztylety.~ ~
 788 5 |               zdrowie Robaka, Wojski, w ręce wasze!~Jeśli datkiem
 789 5 |             że niedźwiedź zabity dziś w boru~Przez dwa lata wystarczy
 790 5 |             ów zwierza nawrócił~Znowu w ostęp. Asesor z Rejentem
 791 5 |        portretów zdobione filary,~Ten w sklepieniu błyszczący herb
 792 5 |              co się zanosi,~Zadzwonił w tabakierę złotą, o głos
 793 5 |             fundum wynagrodzić~Ziemią w sposób następny..." - Tu
 794 5 |            przyszłej zamiany:~Już był w połowie rzeczy, gdy ruch
 795 5 |           schylone~Wstecznym wiatrem, w przeciwną zwróciły się stronę,~
 796 5 |        przeciwną zwróciły się stronę,~W kąt. ~ ~Z kąta, kędy wisiał
 797 5 |           nawet nie schyliwszy głowy;~W ręku trzymał błyszczący
 798 5 |             puginał,~Odemknął szafę i w niej coś kręcić zaczynał.~ ~
 799 5 |              kręcić zaczynał.~ ~Stały w dwóch kątach sieni, wsparte
 800 5 |              o filary,~Dwa kurantowe, w szafach zamknięte zegary;~
 801 5 |               stare, dawno ze słońcem w niezgodzie,~Południe wskazywały
 802 5 |             daléj, tem gorzéj.~Goście w śmiech; musiał przerwać
 803 5 |        Śmielszy jest aniżeli puszczyk w cudzych dworach:~Co klucznik,
 804 5 |        klucznik, to nie puszczyk; kto w cudze poddasze~Nocą włazi,
 805 5 |             Horeszków klucznika,~Lżyć w domu Panów moich? I Panże
 806 5 |          najazd granicy,~Gwałt zamku, w którym Sędzia dotąd prawnie
 807 5 |               dowodem jawnym jest, że w zamku jada".~ ~"Brzechaczu! -
 808 5 |         Cichość, aż Sędzia krzyknął: "W dyby tego zucha!~Hola, chłopcy!" -
 809 5 |            ławą.~Lecz Hrabia krzesłem w środku zagrodził im drogę~
 810 5 |         nikomu~Krzywdzić sługę mojego w moim własnym domu;~Kto ma
 811 5 |               mnie przełoży".~ ~Zyzem w oczy Hrabiemu spojrzał Podkomorzy:~"
 812 5 |              wdając się z Waćpaństwem~W pijatyki, które się kończą
 813 5 |       otworzył;~Milczał, lecz kielich w ręku tak potężnie cisnął,~
 814 5 |              dźwięknąwszy pękło, płyn w oczy mu prysnął.~Rzekłbyś,
 815 5 |            Rzekłbyś, iż z winem ognia w duszę się nalało,~Tak oblicze
 816 5 |       pierwsze słowo niewyraźnie~Mleł w ustach, aż przez zęby wyleciało: "
 817 5 |          Protazy, pałasza!~Puszczę go w taniec jako niedźwiadka
 818 5 |              Klucznik i Hrabia wpadli w obroty nie lada.~Przy wyższym
 819 5 |              głowy. Strwożone kobiety~W prośby, w płacz; Telimena,
 820 5 |           Strwożone kobiety~W prośby, w płacz; Telimena, krzyknąwszy: "
 821 5 |             zagniewany, wstrzymał się w zapędzie,~Zaczął cucić,
 822 5 |               spod ziemi,~Podniosłszy w górę ławę ramiony silnemi,~
 823 5 |               orężem szukać szczęścia w wojnie.~Obrał drugie; już
 824 5 |             już ławę jak taran murowy~W tył dźwignął dla zamachu,
 825 5 |               ujrzał Wojskiego, uczuł w sercu trwogę.~ ~Wojski,
 826 5 |           okiem,~Zdawał się pogrążony w dumaniu głębokiem;~Dopiero
 827 5 |       Sędziemu był krewny daleki,~Ale w gościnnym jego domu zamieszkały,~
 828 5 |        zwrócony do łokcia,~Potem ręką w tył nieco wychyloną kiwał,~
 829 5 |             Niby bawiąc się, lecz się w Hrabiego wpatrywał.~ ~Sztuka
 830 5 |              rzucania nożów, straszna w ręcznej bitwie,~Już była
 831 5 |          Klucznik jej probował~Nieraz w zwadach karczemnych. Wojski
 832 5 |           zwadach karczemnych. Wojski w niej celował,~Widać z zamachu
 833 5 |              z oczu łacno zgadnąć, że w Hrabiego mierzy~(Ostatniego
 834 5 |              ścierwie~Rzuca się oślep w zgraję, co mu ucztę przerwie,~
 835 5 |              Aż razem z Hrabią wpadli w głąb ciemnej framugi.~ ~"
 836 5 |       potrwożeni~I chwytając naczynia w ślad panów uciekli,~Nawet
 837 5 |            trupy, ranni i zwaliska.~ ~W ludziach straty nie było;
 838 5 |             kurcząt i jendyków ciały,~W których piersi widelce świeżo
 839 5 |            wbite tkwiały.~ ~Po chwili w Horeszkowskim samotnym budynku~
 840 5 |                  Gryzą, piją; czasami w kącie zapomniana~Puknie
 841 5 |               Ale na drugiem piętrze, w izbie, którą zwano,~Choć
 842 5 |               jak dzień czysta:~Zamek w ręku Horeszków był przez
 843 5 |                Część gruntów oderwano w czasie Targowicy~I, jak
 844 5 |       posiądzie,~Ten dziedzic; wygraj w polu, a wygrasz i w sądzie.~
 845 5 |            wygraj w polu, a wygrasz i w sądzie.~Co się tycze dawniejszych
 846 5 |           Scyzoryczek;~A jeśli Maciej w pomoc da mi swą Rózeczkę,~
 847 5 |             wróży;~Odbyłem taką jedną w czasie mych podróży.~Gdym
 848 5 |             czasie mych podróży.~Gdym w Sycyliji bawił u pewnego
 849 5 |           księcia,~Rozbójnicy porwali w górach jego zięcia~I okupu
 850 5 |           zabiłem,~Pierwszy wleciałem w tabor, więźnia uwolniłem.~
 851 5 |               zbawcy, ze łzami wpadła w me objęcia.~Gdym przybył
 852 5 |   Birbante-rokka. ~Czy są tu ciemnice~W tym zamku?" - ~"Są - rzekł
 853 5 |           szukać, ale po zaściankach:~W Dobrzynie, w Rzezikowie,
 854 5 |             zaściankach:~W Dobrzynie, w Rzezikowie, w Ciętyczach,
 855 5 |              Dobrzynie, w Rzezikowie, w Ciętyczach, w Rąbankach;~
 856 5 |             Rzezikowie, w Ciętyczach, w Rąbankach;~Szlachta odwieczna,
 857 5 |        Rąbankach;~Szlachta odwieczna, w której krew rycerska płynie;~
 858 5 |                A ze słoneczkiem stanę w Dobrzyńskim zaścianku".~ ~
 859 5 |              I widząc świateł mnóstwo w domostwie Soplicy:~"Iluminujcie! -
 860 5 |              o tej porze~Będzie jasno w tym zamku, ciemno w waszym
 861 5 |             jasno w tym zamku, ciemno w waszym dworze!"~ ~Gerwazy
 862 5 |             mu skleił się, zadzwoniło w uszach -~Widzi tłum szlachty
 863 5 |       taratatka,~Z lewego ucha spadła w tył konfederatka;~Leci,
 864 5 |             obala~I na koniec Soplicę w stodole podpala -~ ~Wtem
 865 6 |              wiodąc dzień bez światła w oku.~Dawno wszedł dzień,
 866 6 |             Nad ubogą Litwina chatką; w stronie wschodu~Widać z
 867 6 |           mokrzycę chrupią,~Te, jamki w roli kopiąc, parami się
 868 6 |           muszą powracać do lasu.~ ~I w lasach cisza. Ptaszek zbudzony
 869 6 |               do drzewa,~Głowę wciska w ramiona, oczy znowu mruży~
 870 6 |            smutniejszą, że dźwięk jej w mgłę bez echa wsiąka;~Chrząsnęły
 871 6 |             wsiąka;~Chrząsnęły sierpy w zbożu, ozwała się łąka,~
 872 6 |               Stają, ostrzą żelezca i w takt kują w młotki.~Ludzi
 873 6 |          ostrzą żelezca i w takt kują w młotki.~Ludzi we mgle nie
 874 6 |               niewidzialnych głosy.~ ~W środku na snopie zboża ekonom
 875 6 |             goni,~Z prawej przebiegło w zawód kilkanaście koni,~
 876 6 |              czegoś się dowiedzieć.~ ~W Soplicowie domowi i goście,
 877 6 |             się ni grać, siedzą cicho w kątkach,~Mężczyźni palą
 878 6 |               pomiędzy czeladkę.~Woli w kuchennej słuchać ochmistrzyni
 879 6 |       kuchcików;~Aż go powoli wprawił w przyjemne marzenie~Ruch
 880 6 |            rana pisał, zamknąwszy się w izbie,~Woźny od rana czekał
 881 6 |              powodu~Procesu - ciągnie w rejestr taktowy do grodu.~
 882 6 |            tocząc wojnę,~A na starość w szpitalach spoczywa kaleki,~
 883 6 |             Dobrze zrobił Protazy, że w drogę pospieszył,~Bo niedługo
 884 6 |           swoim pozwem się nacieszył.~W Soplicowie zmieniano kampaniji
 885 6 |               Zosia została dzieckiem w biednym stanie,~Jacek ją
 886 6 |          Szkoda, żeś nie był, Księże, w zamku na wieczerzy,~Poświadczyłbyś,
 887 6 |           pozwą, muszą wygrać: nieraz w ich imieniu~Trwał proces,
 888 6 |              Trwał proces, aż wygrali w szóstym pokoleniu.~Dosyć
 889 6 |       Soplicowie~Nie nabroili jeszcze w tym zamku dość złego!~Bracie!
 890 6 |              Siedząc wtenczas retorem w jezuickiej szkole,~Potem
 891 6 |               wojska słać syna,~Potem w Litwie zostawił: cóż w tym
 892 6 |          Potem w Litwie zostawił: cóż w tym za przyczyna?~Oto w
 893 6 |               w tym za przyczyna?~Oto w domu Ojczyznie potrzebniejszy
 894 6 |              nasze orły białe!~Już są w drodze, na pierwszy znak
 895 6 |         składał~I wpatrując się mocno w Księdza, nic nie gadał,~
 896 6 |             gadał,~Westchnął głęboko, w oczach łzy się zakręciły...~
 897 6 |              już czekali!~Gadano: już w Koronie, już Prusaka pobił,~
 898 6 |              do nas! A on - co? Pokój w Tylży zrobił!~Czy tylko
 899 6 |            rzekł Sędzia wznosząc ręce w górę. -~Nie pożałujesz twego
 900 6 |         gniadosza chwalił,~Dziś zaraz w twym kwestarskim wozie pójdą
 901 6 |             zdziwiony.~Wlepiwszy oczy w Sędzię, ruszywszy ramiony,~
 902 6 |             Soplicowskiej krwi kroplę w żyłach macie,~Uważ tylko:
 903 6 |           stać, Niemnowi płynąć,~Póty w Litwie Sopliców imieniowi
 904 6 |           winien grzechów mego brata;~W politykę jam nigdy bardzo
 905 6 |            dokazać,~Choć duszę oddać. W szable nie byłem zbyt tęgi,~
 906 6 |             mnie cięgi;~Wie świat, że w czasie polskich ostatnich
 907 6 |               potrzeba, żebyśmy zaraz w pole wyszli?~Strzelców zebrać -
 908 6 |           łatwa; prochu mam dostatek,~W plebaniji u księdza jest
 909 6 |             do lanc, że je mogę wziąć w potrzebie;~Te groty przywiózł
 910 6 |         potrzebie;~Te groty przywiózł w pakach gotowych z Królewca~
 911 6 |            Polak; potrzebny nam taki;~W rewolucyjach bardzo potrzebne
 912 6 |               Sędzia. ~ ~Ksiądz wpadł w powóz stojący u proga,~Tnie
 913 6 |            Furknęła kałamaszka, ginie w mgły obłokach,~Tylko kiedy
 914 6 |               Krąży około domu: pałkę w ręku kręci,~Udaje, że obaczył
 915 6 |                że obaczył kędyś bydło w szkodzie;~Tak zręcznie lawirując
 916 6 |             płot i wpadł do konopi.~ ~W tej zielonej, pachnącej
 917 6 |         ludziom. Nieraz zając zdybany w kapuście~Skacze skryć się
 918 6 |             kapuście~Skacze skryć się w konopiach bezpieczniej niż
 919 6 |            konopiach bezpieczniej niż w chruście,~Bo go dla gęstwi
 920 6 |       wywietrzy dla zbyt tęgiej woni.~W konopiach człowiek dworski,
 921 6 |           chłopi,~Gdy ich rząd śledzi w lasach, siedzą śród konopi.~
 922 6 |            siedzą śród konopi.~I stąd w czasie bitew, zajazdów,
 923 6 |               Że Woźny musiał co tchu w konopie uciekać.~Jak później
 924 6 |          skradłszy się do okna, wpadł w ogród konopny.~ ~Wprawdzie
 925 6 |                Wprawdzie już wtenczas w Litwie nie było zwyczajem~
 926 6 |              czuwa -~Cicho wszędzie - w konopie z wolna ręce wsuwa~
 927 6 |           rozchylając gęstwę badylów, w jarzynie~Jako rybak pod
 928 6 |             Odmyka klamkę - pusto jak w zaklętym gmachu;~Dobywa
 929 6 |           żeby się rozpytać o Hrabię;~W pustym folwarku ledwie wynalazł
 930 6 |            Dobrzyna.~ ~Słynie szeroko w Litwie Dobrzyński zaścianek~
 931 6 |        Zmniejszona, zubożała; dawniej w pańskich dworach~Lub wojsku,
 932 6 |              noszą, lecz kapoty białe w czarne pręgi,~A w niedzielę
 933 6 |               białe w czarne pręgi,~A w niedzielę kontusze. Strój
 934 6 |     chłopskich katanek:~Zwykle chodzą w drylichach albo perkaliczkach,~
 935 6 |         perkaliczkach,~Bydło pasą nie w łapciach z kory, lecz w
 936 6 |               w łapciach z kory, lecz w trzewiczkach,~I żną zboże,
 937 6 |               zboże, a nawet przędą - w rękawiczkach.~ ~Różnili
 938 6 |             jedenże szlachcic inaczej w Dobrzynie,~A pod innym nazwiskiem
 939 6 |             były tam potrzebne, kiedy w reszcie kraju~Głupim naśladownictwem
 940 6 |             rzadko zwiedzany, mieszka w nim hołota,~Bo brama sterczy
 941 6 |             obora i stajnie,~Wszystko w kupie, jak bywa u szlachty
 942 6 |              Gniazda ptastwa różnego, w strychach gołębniki,~W oknach
 943 6 |                w strychach gołębniki,~W oknach gniazda jaskółcze,
 944 6 |           króliki~Białe skaczą i ryją w niedeptanej darni.~Słowem,
 945 6 |              napadów.~Pod bramą dotąd w trawie, jak dziecięca głowa~
 946 6 |           Niby rojem owadów czarnych; w każdej plamie~Siedzi we
 947 6 |               środku kula jak trzmiel w ziemnej jamie.~ ~U drzwi
 948 6 |             główek~Lub hak przerżnąć, w brzeszczocie nie zrobiwszy
 949 6 |                 Wewnątrz samego domu, w stajni i wozowni,~Pełno
 950 6 |           znajdziesz rynsztunków, jak w starej zbrojowni.~Pod dachem
 951 6 |           dziś Wenery ptaki,~Gołębie, w nich gruchając karmią swe
 952 6 |        gruchając karmią swe pisklęta.~W stajni kolczuga wielka nad
 953 6 |             pancerz służą za drabinę,~W którą chłopiec zarzuca źrebcom
 954 6 |          zarzuca źrebcom dzięcielinę.~W kuchni kilka rapierów kucharka
 955 6 |       bezbożna~Odhartowała, kładąc je w piec zamiast rożna;~Buńczukiem,
 956 6 |                   O świcie zjawił się w Dobrzynie~Konny posłaniec;
 957 6 |        zaścianku ulice,~Słychać krzyk w karczmie, widać w plebaniji
 958 6 |               krzyk w karczmie, widać w plebaniji świéce;~Biegą;
 959 6 |               chcąc nie chcąc zostać. W mieszkaniu plebana~Trwa
 960 6 |              litewskim;~Lecz gdy król w Targowicy przyjął uczestnictwo,~
 961 6 |               wojnę lubił; zwyciężony~W jednej stronie, znów bitwy
 962 6 |             po kraju zaborze~Siedział w domu, jak niedźwiedź, gdy
 963 6 |             niedźwiedź, gdy ssie łapę w borze.~ ~Ostatni raz wojował,
 964 6 |              trzy rany.~Myślano długo w Litwie, że obu zabito;~Wrócili
 965 6 |               mu folwark pięciu dymów w dożywocie~I wyznaczył mu
 966 6 |             mu rocznie tysiąc złotych w złocie.~Lecz Dobrzyński
 967 6 |           targ kuropatwy, które łowił w sidła,~I polując na zwierza. ~ ~
 968 6 |              na zwierza. ~ ~Było dość w Dobrzynie~Starych ludzi
 969 6 |            którzy po łacinie~Umieli i w palestrze ćwiczyli się z
 970 6 |       zawierać układy,~Nie działo się w Dobrzynie nic bez Maćka
 971 6 |               i nie lada komu,~Ledwie w niezmiernie ważnych sporach
 972 6 |              Pytany wyrzekł zdanie, i w niewielu słowach.~Myślano,
 973 6 |            rumieni.~Jak para mistrzów w Słucku lity pas wyrabia:~
 974 6 |            wyrabia:~Dziewica, siedząc w dole, krośny ujedwabia~I
 975 6 |            krwawe rubiny~Gęsto wszyte w aksamit zielonej darniny.~
 976 6 |             drugą ręką z czapki proso w trawę miota~Dla wróblów;
 977 6 |        biesiady,~Nagle króliki znikły w ziemi, a gromady~Wróblów
 978 6 |                Pierwszy z posłów stał w środku i jął zdawać sprawę.~ ~
 979 6 |      zaścianków, zbrojni i bezbronni,~W kałamaszkach i bryczkach,
 980 6 |              do sieni;~Inni słuchają, w okna głowami wciśnieni.~  ~
 981 7 |            nich gadać; człek podeszły w lata,~W podróżach swych
 982 7 |                człek podeszły w lata,~W podróżach swych dalekich
 983 7 |              na Francuzów~Spuścił się w czasie wojny jak na czterech
 984 7 |          Bawiłem za granicą wtenczas, w roku Pańskim~Tysiącznym
 985 7 |     Handlowałem, a krewnych mam wielu w Poznańskiem.~Jeździłem ich
 986 7 |             małego źwierza.~Był pokój w Wielko - Polszcze, jak teraz
 987 7 |               do domów, z domów dalej w nogi -~O, to był rwetes!
 988 7 |               a my milczkiem wchodzim w radę:~Hejże na koń, pomieszać
 989 7 |         rejteradę!~Nuż landratom tłuc w karki, z hofratów drzeć
 990 7 |        przynosi rozkaz: do powstania!~W tydzień jeden - tak lud
 991 7 |             gracko, i raźnie,~I u nas w Litwie sprawić Moskwie taką
 992 7 |              żartem:~Bohater pierwszy w świecie, a wojsk ma bez
 993 7 |               wzniósł głowę, słuchają w milczeniu głębokiem.~Maciej
 994 7 |           Wymawiając z przyciskiem, a w takt kiwał głową:~ ~"Cicho!
 995 7 |             brem, a potem uciekać.~Ja w Prusach nie bywałem; rozum
 996 7 |            tchórze!~Kto tchórz, niech w bernardyńskim chowa się
 997 7 |              cała nowina,~To kto wie, w jakim celu: bo to bies księżyna!~
 998 7 |               się - wołał, tłukąc się w pierś ręką -~Choć kropidła
 999 7 |         Którzy mię po pjanemu chcieli w Preglu topić".~"Toś zuch,
1000 7 |             pod laską czyją?~Tak było w Wielko - Polszcze: widzim