Rozdzial

  1 1 |          wracał ze szpitala Maciek Owczarz, któremu wóz wykręcił nogę.
  2 1 |            przytulić na zimę...~Tu Owczarz zamilkł, zdziwiony, że tak
  3 1 |     schylony nad pługiem pocił się Owczarz albo ciągnął kulawą nogę
  4 3 |          ho!...~Tyle powiedziawszy Owczarz zaprowadził do obory krowę,
  5 3 |       dzisiaj on, zwyczajny Maciek Owczarz, siedzi pod jednym dachem.~
  6 5 |       pracowali we trzech: Ślimak, Owczarz i Jędrek, na przemian żnąc
  7 5 |           To jakieś chłopy - rzekł Owczarz - bo białe.~- Jest tam jeden
  8 5 |           że na ich widok Ślimak i Owczarz zdjęli kapelusze jak na
  9 5 |           chaty, a za nimi Ślimak, Owczarz i nawet Magda. Jedzenie
 10 5 | błogosławiła ich kobieta. Milczący Owczarz kłaniał się do ziemi, a
 11 5 |           przymówić!..." -pomyślał Owczarz.~Kiedy zaś w niedzielę wszyscy
 12 5 |           do kościoła! - westchnął Owczarz. - Ino wstydu bym wam narobił...~-
 13 5 |        wyniósł z izby pieniądze, a Owczarz objął go za nogi.~- Kup
 14 5 |         żoną, Magda z chłopcami, a Owczarz z daleka na końcu. Idąc
 15 5 |        zostanie szlachcicem, a on, Owczarz, będzie u niego służył na
 16 5 |      Słyszeliśta!... - oburzył się Owczarz. - Niechże ludzie z całej
 17 5 |             Co się działo później, Owczarz nie pamięta. Ktoś opowiadał
 18 5 |        wyniósł do stajni. Ale kto? Owczarz nie wiedział. Jedno było
 19 5 |      jakiej kompanii.~Tym sposobem Owczarz nie kupił sobie nowych butów;
 20 5 |          drzwi, którymi miał wejść Owczarz, to na okno, za którym słychać
 21 5 |   przygarnęli.~W tej chwili wszedł Owczarz i wstrząsnął się zdumiony
 22 5 |          wezmę do stajni - szepnął Owczarz.~Zbliżył się do progu, niezgrabnie
 23 5 |             Niechaj jej! - mruknął Owczarz.~- Oddajcie ją!... - zawołała
 24 5 |            chce.~Po chwili trzymał Owczarz w ręku gałganek w formie
 25 5 |            się, przywitaj! - rzekł Owczarz. - Nastał do was nowy fornal,
 26 6 |      zakończył.~W tej porze Maciek Owczarz wjeżdżał sankami do lasu
 27 6 |           o nią do dziś dnia, więc Owczarz matkował znajdzie. Sam ją
 28 6 |       blaskiem.~Dziecko zapłakało. Owczarz odwrócił mu głowę na bok
 29 6 |         lasu.~- O, widzisz - mówił Owczarz do dziecka - to jest las,
 30 6 |         Stanęli pod stosem drzewa. Owczarz odwiązał dziecko od sani
 31 6 |       wszystko jedno...~Tak prawił Owczarz, powoli układając drzewo.
 32 6 |           nie przeszkadzaj..."~Ale Owczarz jest tylko najętym parobkiem.
 33 6 |               Ho, la, la!...~Teraz Owczarz poznał, że to cwałuje sznur
 34 6 |        sani, panowie!... I nim się Owczarz opamiętał, otoczył go rój
 35 6 |         wysnuta z ciemnego kłębka.~Owczarz zdjął czapkę, cofnął się
 36 6 |         takimi rzeczami? - mruknął Owczarz. Bo przypomniał sobie butwiejący
 37 6 |          jego własny dziaduś, Roch Owczarz. Mądry dziaduś! z Napolionem
 38 6 |       duszy jego. Panie! - szeptał Owczarz. Ale wciąż trapiło go w
 39 6 |               Oho, ho!... - odparł Owczarz.~- I nie rozbili cię ślachta?~-
 40 6 |           niego wstąpi - powtórzył Owczarz. - Ale fantazją to zawdy
 41 6 |        Musi to starezakony - rzekł Owczarz - bo jakoś kiepsko gadali
 42 6 |            nie ma bez Żyda - mówił Owczarz. - Ledwie tamci pojechali,
 43 7 |      dawniej.~Po śniadaniu poszedł Owczarz na górę orać ziemię pod
 44 7 |         przygotowania te dostrzegł Owczarz i zaraz dał znać do chaty.
 45 7 |         przeżegnała się, a pokorny Owczarz ukląkł na zboczu. Stasiek,
 46 8 |       popijając piwo.~W końcu maja Owczarz doniósł Ślimakowi, że od
 47 8 |    wieczorem. Następnie podpatrzył Owczarz, że Wilhelm Hamer wywozi
 48 8 |      wykreślona fosforem na murze.~Owczarz także przypatrywał się dziwowisku,
 49 8 |     zebrali się w pierwszej izbie. Owczarz na rogu ławy ziewał, obok
 50 8 |             Magda przeżegnała się. Owczarz przetarł oczy, lecz znowu
 51 8 |    ramionami.~- Albo on nie chłop?~Owczarz drzemał, od czasu do czasu
 52 8 |       porozmawiać z Owczarzem, ale Owczarz spał. Zaczepił Magdę, ale
 53 8 |         nie zaglądaliśta? - spytał Owczarz.~- Jakżeby nie? W stajni
 54 8 |       Bywaj!... Bywaj!...~Ślimak i Owczarz przerwali robotę w stajni
 55 8 |           za nim kulejąc wlókł się Owczarz. Właśnie wstępował na wzgórze,
 56 8 |    popłynęło mu trochę krwi.~Teraz Owczarz wyrwał jej dziecko i ująwszy
 57 8 |           nim wysunął się milczący Owczarz.~Na podwórzu zabiegł nauczycielowi
 58 8 |            Nieprawda, Owczarzu?...~Owczarz kiwał głową.~- Może chłopiec
 59 8 |          nie chorował?~- Nigdy!... Owczarz kręcił głową.~- On był od
 60 8 |             Prawdę mówię - ciągnął Owczarz. - Od zimy, kiej go tak
 61 8 |            go.~Wtedy także - mówił Owczarz - co te Niemce wytyczały
 62 8 |          Albo i mnie - odezwał się Owczarz. - I wóz drzewa mnie przycisnął,
 63 8 |         mógł.~- O, ni... - wtrącił Owczarz.~- Ani poszedłby za pługiem...~-
 64 8 |          do siebie gadał - wtrącił Owczarz - albo se rozmawiał z trawą
 65 8 |        spojrzał na jedzenie. Nawet Owczarz niczego nie tknąwszy poszedł
 66 8 |            Trzeciego dnia zaprzągł Owczarz konie do wozu i położywszy
 67 8 |            mu się na trumnę.~Nawet Owczarz zalał się łzami. Ślimak
 68 9 |       kocieł znowu jechał naprzód.~Owczarz co dzień przypatrywał się
 69 9 |            zipał. Stał z godzinę i Owczarz patrzył z godzinę, myśląc:
 70 9 |           Sobieska - pocieszał się Owczarz. W sercu jednak czuł obawę
 71 9 |          pieściła się z krowami, i Owczarz, bo nawet koniom ujmował
 72 9 |     milczał, aż musiał odezwać się Owczarz:~- Już jak sprzedać, to
 73 9 |           znowu umilkł, więc znowu Owczarz musiał go wyręczyć w targu.
 74 9 |           ryknęła tak żałośnie, że Owczarz pobladł, a w końcu oparła
 75 9 |        wrócisz...~- Oho! - szepnął Owczarz słuchający w rogu izby. -
 76 9 |         Jużci prawda - potwierdził Owczarz po namyśle. - Nawet dobrzyśta
 77 9 |      straty; a wreszcie - upilnuje Owczarz i Burek. Ho! ho! oni czujni!...~
 78 9 |       szczekał po całych nocach, a Owczarz zrywał się po parę razy
 79 9 |          zaczął gwałtownie ujadać. Owczarz zerwał się z barłogu i zmiarkowawszy
 80 9 |                Bywaj!... - zawołał Owczarz, a Ślimak, wysunąwszy się
 81 9 |        Ślimak.~- Bij go! - zawołał Owczarz.~I posunęli się na oślep
 82 9 |           Śmiałe bestie! - mruknął Owczarz.~- My myśleli - odezwał
 83 9 |       głowy mu nie zdejmą - odparł Owczarz - i nawet nic mu wielkiego
 84 9 |   zaczerpnąć opinii.~W domu został Owczarz bawiąc się ze znajdą i doglądając
 85 9 |       jakby się kto z nim drażnił. Owczarz wyjrzał przez okno i pod
 86 9 |      siekierę z półkoszka ukradli.~Owczarz przyglądał mu się z niedowierzaniem.~-
 87 9 |           Obcy pobiegł do sanek, a Owczarz zatkał swoją butelkę gałgankiem
 88 9 |       Krótko przed zachodem słońca Owczarz usłyszał na gościńcu wesołe
 89 9 |      Ślimaków spała jak zarżnięta.~Owczarz znowu został samotny nie
 90 9 |            co łakomić!" - pomyślał Owczarz i zatkawszy butelkę wsunął
 91 9 |         Jędrek gdzieś się podział (Owczarz nie był w tej chwili pewny,
 92 9 |   odchyloną koszulę i białą pierś.~Owczarz zamknął powieki i jeszcze
 93 9 |       ogarnia; sen tak głęboki, że Owczarz nigdy nie chciałby się z
 94 9 |          złodzieju!... wstawaj!...~Owczarz machinalnie chciał wstać,
 95 9 |       gdzie konie? - zapytał teraz Owczarz.~- Gdzie?... - krzyknął
 96 9 |           mnie Bóg skarze! - mówił Owczarz bijąc się w piersi. I rozpłakał
 97 9 |          Aż mu na pysku zamarzła. ~Owczarz nie mogąc stać usiadł na
 98 9 |           gadajcie tak... - jęknął Owczarz. Zsunął się z progu i upadł
 99 9 |            wywiódł na nędzę, a on, Owczarz, pozwolił na to...~Maćkowi
100 9 |        swego, jacy bezpieczni! Ale owczarz znajdzie was, choć kulawy
101 9 |         ten co na Wojtku - w lewo. Owczarz pomedytowawszy chwilę skręcił
102 9 |   skradziono konie i że on, Maciek Owczarz, idąc za śladem złodziejów
103 9 |           cię o to głowa nie boli.~Owczarz objął go za nogi i rzekł:~-
104 9 |            iż umilknął. Znowu więc Owczarz zawinął dziewczynę w kawał
105 9 |        znajda, a potem na drugiej. Owczarz nie spędzał ich, raz, że
106 9 |       uciekli i pędzą, aż szumi... Owczarz roześmiał się i pomyślał,
107 9 |          cóż to za nieszczęśnik?~- Owczarz, parobek Ślimaka - odparł
108 9 |     bezmyślnie palcami. - Jużci to Owczarz, a to... musi, że moja dziewucha...
109 10|        godzinie, kiedy nieszczęsny Owczarz dogorywał w jarach, Ślimakową
110 10|   machnąwszy zaciśniętą pięścią. - Owczarz i dziecko zmarźli na śmierć...~
111 10|        teraz właśnie jest w stajni Owczarz z dzieckiem, oboje żywi
112 10|    pomieścić mu się w głowie, żeby Owczarz z dzieckiem zmarźli. Owszem,
113 10|          ten, para, Josel gada, że Owczarz z dzieckiem oboje zmarźli?~-
114 10|     spojrzeć na tamtą stronę) stoi Owczarz z dzieckiem na ręku i uparcie
115 10| wspomnienie o Owczarzu. Przecie to Owczarz jeszcze dwa dni temu nosił
116 10|           dwa dni temu nosił wodę. Owczarz ciął sieczkę, Owczarz karmił
117 10|        wodę. Owczarz ciął sieczkę, Owczarz karmił bydło...~W miarę
118 10|           za Hermana - to sześć... Owczarz i sierota - to osiem...
119 10|            dwa... Konie - śtyry... Owczarz i dziecko - to sześć...
120 10|          żony, a drugim był Maciek Owczarz (ale nie tamten, co zmarzł,
121 10|           zmarzł, tylko jakiś nowy Owczarz), który stał za oknem alkierza,
122 10|        rosły słoneczniki. Ten nowy Owczarz był wcale inny od starego: