Akt,  Scena

  1 Inc    |          masz nic tak złego, żeby się na dobre~nie przydało. Bywa
  2  1,  1 |       śliska.~ ~CZEŚNIK~obracając się ku niemu~Tu sęk właśnie!~
  3  1,  1 |           sęk właśnie!~Na toż bym się, mocium panie,~Kawalerstwa
  4  1,  1 |  krewniaczka jej daleka,~Ale mnie się wszystko zdaje...~ ~DYNDALSKI~
  5  1,  1 |              Czegoś czeka!~śmieje się~Tfy!... jakżem się uśmiał
  6  1,  1 |         śmieje się~Tfy!... jakżem się uśmiał szczerze.~Czeka! -
  7  1,  1 |    milczenia~ ~DYNDALSKI~skrobiąc się poza uszy~Tylko że to, jaśnie
  8  1,  1 |     wiedzieć raczy;~I nikt pewnie się nie spyta,~Byle tylko w
  9  1,  2 |           karty są przyczyną,~Żem się w drodze spóźnił nieco.~
 10  1,  2 |           i słuchaj.~ ~PAPKIN~Tak się stanie.~siada po drugiej
 11  1,  2 |         rozważyć...~ ~CZEŚNIK~Już się stało. -~Teraz inne dam
 12  1,  2 |       zlecenie:~Mości Papkin - ja się żenię.~ ~PAPKIN~Ba!~ ~CZEŚNIK~
 13  1,  2 |           to - ba!~  ~PAPKIN ~Tak się cieszę ~I w tę sprawę chętnie
 14  1,  3 |          drzymał~I w podziele tak się zwinę:~Jemu oddam Podstolinę,~
 15  1,  3 |       nadzieję,~Że jej serce mnie się śmieje.~Już by para z nas
 16  1,  4 |        albo koty,~Albo Papkin nam się zjawił.~ ~PAPKIN~Żartobliwej
 17  1,  4 |       swata?... ~  ~PAPKIN ~Szmer się szerzy: ~Za mąż idzie piękna
 18  1,  4 |        tak z daleka~Tam, gdzie go się dawno czeka.~Głupi mędrek.~ ~
 19  1,  4 |        ona wzdycha -~Czy nie myli się w osobie?~Może we mnie?...
 20  1,  4 |      Bajkę - dotąd.~ ~PAPKIN~Lecz się stanie~Wkrótce prawdą...
 21  1,  4 |      stanie~Wkrótce prawdą... Czy się mylę?~ ~PODSTOLINA~Ciekawości
 22  1,  4 |              PODSTOLINA~Cieszyłby się z odpowiedzi.~Odchodzi w
 23  1,  5 |        zgania, bije!~ ~PAPKIN~Cóż się stało?~ ~CZEŚNIK~Mur naprawia,~
 24  1,  5 |          mularzy!~On rozkazał! On się waży!...~Mur graniczny!...
 25  1,  5 |       przemocą spędź z roboty.~Ty się trzesiesz?~ ~PAPKIN~To z
 26  1,  5 |         wszedłszy wyłomem, skrada się wzdłuż muru i pokazuje się
 27  1,  5 |        się wzdłuż muru i pokazuje się powtórnie w altanie przy
 28  1,  6 |           miary -~Nicże wstrzymać się nie zdoła,~Nawet miłość
 29  1,  6 |     zaledwie parę razy ~Zeszliśmy się na krużganku ~"Pozwól, droga,
 30  1,  6 |          droga Klaro?"~Zawsześ mi się, zawsze pytał, ~Chocieś
 31  1,  6 |            WACŁAW ~Prawda, wyznać się nie boję, ~Dopełniła wtenczas
 32  1,  6 |        splata,~Jak ku sobie kwiat się skłania,~Któż nam , Klaro,
 33  1,  6 |            Dzień w dzień schodzim się w altanie,~Lecz i razem,
 34  1,  6 |       Tylko twoja wola zmieni,~Co się zdaje nie do zmiany.~ ~KLARA~
 35  1,  6 |             WACŁAW~Co zawadza, to się mija,~Gdy nie może być inaczej.~ ~
 36  1,  7 |    wszystkiemu koniec będzie.~Nic się nie bój - ja za tobą.~ ~
 37  1,  7 |          tobą.~ ~Śmigalski posuwa się z służącymi ku mularzom.
 38  1,  7 |          ku mularzom. Papkin cofa się za róg domu.~ ~ŚMIGALSKI~
 39  1,  7 |         żwawo!~ ~Śmigalski posuwa się naprzód. Papkin, który był
 40  1,  7 |          który był wyszedł, znowu się cofa za róg domu.~ ~REJENT~
 41  1,  7 |   wstępuje na mur. Mularze cofają się tak, że bójka zostaje zakryta
 42  1,  7 |       majster, ja w obronie -~Nic się nie bój! - Niechaj bije,~
 43  1,  7 |            Ot, tak - lepiej! - co się wlezie!~Nic się nie bój! -
 44  1,  7 |      lepiej! - co się wlezie!~Nic się nie bój! - z tego trzeba. -~
 45  1,  7 |     wszystkich Papkin, obejrzwszy się, że już nie ma nikogo, mówi
 46  1,  8 |          szeląg~ ~PAPKIN~Boisz mi się?~ ~WACŁAW~Niesłychanie!~ ~
 47  1,  8 |        wioszczynę~Z pękiem długów się wydrapie,~Już mieć musi
 48  1,  8 |         mieć musi komisarza!~Dziw się potem, gdy się zdarza,~Że
 49  1,  8 |    komisarza!~Dziw się potem, gdy się zdarza,~Że wołają: "Sto
 50  2,  1 |       drzwiach.~ ~PAPKIN~rzucając się w krzesło~A bierz licho
 51  2,  1 |       skończyłem tak zażarto,~Żem się znalazł z drugiej strony;~
 52  2,  1 |      pajukami,~A, kroć kroci! jak się zwinę!~Jak dwóch chwycę
 53  2,  1 |      cepami wkoło młócę,~Ile razy się obrócę, ~Po dziesięciu ich
 54  2,  1 |            PAPKIN~Ja zabieram, co się zdarza.~ ~CZEŚNIK~do Wacława~
 55  2,  1 |          kozła pod obłokiem.~Waść się wynoś szybkim krokiem.~ ~
 56  2,  1 |         krokiem.~ ~PAPKIN~Poświęć się tu czyjej sprawie,~Walcz
 57  2,  1 |       słów niewiele,~Które wyrzec się ośmielę:~Jesteś gniewny
 58  2,  1 |          do tego od człowieka,~Co się wszystkim nisko kłania -~
 59  2,  1 |         do Wacława~kaznodziei,~Bo się obom, mocium panie,~Jakem
 60  2,  2 |       dziesięć toczył boje,~Gdzie się lały krwawe zdroje, ~Tak
 61  2,  2 |         go nagoni.~do Wacława~Bój się Boga - idź do czarta.~ ~
 62  2,  2 |     Niechaj nie wie.~ ~PAPKIN~Jak się dowie?~ ~WACŁAW~Niech mnie
 63  2,  3 |         czasu miała.~ ~WACŁAW~Cóż się stało? co się dzieje?~ ~
 64  2,  3 |          WACŁAW~Cóż się stało? co się dzieje?~ ~KLARA~Jeszcze
 65  2,  3 |        dzieje?~ ~KLARA~Jeszcze mi się w oczy śmieje!~Ja wiem wszystko,
 66  2,  3 |         wynika;~Ależ znowu, wszak się zważa~Honor służby u Cześnika.~ ~
 67  2,  4 |           drugą ciągle ściga -~Ta się schyla, ta się dźwiga,~Ale
 68  2,  4 |         ściga -~Ta się schyla, ta się dźwiga,~Ale zawsze w blasku
 69  2,  5 |     WACŁAW~jeszcze nachylony~Zbyt się winnym może stanie,~Iż tak
 70  2,  5 |        Twoja zdrada.~ ~WACŁAW~Żem się zmienił, być to może;~Trudnoż
 71  2,  5 |           PODSTOLINA~Nie zapieraj się daremnie;~Wszak błagałeś
 72  2,  6 |        nic nikomu...~ ~KLARA~Nikt się w tym nie dowie domu...~ ~
 73  2,  6 |        Wacław w swej pokorze~Zdał się wzywać jej obrony!~Ledwiem,
 74  2,  7 |        wierzyć, wielkie Nieba!~Że się kocha piękną Klarę,~Czyliż
 75  2,  7 |       przysiąg trzeba?~ ~KLARA~Że się kocha - nie potrzeba,~A
 76  2,  7 |     zsadzał z koni,~I dopiero gdy się skłonił~Wziąć nagrodę z
 77  2,  7 |          aby sercu miła~Kochać mu się pozwoliła,~By mu wolno pod
 78  2,  7 |          trwogą bywa -~Krokodylem się nazywa.~Niech go schwyci
 79  2,  7 |       tylko będę żoną.~Ukłoniwszy się, odchodzi w drzwi prawe~ ~ ~
 80  2,  8 |          drzwiom prawym i spotyka się z wybiegającym Wacławem~
 81  2,  9 |              Patrzcie no go!~Mnie się, waszeć, pytaj o to.~oglądnąwszy
 82  2,  9 |           pytaj o to.~oglądnąwszy się~Tak mi się tam w dobrą chwilę~
 83  2,  9 |            oglądnąwszy się~Tak mi się tam w dobrą chwilę~Nawięła
 84  2,  9 |             Stój, Macieju -~Niech się twoja wola stanie,~Ja przyjmuję
 85  2,  9 |           spadnie...~Chyba, gdyby się opierał,~Chciał zatrzymać
 86  2,  9 |       jedno ucho,~A czej z drugim się wyniesie.~ ~PAPKIN~Lepiej
 87  2,  9 |             PAPKIN~Muszę przyznać się waszmości:~Od ostatniej
 88  2,  9 |         Wiesz, co, Papciu - spraw się ładnie,~A w kieszonkę grubo
 89  3,  1 |        drzwiom~Idźże z Bogiem,~Bo się poznasz z moim progiem.~ ~
 90  3,  2 |       ojcem chcą rozdzielić,~Chcą się smutkiem mym weselić,~Złego
 91  3,  2 |             REJENT~z uśmiechem~To się zdaje.~ ~WACŁAW~Nie przeżyję
 92  3,  2 |          rozłączenia.~ ~REJENT~Ja się tego nie przestraszę.~ ~
 93  3,  2 |     spuści, przyjąć trzeba;~Niech się dzieje wola nieba. -~Lecz,
 94  3,  2 |      Cześnik wisieć będzie.~Niech się dzieje wola nieba,~Z nią
 95  3,  2 |          dzieje wola nieba,~Z nią się zawsze zgadzać trzeba.~ ~
 96  3,  2 |           może.~ ~WACŁAW~rzucając się do nóg~Ach, litości!~ ~REJENT~
 97  3,  3 |   zamienić będzie rada.~prostując się~Acz i starość bywa żwawa,~
 98  3,  3 |           będzie tknięty...~Niech się dzieje wola nieba,~Z nią
 99  3,  3 |          dzieje wola nieba,~Z nią się zawsze zgadzać trzeba.~  ~ ~
100  3,  4 |          Papkin~ ~PAPKIN~wsuwając się trwożnie~Wolnoż wstąpić?~ ~
101  3,  4 |          sługa uniżony.~Wolnoż mi się w odwet spytać,~Kogom zyskał
102  3,  4 |      stojące. Papkin przypatrując się z uwagą Rejentowi, który,
103  3,  4 |        pomocy.~głośno, wyciągając się na krześle~Jestem Papkin,
104  3,  4 |  Cierpliwości wiele trzeba:~Niech się dzieje wola nieba.~ ~PAPKIN~
105  3,  4 |        syna?~ ~PAPKIN~rozpierając się na krześle przy stoliku~
106  3,  4 |       który!~Hola!~ ~PAPKIN~Niech się pan nie trudzi.~ ~REJENT~
107  3,  4 |     głośniej powiem.~ ~REJENT~Czy się prędko rzeczy dowiem?~ ~
108  3,  4 |    uniknąć wzroku Rejenta, miesza się coraz więcej~Dobrze mówię...
109  3,  4 |             sprzyja...~odwracając się, na stronie~A, to jakiś
110  3,  4 |         czego żąda?~ ~PAPKIN~Lecz się poseł trochę...~ ~REJENT~
111  3,  4 |        żwawy!~ ~PAPKIN~ośmielając się~Ba! To wszyscy wiedzą przecie,~
112  3,  4 |        proszę.~ ~PAPKIN~oglądając się na drzwi~Prawda, ciszej. -
113  3,  4 |          mu udzielę.~Ale jakże to się zgadza,~Wszak ci jutro ma
114  3,  5 |        Rejencie,~Co dowodem niech się stanie,~Żem zmieniła przedsięwzięcie.~
115  3,  5 |      swata!~Wszak ci Cześnik, gdy się dowie,~Jak szczupaka go
116  3,  5 |         jednym słowem,~Na cóż mam się kryć w tej mierze -~Był
117  3,  5 |      Podstoliny~Wola nieba,~Z nią się zawsze zgadzać trzeba.~Ale
118  3,  6 |          zostawi z tego domu.~Bój się Boga! Chodźmy razem.~oglądając
119  3,  6 |          Chodźmy razem.~oglądając się i odprawiając coraz bardziej
120  3,  6 |              PODSTOLINA~wyrywając się~Wolna droga.~ ~PAPKIN~Niekoniecznie -~
121  3,  6 |          dla Cześnika:~Kłaniaj mu się bardzo grzecznie,~Powiedz
122  3,  6 |         boleśnie żal przenika,~Że się tak z nim rozstać muszę.~
123  3,  7 |        tam który!~Drzwi otwierają się i widać czterech pachołków~ ~
124  3,  7 |          jednym susem za drzwiami się znajduje. Drzwi się zamykają -
125  3,  7 |      drzwiami się znajduje. Drzwi się zamykają - słychać łoskot,
126  3,  7 |             REJENT~wracając~Niech się dzieje wola nieba,~Z nią
127  3,  7 |          dzieje wola nieba,~Z nią się zawsze zgadzać trzeba!~
128  4,  1 |   Berdyczowem, Łomazami~Dobrze mi się wysłużyła.~Inna też to sprawa
129  4,  1 |         nas kładzie.~Ale teraz to się staje,~Że od kury mędrsze
130  4,  1 |           napisała:~machając~"Jak się wznosi, ledwie błyśnie -~
131  4,  1 |            ledwie błyśnie -~Oddaj się Bogu, jak świśnie!"~ ~
132  4,  2 |    Artemizy z pochew dostać;~Lecz się bałem, mówiąc szczerze,~
133  4,  2 |     Papkin osłupiały, nie patrząc się, oddaje listy.~Aha! Z listu
134  4,  2 |        oddaje listy.~Aha! Z listu się dowiemy.~czyta~Co, co, co,
135  4,  2 |         słów znaleźć. Papkin cofa się aż za stolik, po lewej stronie
136  4,  2 |            na stronie~Z pyszna by się miała!~ ~CZEŚNIK~Utarłbym
137  4,  2 |          im zagra - a od ucha,~Aż się Rejent w kółko zwinie!~Pozna
138  4,  2 |        szlachcic po festynie,~Jak się panu w kasze dmucha!~Hola,
139  4,  3 |           długim milczeniu krzywi się, potem macając się po brzuchu~
140  4,  3 |         krzywi się, potem macając się po brzuchu~Tu coś boli...
141  4,  3 |     wierzycie?~ ~DYNDALSKI~Kto by się tam i łakomił~Na waszmości
142  4,  4 |         czwarta~ ~PAPKIN~rzucając się na krzesło~Umrzeć, umrzeć,
143  4,  4 |        jego wielki,~Z jakim wziął się do butelki, ~Z jakim nalał
144  4,  4 |      połknąłem, mam truciznę.~Już się z tego nie wyśliznę,~Więc
145  4,  5 |           dobrą klatkę;~A tatulem się nie straszę,~potem o tym...~
146  4,  5 |              PAPKIN~nie oglądając się~Ja testament teraz piszę.~ ~
147  4,  5 |      legat zmażę.~Papkin przenosi się do stolika po lewj stronie
148  4,  5 |               DYNDALSKI~podnosząc się~Jaśnie~Panie, wszak to despekt
149  4,  5 |    despekt dla niej.~ ~CZEŚNIK~Co się waszeć o to pyta.~Maczaj
150  4,  5 |         Czasem wstaje, przechodzi się w głębi, macza pióro u stolika,
151  4,  5 |      panie?~ ~DYNDALSKI~podnosząc się~Cnym afektem ulubiony...~ ~
152  4,  5 |        owa:~"I chciałabym, i boję się".~O! Już wiesz - no! na
153  4,  5 |       jest?~ ~DYNDALSKI~podnosząc się, jak to za każdym razem,
154  4,  5 |         duże...~Tu Papkin nachyla się przez Cześnika, chcąc zmaczać
155  4,  5 |              CZEŚNIK~przypatrując się pismu~B,B duże...~Kto pomyśli,
156  4,  5 |       jest?~ ~DYNDALSKI~podnosząc się~Żyd - jaśnie panie,~Lecz
157  4,  5 |   napisane~Moć...~ ~CZEŚNIK~zrywa się~Co moć?... Cóż moć znaczy?...~
158  4,  5 |           ów młody?~Komisarzem co się mienił?...~ ~PAPKIN~Nie
159  4,  5 |          szkody~W me komnaty ćwik się wkrada,~A ten milczy! nie
160  4,  5 |           złoto.~ ~CZEŚNIK~biorąc się za głowę~O dlaboga! Ty niecnoto!~ ~
161  4,  5 |         grobie stoi,~Twego gniewu się nie boi.~rzucając sakiewkę
162  4,  5 |           Któż go ceni!~Na cóż mi się przydać może?~kiedy Dyndalski
163  4,  5 |           Niech do Milczka wkraść się stara,~Niech młodemu Wacławowi,~
164  4,  5 |        CZEŚNIK~Sam tymczasem zwiń się skrzętnie:~Kilku ludzi u
165  4,  5 |     jesteś rurą;~Jak rozkażę, tak się stanie.~chce odejść~ ~PAPKIN~
166  4,  6 |         zawsze kryje.~ ~KLARA~Cóż się stało?~ ~PAPKIN~Już nie
167  4,  6 |       moje wszystkie długi, jakie się tylko pokażą, nie płacili,
168  4,  7 |           WACŁAW~Klaro, Klaro, co się dzieje!~Los nas ściga nazbyt
169  4,  7 |        granic.~ ~WACŁAW~Nie lękaj się nadaremnie -~Komisarza wszak
170  4,  7 |           O, i moja taka rada,~Bo się w łaśnie Cześnik sili~Zwabić
171  4,  8 |             WACŁAW~I cóż złego mi się stanie?~Widzę dużo przeciwnika,~
172  4,  8 | przeciwnika,~Lecz nie myślcie, że się boję. -~do Cześnika~Jeśliś
173  4,  8 |       mnie zemsta doskonała -~Tak się skończy sprawa cała.~Milczenie~ ~
174  4,  8 |         CZEŚNIK~Dziś~Klara obraca się ku Wacławowi jakby o odpowiedź~ ~
175  4,  9 |        nie wybije.~Żebym pisał co się zowie,~Jak już długo z Bogiem
176  4,  10|         Rejent wchodzi, oglądając się na wszystkie strony~ ~REJENT~
177  4,  10|         jednak: wola nieba,~Z nią się zawsze zgadzać trzeba.~I
178  4,  11|          jak wryty. Rejent kłania się nisko. - Czas milczenia -
179  4,  11|      zastanowienia: Cześnik zdaje się walczyć z sobą. Dyndalski
180  4,  11|          żony?~REJENT~wstrzymując się~To... za wiele...~ ~CZEŚNIK~
181  4,  12|      KLARA~Ach, mój stryju,~Niech się skończy ta zawiłość!~ ~WACŁAW~
182  4,  13|      PODSTOLINA~Mamże wierzyć, co się dzieje!~Wacław z Klarą...~ ~
183  4,  13| PODSTOLINA~Tak jest, wierzę - już się stało.~Więc wam powiem -
184  4,  13|      Klara do Rejenta~Nie opieraj się już więcej,~Swego gniewu
185  4,  13|         prawą rękę~ ~REJENT~Niech się dzieje wola nieba,~Z nią
186  4,  13|          dzieje wola nieba,~Z nią się zawsze zgadzac trzeba.~Daje
187  4,  13|        ojcu po lewej, i posuwając się na przód sceny:~ ~WACŁAW~