Ksiega

 501 2  |           ludzi, chorobam, niewczasom, i dolegliwościam poddała, (
 502 2  |            dobra, miała sie na to radą i silą swą nasadzić, abyśmy
 503 2  |        szykowała nam zdrowie, pociechy i ine dobra, a posyłała to
 504 2  |               tegdy niewczasy, choroby i doległości werwały sie zaraz
 505 2  |                sie zaraz za nimi, jako i oto to, kiedy ona człowieka
 506 2  |                pisma ich, z budowania, i z inych wszytkich rzeczy.
 507 2  |                pokój. Bo okrom pożytku i wczasu, który jest s tego,
 508 2  |                ludzie stali wiedzieli. I nie baczą sie w tym, iż
 509 2  |          musiałby też wyniszczyć zaraz i cnoty, a niechaj na to pomnią,
 510 2  |            więcej niż przedtym dworzan i inych zacnych ludzi, s których
 511 2  |               dworzaninowi umieć każe, i jakim chce, aby sie urodził,
 512 2  |               najlepszy klenot bierze. I u zawodu kto nie może być
 513 2  |               już na to sposobny jest, i wie kiedy i jako czo czynić
 514 2  |             sposobny jest, i wie kiedy i jako czo czynić przystoi.~
 515 2  |           Myszkowski tak odpowiedział: I tak panie Bojanowski zda
 516 2  |              jest pokazać gdzie, kiedy i jakim kształtem dworzanin
 517 2  |              godności swych Dworzanin, i na czas i dobrze, bo chcieć
 518 2  |             swych Dworzanin, i na czas i dobrze, bo chcieć to wszytko
 519 2  |               mi się, że to jest rzecz i trudna i podobno niepotrzebna;
 520 2  |              że to jest rzecz i trudna i podobno niepotrzebna; abowiem
 521 2  |         najwięcej jakiejś rostropności i baczenia, czo przed czym
 522 2  |           otworzą, a droga sie pokaże, i miejsca, na których szańcować
 523 2  |            wczorajsza, mądra, szyroka, i dostateczna około tego,
 524 2  |     dostateczna około tego, co ma mieć i umieć Dworzanin, uczyniła
 525 2  |         uczyniła we mnie wielką bojaźń i wątpienie, abym temu, co
 526 2  |           dowcipu, urody, wdzięczności i inych przymiotów, które
 527 2  |              nabyciu prawdziwej chwały i dobrego mniemania u każdego,
 528 2  |              siebie sam, obyczaje swe, i żywot umiarkować, i w pewną
 529 2  |               swe, i żywot umiarkować, i w pewną rezę wstawić umiał,
 530 2  |             pocznie, ostrożny, w mowie i w uczynku rostropny, niechaj
 531 2  |                stara, aby jego godność i przymioty były osobne, ale
 532 2  |               wszytkich swych godności i przymiotów niechaj uczyni
 533 2  |                że ich rozerwać trudno, i tak splecione ku jednemu
 534 2  |           malarz cieniem wysadzi rzecz i uczyni ją oblą, a jasnością
 535 2  |           Jednej rzeczy drugą wspiera. I umiejąc, a wiedząc, gdzie
 536 2  |             sam z uczynku chwalebnego, i owszem składając s siebie,
 537 2  |        przypisując, rzecz pewna, iż ta i druga cnota jaśniejsza sie
 538 2  |           postępował. Toż też rozumiem i o inych wszytkich przymiociech
 539 2  |                niektóre regułki, które i na każdą rzecz sie zgodzą,
 540 2  |                każdą rzecz sie zgodzą, i zamykają na krotce w sobie,
 541 2  |      powiedzieć należy.~A pirwsza jest i najpotrzebniejsza, aby sie
 542 2  |        wydwarzania. Potym, aby obaczył i uważył dobrze u siebie,
 543 2  |            koniec, ku któremu zmierza, i te rzeczy, przez które ma
 544 2  |             tak wiele teraz wiem, jako i pirwej, niżem je słyszał.~
 545 2  |                ma rycerskie rzemięsło, i szyroce dosyć o tym mówił,
 546 2  |            baczenie, a wiedzieć gdzie, i o co wdać sie w niebespieczeństwo,
 547 2  |                na którym miejscu jest, i przed kim sie popisuje,
 548 2  |          nietelko był strojne, ale też i warowno, a gdzieby mu czego
 549 2  |              przeto koń aby był piękny i dobry, rząd źrzetelny, świetny,
 550 2  |           podziwieniu był u wszytkich, i ciągnął tak ludzkie oczy
 551 2  |             kamień żelazo. Ku temu też i to przyłożę, aby ostatnim
 552 2  |            wiedział co osobnego, baczy i bierze sobie w głowę rzecz
 553 2  |               pirwej jako żyw nieznał, i począł powiedać, jako wiele
 554 2  |            głów zabił, jako jest mężny i sierdziły, jako s każdą
 555 2  |               kim sie s czym popisuje, i z jakim towarzystwem, bo
 556 2  |       przegrania siłna sromota. Są też i ine zabawy dworskie, ale
 557 2  |               po włosku tańcować umie, i tedy i owedy, idąc po ulicy
 558 2  |           włosku tańcować umie, i tedy i owedy, idąc po ulicy nieznacznie
 559 2  |            poskakuje; tenże też bo sie i szermować uczył, na potkaniu
 560 2  |           pokazuje, jakoby miał odbić, i potym ciąć na nieprzyjaciela.~
 561 2  |             który, iż łuk duży ciągnie i nieźle strzela, każdego,
 562 2  |               jako simulare cupressum, i jął prowadzić dalej rzecz
 563 2  |             też dworskich zabaw należy i taniec, a na to Dworzanin
 564 2  |              statek, powagę przystojną i miarę, to jest, iżby ani
 565 2  |               a może pokazać dworzanin i czerstwość swą i umiejętność.
 566 2  |             dworzanin i czerstwość swą i umiejętność. Gdzie by mu
 567 2  |          równym, nie miedzy chasą, tam i okrom maszkary tańcować
 568 2  |           maszkary tańcować rozmaicie, i troszkę bespieczniej poczynać
 569 2  |                nie telko tańcować, ale i śpiewać, grać na lutni nie
 570 2  |              pokaże, co umie, a czasem i to, czego nie umie. Za czym
 571 2  |                popisał. A przeto w tym i w każdej inej rzeczy trzeba,
 572 2  |             aby Dworzanin był ostrożny i baczny, bo trudno tu wypisać
 573 2  |                dziecię czasem kusi sie i o starego, a ciało ozięble,
 574 2  |            ledwe nie skrzepłe, zagrzać i ożywić chce na złość latom.~
 575 2  |                którzy pięknie śpiewają i nie dadzą w tym żadnemu
 576 2  |               którą w muzyce Pytagoras i Socrates być rozumieli,
 577 2  |                 iż robi młotem, duższą i czerstwiejszą nierówno ma,
 578 2  |             więtszą roskoszą przyjmują i subtylniej rozeznać ją mogą,
 579 2  |         odejdzie bez smaku. Aczkolwiek i źwirzęta czują roskosz z
 580 2  |           starym ludziom. Toż rozumiem i o tańcu, aby mu stary dał
 581 2  |              pokazać, iż nie są starzy i dla tego więc owo farbują
 582 2  |        Odpowiedział pan Myszkowski: Ba i to sie zejdzie. Ale każdy
 583 2  |             ine myśli, przynosi s sobą i to co chwalić, i to co ganić
 584 2  |                s sobą i to co chwalić, i to co ganić może. Jako starzy,
 585 2  |           prędko sie jednego rozmiłuje i zasię zaraz go opuści; na
 586 2  |           młode z głowy sobie wyraził, i to, co jest złego w młodości
 587 2  |            chluby a powiedania o sobie i inych przywar, którem ich
 588 2  |           wiela rzeczy, której za laty i doświadszeniem dostali,
 589 2  |     przystojnej osobie swej przyłączył i to, iż go s słodkiej powieści
 590 2  |               sie tymże kształtem jako i starzy sprawowali, bo co
 591 2  |           drugiemu barzo nie przystoi, i jest owo przypowieść, kto
 592 2  |              wnet na takiego oglądają, i pomyśli drugi sobie, źle
 593 2  |               rozum a baczenie wzbudza i rządzi. I takoważ też sierdzitość (
 594 2  |             baczenie wzbudza i rządzi. I takoważ też sierdzitość (
 595 2  |           bitwą, pospolicie hnet złożą i oslabieją, gdy ku rzeczy
 596 2  |                 któremu służyć będzie, i zjednaniu sobie miłości
 597 2  |               miedzy tak wielem ludzi, i udać sie za jednego z nich,
 598 2  |            własnego a dobrego baczenia i rozsądku; a znając co w
 599 2  |                tego rozny, aby sie też i on odmieniał na czas, według
 600 2  |              iżbyś niemiał móc godzinę i kilka o którejkolwiek chocia
 601 2  |                się, dobrze o tym mówić i pisać umieli; był jeden,
 602 2  |             febrę, trzeci łysinę; więc i morowego powietrza chwała
 603 2  |            węgorzowa, jest mozdzyrzowa i inych chwastów. Owa ci o
 604 2  |                o ledaczym mówić dobrze i szyroko mogli, a w. m. o
 605 2  |               swego prawdziwie miłować i we czci jako ziemskiego
 606 2  |           Odpowiedział pan Myszkowski: I owszem, daleko taki będzie
 607 2  |         miłując pana swego, wolej jego i roskazaniu dosyć czynił,
 608 2  |              pozna, co sie panu podoba i czym wniść w łaskę jego
 609 2  |                z błota na susze wyrwał i uczynił pany, najbarziej
 610 2  |                sie więc na pana skarzą i najgorzej o nim mówią, a
 611 2  |     dobrodziejstwo od pana wzięli, ale i tym, którychby kiedy co
 612 2  |       wszetecznie, z dziwnemi śmieszki i wda sie w rzecz, jako s
 613 2  |          prosić, więc o rzeczy słuszne i przystojne prosić będzie,
 614 2  |              też mieć tę wolność mówić i czynić, co sie im podoba,
 615 2  |             jest, aby w komorze mówili i to i owo dla krotochwile.
 616 2  |              aby w komorze mówili i to i owo dla krotochwile. A tak
 617 2  |               panem, jeśli inego czasu i na inym miejscu sprawował
 618 2  |              je ma odłożyć na iny czas i miejsce, a w ten czas niechaj
 619 2  |           której odszedł na pokój. Ale i w tym, jako i w każdej inej
 620 2  |               pokój. Ale i w tym, jako i w każdej inej rzeczy, najwięcej
 621 2  |               Łaskawej twarzy pańskiej i wszelakiego inego pokazu
 622 2  |              sie z nich ludzie śmieją, i panowie czasem na złość
 623 2  |          świata, aby sie im podziwował i poradował, iż ku temu przyszli,
 624 2  |            Dworzanin; acz łaskę pańską i wszelaki jej pokaz, chcę,
 625 2  |             chce, aby pan tym usilniej i z więtszą chęcią konał ono.
 626 2  |              go sobiepan wieldze waży; i ktemu też łaska ona tym
 627 2  |                człowiek barziej droży, i ku więtszej czci swojej
 628 2  |           łaskę pańską niemasz lepszej i bliższej drogi, jako ją
 629 2  |                drogi, jako ją zasłużyć i być jej godzien; bo to ostatnia,
 630 2  |            tymże strychem jako on iść, i przyść ku takiemuż miejscu.
 631 2  |              miarą tak w to nie trefi; i owszem chcąc zatrefnować,
 632 2  |               sam człowiek dobrze znal i swoje siłę, a ku temu dopiero,
 633 2  |               trzeba, żeby ją zasłużył i był jej godzien, a iżby
 634 2  |             patrząc barzo na ceremonie i powiedają tak ci, którzy
 635 2  |          obyczajów są wszytcy panowie, i nie możemy im tego słusznie
 636 2  |                 którzy na wszetecznego i patrzyć nie mogą, a skromnego,
 637 2  |               czyni człowieka wzietego i wdzięcznego u ludzi. Niepotrzeba
 638 2  |               te same będą go chwalić, i nierówno pokażą sie więtsze
 639 2  |            nierówno pokażą sie więtsze i chwalebniejsze, kiedy wszeteczność
 640 2  |            nich nie będzie. Ale jednak i w tym, jako w każdej inej
 641 2  |       zwłaszcza w rzeczach mniejszych, i o wszytkim gładce i dobrze
 642 2  |        mniejszych, i o wszytkim gładce i dobrze mówić umie; a kiedy
 643 2  |         poczciwie; owa ufając mnie pan i rozumiejąc, że dla niego
 644 2  |            Masz w. m. panie Bojanowski i każdy poczciwy człowiek
 645 2  |                 które jemu są poczciwe i pożyteczne, nie w tych,
 646 2  |             tych, które są niecześciwe i szkodliwe. Roskazałby mnie
 647 2  |              alem powinien nie uczynić i sam dla siebie, i prze to,
 648 2  |              uczynić i sam dla siebie, i prze to, abym nie był przyczyną,
 649 2  |         tysięcy zabić przystoi; takież i ine rzeczy czynić, które
 650 2  |              mój poruczył jaką sprawę, i powiedział wszytek sposób
 651 2  |              powiedział wszytek sposób i kształt, jakobych w tym
 652 2  |        utwirdzenia hetmańskiej władzej i regimentu, a iżby pohamował
 653 2  |             zwyciężył w tym sam siebie i przyrodzenie, a roskazał
 654 2  |                rostropnie począł sobie i szczęście mu też ktemu pomogło,
 655 2  |            okazał rozum swój a władza, i uczyni wszytko podług swej
 656 2  |             złotych na kopę waży. Lecz i w tym to jest nad wszytko,
 657 2  |              tego pana, któremu służy, i podług sie tego sprawował,
 658 2  |            przesłaniu, posłał nad wolę i roskazanie Crassowe mniejszy.
 659 2  |           przyjechać onemu budownikowi i pytał go, czemuby w tym
 660 2  |                usarsku, dwojako, staro i nowo, po kozacku, po tatarsku,
 661 2  |           tatarsku, po turecku drudzy: i drugie stroje są, których
 662 2  |            przystrzygają po iszpańsku. I około wąsa zaś jest rozność,
 663 2  |                nic brody nie ustrzyga, i do tego najdują winę, we
 664 2  |              Persom roskazować. Takież i Węgrzy, gdy sie tureckich
 665 2  |       tureckich strojów jęli, zginęli. I w Polszcze u nas ta rozliczność
 666 2  |             jako rożne stroje, tak też i dziwne dumy w ludziech naszych
 667 2  |               imie sie co najuczciwiej i najstateczniej chodzić,
 668 2  |            jakoż to tak usarzowi, jako i Włochowi przystoi. Świetno
 669 2  |               zagęściła, dobrzeby, aby i ta czerń żałobna maść znak
 670 2  |              barwy mają w sobie gracyą i przynoszą przed oczy ludzkie
 671 2  |            przystoi mu barziej statek, i ludzie więc pospolicie,
 672 2  |           sądzą o tym, co jest wnątrz, i na toć owo u nas rzeczone:
 673 2  |         uczynić, a jeśli jeszcze ktemu i czapkę, i przyszedł by tu
 674 2  |                jeszcze ktemu i czapkę, i przyszedł by tu miedzy nas,
 675 2  |           sobie czuprynę, już zaniedba i zapomni wszytkiego inego.
 676 2  |                ferety, s piękną zaponą i s pióry barw rozmaitych;
 677 2  |                trzymać sie będzie, aby i ci, którzy go nieznają,
 678 2  |              rzekł zasię pan Wapowski) i nie czyni tego żaden, kto
 679 2  |             każdy na tym barzo omylił, i nie darmo jest ona przepowieść:
 680 2  |           ubiór jego, ale to mówię, iż i ubiór daje niepomału znać,
 681 2  |              obyczaje (odłożywszy mowę i uczynki na stronę) odkrywają
 682 2  |            jako w budowaniu, w pisaniu i w inych temu podobnych;
 683 2  |               a o tych ja teraz mówię, i tych skutecznymi uczynki
 684 2  |                prostak, lekki człowiek i sprosnie chłubliwy. Także
 685 2  |        Widziszże w. m., iż te postępki i obyczaje, które ja nie mam
 686 2  |              człowiekowi wiele przydać i ująć może dobrego mniemania
 687 2  |            ująć może dobrego mniemania i wziętości, a to jest zachowanie
 688 2  |               za jednego żywie, takowy i sam być musi. Jeśli złego
 689 2  |                złego a nikczemnego; to i sam bez chyby jest taki;
 690 2  |                sie kto trzyma, sądzili i sądzą, a jakowego jednego
 691 2  |                 Rzekł tu pan Derśniak: I owszem, trzeba sie dobrze
 692 2  |            gruntowną przyjaźń wstąpić, i w tym pęcie chodzie, nie
 693 2  |               równej pary nie słychać; i owszem niewielu za jakim
 694 2  |              któregom zbytnie miłował, i o kim tożem bez wątpienia
 695 2  |              barzo miłemu serce, umysł i tajemnice swe wszytki, nie
 696 2  |               nieźle jest zachować sie i miłować jednego barziej
 697 2  |               w. miłością nie zgadzam, i owszem śmiałbych tak powiedzieć,
 698 2  |              śmiałbych tak powiedzieć, i pokazać to na oko slusznemi
 699 2  |                jestem ja tej wiary, że i tu miedzy nami jest para
 700 2  |               tu miedzy nami jest para i druga przyjaciół, których
 701 2  |               zdrady, w jednakiej woli i w nierozdzielnej miłości
 702 2  |              tu w m. mianował, trwała. I podobno każdy tego dowiedzie,
 703 2  |                jedno dwa dla zamotania i potym rozerwania; i ktemu
 704 2  |          zamotania i potym rozerwania; i ktemu rychlej sie dwa zgodzą,
 705 2  |                każdego stanu, godności i zawołania; a iżby sie s
 706 2  |                którzy są zacni, wzięci i dobrego mniemania u ludzi,
 707 2  |        będzieli chciał, aby go czczono i miłowano, potrzeba, aby
 708 2  |            potrzeba, aby też sam czcił i miłował; trzeba, aby był
 709 2  |       przyjacielskiej, omyślając cześć i pożytek przyjacielski tak,
 710 2  |                ma, mówił, ale z bliska i o każdej części osobno a
 711 2  |              około zabaw dworskich, co i jako naleść, czym kogo zabawić,
 712 2  |           zabawić, tak mężczyzny, jako i białogłowy, bo mi sie zda,
 713 2  |            wiedzieć dworzaninowi, jako i czym kogo zabawić ma.~Mam
 714 2  |             naznaczyło, łatwie odmieni i przystosuje sie do każdego
 715 2  |              krotochwili, ku grze myśl i chęć swą przykładając, dowiedzie
 716 2  |       dworzanin grał karty abo kostki.~I owszem (powiedział pan Myszkowski)
 717 2  |         towarzystwa niechaj gra o małe i o wielkie pieniądze, a przegrywając
 718 2  |             frasowliwą grę strofujesz, i chcesz, aby ten frasunek
 719 2  |                 niż umiejętność włada. I nierad tego widzę, gdy w
 720 2  |                telko s frasunkiem, ale i ze wstydem słucham. Abowiem
 721 2  |           jeden nauczy, cóż umie? grę, i to jeszcze nie doskonale.
 722 2  |                wszytkich inych naukach i rzemięślech lepiej prześć
 723 2  |               nader dobrze umie, snadź i na pamięć je grawa w drodze
 724 2  |        odpowiedział pan Myszkowski, że i Moskwie łatwie ta umiejętność
 725 2  |             być osobny, musi sie długo i nader pilnie ćwiczyć. A
 726 2  |         rzeczach na świecie włada, tak i w tym, iż jednemu dobre
 727 2  |      godnościami, z osobnymi przymioty i wdzięcznością, a zaraz pan
 728 2  |           rostropnym, tak w mowie jako i we wszytkich inych sprawach
 729 2  |               wszytkich inych sprawach i postępkach, jednak to będzie
 730 2  |            pójdą w posłuch jego słowa, i owszem będą wszyscy s niego
 731 2  |             takiego wszytek dwór czcić i ważyć będzie, a chocia leda
 732 2  |            przyjazd, dobra o nim sława i mniemanie uprzedziło; niechajby
 733 2  |                był człowiekiem wziętym i w wielkiej powadze; abowiem
 734 2  |            godności onego, o kim jest. I potym, gdy przyjedzie na
 735 2  |     przychylności sposobiło, zadzierży i dalej je poprze. A to ktemu
 736 2  |                sobie doznał, a podobno i kto tu z w. m. iż gdy mi
 737 2  |                Takżeby sie też podobno i z dworzaninem sstać mogło.
 738 2  |            spraw swoich, iż utwirdzisz i umocnisz co dalej to lepiej
 739 2  |               lepiej w sobie onę wiarę i mnimanie, któreś miał o
 740 2  |                s przodku ludzie wezmą, i ma sie o to człowiek z pilnością
 741 2  |              nie nalazła jemu równych, i drugich, coby go byli daleko
 742 2  |           pomoc miała. Ta zasię, będąc i gładkością i zacnością nic
 743 2  |              zasię, będąc i gładkością i zacnością nic drugiej niepodlejsza,
 744 2  |           miłości nad tego młodzieńca. I tak niewidząc go jako żywa,
 745 2  |     białejgłowie drugiej dobrze zacnej i barzo pięknej, a iż białogłowy
 746 2  |              chciwe są słyszeć nowinki i wiedzieć tajemnice, zwłaszcza
 747 2  |          dobrze, od kogo ten list był, i komu służył; potym miały
 748 2  |           zbłaźnił białągłowę), iż też i ona trzecia w też sieć wpadła;
 749 2  |          powiedając rozsławiło sie to, i wiele białychgłów, okrom
 750 2  |               tu śmiać pan Bojanowski, i zatym tak powiedział: Czyścieś
 751 2  |                 a mali sie prawda znać i w. m. samemu, i co nas tu
 752 2  |            prawda znać i w. m. samemu, i co nas tu jest, trefowało
 753 2  |           insze hnet straciły tę cenę, i zdały sie barzo daleko od
 754 2  |              Biskupa zawdy jedno wino, i dobre) i powiedziało mu
 755 2  |             zawdy jedno wino, i dobre) i powiedziało mu pacholę,
 756 2  |           trefne, ano im nie przystoi, i za tym przed sie wzięciem
 757 2  |              aby im wszytko wolno było i czynić i mówić, co sie zabaży.
 758 2  |            wszytko wolno było i czynić i mówić, co sie zabaży. Więc
 759 2  |             nie mogą, aż śmiechem, ale i ten będzie przemierzły,
 760 2  |               będzie przemierzły, jako i one wszytki trefności. A
 761 2  |            czynią, im najgrubiej mogą, i nietelko jeden drugiemu
 762 2  |               mu łatwia ku uczynieniu, i jemu żeby sie dziwował każdy,
 763 2  |               sie Dworzaninowi trzeba; i owszem, gdy kto sobie w
 764 2  |             sprzyjaźliwie, a chociażby i w tym i w inych wszytkich
 765 2  |     sprzyjaźliwie, a chociażby i w tym i w inych wszytkich rzeczach
 766 2  |            rzeczach czuł sie mieć górę i daleki przodek, jednak tego
 767 2  |               wtóre, trzecie, czwarte, i każde dosyć uczciwe, a kto
 768 2  |              tak z wirzchu, żeby tykał i tego i owego, s czego mógł
 769 2  |             wirzchu, żeby tykał i tego i owego, s czego mógł by się
 770 2  |             rzeczy w Philozophiej, abo i w inych naukach, a w głowie
 771 2  |                 ani w tym sławy szuka, i owszem, gdzieby k czemu
 772 2  |             nie umie, a przyść o gańbę i lekkość. Ale niewiem, co
 773 2  |             jednego czystego żołnierza i męża doświadczonego, który
 774 2  |                Doktorowi dać nie chce, i już tam snadź poczyna stanowić
 775 2  |                iż ci, którzy ono widzą i rozumieją; myślą sobie,
 776 2  |           czyni professyą. Ja zaprawdę i tego pana nie ganię, i każdego,
 777 2  |        zaprawdę i tego pana nie ganię, i każdego, ktoby w to mógł
 778 2  |                człowiekowi poczciwemu.~I owszem, odpowiedział pan
 779 2  |                jest oszukanie, toć też i owo jest oszukanie, kiedy
 780 2  |              drugim ma przodek, takież i owego oszukaniem w. m. nie
 781 2  |           uczyni gi dobrze cudniejszy; i owszem pochwalisz w. m.
 782 2  |             pochwalisz w. m. jego rękę i baczenie, które umiało tak
 783 2  |           przypomnię, iż sie to trefią i prawdziwemu, że go za kłamcę
 784 2  |             uwierzył. W tymże cechu są i owi, którzy poznawszy sie
 785 2  |             sobie dla ciebie nie ważą, i będzie tam tych fraszek
 786 2  |              ani pożegnać sie dopuści. I tym błażeństwem, chcąc sie
 787 2  |        człowiek każdy mógł rad słuchać i nią sie ucieszyć, jako chłodnym
 788 2  |                 Lecz do tego musi mieć i tę podporę, aby był trefnym
 789 2  |              każdy z W. M. mnie pokona i osądzi, iżem ja nie jest
 790 2  |               żyw zebrać nie mógł, ale i tej teraźniejszej nikczemnej
 791 2  |            przy tak czystych ludziech, i w rozmowie tak osobnej nic
 792 2  |               chciał, mógł rozśmieszyć i ucieszyć trefną powieścią
 793 2  |     odpowiedział pan Myszkowski) nauka i mistrz naleść sie może,
 794 2  |       trefności, w tej jako nauki, tak i mistrza niemasz, ani było,
 795 2  |                Moskwa, ta sie z gotową i trefną odpowiedzią rodzi;
 796 2  |                 a wszakoż pod czas też i Moskwicin jako i Polak,
 797 2  |              czas też i Moskwicin jako i Polak, abo którego inego
 798 2  |               taki zapomniawszy powagi i wstydu, nie uważy miejsca,
 799 2  |                Rzekł zasię pan Kostka: I to mnie dziwna, powiedasz
 800 2  |             osoby baczenia niemają, iż i w tym nauka jakaś być może.~
 801 2  |        powiedział o czasie, o miejscu, i dalej, to sie do każdej
 802 2  |            którzy umieją ucieszyć mową i daje im do tego twarz, i
 803 2  |               i daje im do tego twarz, i postawę, i głos, i słowa,
 804 2  |              do tego twarz, i postawę, i głos, i słowa, któremi to,
 805 2  |              twarz, i postawę, i głos, i słowa, któremi to, co chcą,
 806 2  |           które nie; a jakim kształtem i którego czasu używać go
 807 2  |            rozśmieszyć te pany ze mnie i s pana Bojanowskicgo dworując,
 808 2  |              pracej.~Chciał też tu był i pan Bojanowski coś na słowa
 809 2  |            abyś około trefności mówił. I mam za to, że ci panowie
 810 2  |               rękę bierze, takbych też i sam przy tych paniech rozbierać
 811 2  |       przyrodzenia, iż pragnie uciechy i ochłody, i dla tego wynalezione
 812 2  |             pragnie uciechy i ochłody, i dla tego wynalezione są
 813 2  |               tańce, biesiady, gonitwy i ine ku napasieniu oczu zabawy.
 814 2  |               budowali wielkie theatra i ine silnym kosztem miejsca,
 815 2  |            ludziom ku takowej pociesze i napasieniu oczu pokazowali,
 816 2  |      napasieniu oczu pokazowali, na co i oni surowego żywota Philozophowie
 817 2  |                niebieską dumą, ale też i biesiad wielokroć szukali
 818 2  |           śmiechu pobudza, uwesela nas i daje sercu ochłodę, a ktemu
 819 2  |              każdemu jest śmiech luby, i ten pochwały godzien, kto
 820 2  |                godzien, kto go na czas i dobrym kształtem wskrzesić
 821 2  |          wyznać, iż tego niewiem, gdyż i ten każdy, ktoby to wywieść
 822 2  |               dworzanin w trefnowaniu, i po który kres używać go
 823 2  |               hardy a wszeteczny. Więc i tych, którzy miłość a zachowanie
 824 2  |                takimi telko kunsztować i icb niedostatki strofować
 825 2  |               wziąć sie mogą, a czasem i też własne, jako kiedy więc
 826 2  |                smętnych a strapionych, i ta go - prawi - nieboga
 827 2  |              dała; powtórzy raz, drugi i trzeci onej swej prośby
 828 2  |                Rzekł zasię ten trzeci, i owszem - prawi - jest to
 829 2  |              przyłożę, w którym bywają i trefne a prędkie rzeczenia,
 830 2  |            trefne a prędkie rzeczenia, i długie a foremne powieści,
 831 2  |             długie a foremne powieści, i ktemu żart abo posługa jaka,
 832 2  |                trzeci Papieżem został, i rozmawiając to o śmierci
 833 2  |             nie mając języków mawiały, i słuchywały, me mając uszu,
 834 2  |            uszu, a zatym wynarzało sie i to i owo na ludzie. To prawda
 835 2  |               zatym wynarzało sie i to i owo na ludzie. To prawda
 836 2  |           tejże własności nie mają, co i pirwej, bo jednak wiele
 837 2  |          którzy słuchali nachylał ucha i czekał, ku czerniłby one
 838 2  |               ze dwojga drzwi na sali, i ukazał palcem napis nad
 839 2  |          Papieża, a na końcu stało V a I, co sie rozumie (jako każdy
 840 2  |                jako każdy wie) szósty, i rzekł: oto macie, te drzwi
 841 2  |            wyrozumieć o nowym Papieżu, i obróciwszy sie ku drugim
 842 2  |                 Nicolaus Papa quintus, i hnet z zaniesieniem powiedział:
 843 2  |                na tym, bo w tej mierze i zmyślić co takowego nic
 844 2  |          zmyślić co takowego nic wadzi i do rzeczy prawdziwej nieco
 845 2  |       Tęczyński nie telko widzieć, ale i wrzasku ich słuchać żadną
 846 2  |          człowiek jest dziwnie wymowny i mądry) trefniej powicdać
 847 2  |              na polskie przetłumaczał. I uźrzawszy s prędka Costa,
 848 2  |         wyrazie twarz, słowa, obyczaje i sprawę wszytkę tego, o kim
 849 2  |           oczyma ich teraz sie dzieje. I kto w to może dobrze potrefić,
 850 2  |             swe miejsce zastępcę syna, i mianował go w ten czas,
 851 2  |            krewni widząc one niestworę i rozumiejąc, jeśli sam stary
 852 2  |            miał baczenie na poczciwość i powinność swoję, a użalił
 853 2  |              by powinien. Owa tam było i słów dosyć i namów wymyślonych,
 854 2  |              Owa tam było i słów dosyć i namów wymyślonych, próśb
 855 2  |           długiej rozmowie tak naleźli i uczynili; obiecali mu pod
 856 2  |           pokazował, a opowiedział sie i przyjął duellum za ojca.
 857 2  |            pospołu s przyjacioły szedł i wziął na sie ojcowską krzywdę;
 858 2  |            ojcowską krzywdę; czas hnet i miejsce szrankom naznaczono.
 859 2  |             was wskoczą wieldzy ludzie i rozejmą. Zatrąbi pirwszy
 860 2  |                śmiały zapomniawszy sie i wodzę koniewi i swe drzewo
 861 2  |       zapomniawszy sie i wodzę koniewi i swe drzewo puścił, a dobywszy
 862 2  |            konia s nim ledwe ułapiono, i to aż w ten czas, kiedy
 863 2  |            nieco trefności w sobie, bo i głupstwo i nieśmiałe serce
 864 2  |       trefności w sobie, bo i głupstwo i nieśmiałe serce tego pachołka
 865 2  |             sie smaczniejsza. Jako też i ona druga o pannie, która
 866 2  |                poważnych rzeczach) ale i w tym znać barzo dobrze.
 867 2  |        wszytkim aby zachowan był wstyd i ślacheckie przystojeństwo.
 868 2  |               czasu, na którym miejscu i przed kim kogo s czego sztrofuje,
 869 2  |            godniejsze śmiechu.~Jeszcze i to niepomału śmiech w nas
 870 2  |            domu Biskup, ale w łowiech. I tam kazał posła przyprowadzić,
 871 2  |             pilnie przypatrować twarzy i ubiorowi biskupiemu, jako
 872 2  |         chustki posłał. Nie uszło tego i oto to drugie. Doktor Patricius,
 873 2  |         zarazem nie powiedział, takież i o obiad, żeby sie był w
 874 2  |            rozumiano, wszedł do komory i począł pisać. Zabrzeski
 875 2  |             przechadza sie z roskoszy, i rzekł k niemu: Niebożę stradny,
 876 2  |            naprędzej zbądź tej boleści i sromoty. Obróciwszy sie
 877 2  |                dołu wykopać, w któryby i stara i świeża ziemia weszła.
 878 2  |             wykopać, w któryby i stara i świeża ziemia weszła. A
 879 2  |                to o Wenetach, iż drugi i umrze tak a jako żyw na
 880 2  |                mu co na mysi przyszło, i począł rejestr: Item ostrogi,
 881 2  |                 Item bóty, Item tłomok i dalej co tam stało. Co gdy
 882 2  |           zajutrz wziął rejestr w rękę i czyta: Item ostrogi, i każe
 883 2  |            rękę i czyta: Item ostrogi, i każe słudze, żeby mu ostrogi
 884 2  |                panu, ostrogi przypnie, i poszli zasię do rejestru,
 885 2  |                noża, Wenet powiedział, i hnet bóty rozerznął, a potym
 886 2  |       rozerznął, a potym włożywszy tam i z ostrogami nogi, rzekł
 887 2  |               miejsca postępić musiał, i rzekł: to ten djabeł by
 888 2  |               a jako pieniędzy dostać. I hnet zezwawszy radę, kazano
 889 2  |             druga jedennaście uczynić, i przybędzie nam tyle intraty,
 890 2  |         Florencyej, a iżby ustawicznie i we dnie i w nocy robiono,
 891 2  |             iżby ustawicznie i we dnie i w nocy robiono, a nic inego,
 892 2  |                czerwone złote; to hnet i bez wielkiego nakładu pieniądze
 893 2  |             powiedział pan Bojanowski: I toć była nie najgorsza,
 894 2  |            srebrze, we złocie widział, i dziwnego sie grania nasłuchał,
 895 2  |              łokcia w gardło puszczał, i zaś wyjmował, i zaś znowu
 896 2  |              puszczał, i zaś wyjmował, i zaś znowu wpychał. Niewiem,
 897 2  |                część puzana, która sie i tam i sam pomyka, w garło
 898 2  |                puzana, która sie i tam i sam pomyka, w garło wchodziła.~
 899 2  |                 o czymby sie zamyśliła i przecz by była złej myśli.
 900 2  |                iż też ciało moje, jako i inych ludzi, nagie ma być
 901 2  |            niego drugi; zganili drudzy i tę radę, mówiąc: Kiedy sie -
 902 2  |               tym mogą wilcy przypaść, i wyjąść z koła dwu i trzech,
 903 2  |          przypaść, i wyjąść z koła dwu i trzech, że drudzy nie uczują.
 904 2  |              tam nieśpiąc dnia czekać. I uczynili tak, porąbili hnet
 905 2  |                sosnicą po nich wleźli, i tam przez noc byli, obaliwszy
 906 2  |                 mocnej sie gałęzi ujął i trzymał, a drugi jego nóg,
 907 2  |               u Portugalczyków bywają, i uderzył nim w łeb ubogą
 908 2  |         nakoniec wdy namówić sie dała, i jęła je grać znowu, tak
 909 2  |                 tak dobrze, że go jako i pirwej do złej toni przywiodła;
 910 2  |               na poduszecce tafcianej, i prędko wyrwała mu ją s podręcza,
 911 2  |              mu ją s podręcza, a zaraz i lewą ręka dała mu pieszkiem
 912 2  |            ręka dała mu pieszkiem met, i prawą włożyła sobie onę
 913 2  |     powieściami chce ucieszyć do wolej i nauczyć sie czego, słuchaj
 914 2  |                 a on kuropatwę skubie; i miał kiedyś lecowcgo, który
 915 2  |              nie będąc takim, wysiadł, i pięćdziesiąt ich kobiercem
 916 2  |             foremnej powieści, abo też i w contrefetowaniu kogo mamy
 917 2  |               dwu jedno uczynił słowo, i rzekł: wie ją djabeł, jać-em
 918 2  |                po drugim kartę przedał i zawdy sam najlepszą zrzucając,
 919 2  |           prawi - rząd czerwony gotowy i nie może być nad ten cudnieszy,
 920 2  |              przystosował je ku inemu, i ukazawszy rząd, którym oni
 921 2  |               daleko trefniejsze. Jako i to drugie. Pan Kozieł, ziemianin
 922 2  |             trefi na jakiegoś pachołka i mówi mu: Towarzyszu, nicwiesz,
 923 2  |             chlewie twa gospoda. To tu i usłyszał taką odpowiedź,
 924 2  |          odpowiedź, jakiej nie czekał, i to słowo dwuwykładne Kozieł
 925 2  |               a co, jakoby drwa gryzł, i co łatwie ku rzeczy przypadnie,
 926 2  |            rzeczenie bez obrazy, jakom i pirwej powiedział, osoby
 927 2  |                prożne miejsce jednemu, i ukazał palcem, nie na on
 928 2  |             Takowejże też jest kuźniej i owo drugie, kiedy człowiekowi,
 929 2  |              na tego, kto go dojechał, i jegoż go własną tnie bronią.~
 930 2  |               Roizius Iszpan, człowiek i barzo uczony, i na odpowiedź
 931 2  |               człowiek i barzo uczony, i na odpowiedź dziwnie skory,
 932 2  |               stojąc przy przyjacielu, i wiele za nim mówiąc, gdy
 933 2  |           które miasto człowiek otyły, i jakiś mędrek, uźrzawszy
 934 2  |           chłop jakiś szalony s koszem i zamącił wszytkę, iżem jej
 935 2  |              hnet rozwieszać, wysuszyć i schować na drugi raz każę,
 936 2  |            robotka niepłatna.~Jest też i drugie zatrefnowanie, kiedy
 937 2  |                pomienić Presti-monium, i rzekł miasto tego prostibulum.
 938 2  |        wiedział, co znaczyło to słowo, i naschwał go tak w ten czas
 939 2  |              tak w ten czas użył. Więc i to bywa trefnie, kiedy kto
 940 2  |              obrócić. Jako jeden mając i złą i przemierzłą i barzo
 941 2  |                 Jako jeden mając i złą i przemierzłą i barzo żadną
 942 2  |              mając i złą i przemierzłą i barzo żadną żonę, kiedy
 943 2  |            Padwi dał mnicha, o którego i nauce i przykładnym życiu
 944 2  |              mnicha, o którego i nauce i przykładnym życiu wszytcy
 945 2  |               rozumieli, aby tam kazał i ine obrzędy kościelne sprawował.
 946 2  |                 którzy wszyscy pospołu i z onym dworskim człowiekiem
 947 2  |            jedno sine discipulis.~Bywa i w tym trefność, kiedy kto
 948 2  |               gęby, iż była oparzysta, i trefiło się, że ksiądz Biskup
 949 2  |                Krześciaństwo, nakoniec i za pogany, i za żydy, nie
 950 2  |   Krześciaństwo, nakoniec i za pogany, i za żydy, nie modlił sie
 951 2  |               mnie moj barzo szczypie. I wierzę, że i tam tego rzymskiego
 952 2  |           barzo szczypie. I wierzę, że i tam tego rzymskiego od szczypania
 953 2  |             grzeszny, ale poszczę rad, i rad prze Bóg daję, i w kościele
 954 2  |              rad, i rad prze Bóg daję, i w kościele często bywam,
 955 2  |               w kościele często bywam, i kazania rad słucham, i ine
 956 2  |                 i kazania rad słucham, i ine rzeczy czynię, czego
 957 2  |                zasię na to powiedział: i owszem – prawi - spowiedał
 958 2  |              nad podobieństwo głęboki, i niechcąc sie zgoła ważyć
 959 2  |               nie podobne do tego jest i takie zatrefnowanie, kiedy
 960 2  |            panowie Tarłowie, Stanisław i Mikołaj Chorąży, przemyski,
 961 2  |                godziło, a drugi uczony i wymowny. Owa przy dobrej
 962 2  |             sędomirska, stateczna pani i barzo trefna, tam bodąc
 963 2  |            wszak wiecie czego.~Do tego i oto to przynależy: W Łęczycy
 964 2  |                Woźny: Slachetny panie (i mianował go), stawaj do
 965 2  |           zasię oburzył sie na Woźnego i rzekł: Nie urodzony, bodaj
 966 2  |               omyłka własna jest luba, i niemoże być nieśmieszno,
 967 2  |            chlubie wyniść mogą, przeto i dla uszczknienia i dla pochwalenia
 968 2  |              przeto i dla uszczknienia i dla pochwalenia foremny
 969 2  |               człowiek przyznawszy ono i potwirdziwszy, co kto powiedział,
 970 2  |             dobroci, s cnoty, nakoniec i s cudności, kiedy ona tej
 971 2  |        przedsię są najcudniejszemi.~Ma i metaphora dobrze wzięta
 972 2  |               chlubie czyjej, jako też i w uszczknieniu trefnym,
 973 2  |              ludzi, spomniał też jego, i dał mu silny dank w sprawie,
 974 2  |              dank w sprawie, w męstwie i w dzielności wojennej, powiedział
 975 2  |       pospolicie miedzy wiele dobrych, i tak go przy nich udadzą.
 976 2  |          gdyżeś jest dobrze z lepszego i z jaśniejszego złota, niż
 977 2  |               z jednego miejsca urosło i poganienie niejakie i wysoka
 978 2  |           urosło i poganienie niejakie i wysoka chwała. A to sie
 979 2  |         wygranej bitwie siadł do stołu i s nim wielka liczba Rotmistrzow
 980 2  |              dosyć czynili swemu. Hnet i sam wstał i drugim wstać,
 981 2  |                swemu. Hnet i sam wstał i drugim wstać, a owym, co
 982 2  |                 Hetmanów, Przełożonych i inych zacnych ludzi coś
 983 2  |              tureckiego, Gein Ottoman, i widząc te turnieje konne,
 984 2  |                 do zapasu, do biegania i do inych krotochwil, powiedział:
 985 2  |             uczą, aby umieli rozdawać, i tym sie najwięcej chlubią.~
 986 2  |         chlubią.~Niemal na ten kształt i oto to jest, ale wdy ma
 987 2  |      Powiedział zasię pan Derśniak: Ba i onoć sie tu mało nie żydzie,
 988 2  |                czas przyciął. Jako też i ono na Litwę. Ale to w.
 989 2  |            jeden nie wiem, co to było, i proszę powiedz ją w. m.
 990 2  |           Bojanowski, hnet sie wrócił, i poznawszy ubogiego, który
 991 2  |         śmierci nie wrócił.~Chwalę też i owo, kiedy kto podobieństwo
 992 2  |                abo przyrównanie wyrwie i foremnie je przystosuje,
 993 2  |           białegłowy ustawicznie jedzą i ustawicznie też chodzą dla
 994 2  |               co raczysz.~Nie nagorzej i to padnie, kiedy kto ku
 995 2  |               porwała miasto kurczęcia i nie prędzej go puściła,
 996 2  |                komorze, werwał sie tam i pana już wiszącego odciął.
 997 2  |            powroza nie psując. Foremna i to, kiedy owo kto wrzeczy
 998 2  |             nie miał mierzieć. Takoweż i ono rzeczenie służebnej
 999 2  |          przynamniej do jutra odłożyć. I trefiło sie raz, że w drodze
1000 2  |               telko swoje rozdaje, ale i cudze.~Wspomnię też ta dworskie