Tom,  Rozdzial

  1   1,  1  |          czy z nią, czy przeciwko niej się puścić. Konie rwały
  2   1,  1  |           z ciemnym, przylgłym do niej włosem i dwoje rąk wiosłujących
  3   1,  1  |      dwoje rąk wiosłujących około niej. Lecz gdy się tętent dał
  4   1,  1  |        krwi, serbską córkę... a z niej oto tego chłopca, który
  5   1,  1  |         mi o tym. Ale jakeście do niej przyśli? Hę? Pewnie nie
  6   1,  2  |         nad inne szopy - drzwi do niej wiodły z progiem wysokim,
  7   1,  2  |          była izba wielka. Toki w niej ubity gładko, posypany był
  8   1,  2  |       Hengo parę razy spojrzał ku niej; dziewczę zarumienione cofnęło
  9   1,  2  |         czeladź skupiły się około niej, aby to cudo oglądać. Szybko
 10   1,  2  |         wojny nie pragniemy ani w niej smakujem. Nasi bogowie pokój
 11   1,  2  |       powiedziała. A pieśni się u niej rodziły tak jak na wiosnę
 12   1,  3  |       ciągle rzeki, a minąwszy do niej wpadające strumienie, szukajcie
 13   1,  3  |         rychło zieloną łąkę, a na niej brzegiem rzeki posuwających
 14   1,  3  |         czapkę ze sterczącym przy niej piórem białym. Odzież na
 15   1,  3  |          w izbie, gdy obcy się do niej wcisnęli. Smerda padł na
 16   1,  3  |     chodzie i on też, milcząc, do niej powrócił. Tymczasem na dany
 17   1,  3  |   obszernej szopy, na siano. Obok niej stały konie niemieckie.
 18   1,  4  |           mogiła i niejeden już w niej pozostał.~Samborowi ze smutku
 19   1,  4  |          znowu otwarła, wyszedł z niej żyw, ale niemy, gdyż duchy
 20   1,  4  |      sypie pani mogiłę, i pieśń o niej wieczną śpiewa.~Bóg wam
 21   1,  5  |           wnijścia od dołu, bo do niej dostawano się tylko po drabinach.
 22   1,  5  |        tylko po drabinach. Tuż do niej przypierały kneziowskie
 23   1,  5  |            Ślepe dziady, pieśni o niej śpiewając, ludzi buntują...
 24   1,  5  |    niegdyś piękności znać było. Z niej teraz tylko para oczów czarnych,
 25   1,  5  |  nieznacznie do kieszeni, dobył z niej pierścień z kamieniem i
 26   1,  5  |            Gromady liczniejsze od niej po mirach - rzekł cicho -
 27   1,  6  |       potem nastawała cisza, a po niej wybuchy coraz swarliwsze.
 28   1,  6  |       ciekawość też przykuwała do niej.~W świetlicach kneziowskich
 29   1,  6  |     postawił na ławie, i siadł na niej sam, ociężały.~Chociaż księżyc
 30   1,  6  |       wynagrodzeniu, a kneź też o niej nie zdawał się myśleć. Wreszcie,
 31   1,  6  |         je pochwycił podnosząc ku niej łzawe oczy.~Wejrzeniem tym
 32   1,  6  |   wspomnienie matki, przemówił do niej. Wzięła go za rękę i wwiodła
 33   1,  6  |    nadeszła Dziwa. Obrócił się do niej stary i uśmiechnął łagodnie.
 34   1,  7  |         była i schludna, a znać w niej niewiasty nie gospodarzyły,
 35   1,  7  |         Stary już palce drżące ku niej i napojowi wyciągał. Milcząc,
 36   1,  8  |         przez skrócenie zwano. Do niej dążyli, opuściwszy o brzasku
 37   1,  8  |           sporo, a i ta niemal do niej się liczyć mogła, bo tak
 38   1,  8  |        niósł, odkrył i dobywszy z niej chleb i ser położył je przed
 39   1,  8  |            liczył nimi tych, co w niej byli. Wzrok jego zatrzymał
 40   1,  9  |         jakby się obawiała, aby z niej się kto ucieczką nie ratował.~
 41   1,  9  |    ruszyła do stosu. Przypadli do niej synowie powstrzymując, ale
 42   1,  9  |     zebrane szczątki, dokoła przy niej miski ofiarne. Popielnicę
 43   1,  9  |         pieśni i wróżby... Żony z niej nie będziecie mieli... Dałbym
 44   1,  9  |          chętnie. Nie brzydsza od niej, nie gorsza od niej... ta,
 45   1,  9  |   brzydsza od niej, nie gorsza od niej... ta, choćby i popłakała,
 46   1,  10 |      jakby stworzoną na to, aby w niej pszczoły dzikie barci założyły.
 47   1,  10 |         ku dziupli spoglądając ku niej niespokojnie. Był to Znosek.~
 48   1,  10 |      ponad skraje, dwie ręce obok niej oparły na brzegach, patrzał.
 49   1,  10 |           nad nią, uwiesił się na niej i spojrzał w głąb. Patrzał
 50   1,  10 |         okrzykiem radości dobył z niej żbika, którego oko głęboko
 51   1,  10 |          na wieżycy... i patrzy z niej wkoło... dobry pan... Gdzie
 52   1,  11 |          Niechętnie wyciągnęła ku niej rękę dziewczyna. Jaruha
 53   1,  11 |           swoją sakwę i poczęła w niej szukać czegoś. Było tam
 54   1,  11 |     odrasta, ale jak tu trafić do niej? Żmij siedzi na straży...
 55   1,  11 |          siedem lat trzeba iść do niej, siedem się spinać pod górę...~
 56   1,  11 |         pozostałe oko podniósł ku niej, a w nim jeszcze więcej
 57   1,  11 |        się zachciało?... - Żbik w niej siedział...~- A strzałę
 58   2,  12 |       żywych na śmierć miota... w niej siła światów obu... i śmierci,
 59   2,  12 |           wynosił z chaty, brał z niej życie.~Już dwa smolne łuczywa
 60   2,  12 |         Wtem Ludek zbliżył się do niej.~- Siostro - rzekł - chodźcie
 61   2,  12 |       przy ogniu i przybiegała do niej usiłując ją pociągnąć z
 62   2,  12 |        niewiast, które gromadą ku niej pobiegły.~Stała z twarzą
 63   2,  12 |          obłąkaną.~Rzucili się ku niej, wołając: - Dziwa!~Siostra
 64   2,  13 |            do świetlicy.~Ciemno w niej było. Przy ogniu, który
 65   2,  13 |           do kubka stojącego przy niej, napiła się, otarła usta
 66   2,  13 |           rzekł odwracając się ku niej przybyły - będzie on żył?~
 67   2,  13 |          rzucili?~Nie można się z niej było dowiedzieć więcej.
 68   2,  13 |        uczepił, zawisł długo przy niej i wyrwawszy z niej to, co
 69   2,  13 |           przy niej i wyrwawszy z niej to, co zębami chwycił, upadł
 70   2,  14 |      ślubem swym i popełnionym na niej gwałtem. Wizun pytał, czy
 71   2,  14 |      białych czaszek leżało. Obok niej wisiały haki, oręż, noże,
 72   2,  14 |      Dziwa postawszy chwilę, bo w niej czerwonych oczów dwoje zrodziły
 73   2,  14 |       Dziwa patrzała, jakby się w niej własne paliło życie. Dwie
 74   2,  14 |          Ale tu skupiały się koło niej stróżki ognia i ciekawie
 75   2,  14 |     uczuły wszystkie dziewczęta w niej tę jakąś wyższość, która
 76   2,  14 | skrzywionymi szydersko, obudzał w niej wstręt i odrazę niewysłowioną.
 77   2,  14 |        Wiszowej córce i już go od niej nie zwrócił. Poszeptał coś
 78   2,  14 |    krokiem ku Dziwie, pochylił ku niej i rzekł cicho:~- Kneź to
 79   2,  14 |        szkaradna Chwostka, a obok niej w dymach, którymi ją ciągle
 80   2,  14 |              Krew znowu, kubki po niej pływają, miecze po niej
 81   2,  14 |           niej pływają, miecze po niej migają... Słyszę wołanie:
 82   2,  16 |         jeszcze straszniej wyły w niej ciągle. Temu wyciu psów
 83   2,  17 |          Z wieży tylko stojący na niej strzelać zaczęli do płynącego
 84   2,  18 |          Sakwy brudne leżały przy niej. Przebierała uzbierane zioła
 85   2,  18 |           z dala babie i poznał w niej Jaruhę. Znano ją dobrze
 86   2,  18 |           zsiadłszy, pójść sam do niej.~Zadumaną była i tak zajętą
 87   2,  18 |       baba, że dopiero gdy się do niej przybliżył, z krzykiem i
 88   2,  18 |         na dworze bywam i łaski u niej mam... i teraz jej ziele
 89   2,  18 |        nic; smerda się zbliżył do niej.~- Cóż tam Myszki robią? -
 90   2,  18 |           Smerda przysunął się do niej.~- Mów, co wiesz! - krzyknął.~-
 91   2,  18 |  olbrzymich znaleźli kryjówkę i w niej się oba zaszyli.~Do nocy
 92   2,  19 |           odparł Piastun - choć o niej inni ludzie różne wieści
 93   2,  19 |           są i u nas tacy, co dla niej swoje bogi porzucili. Jesteścież
 94   2,  19 |          rozumną, ze wszystkimi w niej żyjącymi stworzeniami stanowiącą
 95   2,  19 |         gotowości przyjęcia go od niej, a gdy dzieciak mu się do
 96   2,  19 |           twe - zawołał ojciec do niej - iż los dał synaczkowi
 97   2,  20 |          to nie zważał i siadał w niej zaciszno - dla odpoczynku.
 98   2,  20 |        domieszawszy, garnek się z niej ulepi. Poszukajcie tej wody!~
 99   2,  20 |    podniosła powoli - obróciła ku niej oczy, spojrzała, krzyknęła
100   2,  20 |         kmieć przybliżyć nieco do niej, ona się cofnęła, ale z
101   2,  20 |            a który żył, obudzał w niej dziwne uczucie - żal i litość,
102   2,  20 |     Niewiasty ci potrzeba, bo bez niej nie wyżyje człek.~- Mój
103   2,  20 |          wierzbie, wychylił się z niej.~- Przez cały biały dzień
104   2,  20 |        będziecie po kneziowsku na niej odpoczywać.~- Skóry mi nie
105   2,  21 |         czarne i dolina niema. Na niej też leżą mroki, żadnego
106   2,  21 |         po ziemi, miota leżącą na niej zasłoną, drze ją i precz
107   2,  21 |    wszyscy. Ani się przybliżyć do niej. Kto przystąpi, ginie. Kamienie
108   2,  21 |           daleko od wieży, gdyż z niej ciągle strzały, kamienie
109   2,  21 |        tyle drugie pod nią, co na niej...~- Głodem ich jednym weźmiemy,
110   2,  21 |          głodni, i w chwilę nic z niej nie pozostało; przez szparę
111   3,  22 |      powołać.~- Ja się tam wam do niej nie przydam - odpowiedział
112   3,  22 |         biedy uratowali. Wracam z niej właśnie. Byłem daleko, byłem
113   3,  22 |           hać i mosty prowadzą do niej, a gdyś już na ląd wszedł,
114   3,  24 |        myślała, że się odezwie do niej i ją weźmie. Teraz, bez
115   3,  24 |           od chaty puścili się ku niej czwałem, a gdy u progu stanęli,
116   3,  24 |       zaczęła zdyszana, poznano w niej z dala Jaruhę. - Co jej
117   3,  24 |         najbezpieczniej dostać do niej.~-Ptakiem dolecieć, rybą
118   3,  24 |       piersi tkwił oszczep krew z niej stygnąca płynęła. Lice miała
119   3,  24 |         miała białe - życie już z niej uciekło. Doman zębami przytrzymywał
120   3,  25 |          i skrzepłą. Nie drgnął w niej marszczek, nie poruszyły
121   3,  25 |     stanęła... Kobieta siedząca w niej przebudziła się, obejrzała,
122   3,  25 |        znalazł łódkę jakąś, by na niej do ostrowu dopłynąć.~Ten
123   3,  25 |         się! Gdybyście jeszcze do niej lgnęli... hm... to moja
124   3,  25 |        tylko za takiego, który od niej rozumniejszy i zręczniejszy
125   3,  25 |        koło przybito i zaczęli do niej jechać w swaty, i jechali
126   3,  25 |          Aż się wybrał w swaty do niej królewicz Siła; czarownik
127   3,  25 |      latała... A że ptaki czuły w niej innego ducha, że nie swoją
128   3,  25 | dziewczynę. Patrzy, jastrząb przy niej królewiczem stoi i za rączkę
129   3,  25 |             Wszystkie lilije koło niej jak śnieg białe, ona jedna,
130   3,  25 |            przy lilii; gdy się do niej zbliżyli, biała lilija ze
131   3,  25 |      siatkę mu wpadła... pająk do niej... królewna stoi i płacze.~-
132   3,  25 |        moja, doleczko!~Siostry do niej pukają, przyszły i powiadają:~-
133   3,  25 |           Patrzy panicz i wnet do niej przyskoczy i podgląda jej
134   3,  26 |        domową zagrodę, czwałem ku niej zdążała. Naówczas ujrzano
135   3,  26 |          człowiek ubogi, który od niej uciekał i ofiarowanej przyjąć
136   3,  26 |     znajdę.~Tym bardziej że się z niej śmiano, starucha się uparła
137   3,  27 |     ślepemu swemu siedzącemu przy niej śpiewała, on grał na gęśli,
138   3,  28 |        mowy, co Polanie, i syna z niej. Głosił się przeto przyjacielem.
139   3,  28 |      ostawiono.~Kręciło się około niej rycerstwo po niemiecku odziane,
140   3,  28 |  pomorskiej granicy, nimby się do niej Polanie zbliżyli.~Ruch był
141   3,  29 |        nań ciekawa gromada, wśród niej Dziwa, patrząca w dal, jakby
142   3,  29 |           stanął i zwrócił się ku niej, zatrzymała się także, potrząsając
143   3,  29 |          nie będzie krzywą... Bez niej mi żyć trudno.~W piersi
144   3,  30 |           jeziora i pośpieszył do niej Doman. Poznawszy go chciała
145   3,  30 |         lękała: Doman podszedł do niej nie witając nawet, jakby
146   3,  30 |       zamilkła. On zbliżył się ku niej - zaczęła się więc cofać
147   3,  Dop| plemionami germańskimi, widzimy w niej zabytek starego organizmu -
148   3,  Dop|           z Germanami, nie mamy o niej tylko podania ciemne. Podania
149   3,  Dop|       jest odmienny. Miesza się w niej baśń ludowa słowiańska,