Tom,  Rozdzial

  1   1,  1  |        uląkł się i krzyknął.~- Co ci to, Gerda? Czyś ty mężczyzna?
  2   1,  1  |           matka twoja omyliła, że ci nie wdziała chust i spódnicy?
  3   1,  1  |         to zawsze, ale udawaj, że ci ta mowa obca... Tak lepiej -
  4   1,  2  |          uroki rzucić może?~- Ten ci to sam, Hengo znad Łaby,
  5   1,  2  |        wziąć nie szkodzi... wszak ci u was zwyczajem, że na stos
  6   1,  2  |             Naprzód - rzekł - tom ci ja niemal stawił żywe wioząc
  7   1,  2  |           słuchał milczący.~- Tak ci jest - rzekł - przecie jedni
  8   1,  3  |     mówiąc nic, pokazał.~- Jestże ci kneź... na grodzie nad jeziorem,
  9   1,  3  |          Niemiec zmilczał.~- Wasz ci to kneź, nie obcy - rzekł
 10   1,  3  |       kneziowskiej drużyny. Wszak ci to ona was i ziemi broni.~-
 11   1,  3  |         Kupałę, na Koladę do mnie ci pozwolą... a od stołba do
 12   1,  3  |             Co tobie? Nie wstydże ci mieć strach w sercu, a łzy
 13   1,  3  |        Nie smuć się, Sambor Złego ci się nic nie stanie.~- Szkoda
 14   1,  4  |           się uczą lasy, jak żyli ci, co śpią po mogiłach, po
 15   1,  4  |     młodszy staje i rzecze: Tutaj ci, bracie, umierać, ja całe
 16   1,  4  |           niż o rękę bić się mają ci, co ziemi pożądają. Wiedźcie
 17   1,  4  |          Sambor i pachołcy.~- Cóż ci to, stary? - zapytał smerda.~--
 18   1,  5  |           psami. Psom kneziowskim ci też lepiej.~Jęli tedy wzdychać
 19   1,  6  |         grodzie działo... kazałem ci milczeć i z językiem matki
 20   1,  6  |         chłopcze - rzekła - jakby ci rodzona kazała. Łagodny
 21   1,  7  |          odezwał się Wisz. - Wiem ci to dobrze, że nie zbywa
 22   1,  7  |        się z grodzisk nie śmieją. Ci z nami trzymać będą.~- Na
 23   1,  7  |           Tym się nic nie stanie, ci wrócą z Niemcami i pomszczą
 24   1,  8  |      położył je przed gośćmi, ale ci ich nie tknęli. Wisz tedy
 25   1,  8  |      kubka.~- Skądże to wiesz, że ci ludzie tak źle życzą? -
 26   1,  9  |           wdarli się na ten hałas ci, co zagrodę obstawić mieli,
 27   1,  9  |        straszno, tak boleśnie, że ci, co już płakali dzień cały,
 28   1,  9  |     miłość miałeś u ludzi... Żonę ci wierną, dzieci posłuszne,
 29   1,  9  |        Zboja synu, już nie wrócić ci do świata... Ziemiąśmy cię
 30   1,  9  |          Zboja synu, nie powracać ci na ziemię... a po jasnym
 31   1,  9  |      Niemców zbijać duchy... Stos ci wielki zapalili, obiaty
 32   1,  9  |           wielki zapalili, obiaty ci nie skąpili... O Łado! Łado!
 33   1,  10 |       przybyć? Możeli to być? Ani ci nawet, co zwoływali? A ci
 34   1,  10 |         ci nawet, co zwoływali? A ci pierwsi być powinni!~To
 35   1,  10 |          z nich to imię nosiło... ci się podnieśli, najgłośniej
 36   1,  10 |           usiłując przekonać, ale ci spojrzeć nie chcieli i mówić
 37   1,  10 |       jeśli ranny tylko i żyw, to ci się z dziupli bronić będzie -
 38   1,  11 |           Dziwa.~- Nie idź! mówię ci, nie idź lepiej... Jak pójdziesz,
 39   1,  11 |          do chaty, ciepłej strawy ci damy.~- Nie mogę - zamruczała
 40   1,  11 |       całował? - zapytała - po co ci było takiego przyjaciela
 41   1,  11 |     odsłoniła oko.~- A oko... oko ci strzałą wybito! Człowiecze! -
 42   1,  11 |           żabki zielone nosił, ja ci będę klekotała...~Jaruha
 43   1,  11 |      Mówże ty, gdzieś bywał? I co ci żbik zawinił? Syknął tylko
 44   1,  11 |     gniewu niż wdzięczności.~- Ja ci ból odczynię - rzekła Jaruha -
 45   1,  11 |     zobaczyłem dziuplę...~- Miodu ci się zachciało?... - Żbik
 46   1,  11 |               A strzałę w oko kto ci posłał?~Znoska przypomnienie
 47   1,  11 |           za moją pracę... Gdybym ci ból odczyniła, sama bym
 48   2,  12 |          daj!... Nie bój się, nic ci złego nie zrobię... Jeszcze
 49   2,  12 |       złego nie zrobię... Jeszcze ci mogę lubczyku dać, aby cię
 50   2,  12 |       słyszysz! rękę daj lub urok ci rzucę... kark skręcisz do
 51   2,  12 |         Jaruho! - rzekł - choćbym ci się podnieść pomógł, nie
 52   2,  12 |          rączkę, jak zechcesz, to ci młodą wyswatam... taka że
 53   2,  14 |           nich wiele zapożyczyły; ci, co mieszkali ku Wiśle i
 54   2,  14 |    inaczej ja cię nie chcę... Jak ci serce odboli, pójdziesz!
 55   2,  14 |           on się nie waży uczynić ci nic złego...~To mówiąc stara
 56   2,  14 |      zmusza ją do mówienia - będę ci wróżyła.~Dwoje dziewcząt
 57   2,  14 |          do swoich pachołków, ale ci gdzieś daleko zostali.~Stary
 58   2,  14 |       panują. Nie kto inny, tylko ci guślarze nawołali i naprowadzili
 59   2,  15 |         tym milczeć przykazawszy, ci jednak nie wytrzymali i
 60   2,  15 |         do siebie przemówili, nim ci się mu pokłonili, nim on
 61   2,  15 |         zakuć w niewolę. Ano - my ci się nie damy! Mówimy ci -
 62   2,  15 |           ci się nie damy! Mówimy ci - porzućcie to lepiej, a
 63   2,  15 |       posłuchu i będę go miał.~My ci w sprawiedliwych rzeczach
 64   2,  15 |       ziemią gnije i zgniło?~- Ja ci powiem więcej! - zakrzyczał
 65   2,  15 |    odezwał się więzień.~- Nie! Ja ci przynoszę wolność - mówiła
 66   2,  15 |    poczęła Brunhilda - przysięgam ci, jutro będziesz u starego
 67   2,  15 | powtarzała Brunhilda - przysięgam ci!~Milczał biedny więzień,
 68   2,  17 |          synów u Niemców; przyjdą ci z nimi i karki wam nagną...~
 69   2,  17 |           wybrali na wojewodów, a ci stchórzyli.~Kneźna ręce
 70   2,  18 |        dałbyś mi się napić, tobym ci mój strach przebaczyła,
 71   2,  19 |          was nie zawiodła..~- Jam ci jest Koszyczka synem - odpowiedział
 72   2,  19 |          nasi, jednej mowy, są.~- Ci więc staną się nieprzyjaciółmi
 73   2,  19 |       którzy by to byli kneziowie ci rozumni, a goście jęli mu
 74   2,  20 |     przywozili je i przynosili tu ci, co po bursztyn przypływali
 75   2,  20 |             że ja mam prawo wziąć ci życie, prawo zemsty i krwi.
 76   2,  20 |         głową potrząsał.~- Trzeba ci inną wziąć, o tej zapomnisz...
 77   2,  20 |         inną, weź inną! Niewiasty ci potrzeba, bo bez niej nie
 78   2,  20 |        wszystko, a nawet i to, że ci się hożego, jak ty, chłopca
 79   2,  20 |           godna i żupana, na żonę ci ją dam, inaczej nie. Ślijcie
 80   2,  20 |           Jak z wojny powrócę, to ci przyślę swaty. Ojcum się
 81   2,  21 |       potopiono w jeziorze, a owo ci, co na zamku z Myszkami
 82   2,  21 |       idąc do stosu. Szli przodem ci, co nieśli zwłoki Mściwoja
 83   2,  21 |          góry.~- Pod klątwą mówię ci, Bumirze, jeśli ruszycie
 84   2,  21 |              Pamiętajcie!~Bumir i ci, co mu milczący towarzyszyli,
 85   2,  21 |           dół i nie odpowiedział. Ci, co wczoraj na twarz padali
 86   2,  21 |       dole, drugich śląc na górę. Ci, co pozostawali na zgniłej
 87   2,  21 |       wyrzucać kamienie. Zaledwie ci odeszli, gdy na dole wieczorną
 88   2,  21 |      krzyczeli nań kmiecie - głód ci tak pysk otworzył, trzeba
 89   2,  21 |        tobą ulitować chyba i jeść ci co dać, abyś nie wściekał
 90   3,  22 |       czemu nie jednego z Kaniów? Ci też oszczepem dobrze władną,
 91   3,  22 |            Nie nowina to... Wszak ci to powiadają u nas dawno,
 92   3,  22 |          losów nie chcieli za nic ci, co się pewnego wyboru dla
 93   3,  22 |        Znajdziecie drugą.~- Jużem ci i znalazł - dodał Doman -
 94   3,  22 |           Z wiecu wracacie?~- Tak ci jest, z wiecu jadę... -
 95   3,  22 |     niczym lub gorzej jeszcze, bo ci, co nań przybyli druhami,
 96   3,  22 |      namyśliwszy począł:~- Po tom ci ja tu się przywlókł, ażebym
 97   3,  22 |          o wyrocznię pytać.~- Cóż ci powiedziała? - zaczęli szemrać
 98   3,  22 |           przeciwnej luźne głosy.~Ci, co w kole siedzieli, powstawali,
 99   3,  23 |          zdradzając się krzykami.~Ci mówili, że wiele już ludu
100   3,  23 |   znaczniejszych nie ukrywał. Ale ci leżeli twarzami do ziemi
101   3,  23 |           Ludek zawołał:~- O! ten ci to jest, który ich tu pewnie
102   3,  24 |          się i mrugając - żupanam ci dała, a będziesz panowała...
103   3,  24 |           już są inne jakie... te ci służyć będą jak niewolnice...
104   3,  25 |        gdybyś litość miała.~- Toż ci Wizun czyni sam! - odpowiedziała
105   3,  25 |    panował - ty to jesteś, com ja ci ranę goiła, co ci żonkę
106   3,  25 |          com ja ci ranę goiła, co ci żonkę zabili! No - szkoda
107   3,  25 |      Doman się wzdrygnął. - A ona ci teraz ziele nosi!~. - Nie
108   3,  25 |              Córuś moja, a to bym ci pomogła...~Dziewczę główką
109   3,  26 |       niemu dwóch obcych ludzi, a ci, co u Piastuna byli na postrzyżynach,
110   3,  26 |            czyście nam pana dali?~Ci westchnęli spoglądając po
111   3,  26 |           z jego ust posłyszawszy ci, co Wizuna wyrocznię słyszeli
112   3,  26 |         by obranego nie znaleźli. Ci, co najlepiej lasy i okolicę
113   3,  26 |          ślad trafić nie mogli.~A ci, co tak pragnęli władzy,
114   3,  26 |       przecz nas opuściłeś? Wszak ci to wolą było bogów, abyś
115   3,  26 |          staw stoły i kadzie, aby ci, co mnie wynieśli, z głodem
116   3,  27 |      panowania.~Leszkowie tylko i ci, co im sprzyjali, a krwią
117   3,  27 |    smucili się bardzo. Lękali się ci, co do ich rodu należeli,
118   3,  27 |           się na kneziów rzuciła, ci barkami oparłszy się o siebie,
119   3,  27 |     pomście za własne dzieci, ale ci, na których chciał się pomścić,
120   3,  27 |           starych żałując czasów. Ci, których teraz miał Miłosz,
121   3,  28 |          gołymi nie szedł rękami. Ci, którym koni nie stawało,
122   3,  29 |         po tarczach zadźwięczały; ci, co stali w pierwszych szeregach,
123   3,  29 |           do niego, na ostrów. On ci rany lepiej opatrzy i świętą
124   3,  30 |           prosicie za nich? - nie ci, co nam wprzódy wojnę i
125   3,  30 | przecisnęli się dwaj goście obcy, ci sami, co już po trzykroć
126   3,  Dop|       władcom narodu liczne dary. Ci tedy władcy dary przyjęli,
127   3,  Dop|          zastosowanej przychodzi.~Ci ludzie gęśli, nie znający