Tom,  Rozdzial

 501   1,  7  |            zamruczał.~- Między nim a mną nie ma mowy, namowy ni rozmowy -
 502   1,  7  |                 na dębach. Niech wiesza! Nie ma moich dzieci. Synów moich
 503   1,  7  |                moich dzieci. Synów moich nie ma. Kwiatów moich nie ma.
 504   1,  7  |              moich nie ma. Kwiatów moich nie ma. Niech świat ginie!~Jęknął
 505   1,  7  |                  niego słowa się dopytać nie było podobna. Wszystko na
 506   1,  8  |                               ROZDZIAŁ 8~Nie opodal od brzegów jeziora
 507   1,  8  |         zasiewali tylko, aby im chleba , nie zabrakło. Było już w obyczaju
 508   1,  8  |               aby się zbytnio o dostatki nie troszczyć. Nie rosły też
 509   1,  8  |                  dostatki nie troszczyć. Nie rosły też one w ich rękach.
 510   1,  8  |                powoli wciskał, wcale był nie zajrzał. I dlatego może
 511   1,  8  |           zastosować. A gdy on co rzekł, nie było już się co sprzeczać
 512   1,  8  |           Piastuna ludzie, a gdy go doma nie zastali, bo często w lesie
 513   1,  8  |            czekali nań dzień i dwa, póki nie przyszedł i nie siadł ich
 514   1,  8  |                dwa, póki nie przyszedł i nie siadł ich słuchać, a miał
 515   1,  8  |                  rzekł swoje, tego potem nie odmienił. Ludzie o tym tak
 516   1,  8  |                 że gdy ten wyrok zapadł, nie śmieli nic przeciw niemu
 517   1,  8  |                 mieszkał, nigdy kneziowi nie dworował ani się do niego
 518   1,  8  |           pańskim dworze nienawiść. Lecz nie tykano go, bo się wpływu
 519   1,  8  |              innych lękano. Ująć się też nie dawał niczym, a najmniej
 520   1,  8  |           najmniej pochlebstwem, którego nie słuchał nawet. Nazywano
 521   1,  8  |            przeciwko małym nigdy się nim nie okazywał.~Mąż był lat naówczas
 522   1,  8  |            krzepki i na pozór niczym się nie odznaczający. Tylko w oczy
 523   1,  8  |                 mieli w istocie, Piastun nie dawał się nikomu przywieść
 524   1,  8  |             pracy rozpoznać było trudno; nie lubił błyskotek i jaskrawych
 525   1,  8  |              przepadali, a nade wszystko nie znosił, by się co w stroju
 526   1,  8  |               kilka żon, bo zwyczaj tego nie bronił, Piastun żył z jedną,
 527   1,  8  |                  z jedną, a żona u niego nie była w tej niewolniczej
 528   1,  8  |                że lepszego stadła ludzie nie znali.~Pracowano tu od dnia
 529   1,  8  |            trafiało, znać, że około roli nie opodal dworu coś miał do
 530   1,  8  |               się tu lasami przedarłszy, nie chcąc być postrzeżeni, Doman
 531   1,  8  |                 popatrzał nań zdziwiony, nie przeciwiając się jednak,
 532   1,  8  |                  w odrynie, gdzie spieka nie dokuczała. Piast, nie mówiąc
 533   1,  8  |             spieka nie dokuczała. Piast, nie mówiąc jeszcze słowa, kobiałkę,
 534   1,  8  |                 przed gośćmi, ale ci ich nie tknęli. Wisz tedy pierwszy
 535   1,  8  |                    rzekł - wam więc dużo nie trzeba prawić o tym, co
 536   1,  8  |              dodał:~- Jeśli się zawczasu nie poradzi, wybiją nas do szczętu...
 537   1,  8  |               bronić... Dawnym obyczajem nie co innego poczynać, tylko
 538   1,  8  |               Piastun mu dał mówić wcale nie przerywając; i on, i Doman
 539   1,  8  |                     Wisz się poruszył.~- Nie chcemy się ich zbywać -
 540   1,  8  |                  trzymają z nim... zgody nie będzie, tymczasem Niemiec
 541   1,  8  |          okrutnik był i dla nikogo serca nie miał.~Rozmowa cicha przeciągnęła
 542   1,  8  |                  pochwycił. Oka jego nic nie uszło... Siadywał jak żbik
 543   1,  8  |             drzewach, gdy mu trzeba było nie widzialnym gdzie być, wszywał
 544   1,  8  |              gdziekolwiek bądź nic nigdy nie wróżyło dobrego. Złośliwa
 545   1,  8  |                  dobrego. Złośliwa żmija nie wracała nigdy bez łupu na
 546   1,  8  |                 Pozdrowił Piastuna i nic nie mówiąc, przysiadł na ławie
 547   1,  8  |                 mną, nad którym nikt się nie ulituje, którego wszyscy
 548   1,  8  |                jak mówią?... Oczu nikomu nie wyłupiłem... czarów nie
 549   1,  8  |                  nie wyłupiłem... czarów nie rzucam na nikogo... służę
 550   1,  8  |               waśnią... Później już tego nie zobaczymy!~Mrugnął bystro
 551   1,  8  |                  otworzyć, zamknęły się. Nie powstawszy nawet nikogo
 552   1,  8  |                  a jak bym kmieciów znać nie miał?... Tamten, co z progu
 553   1,  8  |                 też siedzący na przyzbie nie wchodził; czekał pewnie,
 554   1,  8  |                  Wilk porwał był owcę, a nie zdołano go zabić, choć pastwę
 555   1,  8  |              przebudził, już syna w domu nie było.~Dni kilka upłynęło
 556   1,  8  |              Nikogo jednak widać jeszcze nie było, Zabiegłszy w łozy
 557   1,  8  |               chłopak, jakby zbliżyć się nie śmiejąc, dopiero starego
 558   1,  8  |                przybyć z oznajmieniem... Nie chciałem, aby niespodzianie
 559   1,  8  |            chwili tu być mogą.~Wisz stał nie pokazując po sobie ani strachu,
 560   1,  8  |                 czekała i niewola. Stary nie lękał się o siebie, dawno
 561   1,  8  |                wieści.~- Dziś tu jeszcze nie będą pewnie - odezwał się
 562   1,  8  |            dziećmi! - zawołał stary - tu nie jesteście potrzebne. W las
 563   1,  8  |            najmniejszego tętentu słychać nie było. Tymczasem spodziewano
 564   1,  8  | niebezpieczeństwie.~Nikt tej nocy o śnie nie pomyślał, psy wyły niespokojnie.
 565   1,  8  |                  lud zdziczały i nędzny, nie wyglądający wojowniczo.~
 566   1,  8  |             rozstawił tak, aby ich widać nie było ani przygotowań do
 567   1,  8  |           skinienie.~Stary, żadnej broni nie wziąwszy, boso, w koszuli
 568   1,  8  |                  się znać zastać zagrodę nie przygotowani i byli bardzo
 569   1,  9  |                  z niej się kto ucieczką nie ratował.~Dowodzący samoczwart
 570   1,  9  |           podjechał bliżej, bezpiecznie, nie spodziewając się wcale,
 571   1,  9  |           oczekiwano... Sambora ucieczka nie została dostrzeżona.~Wisz
 572   1,  9  |                  Wisz zmilczał trochę.~- Nie byłbym od tego, aby mu się
 573   1,  9  |                pod moim dachem - rzekł - nie życzę wam zła... ustąpcie,
 574   1,  9  |                choćby mnie między żywymi nie było.~Domawiał tych wyrazów,
 575   1,  9  |           zawołał stary. - Idźcie, jeśli nie chcecie, aby się tu krew
 576   1,  9  |             pośrodku tej kupy cofnąć się nie mogąc. Płot i wrota trzeszczały
 577   1,  9  |          grodowych. Walka rozpoczęła się nie na łuki i proce, ale na
 578   1,  9  |                walki na nowo rozpoczynać nie myślał. Głosy ucichały powoli.
 579   1,  9  |                  ani on, ani ludzie jego nie chcieli życia stawić nie
 580   1,  9  |                 nie chcieli życia stawić nie czując się silniejszymi.~
 581   1,  9  |         silniejszymi.~Pokładli się tylko nie opodal od wrót obozem z
 582   1,  9  |               aby się nocą niespodzianie nie rzucili, bo im jeszcze nie
 583   1,  9  |               nie rzucili, bo im jeszcze nie dowierzano. Gdy zmrok zapadł
 584   1,  9  |             synowie siedzieli i płakali. Nie było nawet komu o pogrzebie
 585   1,  9  |               gotować do grobu, bo ciała nie chciano długo trzymać nie
 586   1,  9  |                nie chciano długo trzymać nie spalonym, ażeby duch mógł
 587   1,  9  |                od nas - wołały płaczki - nie ma cię, panie... osierociłeś
 588   1,  9  |                 dzieci... i nigdy do nas nie wrócisz... Patrz na~sieroty,
 589   1,  9  |               jakby je na wieki żegnała. Nie mówiła nic - ale wszyscy
 590   1,  9  |               pozostać sama, osierocona, nie zechce na ziemi.~Wśród jęków
 591   1,  9  |              glinianą, aby w nią zgarnąć nie dogorzałe resztki kości,
 592   1,  9  |               węgle, popioły, okruszyny, nie dogorzałe kostki, nie dopalone
 593   1,  9  |         okruszyny, nie dogorzałe kostki, nie dopalone sprzętów obłamki.~
 594   1,  9  |               twój stoi, dzieci twe ojca nie mają... Poszedłeś stary
 595   1,  9  |             Wiszu stary, Zboja synu, już nie wrócić ci do świata... Ziemiąśmy
 596   1,  9  |                 Wiszu stary, Zboja synu, nie powracać ci na ziemię...
 597   1,  9  |               wielki zapalili, obiaty ci nie skąpili... O Łado! Łado!
 598   1,  9  |               dzień drugi i noc drugą, a nie skończyło aż trzeciego...
 599   1,  9  |               rzekł - albo to pora, albo nie, mówić o takiej sprawie...
 600   1,  9  |                męstwo, jakie miał stary; nie mówił łatwo ni wiele, ale
 601   1,  9  |                   Ojca trzeba pomścić... nie może inaczej być. Smerda
 602   1,  9  |              zabić mała rzecz, ale on to nie swoją uczynił wolę... Co
 603   1,  9  |             niech starszyzna wyrzecze, a nie będziecie mieli rąk, aby
 604   1,  9  |                upomnieć o krew, by darmo nie wsiąkła, ja wam moje ofiaruję...~
 605   1,  9  |             podawali sobie ręce znowu.~- Nie stało mi czasu starego Wisza
 606   1,  9  |            starszeństwie brać przykazał, nie zostawiał wątpliwości, że
 607   1,  9  |              bracie - rzekł - Dziwa męża nie chce znać... Nienowa to
 608   1,  9  |                bogom się ślubowała... To nie jest niewiasta do dzieci,
 609   1,  9  |                  i wróżby... Żony z niej nie będziecie mieli... Dałbym
 610   1,  9  |              bogami i duchami ja wojować nie chcę... a młodszą, gdybyście
 611   1,  9  |          gdybyście chcieli, dam chętnie. Nie brzydsza od niej, nie gorsza
 612   1,  9  |           chętnie. Nie brzydsza od niej, nie gorsza od niej... ta, choćby
 613   1,  9  |               patrząc milczał; wzgardzić nie chciał, a wziąć nie mógł.
 614   1,  9  |            wzgardzić nie chciał, a wziąć nie mógł. Aż gdy liść odpadł,
 615   1,  9  |              słuchać?~- Ja przykazać jej nie mogę - rzekł Ludek spokojnie.~
 616   1,  9  |             braterstwo wasze? Dać mi jej nie chcecie, bo może od drugiego
 617   1,  9  |                   Domanie, bracie, okupu nie potrzebuję... prawdę mówię...~-
 618   1,  9  |              Starszą chcę albo żadnej.~- Nie mogę! - odezwał się stanowczo
 619   1,  9  |                     ale ją muszę mieć, a nie to nie...~Ludkowi się brew
 620   1,  9  |                  ją muszę mieć, a nie to nie...~Ludkowi się brew namarszczyła
 621   1,  9  |           niecierpliwie powtarzając: - A nie, to nie!~- Więc nie! - wybuchnął
 622   1,  9  |                 powtarzając: - A nie, to nie!~- Więc nie! - wybuchnął
 623   1,  9  |                    A nie, to nie!~- Więc nie! - wybuchnął porywczo Doman -
 624   1,  9  |             wroga niż brata?~- Kupić was nie mogę, obejść się muszę... -
 625   1,  9  |                  ojca w mogile pocieszyć nie chcecie utoczoną krwią...
 626   1,  9  |                  rzekł - mruknął Ludek - nie mogę...~- Druhów wam teraz
 627   1,  9  |           szydersko dodał Doman - rozumu nie macie...~Spojrzeli sobie
 628   1,  9  |                 powtórzył raz jeszcze: - Nie mogę...~Doman się zerwał
 629   1,  9  |              Doman się zerwał już iść.~- Nie zechcecie dać po dobrej
 630   1,  9  |            patrząc w oczy. Rąk już sobie nie podawali. Młodszy brat stał
 631   1,  9  |               jeszcze, czekając, czy się nie wróci, posłyszawszy tętent
 632   1,  9  |                  niewiastom przewodziła, nie było. Miejsce jej zajęła
 633   1,  9  |           zawołała dziewczyna - i czarów nie znam, i Domana znać nie
 634   1,  9  |                  nie znam, i Domana znać nie chcę...~- Braterstwo nam
 635   1,  9  |                      Wie o tym... a znać nie chce...~- Cóżem ja winna?~
 636   1,  9  |             uśmiechając się błagalnie.~- Nie siłujcie mnie - rzekła cicho -
 637   1,  9  |                do nóg brata, a Żywia nic nie mówiąc, jakby za nią też
 638   1,  10 |          zapomniane od wieków, żadna doń nie wiodła drożyna. Moczary
 639   1,  10 |              sczerniałego na horodyszczu nie było nic: ani drzewa, ani
 640   1,  10 |                 się było można, a kto na nie chciał iść, musiał pomijać
 641   1,  10 |            Maleńkie źródełko sączące się nie opodal służyło chorym do
 642   1,  10 |              odstręczając, pszczół w nim nie było. Dziupla stała próżna
 643   1,  10 |         przegniłych pasożytach czepiały.~Nie rozdeniało jeszcze dobrze,
 644   1,  10 |                 dębu powierzchni prędkim nie było.~Drzewo grube łatwo
 645   1,  10 |             Drzewo grube łatwo się objąć nie dawało, mchy go śliskim
 646   1,  10 |               Pokaleczona głowa i dłonie nie wstrzymały go od nowego
 647   1,  10 |                póki w spróchniałej korze nie przewierciły otworu, przez
 648   1,  10 |            wlepił, znać było, iż patrzał nie widząc. Postać była spokojna,
 649   1,  10 |                   Mieliżby się ulęknąć i nie przybyć? Możeli to być?
 650   1,  10 |          samotrzeć z ludźmi swymi. I on, nie dojeżdżając do horodyszcza,
 651   1,  10 |                rzucił pomiędzy stojących nie mówiąc słowa. Rękami tylko
 652   1,  10 |                  Rękami tylko wskazał na nie. Oczy wszystkich zwróciły
 653   1,  10 |             chwiejącą się szopę. Tu, nic nie mówiąc, każdy na ziemi zajął
 654   1,  10 |             dziwnie, jakby słowa jeszcze nie rzekłszy już do sporu byli
 655   1,  10 |                  do sporu byli gotowi.~- Nie ma już tego, kto nas tu
 656   1,  10 |              stary obyczaj polański nasz nie ustał, abyśmy się w Niemców
 657   1,  10 |                  w Niemców i niewolników nie obrócili a w kneziowe sługi.
 658   1,  10 |                  kneziów - odezwał się - nie obejdziemy się... ładu nie
 659   1,  10 |               nie obejdziemy się... ładu nie będzie!... Najdą na nas
 660   1,  10 |                 Inaczej by się od Niemca nie ostało... Niosą się oni
 661   1,  10 |                  parobek woły w pługu... Nie obronim się im samopas idąc...
 662   1,  10 |                  trzeba! Niech będą! Ale nie Chwostków, nie tego rodu
 663   1,  10 |                 będą! Ale nie Chwostków, nie tego rodu Popiołowego, co
 664   1,  10 |            zapomniał, skąd wyszedł!...~- Nie!... Nie!... - zawołano z
 665   1,  10 |               skąd wyszedł!...~- Nie!... Nie!... - zawołano z jednej
 666   1,  10 |                  z piersi buchało jedno "nie" - przeciw drugiemu.~- Precz
 667   1,  10 |                wołając:~- Precz z nim!~- Nie co czynić zostało, tylko
 668   1,  10 |                      żaden z nas stamtąd nie wrócił - krzyczeli Myszki -
 669   1,  10 |               psów wywieszają... słów on nie posłucha.~- A siły my na
 670   1,  10 |           posłucha.~- A siły my na niego nie mamy - wołał Rudan - nie
 671   1,  10 |                 nie mamy - wołał Rudan - nie mamy...~- Siła się znajdzie,
 672   1,  10 |                 Cierpieć - mówił Rudan - nie wieczny on, synowie będą
 673   1,  10 |           odzywały się ze stron różnych, nie było zgody. Bliżej siebie
 674   1,  10 |              Chwostka, aby ich na sztych nie wydali... Z cichego szmeru
 675   1,  10 |              gwar taki, że jedni drugich nie słyszeli.~Myszki wołali,
 676   1,  10 |            Niemców, Pomorców, Wilków ino nie widać - mówili - a oni nam
 677   1,  10 |              sobą drzemy, że głowy u nas nie stało, nalecą i kraj spustoszą...
 678   1,  10 |                  wszyscy, a my i jednego nie możem ścierpieć.~- Nieprawda -
 679   1,  10 |                   do niczego się mieszać nie chcąc. Pojedynczo przystępowali
 680   1,  10 |               przekonać, ale ci spojrzeć nie chcieli i mówić nie byli
 681   1,  10 |             spojrzeć nie chcieli i mówić nie byli radzi.~Gwar i wrzawa
 682   1,  10 |                byli radzi.~Gwar i wrzawa nie ustawały, bo nie dosyć było
 683   1,  10 |                  wrzawa nie ustawały, bo nie dosyć było powiedzieć: iść -
 684   1,  10 |           wówczas z Myszków i ich druhów nie zostałoby jednej głowy.~
 685   1,  10 |                  starszyzna radziła, nic nie mogąc uradzić ani się zgodzić
 686   1,  10 |                  nim? Dziupla sroga...~- Nie widziszże? Pod dziuplą,
 687   1,  10 |                żbik patrzał na nas?...~- Nie patrz! To czary... dąb święty...
 688   1,  10 |                 co jego wzrok może?~- To nie duch, ino zwierz! Albo żywy
 689   1,  10 |                    Duchy się tak po dniu nie snują... - odezwał się pierwszy.~
 690   1,  10 |             drudzy. Zapalczywy myśliwiec nie słuchał, poskoczył ku dębowi
 691   1,  10 |                  słyszy. Ostrożny jednak nie wprost się do dziupli skierował.
 692   1,  10 |                Patrzał długo nic dojrzeć nie mogąc, choć coraz przybliżał
 693   1,  10 |               strzała uwięzła. Parobczak nie widząc i nie słysząc, aby
 694   1,  10 |                   Parobczak nie widząc i nie słysząc, aby się coś ruszało,
 695   1,  10 |                niemu rzuciła, oczom swym nie wierząc prawie. Otoczono
 696   1,  10 |           szczęśliwemu łowcy już w myśli nie było sięgnąć głębiej, gdzie
 697   1,  10 |                 puścił, siły swej poznać nie mógł... Zwierz był już zimny,
 698   1,  10 |                    Kiedy Lecha plemienia nie stało, nie stało... swobody
 699   1,  10 |               Lecha plemienia nie stało, nie stało... swobody się ziemianom
 700   1,  10 |             sługą... Co jednego nad sobą nie chcieli... dwunastu ich
 701   1,  10 |             patrzeli niektórzy na starca nie wiedząc, co by to znaczyć
 702   1,  10 |                 położył i śpiewać więcej nie chciał.~Powoli szeptać znowu
 703   1,  10 |                 białym i czarnym, aby im nie przeszkadzały; po trzecie
 704   1,  10 |             przyprowadziła, posiadali na nie i jechali gromadkami. Każdy
 705   1,  10 |                 drgnął cały; uciekać już nie czas było, po ciężkim chodzie
 706   1,  11 |                  z jej królewskich ozdób nie brakło. Najleniwsze dęby
 707   1,  11 |              ciebie, Żywia, bo ja swatów nie będę znała... W wianku chodzić
 708   1,  11 |            przecie po pierzu, ale wróżyć nie chciała. Dziewczęta siedziały
 709   1,  11 |                 nawijały i końce rwały i nie chciały się pleść w wianuszek.~
 710   1,  11 |             pleść w wianuszek.~Siedziały nie opodal od zagrody, były
 711   1,  11 |               Żywia się cieszyła. Dziwie nie chciało się iść z drugimi...
 712   1,  11 |                 lesie; ni psów, ni ludzi nie słychać.~Żywia, główkę z
 713   1,  11 |             deszcze krasę popłukały... a nie deszcze, łzy to były...
 714   1,  11 |                nią... a królewna żadnego nie zechce...~Zapatrzyła się
 715   1,  11 |                    odezwała się Dziwa.~- Nie idź! mówię ci, nie idź lepiej...
 716   1,  11 |              Dziwa.~- Nie idź! mówię ci, nie idź lepiej... Jak pójdziesz,
 717   1,  11 |                  Wiesz, że w domu zostać nie mogę... a tobie dawno się
 718   1,  11 |                 głowie przewróciło, sama nie wiesz, co mówisz. ~- A któż
 719   1,  11 |          załaskocze... baba plecie, sama nie wie co... a musi!... Nie
 720   1,  11 |                 nie wie co... a musi!... Nie idź ty na Kupałę!~Dziwa
 721   1,  11 |                  rozśmiała.~- A ja tobie nie radzę Jaruho! Ty wiesz,
 722   1,  11 |             nadokuczają...~- Ja się tego nie boję - odezwała się stara. -
 723   1,  11 |                zapytała Żywia.~- Ja? ja? nie wiesz? - odezwała się Jaruha. -
 724   1,  11 |                się znowu: - A ty, Dziwo, nie idź na Kupałę!~Uśmiechnęło
 725   1,  11 |                nosić, aby stracić!... O! nie! nie!... ani białej, ani
 726   1,  11 |                  aby stracić!... O! nie! nie!... ani białej, ani czarnej,
 727   1,  11 |                  ani czarnej, ani żadnej nie chcę doli... Miodu ja kubeczek
 728   1,  11 |                  złoty, a choćby się już nie budzić... W kubku miodu
 729   1,  11 |                  go już na całym świecie nie ma... A ty nie idź na Kupałę...~
 730   1,  11 |             całym świecie nie ma... A ty nie idź na Kupałę...~Dziewczęta
 731   1,  11 |           strasznie - szeptała.~- Kto?~- Nie wiem! ktoś! ładny chłop,
 732   1,  11 |              chłop, młody, bogaty... Ej! nie idź na Kupałę...~- Ale z
 733   1,  11 |         rozwiązywała... Tym razem jednak nie szukała lekarstwa, miała
 734   1,  11 |                ciepłej strawy ci damy.~- Nie mogę - zamruczała stara -
 735   1,  11 |        popatrzała tylko.~- E! - rzekła - nie macie się czego bać... to
 736   1,  11 |                 Znosek.~- Z tego oka nic nie będzie - rzekł.~- Darmo
 737   1,  11 |                   rzekł.~- Darmo o nim i nie myśl, bo go nie ma - rzekła
 738   1,  11 |                  o nim i nie myśl, bo go nie ma - rzekła Jaruha - a nowe
 739   1,  11 |               ręce starej Jaruhy płachty nie potrafią zawiązać, przysunęła
 740   1,  11 |           wylegiwać, z dobrej woli w las nie idzie.~Dziewczęta, zaledwie
 741   1,  11 |                  Podniósł obie pięści.~- Nie daruję, póki jednemu z nich
 742   1,  11 |                jednemu z nich oka ze łba nie wyssę - zawołał - kneź mnie
 743   1,  11 |              odczyń! - mruknął Znosek.~- Nie mogę... nie mogę - odparła
 744   1,  11 |            mruknął Znosek.~- Nie mogę... nie mogę - odparła stara - dopiero
 745   1,  11 |                 oko... Ho! ho! Gdybyś mi nie wiem co dawał, za mało by
 746   1,  11 |                  go wziąć musiała, bo tu nie ma ani źródła, ani kamienia,
 747   2,  12 |                 jak na budowę chaty nikt nie używał, tak i na ogień święty
 748   2,  12 |                 na ogień święty nosić go nie było wolno. Gałęzie nawet
 749   2,  12 |             przemiany, ale pieśń jednego nie godziła się z drugą, zdawali
 750   2,  12 |               Kupało!~Niech czarne smoki nie śmieją zaćmić twej twarzy,
 751   2,  12 |                  się gromadą, kupkami na nie nacierali chłopcy, rzucano
 752   2,  12 |             Sambor, który na gród wracać nie chciał, niemało niewiast
 753   2,  12 |                  bo jednej Dziwy i Żywii nie było, a Dziwa miała pierwsza
 754   2,  12 |               domu nikomu wynosić obcemu nie dawano. Kto ogień wynosił
 755   2,  12 |              rękach, a ogień się jeszcze nie ukazywał i Dziwy nie było.
 756   2,  12 |             jeszcze nie ukazywał i Dziwy nie było. Sambor więcej patrzał
 757   2,  12 |                  choć półoszalałej babie nie dawała wiary, w sercu jej
 758   2,  12 |               jej coś ciągle powtarzało: Nie idź na Kupałę!~Choć dzień
 759   2,  12 |               chodźcie wy razem w parze, nie idźcie daleko w las... Ja
 760   2,  12 |              daleko w las... Ja Domanowi nie wierzę... W noc Kupałową
 761   2,  12 |                 trzęsła głową. - Nic się nie stanie - rzekła - ani się
 762   2,  12 |            śmiała się. - Nikt się do nas nie waży... ale w taki dzień
 763   2,  12 |                 waży... ale w taki dzień nie czyńcież nam niewoli...
 764   2,  12 |                  czatach, aby do "stada" nie dopuścić i od porywania
 765   2,  12 |           otwierała skarby swoje; noc ta nie miała tajemnic, wszystko
 766   2,  12 |           siedzące na ziemi, które pójść nie mogły z korowodem, poklaskiwały
 767   2,  12 |          żagwiami, których ogień w biegu nie powinien był zagasnąć, obiegano
 768   2,  12 |                  ni razu nawet okiem nań nie rzuciła. Chłopak, choć go
 769   2,  12 |             Choćbym chciała, weselić się nie mogę... Czego oczy nie widzą,
 770   2,  12 |               się nie mogę... Czego oczy nie widzą, to serce czuje, a
 771   2,  12 |                 stojąc za nią, słuchał i nie rozumiał. To, co mówiła,
 772   2,  12 |                   To, co mówiła, tak się nie godziło z tym, co dokoła
 773   2,  12 |                 w nią wpatrywał, ale już nie śmiał przybliżyć. Żywia
 774   2,  12 |                   Posłuszny, poszedł sam nie wiedząc dokąd, bo mu się
 775   2,  12 |                się wcale skakać i ścigać nie chciało.~Ciągnął z wolna,
 776   2,  12 |                 był pełen ogni i wrzawy. Nie było w nim prawie ciemnego
 777   2,  12 |                  uganiającym się chwycić nie dał. Zatrzymywali go znajomi
 778   2,  12 |                 kupalne dychać było, ale nie widać nic oprócz blasków,
 779   2,  12 |                utulił. Słuchał śpiewów i nie dyszał, marzyły mu się,
 780   2,  12 |              Blask, który wpadał z dala, nie dozwalał rozeznać twarzy.
 781   2,  12 |               sobie dziewczynę? Komu jej nie dają po woli, musi wziąć
 782   2,  12 |                  na koniu miał, to moja, nie wyrwie mi się, nie dogonią,
 783   2,  12 |                 moja, nie wyrwie mi się, nie dogonią, nie odbiorą...
 784   2,  12 |              wyrwie mi się, nie dogonią, nie odbiorą... Zechcą bronić...
 785   2,  12 |            wybierając, kędy przejść mogą nie postrzeżeni. Jeden odgarniał
 786   2,  12 |                zdusili go tak, iż tchnąć nie mógł.~Wnet zawiązano mu
 787   2,  12 |                wrzawa, trzaskające ognie nie dawały rozróżnić żadnego
 788   2,  12 |         wielkiego ptaka, którego dojrzeć nie mógł.~Cisza nastawała ze
 789   2,  12 |                  w głąb lasu, na wzgórzu nie było już nikogo.~Miotając
 790   2,  12 |         śpieszyła i widać było teraz, że nie darmo... Jaruha, która była
 791   2,  12 |                  ją wszyscy, aby gniewna nie pomściła się urokiem. Siedziała
 792   2,  12 |               daj! Zaraz mi rękę daj!... Nie bój się, nic ci złego nie
 793   2,  12 |                Nie bój się, nic ci złego nie zrobię... Jeszcze ci mogę
 794   2,  12 |              rękę daj, rękę daj! Bo sama nie wstanę, a muszę iść! Chłopcze...
 795   2,  12 |                  ci się podnieść pomógł, nie pójdziesz ty o swej sile,
 796   2,  12 |                 sile, a ja cię prowadzić nie mogę, bo mi do chałupy czas.~-
 797   2,  12 |                 bo mi do chałupy czas.~- Nie mędrkuj, daj ino rękę...
 798   2,  12 |                  długo? - zabełkotała.~- Nie spałem, matko! Źli ludzie
 799   2,  12 |               porozrywał pęta... Jaruho! nie stało się co na Kupale?~
 800   2,  12 |               swatami, żaden godzien jej nie był... Jam jej wczoraj mówiła: "
 801   2,  12 |                 Jam jej wczoraj mówiła: "Nie idź na Kupałę..." Przyszedł
 802   2,  12 |                  księżyc, panicz gładki, nie pomoże krzyk i płacze, na
 803   2,  12 |                na murawie, choć nogi jej nie bardzo służyły. Sambor się
 804   2,  12 |                   kto winien, że dziewki nie obroniono, Ludek chciał
 805   2,  12 |                  gdy pochwyconą została, nie godziło się jej odbierać,
 806   2,  12 |               długo jeszcze drżące słowa nie mogło wymówić.~Sambor otworzył
 807   2,  12 |              wolna poczęła iść ku chacie nie patrząc na nikogo, ledwie
 808   2,  12 |                jakżeś ty mu się wyrwała?~Nie mówiła długo nic. Żywia
 809   2,  12 |                  wy! coście mnie obronić nie umieli... jam się lepiej
 810   2,  12 |              czwałem... krzyku mego nikt nie słyszał... Chciałam mu wydrzeć
 811   2,  12 |                  się, chcąc pocałować... nie krzyknęłam... nóż miałam
 812   2,  12 |                jam z koniem poleciała... Nie było mnie gonić komu, ludzie
 813   2,  12 |                 na nią.~- Domanowe braty nie darują - rzekł - krew trzeba
 814   2,  12 |               cisza długo.~- Mnie już tu nie być - odezwała się nareszcie
 815   2,  12 |               stąd na zawsze... Jak mnie nie stanie, zemsty za mnie brać
 816   2,  12 |              stanie, zemsty za mnie brać nie będą... Pójdę, gdzie oczy
 817   2,  12 |              poczynać mieli. Dziwy długo nie było. Poszła świąteczne
 818   2,  12 |                  domowy... już ja ciebie nie podsycę, świecić mi do kądzieli
 819   2,  12 |                   świecić mi do kądzieli nie będziesz ani grzać zziębniętą...
 820   2,  12 |                   Chleb twój karmić mnie nie będzie...~Tak samo próg
 821   2,  12 |                  podróży tej sprzeciwiać nie śmiał. U płota uwiązany
 822   2,  13 |                 koniu i stanął u wrót.~- Nie ma Domana? - zapytał sługi,
 823   2,  13 |              Jest pan doma? - powtórzył. Nie było odpowiedzi.~- Cóżeś
 824   2,  13 |                bezczestną była prawie.~- Nie wiem - rzekł ostrożnie parobczak,
 825   2,  13 |                  nań popatrzał, lecz już nie spytał go więcej i z wolna
 826   2,  13 |              zatoczył, ciałem się ruszyć nie mogąc. Myszko szedł ku niemu
 827   2,  13 |               powoli. Ni jedna, ni drugi nie mówili nic; gość siadł w
 828   2,  13 |              jedną i drugą stronę. Doman nie ruszał się, tchnął tylko
 829   2,  13 |               wlepił w pana oczy.~Myszko nie spuszczał z niego wejrzenia,
 830   2,  13 |               wejrzenia, ale się odzywać nie śmiał. Zdawał się chory
 831   2,  13 |             twarzy gościa, iż słowom jej nie wirzył. Ale w tej chwili
 832   2,  13 |               padł, bo go srodze raniła, nie wiem, czy i żyć będzie,
 833   2,  13 |            przeklina, może urok rzucili?~Nie można się z niej było dowiedzieć
 834   2,  13 |                mieczyku się przebiłem... Nie śmiał oczów podnieść.~-
 835   2,  13 |                  wtrąciła Jaruha - gdyby nie ja! hę! hę!~- Co wy tam
 836   2,  13 |             rozmowę. - Dziś z tobą o tym nie gadać, kiedy leżeć i lizać
 837   2,  13 |                 się... - rzekł Doman - a nie chcę, abyście mnie zapominali,
 838   2,  13 |                jeśli co do roboty macie. Nie ja, to bracia pójdą i ludzie.
 839   2,  13 |              ludzie. Bylem chodzić mógł, nie zaspię doma... Człek najprędzej
 840   2,  13 |              znowu puściła, a jakby mnie nie było do zamówienia...~Nikt
 841   2,  13 |                  zamówienia...~Nikt baby nie słuchał i umilkła. Duży
 842   2,  13 |               nami, Domanie. Na wiecuśmy nie obradzili nic, a teraz gorzej
 843   2,  13 |                 jemu służą, a z nami iść nie chcą, bez tego nic...~-
 844   2,  13 |             potajemnie?... Starego Wisza nie stało.~Na wspomnienie starego
 845   2,  13 |            prowadzić mirową sprawę. Nikt nie chce stanąć na czele gromady,
 846   2,  13 |             czele gromady, aby mu się to nie stało, co Wiszowi... Jechałem
 847   2,  13 |               Srom i wstyd!~Przed ludźmi nie pokazać oczów chyba, póki
 848   2,  13 |            pokazać oczów chyba, póki jej nie będę miał. Nie utai się
 849   2,  13 |                  póki jej nie będę miał. Nie utai się to... własna czeladź
 850   2,  13 |             niewolnicą lub - zabijesz... nie truj się tym i bądź spokojny.~-
 851   2,  13 |             Bylem siły miał trochę, doma nie zostanę... pali mnie łoże
 852   2,  13 |              wstał. - Więcej już słyszeć nie chcę i nie potrzebuję. Na
 853   2,  13 |            Więcej już słyszeć nie chcę i nie potrzebuję. Na tym dosyć...~
 854   2,  13 |                 wyratowała i słuchać jej nie chcecie!~Nie opierał się
 855   2,  13 |                 słuchać jej nie chcecie!~Nie opierał się chory, gdy mu
 856   2,  13 |               Bumirem mało co się znali, nie lubił go Doman; po co tu
 857   2,  13 |                 stara nikogo, miłego czy nie, odpychać nie dozwalała.
 858   2,  13 |                 miłego czy nie, odpychać nie dozwalała. Pozdrowili się
 859   2,  13 |             Bumir sapiąc z konia zlazł i nie pytając do izby ciągnął.~-
 860   2,  13 |              sadłem i do kilku dni znaku nie będzie.~Wchodzili do izby,
 861   2,  13 |               spluwając i gniewna. Bumir nie zważając na nic do chorego
 862   2,  13 |             zawołała Jaruha - już tu nic nie trzeba, ja krew zamówiłam
 863   2,  13 |                 co ranę prędko przygoją. Nie trzeba nic.~Chory też dał
 864   2,  13 |                   pić chciwie i póki się nie nasycił, sapał tylko. Jaruha
 865   2,  13 |                pochylając się ku niemu - nie w porę tobie ta rana i choroba..
 866   2,  13 |            poszalawszy... Doman, już nic nie mówiąc, słuchał.~- Zginiemy
 867   2,  13 |                nas.~Widząc, że gospodarz nie mówi nic, Bumir ciągnął
 868   2,  13 |              swoich posadzić na grodzie. Nie o swobodę im idzie, a o
 869   2,  13 |                 co staniemy za kneziem i nie dopuścim... Nie dopuścimy! -
 870   2,  13 |                kneziem i nie dopuścim... Nie dopuścimy! - zawołał Bumir
 871   2,  13 |              znamy, a tamci, jeszcze się nie napiwszy, głodniejsi będą...
 872   2,  13 |             napiwszy, głodniejsi będą... Nie dopuścimy.~- Obliczyliście
 873   2,  13 |                 myśli. Powiedzieć fałszu nie chciał, a prawdę zdawało
 874   2,  13 |                 i że nikomu przy tym być nie wolno. Stary kmieć czarów
 875   2,  13 |                 rana, a snu mu przerywać nie wolno, boby duchy złośliwe
 876   2,  13 |               się znalazł w podwórzu nic nie sprawiwszy, z tym że na
 877   2,  13 |           musiałby czekać do rana. Na to nie było sposobu. Pilno jechać
 878   2,  13 |                 Ja do jutra rana tu stać nie mogę - rzekł mu niecierpliwie -
 879   2,  13 |                dalej. Doman wszakże spać nie myślał, babę tylko namówiwszy,
 880   2,  13 |             popróbować, czy mu się wstać nie uda. Przeraziła się Jaruha,
 881   2,  13 |                  się Jaruha, która wcale nie życzyła sobie widzieć go
 882   2,  13 |               pędzić na łoże. I siły też nie pozwalały bardzo się dźwigać.
 883   2,  13 |                  ty tu wlazł, że cię psy nie zjadły? - szepnęła głos
 884   2,  13 |                 bolały.~Przyznał się, że nie mogąc inaczej, wdrapał się
 885   2,  13 |                  się w podwórze. Tu psów nie budząc przepełznął do drzwi,
 886   2,  13 |                stworzeniu, którego Doman nie widział nigdy, chodziły
 887   2,  13 |            błagając. Jaruha się wstawiać nie chciała, świadczyła tylko,
 888   2,  13 |               może nawet żałowała, że go nie powieszono, gdyż z wisielców
 889   2,  13 |                  się jej były przydały . Nie obwiniano jej o to, że się
 890   2,  13 |                  nad ranem w las, aby go nie schwytano znowu, ciągle
 891   2,  14 |             mogła, kędy jej kazała dola. Nie potrzebowała ani druhów,
 892   2,  14 |                 rękach wiosło trzymając. Nie mówiąc nic zszedł do czółna,
 893   2,  14 |              zszedł do czółna, zstąpił w nie, odwiązał i czekał. Dziwa
 894   2,  14 |            płynęło. Już twarzy jej widać nie było, tylko koszulę białą
 895   2,  14 |               szła z wolna przed siebie, nie śpiesząc, wiedząc, że dojdzie,
 896   2,  14 |                 się rozumiały, a przecie nie znały i dziwiły sobie, z
 897   2,  14 |                wspólnej prastarej matki.~Nie bratali się bardzo, ostrożnie
 898   2,  14 |                 plemiona. Uzbrojenie też nie było równe. Plemiona znad
 899   2,  14 |                Chramu stąd jeszcze widać nie było, bo go gęstwina zasłaniała
 900   2,  14 |                 jak je morze przyniosło, nie tknięte ręką ludzką, z tymi
 901   2,  14 |               jakie im dały wieki, jedne nie opodal od drugich, w odstępach
 902   2,  14 |               senne, coś na pół umarłego nie troszczącego się ani o śmierć,
 903   2,  14 |               oczy powoli podniosła, nic nie mówiąc, ręką jej pokazała
 904   2,  14 |             Sierota jesteś? - zapytał.~- Nie, miałam niedawno ojca i
 905   2,  14 |                  broniąc się zabiłam go. Nie chcę, aby się jego krwi
 906   2,  14 |            pobladła, ulękła się, aby jej nie odepchnięto. Stary nie mówił
 907   2,  14 |               jej nie odepchnięto. Stary nie mówił nic, sparty na kiju
 908   2,  14 |                  wie, że został zabitym, nie ranionym, nie chciał wierzyć
 909   2,  14 |            został zabitym, nie ranionym, nie chciał wierzyć śmierci.
 910   2,  14 |               ogniska! - zawołała Dziwa. Nie odpowiadał stary długo,
 911   2,  14 |                za młoda, i za krasna. Ty nie znasz siebie, zatęsknisz.
 912   2,  14 |           gościną tylko.. inaczej ja cię nie chcę... Jak ci serce odboli,
 913   2,  14 |               pójdziesz! o! Pójdziesz!~- Nie! Nie! - rzekła Dziwa - zostanę...~
 914   2,  14 |          pójdziesz! o! Pójdziesz!~- Nie! Nie! - rzekła Dziwa - zostanę...~
 915   2,  14 |              uśmiechnął smutnie, nic już nie mówiąc wskazał jej do chramu
 916   2,  14 |               zakrywające wnętrze. Ścian nie było.~Trwoga jakaś ogarnęła
 917   2,  14 |                 się dostać tam, skąd już nie chciała, nie myślała wynijść
 918   2,  14 |               tam, skąd już nie chciała, nie myślała wynijść nigdy. Popatrzała
 919   2,  14 |               oczy jej zrazu nic dojrzeć nie mogły. Na tle tylko czarnym
 920   2,  14 |                  krwią gorejące, pałały. Nie widać tam było nic, tylko
 921   2,  14 |                których skryć się nigdzie nie było można Patrzały na wszystkie
 922   2,  14 |                chramie teraz nic słychać nie było, tylko trzask palącego
 923   2,  14 |                  Tu więc miejsce moje.~I nie pytając już nikogo, nie
 924   2,  14 |                  nie pytając już nikogo, nie patrząc zbliżyła się aż
 925   2,  14 |                Głowami potrząsały tylko, nie śmiejąc się odezwać. Zdawały
 926   2,  14 |          dorzucając po łuczywie. Sen jej nie brał, myślami jeszcze żegnała
 927   2,  14 |                  słuchała roztargniona i nie okazała nawet, czy ją powieść
 928   2,  14 |            gościnny i przyszło mu zginąć nie na wojnie, nie na łowach,
 929   2,  14 |                 mu zginąć nie na wojnie, nie na łowach, ale z rąk niewiasty...
 930   2,  14 |           zwierzęciu i robakowi nawet, a nie godziłoby się dziewczynie?~
 931   2,  14 |                 być może, ale zabitym... nie! nie! to być nie powinno
 932   2,  14 |                może, ale zabitym... nie! nie! to być nie powinno i nie
 933   2,  14 |              zabitym... nie! nie! to być nie powinno i nie będzie - dodał.~
 934   2,  14 |                nie! to być nie powinno i nie będzie - dodał.~Chciał,
 935   2,  14 |                 ale Dziwa sama już teraz nie wiedziała, jak się to stało,
 936   2,  14 |             gotowania strawy dla innych. Nie zbywało na ostrych słowach
 937   2,  14 |                tę, która ani skarżyć się nie chciała, ani płakać, ani
 938   2,  14 |                  widząc, że znęcanie się nie czyni skutku.~Każdego niemal
 939   2,  14 |              dziwne przybierał kształty, nie troszczyć się o życie. Dwa
 940   2,  14 |             słuchały ją inne. Panować tu nie pragnęła, przyszło to samo,
 941   2,  14 |            narzuca sama i oprzeć się jej nie można. Leniwe i śpiące stróżki
 942   2,  14 |                   gdyby mogła.~Stanął on nie zdejmując kołpaka ani się
 943   2,  14 |                  bałwana Nijoły, patrząc nie na świętości, ale na pilnujące
 944   2,  14 |          Wiszowej córce i już go od niej nie zwrócił. Poszeptał coś staremu,
 945   2,  14 |               żebyś mu wróżyła.~- Wróżyć nie umiem - odpowiedziało dziewczę. -
 946   2,  14 |               dziewczę. - Wróżby nakazać nie można, ona przychodzi zesłana
 947   2,  14 |             zesłana od duchów, ja wróżyć nie umiem...~W tej chwili z
 948   2,  14 |                myśl przyniesie... on się nie waży uczynić ci nic złego...~
 949   2,  14 |                  ziemi. Rzucono ziele na nie i dym gęsty, przykry, gryzący
 950   2,  14 |             oczyma nakazującymi, których nie spuszczał z dziewczyny,
 951   2,  14 |                wróżbę.~- Ciemno! Ciemno! Nie widzę nic... - mówiła -
 952   2,  14 |                  jeszcze, białe ich oczy nie widzą i nie patrzą... płyną,
 953   2,  14 |               białe ich oczy nie widzą i nie patrzą... płyną, płyną,
 954   2,  14 |             patrzała i mówiła inaczej!~- Nie mogę... mówię, co mi duchy
 955   2,  14 |                 od ciała... gdzie ścierw nie dogorzała... Krew za krew!...~
 956   2,  14 |                się wróżyć inaczej!~Na to nie było odpowiedzi, zasłona
 957   2,  14 |               duchy dały. Dziewczyna jej nie winna.~Byli sami i Wizun
 958   2,  14 |                  Wizun zbliżył się wcale nie zdając zlękniony.~- Miłościwy
 959   2,  14 |                niechętnych i zażalonych, nie róbcie ich więcej targając
 960   2,  14 |            więcej targając się na to, co nie jedne Polany szanują...
 961   2,  14 |                zrównam z ziemią... Stary nie pobladł nawet, milczał obojętny;
 962   2,  14 |                 opadła.~- Jakby piorunów nie było - odezwał się spokojnie -
 963   2,  14 |                  bronić się czym mają... Nie szukajcie, kneziu, wojny
 964   2,  14 |                 mieć będziecie!~Chwostek nie odpowiedział nic, zerwał
 965   2,  14 |                Czy stary Wizun skinął na nie, czy posłał do nich, aby
 966   2,  14 |             rzucić i do obrony obudzić - nie wiadomo, lecz co żyło przybyszów
 967   2,  14 |                  je rozpędzać, ale ludzi nie rozpędzono. Oko w oko stał
 968   2,  14 |                  do tłumu przystąpić się nie ważył. Wtem z gromady wyszedł
 969   2,  14 |                tu do chramu przyszedłem, nie wasz jestem! Nie z waszego
 970   2,  14 |            przyszedłem, nie wasz jestem! Nie z waszego miru! Grozicie
 971   2,  14 |                 ogniowi, a prawa do nich nie macie. Kontyna i ostrów
 972   2,  14 |                  macie. Kontyna i ostrów nie należą do was, ale do nas
 973   2,  14 |           Drewlan i co jest naszej mowy. Nie ważcie się tykać chramu
 974   2,  14 |         wszystkich, ale on i ludzie jego nie starczyliby z najlepszym
 975   2,  14 |            śmiało, tak pewny, iż go nikt nie tknie, jakby go wojsko broniło.
 976   2,  14 |             popychano zewsząd, a stęknąć nie śmiała. Wolnym krokiem,
 977   2,  14 |                  śmiała. Wolnym krokiem, nie oglądając się, przeszedł
 978   2,  14 |              ludzie gniewni i zasromani, nie śmiejąc rzec słowa, a za
 979   2,  14 |                 wlokąc ją za sobą.~Burza nie dała kneziowi siąść do czółna,
 980   2,  14 |            lękając jeszcze tych, których nie śmiał porzucić.~Wycie i
 981   2,  14 |                  jeszcze wściekły Chwost nie przebił mieczem, zapomniawszy
 982   2,  14 |             wiedźmy i czarownice panują. Nie kto inny, tylko ci guślarze
 983   2,  15 |                 ludzie, pana miłościwego nie było. Biała pani siedziała
 984   2,  15 |                 pytać, czy pan miłościwy nie wrócił, czy go gdzie widać
 985   2,  15 |                  gdzie widać lub słychać nie było.~W pierwszym podwórcu
 986   2,  15 |           pokładli ze znużenia.~Czekali, nie mogąc się go doczekać -
 987   2,  15 |                na ziemię, knezia jeszcze nie było.~Na grodzie kłaść się
 988   2,  15 |                Na grodzie kłaść się spać nie śmieli, nużby ich nie zastał
 989   2,  15 |               spać nie śmieli, nużby ich nie zastał na nogach i pogotowiu,
 990   2,  15 |               była.~Spojrzeli po sobie i nie witali się: Kneź pięścią
 991   2,  15 |                 miłościwego doczekać się nie było można.~- Milcz sroko!...
 992   2,  15 |               można.~- Milcz sroko!... a nie pytaj! - krzyknął kneź -
 993   2,  15 |                     krzyknął kneź - abym nie mówił, bom wściekły, a gdym
 994   2,  15 |               wściekły, a gdym wściekły, nie znam nikogo!~Ani żony? ~ ~
 995   2,  15 |          siekierą i płomieniem. I tu nic nie będzie, póki siekiera i
 996   2,  15 |                   póki siekiera i płomię nie zniszczy tych plugawych
 997   2,  15 |                im radę dadzą. Ty ich sam nie zmożesz ze swymi smerdami,
 998   2,  15 |                 kmiecie, żadnemu wierzyć nie można.~- Na jutro wołać
 999   2,  15 |                tej psiarni, a oblec mnie nie śmieją!~Zaczęli szeptać
1000   2,  15 |               nim natura wilcza została, nie bardzo go poznać było można