Tom,  Rozdzial

 4536   1,  1  |         zielonych liści brzozy i lipy, i osiki, i dęby na pół jeszcze śpiące
 4537   1,  8  |               łupu na gród, a łupem były oskarżenia, które do ucha Chwostkowi
 4538   2,  19 |                  im złego czynić bronił, oskarżyli, osądzili i na takim oto
 4539   3,  26 |                lasach spodziewano się go oskoczyć i wymordować do nogi.~Synowie
 4540   2,  19 |        skłonniejszym, a surowość mogłaby osłabić ten węzeł miłości i poszanowania,
 4541   1,  6  |              cisnął na stojącego. Pomimo osłabienia taka była moc gniewu, co
 4542   3,  Dop|          organizmie są zawsze upadkiem i osłabieniem, abdykacją i chwilowym obłędem.~
 4543   3,  30 |            Domanowi; upadła na dno łodzi osłaniając twarz ze wstydu.~Pierwszy
 4544   1,  1  |            spływał mu kudłami na barki i osłaniał niskie czoło, tak że oczy
 4545   3,  27 |              mojego syna zabić, drugiego oślepić kazał? Przyszliście mi przypomnieć,
 4546   2,  16 |       któremuście jednego syna zabili, a oślepili drugiego, wyparłby się nas
 4547   2,  17 |                mruczał.~Wtem spojrzał na oślepione swe dziecię i żal mu się
 4548   2,  15 |                  loch, w którym osadzono oślepionego Leszka. Drabina znowu prowadziła
 4549   2,  16 |             ujrzeli wreszcie dziecię swe oślepłe skaleczone tak okrutnie,
 4550   2,  16 |              dębowy na spotkanie, wiodąc oślepłego syna. Pozdrowili się w milczeniu
 4551   3,  27 |            waszej... Jeden z was zginie, oślepnie drugi.~Odwrócił się, ludziom
 4552   2,  20 |                  Rano po deszczu i burzy oślizło po drogach, kałuże stały
 4553   2,  15 |               cicho i łagodnym, umyślnie osłodzonym głosem poczęła kobieta -
 4554   1,  8  |                nimi skryć? Jak głowy ich osłonić?... Chwostek na mnie zawzięty...~
 4555   2,  19 |             niewiasta Piastowa, Rzepica, osłoniona po białogłowsku dawnym zwyczajem,
 4556   1,  5  |       zabudowania, szopy w części wałami osłonione. Do muru stołba przypierały
 4557   3,  24 |                  obcięto i głowę czepcem osłoniono, a gdy biała namitka otoczyła
 4558   3,  22 |            jechali konno, na głowach dla osłony mając albo kruszcowy kabłąk,
 4559   3,  25 |                 poruszyły się usta, oczy osłupiałe nie mrugnęły nawet ani się
 4560   1,  6  |                  Hengo siedział na ławie osłupiały, ruszyć się nie śmiejąc,
 4561   2,  14 |             schodził na półsennym jakimś osłupieniu, na zdrętwieniu i martwocie.
 4562   3,  23 |              kupy za nogi - aż gdy twarz osmalona na jaw wyszła - Ludek zawołał:~-
 4563   1,  9  |                bezbronnym, co smerdę też ośmielało.~Drwiąco począł się uśmiechać
 4564   3,  27 |             synowie moi?... Jakeście się ośmielili wnijść tu... wy... Wiecie,
 4565   1,  7  |                 krzyki dwóch srok, które ośmielone wyjściem obcych, kłócić
 4566   2,  18 |             panowała nieprzerwana cisza. Ośmielony smerda, związawszy rękę,
 4567   3,  25 |                siedem razy się sromać, a ósmy w niewolę popaść.~W okienku
 4568   3,  Dop|            wielką miał u ludzi wziętość. Osobliwsze więc w rodakach wzbudzał
 4569   3,  27 |                  od Gopła, tym powieść o osobliwszej bogów wyroczni i woli inaczej
 4570   3,  23 |            gromadziła łup, rozkładając z osobna tarcze, odzieże, miecze.
 4571   1,  7  |           Staruszek zaprosił ich do izby osobnej, gdzie dla nich postawiono
 4572   3,  30 |                dla obrony nowego grodu i osoby nowego knezia. Szły one
 4573   1,  6  |               stary, chłopak nań patrzał osowiałymi oczyma, dosiedli koni i
 4574   1,  4  |                tchnieniem... bez którego ostać się nie mógł, niezrozumiale,
 4575   1,  10 |             Inaczej by się od Niemca nie ostało... Niosą się oni do nas
 4576   3,  25 |                brzegu, bez głowy się nie ostaniemy. Wyrocznie rzekły: wybierzcie
 4577   3,  Dop|                 objawionym bogów wyroku, ostatecznej zgonu chwili. Wtedy Popiel,
 4578   2,  14 |           wszystkiego. Suchych korowajów ostatkami karmiły się niezliczone
 4579   1,  1  |                 noc uciekała. Widać było ostatki cieniów i mroków roztapiające
 4580   2,  13 |                   do swobody nawykłe. Do ostatniej kropli krwi miru bronić
 4581   3,  27 |                ziemią wygrzebana, dylami ostawiona, ciemna, którą drzwi ciężkie
 4582   1,  7  |               były wybielone i podsienie ostawione stopkami misternymi. Na
 4583   3,  28 |                 ściany płotami i oponami ostawiono.~Kręciło się około niej
 4584   2,  18 |            drużyną liczną, na najbliższy ostęp się skierował. Smerda był
 4585   1,  7  |               trudno konie przebywały. W ostępach tych, które rzadko człowieka
 4586   3,  23 |             osaczyć dokoła jak zwierza w ostępie, drogę im zapierający do
 4587   2,  18 |                  w lesie, wiatr szedł od ostępu. Uszy ludzi, nawykłych do
 4588   3,  29 |              ROZDZIAŁ 29~Lasami, polami, ostępy posuwały się gromady zbrojne
 4589   2,  20 |                 i dnia bez matki się nie ostoją!~- Pewnie - rzekł Doman. -
 4590   1,  5  |                jakieś smażyły, a woń ich ostra izbę napełniała.~- Ojciec
 4591   2,  17 |               ustąpili na stronę, choć z ostrowa jeszcze nie odpłynęli.~Na
 4592   2,  16 |              potakiwała, ale radziła dla ostrożności gotować się do obrony, policzyć
 4593   1,  6  |                   Wisz rzucił parę pytań ostrożnych i, zbyty odpowiedziami krótkimi,
 4594   1,  10 |                  kneziowe odsunęli się w ostrożnym milczeniu. Rudan pozostał
 4595   3,  22 |                   Dla ludzi też na razie ostry bywał, ale do bitwy, napaści
 4596   2,  14 |               dla innych. Nie zbywało na ostrych słowach i na śmiechu bolącym,
 4597   1,  5  |                   rzadką brodą, dzikim a ostrym wejrzeniem. Zdawał się stąd
 4598   1,  10 |                 cicho. Dawno na nas zęby ostrzą. My ludzie od roli i od
 4599   1,  1  |                 z kości białej wyrobione ostrze cienkie, na którego końcu
 4600   1,  6  |                 wrzaski i wołania u wrót ostrzegały go, ażeby, nie czekając
 4601   3,  28 |               czyszczenia, naprawiania i ostrzenia. Wszystek łom leżący w komorze
 4602   1,  2  |                się rad, przypatrując się ostrzu, które od słońca świeciło.~-
 4603   3,  28 |            miecze i noże lepiej niż inni ostrzyć, złamane na nowo oprawiać
 4604   1,  1  |              zbladłą twarzą, z zaciętymi osty, z wytrzeszczonymi oczyma
 4605   3,  29 |           wściekłość Pomorców wnet jakoś ostygać zaczęły, gdy przy pierwszym
 4606   3,  22 |               Świeże gruzy, żużle ledwie ostygłe, sterczące z nich belki
 4607   3,  28 |                 nie stała, a panowie nie ostygli.~Starszy złagodniawszy zaczął
 4608   2,  14 |             oczach dziewczynie i osłabła osunęłaa się jak senna na ręce stróżek,
 4609   1,  9  |                opadać zaczęły. Oba ciała osunęły się w ognistą, żarzącą głębię
 4610   1,  6  |           pogasły światła, księżyc tylko oświecał czarne krwi kałuże i jęczących
 4611   1,  6  |                  we drzwiach u podsienia oświeconą księżycem masę czarną. Była
 4612   1,  6  |                   wysunął się w podwórze oświecone księżycem i dogorywającymi
 4613   1,  6  |               otworem, w jasnych izbach, oświeconych łuczywem u komina, liczna
 4614   3,  26 |       okrzykiwali nowego pana.~Tymczasem oswobodzony syn Piastunów przybiegł,
 4615   3,  26 |                  całując, i uczuwszy się oswobodzonym chwycił konia, aby do matki
 4616   1,  7  |               długo wprzód, nim oczy ich oswoiły się z mrokiem i coś rozeznać
 4617   1,  6  |                  dzika... Ludzie jednak, oswojeni zapewne ze zwykłym biegiem
 4618   3,  22 |              knezia nie mieli, bo danin, osypów i służby do grodu nie było,
 4619   3,  28 |           wielkie ziemi obszary dostały, osypy z nich i daniny.~- A jakże
 4620   1,  10 |                   słuchali i karmili, aż oszalał... Słyszeliście, co tam
 4621   1,  11 |            Kupałę...~Dziewczęta z na pół oszalałej staruszki śmiać się poczęły.
 4622   2,  20 |                  co robić trzeba, lepiej oszaleć jak się truć.~Gdy czółno
 4623   2,  18 |                 Chcieliśmy krwi ludzkiej oszczędzić, trzy dni i trzy noce siedzieliśmy
 4624   2,  17 |                my nań czatować będziemy. Oszczędzim krwi... Zamordujemy go w
 4625   2,  21 |           niedaleko...~- To z tymi my na oszczepyśmy równi - mówił Myszko. -
 4626   3,  30 |               robić kneziowi, iż się dał oszukać, ale na to nie odpowiadał.
 4627   3,  Dop|        temperatury, jaka Słowiańszczyznę otacza. Zostają tylko szczątki
 4628   1,  9  |              rozbiegła i poczęła zagrodę otaczać ze wszech stron, jakby się
 4629   3,  22 |            trojgiem wrót w tynach, co ją otaczają, z których dwoje się tylko
 4630   1,  1  |             świtał nad czarną lasów ławą otaczającą widnokrąg dokoła. W powietrzu
 4631   3,  22 |           powiedziała? - zaczęli szemrać otaczający. Wizun spuścił oczy.~- Musiałem
 4632   1,  1  |             tylko było włos płowy, co je otaczał, młodą twarz ledwie zarostem
 4633   2,  14 |               ciszą jednostajną, jaka je otaczała. Bezmyślnie spełniały one
 4634   1,  10 |                 się z choroby, płótno do otarcia. Rzucano je potem pod dębem
 4635   3,  24 |                można i Niemcami też byli otoczeni, rozstępował się im tłum,
 4636   1,  10 |                 Żmijowe uroczysko leżało otoczone borami dokoła jakby zapomniane
 4637   1,  9  |             leżało bowiem na wzgórzu nim otoczonym, wśród gęstego boru, który
 4638   2,  14 |                  gęsty, przykry, gryzący otoczył pochyloną dziewczynę. Trzymano
 4639   3,  24 |           osłoniono, a gdy biała namitka otoczyła czoło młodej, łzy się z
 4640   3,  23 |             pochodu. Pędzono ich pieszo, otoczywszy konnymi, z rękami w tył
 4641   3,  28 |                 spatrzywszy wszystko - i otom ja jest.~Tchnął mocno Dobek
 4642   3,  26 |              odezwał się Ścibor stary. - Otośmy jednego zła pozbyli, a drugiego
 4643   2,  21 |                Myszkowie poczęli wołać i otrębywać na swój lud, do kupy...
 4644   1,  7  |               odetchnęli.~Tu musieli się otrząsać z liści, gąsienic, mchów
 4645   2,  21 |                był w niebezpieczeństwie, otrząsali niewolę z karków i mruczeli.
 4646   1,  6  |                 i świeciło słońce. Ptaki otrząsały skrzydła zmoczone i świergocąc
 4647   1,  11 |                  przyprószony był pyłem, otrzęsła go, opatrzyła i z koszyka
 4648   2,  16 |                snu wytrzeźwiono, z miodu otrzeźwieć nie było podobna do jutra.
 4649   1,  8  |             puścili na jezioro, żeby się otrzeźwił, ale wody się nadto opił
 4650   2,  14 |                 sparta na rękach, ledwie otrzeźwiona, drżąca siedziała przy ogniu
 4651   3,  24 |                 i macierzy... Nie płacz, otrzyj oczy czarne, wianuszek mu
 4652   1,  4  |                płaczą, on im rzecze: łzy otrzyjcie, wiodę was w zielone kraje,
 4653   1,  2  |             między najcudniejszymi mogła otrzymać pierwszeństwo.~Lice też
 4654   3,  24 |               rączkami.~Teraz jakoś, gdy otrzymała to, czego pragnęła, lękała
 4655   3,  Dop|                 i ów ubogi chłopak takie otrzymuje to miano "było bowiem -
 4656   3,  29 |          kolanach, Samborowi, który nogi otulał, zostawiwszy wiosło. Popłynęli
 4657   2,  20 |                mimo dnia spieki, zewsząd otulonej oponami w kontynie ciemnej
 4658   2,  14 |                 nogami ludzi. Kneź drżał otulony płaszczem i mruczał. Kto
 4659   3,  27 |                  ludzi opończami lichymi otulonych, wyglądających biednie i
 4660   1,  6  |             mówić nie śmiejąc, gdy drzwi otwarło pacholę i wszedł miłościwy
 4661   1,  8  |              jeszcze walczyć będzie i do otwartej stanie bójki. Parobcy i
 4662   1,  5  |             bocznym dworze, a gdy się te otwarty, znalazł się w pięknej izbie,
 4663   1,  2  |                  wrót zbliżali, które im otwierać miano, gdy im, zastąpiła
 4664   2,  20 |          rzeźwością młodzieńczą, ręce mu otwierając.~- Przecież cię dziewka
 4665   2,  16 |                 stara. Właśnie się drzwi otwierały i z rozwianymi włosy złotymi,
 4666   2,  16 |                   a żywo! Co tak wielkie otwierasz oczy? Wywlec za nogi i zakopać
 4667   2,  21 |                na wieży migały światła w otworach i na obozowisku paliły się
 4668   2,  14 |                 świergot ptastwa, które, otworami dostawszy się do środka
 4669   2,  16 |             służył, którzy z niego przez otwory w murze pociski łatwo rzucać
 4670   3,  24 |                 jabłuszka malowani. Hej! otwórzcie chaty wrota, drużyna jedzie
 4671   1,  1  |            milczał - niebo było czyste - owad tylko, wywołany słońcem
 4672   1,  6  |                kto by z was tak się tego owadu pozbyć potrafił?~Kneź śmiał
 4673   3,  Dop|             piętnastym wieku według idei ówczesnych układał dzieje polskie,
 4674   2,  13 |           opierał się chory, gdy mu znów owe mokre zioła i bieliznę na
 4675   3,  Dop|                  hojną biesiadę. Komedia owej choroby, rozpaczy, polecania
 4676   2,  21 |                  potopiono w jeziorze, a owo ci, co na zamku z Myszkami
 4677   2,  21 |                wszystkie tak strony, jak owocem dojrzałym, posypało się
 4678   3,  Dop|              bowiem - dodaje Długosz - w owym czasie powszechne i nadawano
 4679   3,  Dop|         wojewodów jak fantastyczna jakaś ozdoba, dla przypomnienia Leszków.~
 4680   3,  22 |               lipowego stał za zbroję, a ozdobną zwała się tarcz, gdy ją
 4681   3,  28 |            pięknie objętą i skórznie też ozdobne.~Czemu najwięcej się dziwił
 4682   1,  2  |         plecionych, wyrzynanych mądrze i ozdobnie.~Dla mężczyzn powabniejsze
 4683   2,  14 |             opasanie chramu było jeszcze ozdobniej z drzewa ciosane.~Wisiały
 4684   1,  1  |              Żadnej zresztą nie miał ani ozdoby, ni broni. U nóg jego dwa
 4685   3,  25 |          Obiecywał sobie, że za dni parę ozdrowieje, sił nabierze i będzie mógł
 4686   3,  Dop|             nikczemną istotą, przezwano. Ożeniono go z księżniczką niemieckiego
 4687   2,  12 |                słońce, którego promienie ozłacały jej twarz i lśniły się we
 4688   2,  19 |                     Powiedźcie mi, co on oznacza? ~Jeśli mnie posłuchać zechcecie -
 4689   3,  Dop|              znowu wojewodowie doskonale oznaczają, gdzie powieści wciśnięte
 4690   2,  17 |           Wyniesienie ich z miejsca tego oznaczało wojnę. Wizun spojrzał na
 4691   1,  9  |           kamieni starych, których rzędy oznaczały dawne mogiły.~U wnijścia,
 4692   3,  Dop|                się o panowanie, w pewnym oznaczonym czasie, na koniach różnej
 4693   3,  Dop|                się tymi nazwać imionami.~Oznajmują oni Piastowi o przyszłym
 4694   3,  24 |               tyce, zatknięte nad chatą, oznajmujące parobczakom, że tu coś było
 4695   2,  17 |                 nie mam. Jedno wam tylko oznajmuję, że na Lednicy zostaję i
 4696   1,  5  |             zamku działo. Sam strój jego oznajmywał pana, oblicze więcej jeszcze.
 4697   1,  7  |              silniej powietrza, a ono mu oznajmywało, czy w pobliżu dąbrowa była,
 4698   3,  23 |              pobojowisku daleko łuną swą oznajmywały zwycięstwo. Siedząc około
 4699   1,  5  |                 jej ręka podniosła się z oznaką lekceważenia. ~- Kneź wam
 4700   3,  26 |                  jedna i druga zeszły na oznakach radości - szli potem na
 4701   1,  7  |               zębami. Nagnano go przecie ożogami do wrót i głowa jego w nich
 4702   1,  10 |                   paszczę miał rozdartą, ozór wywalony.~Jakoś to tak było
 4703   1,  4  |                na drogę wiązał, skórznie ozuwał i mocno około nóg sznurował.
 4704   1,  3  |           musiały. Nikt jednak nie śmiał ozwać się głośniej, aby obcy nie
 4705   2,  21 |                do wieży, całe obozowisko ozwało się wielkim okrzykiem. Kmiecie
 4706   1,  1  |                 wszczął się gwar wielki, ożyły w świetle łąki, zarośla,
 4707   2,  15 |                coś ta gromada już buntem pachniała i Chwostek, obudziwszy się,
 4708   1,  11 |               stały poubierane w liście, pachniały brzozy potrząsając długimi
 4709   1,  6  |             białogłowa w namitce i dwoje pacholąt. Napiłego ujęli mimo oporu
 4710   1,  4  |            podnosić. Pomogli mu Sambor i pachołcy.~- Cóż ci to, stary? - zapytał
 4711   2,  16 |                rękami załamanymi za swym pacholęciem - krzyk stał się wielki
 4712   1,  1  |                  poranków z nabrzmiałych pączków rozwitych. Nad strumieniami
 4713   2,  21 |            sypnięto kamieniem, a jednego padający trup przygniótł do ziemi.
 4714   3,  29 |            łajano się psami i gadzinami, padalcami i ścierwem zgniłym, najobrzydliwszymi
 4715   1,  6  |                  obejdę, żem żmij tych i padalców wydusił już dosyć i do reszty
 4716   2,  21 |                  leciało coś gruchocząc, padało i trzaskało się. Potem cisza
 4717   2,  21 |               śmierć, zbezczeszczone i z padłym zwierzem razem zmieszane.
 4718   1,  3  |            szybko Hengo - a gdy na twarz padnę przed kneziem, łaskę u niego
 4719   2,  19 |                  błysnąć wici ogniste po pagórkach. Posłańcy biegali od chaty
 4720   1,  1  |            Gdzieniegdzie w piasku między pagórkami świeciło jeziorko - szerzej
 4721   3,  25 |               pająka, zasnuł w powietrzu pajęczynę ogromną i czeka. Wróble
 4722   1,  2  |             Hengo niby swój towar chciał pakować, chłopcy skóry brać zaczynali.
 4723   1,  2  |                   Niemiec wiązał skóry i pakował bursztyny.~Pot mu ciekł
 4724   3,  25 |                  dym, w którym czuć było palące się zagrody, od lądu woda
 4725   2,  14 |           słychać nie było, tylko trzask palącego się łuczywa i świergot ptastwa,
 4726   1,  4  |                gorącej, a siarki nabierz palącej, a węgli nabierz czerwonych.
 4727   3,  Dop|            urobione, kazał je zachować w pałacu i wszystkim potomkom pokazywać,
 4728   2,  14 |                  się w nich ogień u stóp palący, migotał w czerwonych kamieniach
 4729   2,  21 |                cisza wkoło, tylko trzask palących się belek i dym czerwony
 4730   1,  5  |               tylko para oczów czarnych, pałających została. Obok na małej ławce
 4731   1,  6  |                  przyglądając się oczyma pałającymi i uśmiechając się do nich.
 4732   2,  21 |                je przerywano. Wśród tego palenia, o mroku do obozu przywlókł
 4733   2,  20 |                  ale twarz jak ogniem ją paliła, a im myła dłużej, tym paliło
 4734   1,  1  |              drugie ramię procę i krótką pałkę drewnianą, krzemieniem nabijaną,
 4735   3,  24 |                  zawołał - gdy nasz gród palono, gdy naszych zabijano, tyś
 4736   2,  14 |             rybaków nędzne. Przy nich do palów poprzywiązywane czółna kołysały
 4737   3,  Dop|                 w Szwecji sypał naród na pamiątkę. Z tej to mogiły zrodzona
 4738   3,  29 |              wiem ja co! A com obiecała, pamiętacie, dotrzymam. Umiem zaczynić
 4739   2,  20 |                nie pokazywała! - dodał - pamiętaj ~Poszli spać. Nazajutrz
 4740   2,  16 |               nic, bo jedną chwilę tylko pamiętam, gdy mi oprawca przyszedł
 4741   1,  6  |          przebyli, nawykłemu do włóczęgi pamiętną była. Lękał się jej wszakże
 4742   2,  14 |                 już dni upływało od tego pamiętnego dnia, gdy Dziwa u ognia
 4743   1,  1  |              okolicy, dawniej znać sobie pamiętnej, jakby szukając miejsca
 4744   3,  29 |               Umiem zaczynić i odczynić, paneczku... umiem...~- A cóżeście
 4745   3,  24 |                 na którym spleciona kosa panny młodej siedziała i ptaszki,
 4746   3,  28 |                się wojacy uzbrajali, jak panom było wygodnie. Umiał to
 4747   3,  Dop|                  jakaś głucha tradycja o panowaniu Lechów plemienia czy stanu
 4748   1,  3  |              Smoki nienasycone... Smerda pański! Bodaj ich razem obu pioruny
 4749   1,  5  |              niżej jeszcze, rękę do stóp pańskich przykładając.~- A kogożeś
 4750   1,  8  |             niego cisnął, zjednało mu na pańskim dworze nienawiść. Lecz nie
 4751   2,  16 |                  komory były ze skarbami pańskimi i zapasami do życia, w zasiekach
 4752   2,  20 |           podobał żupan czy kmieć, który pańsko wyglądał, on pomyślał, że
 4753   3,  Dop|             dziejami pewniejszymi innych państw, nie wytrzymuje najbardziej
 4754   3,  Dop|             którym był wzięty na stolicę państwa, w miejscu najwidoczniejszym
 4755   3,  Dop|                słowiańskich) osadzają na państwie.~Młody ów dziedzic wielkich
 4756   3,  Dop|                  pojęcie całości jakiejś państwowej. W głębi puszcz, w ciszy
 4757   3,  Dop|                  syna jego, występuje to państwowo na karty dziejowe, pojmujemy
 4758   2,  12 |            Kupało...~Królu, dniom naszym panuj bez chmury, do życia obudzaj
 4759   2,  14 |              czary, wiedźmy i czarownice panują. Nie kto inny, tylko ci
 4760   3,  30 |                była ta zgoda, bo dawniej panując, dziś się kłaniać musieli
 4761   3,  Dop|                 ślubuje bogom. O granicę panujący książę Allemanów, Rytogar,
 4762   1,  3  |                  Przodem jechał dowódca, parami za nim czterej inni... łatwo
 4763   3,  28 |             okazania gniewu, konia tylko parł, by co rychłej znaleźć się
 4764   3,  29 |              gromady Polan następowały i parły silnie, a z obu boków zająwszy
 4765   1,  5  |                  tedy wzdychać oba, a że parno było w komorze, wyszli razem
 4766   2,  12 |                  Chłopak, choć go kusili parobczacy do wyścigów i do picia,
 4767   1,  1  |             ukazała się ostrzyżona głowa parobczaka, który rozkaz zrozumiawszy
 4768   3,  24 |         zatknięte nad chatą, oznajmujące parobczakom, że tu coś było do wywiezienia.~
 4769   1,  2  |                 męski sprzęt ów ukazywał parobkom, niewiasty się powoli, jedna
 4770   2,  15 |                  na plecy zabrać silnemu parobkowi, który go poniósł po drabinie,
 4771   3,  22 |               pasa i do konia.~Czeladź i parobkowie pieszo szli, co przedniejsza
 4772   1,  1  |                 wody - to ściskały wśród parowu. Mieniały się tylko drzewa,
 4773   1,  2  |                 Choć się rzeki i góry, i parowy zna, często się zbłądzi,
 4774   3,  Dop|              pragnie pozostać swobodną i partią swych losów, dziewictwo
 4775   2,  12 |              rzekł - chodźcie wy razem w parze, nie idźcie daleko w las...
 4776   1,  6  |                 pieśni do Honiły, nucono pasąc ją i wracając z pola, śpiewano
 4777   1,  6  |             ujrzeli i zasieki, i na łące pasące się klacze ze źrebiętami,
 4778   3,  24 |                  futrzanych z piórami, w pasach kowanych, w opończach suto
 4779   2,  17 |                matką i służbą do lasu na pasiekę się schroni, ja dalej muszę.
 4780   1,  10 |                  stała z końmi czekając, pasiono je popętawszy na skraju
 4781   3,  24 |         srebrnych i droższe nad nie może paski malowane, pstre wstęgi,
 4782   1,  2  |                  Hengo noża na skórzanym pasku dobywszy, dla siebie krajać
 4783   1,  5  |               sterczały poopalane. Dalej pasło się koni stado i zbrojny
 4784   3,  28 |            długich, z kruszcu świetnego, pasów do nich sadzonych i stojących
 4785   1,  10 |                 które się na przegniłych pasożytach czepiały.~Nie rozdeniało
 4786   2,  16 |              smerda już u progu czekał z pastuchem, który mu do nóg padł.~-
 4787   1,  4  |                miejsce poczesne; dziś my pastuchom śpiewamy na wygonie... o
 4788   3,  26 |                  łąkę, na której stado z pastuszkiem znalazłszy, konie z niego
 4789   1,  8  |                mu odebrano. Była to wina pastuszków, którzy się oba pospali.~
 4790   3,  23 |              wołania słyszeć się dawały.~Pastwili się nad niewiastami i dziećmi
 4791   1,  4  |                dębinie zielonej, gdzie i pasza dla koni była obfita, i
 4792   1,  10 |                 czarnym swym otworem jak paszczą ziała jakoś dziwnie, straszno.~
 4793   3,  Dop|           wypadając z łożyska i zionąc z paszczy przeraźliwe ryki, rzucał
 4794   3,  Dop|                 monarchicznych, a raczej patriarchalnych ojca rodu i narodu, który
 4795   3,  29 |               gromada, wśród niej Dziwa, patrząca w dal, jakby się kogo spodziewała~
 4796   2,  14 |                 Ten czerwonolicy z dziko patrzącymi oczyma człowiek, podobien
 4797   2,  20 |             niego nic. ~Nie patrzałam!~- Patrzałaś! Tobie co po nim? U niego
 4798   1,  6  |                chwycił Gerdę za ramię.~- Patrzałeś i słuchałeś - rzekł - co
 4799   1,  3  |                  Wziął się obyczaj taki. Patrzcie tylko, żeby was kiedy kmiecie
 4800   1,  2  |                wody i usiadł na ławie.~- Patrzcież no - odezwał się gospodarz -
 4801   2,  12 |                Milczałam, jedno drugiemu patrzeliśmy w oczy... Jak dziecko bawił
 4802   3,  25 |                 a ty, niepoczciwy, znowu patrzysz na nią.~- Zapomniałbym może,
 4803   2,  19 |                  podniósłszy z ziemi dwa patyczki złożył je na krzyż ukazując
 4804   2,  20 |                 siadł na miękkiej glinie patykiem w koło pas rysować, zdawało
 4805   3,  Dop|            aniołów albo apostołów Jana i Pawła, gdyż sami, zapytani, mieli
 4806   3,  Dop|           naznaczone zostały na dzień 15 października i ogromne tłumy ludu zebrały
 4807   1,  10 |                dziupli szybkie skrobanie paznokciami, aż póki w spróchniałej
 4808   1,  10 |                 się człowieczek i ledwie paznokcie zapuściwszy w korę utrzymać
 4809   3,  27 |                 się z ziemi, róg miał za pazuchą, podniósł go do ust i zatrąbił.~
 4810   2,  20 |                 kieszeń lazło lub się za pazuchę chowało.~Czasem, gdy staremu
 4811   1,  10 |               ocierając krew, twarz miał pazurami podartą, głowę pokąsaną.
 4812   2,  16 |                  jak bydło.~Psy i ludzie pchali się dokoła tych ciał bladych
 4813   3,  28 |         postronki zagubił, a kilka tylko pęczków zapaśnego łyka znalazło
 4814   3,  Dop|                   myszy płyną za łodzią, pędzą na wieżę, zjadają dzieci
 4815   3,  28 |                by go był ujrzał naówczas pędzącego niecierpliwie ku swoim z
 4816   2,  15 |                  obsiadły, pił, drzemał, pędzał je kopiąc nogami a chleb
 4817   2,  18 |                nim znajdą zwierzynę. Nie pędzano tam trzód, nie płoszono
 4818   1,  2  |                  tłumnie wpadły do izby. Pędziła je ciekawość, a strach hamował,
 4819   2,  14 |                  na pana, za nim biegiem pędzili ludzie gniewni i zasromani,
 4820   3,  25 |               czółenko stanęło, to znowu pędzone podmuchem zawróciło się
 4821   3,  29 |               nie pomogło... czaszki ich pękały jak orzechy, krew lała się
 4822   2,  12 |              porozrywał, po długiej męce pękły nareszcie - był wolnym!~
 4823   1,  4  |              wnętrzności przepali. Niech pęknie dzika potwora. Poszedł Skuba
 4824   2,  20 |         Wiedziano o tym dobrze, że Mirsz pękniętego garnka na półce nigdy nie
 4825   3,  22 |             kmieci o następnego miesiąca pełni.~Trzema jednak dniami wprzódy,
 4826   3,  28 |                drzewem na murawie. Kubek pełny przy nim musiał stać, a
 4827   3,  23 |          oszczepami i młotami. Niektórzy pełzając uchodzili w zarośla i ginęli
 4828   3,  24 |               kto mógł, krył się, tulił, pełzał, przypadał. Starsze niewiasty,
 4829   1,  6  |            Ruchoma ta masa ciał ludzkich pełzała po podwórzu nie mogąc się
 4830   3,  23 |                na ziemię się pokładłszy, pełznęli cicho na brzuchach. Obóz
 4831   3,  29 |              Myszkiem, goniąc za młodymi Pepełkami. Lecz przerażeni losem Klodwiga
 4832   2,  16 |                 kneź i pan nad nimi, a z Pepełkiem nie chcę na długość miecza
 4833   3,  22 |                po chwili. - Co się stało Pepełkowi i Leszkom, może i drugich
 4834   1,  5  |        słuchającej, ale zarazem dwie łzy perliste zbiegły po twarzy bladej.~
 4835   2,  14 |                 na przemiany modlitwę do Peruna i do krzyżyka, który miał
 4836   1,  8  |              zaklął, że każe wasz dwór w perzynę obrócić, a was, ojcze mój,
 4837   3,  23 |                  starcy, dzieci, które z pęt uwolniono, stali u ogni
 4838   3,  28 |                stanęli na nocleg i konie pętać przyszło, aby je puścić
 4839   1,  6  |                 leciała nań już, sznur z pętlą na głowę zarzuciła staremu,
 4840   3,  22 |                chcieli za nic ci, co się pewnego wyboru dla siebie spodziewali.
 4841   3,  Dop|             legendy poprzedzające dzieje pewniejsze u Długosza, legendy już
 4842   3,  Dop|                  chronologią, z dziejami pewniejszymi innych państw, nie wytrzymuje
 4843   3,  30 |                 jakąż nam dacie załogę i pewność, że dochowacie miru, gdy
 4844   3,  Dop|             Krakusie itp. odnoszą się do pewnych zwrotów i stanowczych zmian
 4845   1,  10 |              wnet z nowym sił wytężeniem piął się znowu do góry.~Już prawie
 4846   3,  Dop|                 do góry, po zdmuchnieniu piany opadał i wracał stopniami
 4847   3,  Dop|                jak później w legendzie o Piaście.~Przemysław także jest ubogim
 4848   1,  1  |                 było i chłodno, od łąk i piasków zalatywał oddech gorący.~
 4849   2,  19 |                  a wtem weszła niewiasta Piastowa, Rzepica, osłoniona po białogłowsku
 4850   3,  Dop|                  imionami.~Oznajmują oni Piastowi o przyszłym jego wyborze -
 4851   3,  30 |              znad Gopła wszystkie mienie Piastunowe na gród nowy, aby pierwsze
 4852   2,  19 |           ROZDZIAŁ 19~Nazajutrz w chacie Piastunowej życie powszednie szło trybem
 4853   3,  30 |                  Szli wszyscy za pługiem Piastunowym i kneziowską pierwszą skibą,
 4854   1,  1  |                ale tuż się znalazła ława piaszczysta i oto już - brzeg drugi...
 4855   1,  1  |               kroków dalej, gdzie trochę piaszczystego, suchego brzegu do wody
 4856   1,  9  |                były oddalone, na polance piaszczystej znajdowały się w lesie.
 4857   1,  4  |                 zdawał.~Dołem, wybrzeżem piaszczystym szedł starzec ślepy, mały
 4858   3,  30 |                 póki on im iść nie każe.~Piątego poranku już nie maleńka
 4859   3,  22 |          Porewita o czterech obliczach z piątym na piersi, Światowida, który
 4860   2,  12 |                   Teraz rozpoczynało się picie i ucztowanie około ognisk,
 4861   2,  16 |                która wody dostarczała, i piece do chleba, tak aby zamknięci
 4862   3,  28 |        pokierował Dobek, aby się jeszcze piechocie i jeździe przypatrzyć. Hengo
 4863   3,  28 |               żelaznych łubek i blach, i piechotę, z tarczami, uzbrojoną w
 4864   2,  20 |                 siedział, spoglądając ku piecowi. Ludzie do czółen ciągnęli
 4865   1,  4  |                 ratunku nie ma... Smok w pieczarze siadł pod górą, co zobaczy,
 4866   2,  21 |      przysposobić można.~Był piec, ale o pieczeniu chleba pomyśleć nawet było
 4867   1,  6  |                 dole; przed nim na misie pieczone mięso, w kubkach piwo i
 4868   2,  15 |               kot łasił. Gdyby nie twarz piegowata i blada, nie byłby brzydki.
 4869   2,  18 |                  ognia siedzą, zwierzynę pieką i popijają miodem, a na
 4870   3,  28 |          posępnie. Pierścień na placu go piekł, miecz u boku zawadzał,
 4871   1,  2  |                  U ogniska warzyła się i piekła wieczerza, a że gość był
 4872   3,  28 |                 ognia grzać się usiedli. Piekli sobie na drewienkach mięso
 4873   2,  20 |           Zbierało się na pluchę, słońce piekło, choć go widać nie było.~-
 4874   3,  28 |            przyjąć musiał, jak ogniem go piekły.~W obozie kneziów młodych
 4875   3,  28 |           młodych panów, iż gładcy byli, piękni, ochoczy i weseli. Z przyjęcia
 4876   1,  5  |               Piękniż są?~- Nie mogą być piękniejsi nad nich! - odpowiedział
 4877   2,  19 |              odzież nosząc lepszą i oręż piękniejszy serca drapieżne mają...
 4878   1,  5  |            własne oczy - rzekł Niemiec - piękniejszych młodzianów nie ma na świecie
 4879   1,  5  |                 Oczy matki błyszczały. - Piękniż są?~- Nie mogą być piękniejsi
 4880   2,  15 |                Leszka, którego młodość i piękność przy okropnym kalectwie
 4881   1,  5  |                 resztki wielkiej niegdyś piękności znać było. Z niej teraz
 4882   3,  Dop|            jednak poezji, pełno pomysłów pięknych, na które się składały wieki,
 4883   2,  15 |                  się pewnie; ukołysz ich pięknymi słowy, niech ino przybędą.
 4884   3,  29 |              przypłynął, ratowała mnie i pielęgnowała.~- Pozdrówcie ją ode mnie! -
 4885   3,  22 |                  płynie. Umyślniem odbył pielgrzymkę do miejsc świętych pytając,
 4886   3,  25 |               podśpiewując poszła wróżyć pielgrzymom, leczyć, zamawiać, okurzać,
 4887   2,  20 |               Znano już naówczas u Polan pieniądze, choć ich nie robiono. Z
 4888   2,  20 |             Rzymskie, greckie i arabskie pieniążki krążyły między ludźmi. Z
 4889   3,  24 |             głowę, szpilki i para garści pieniążków srebrnych i droższe nad
 4890   3,  Dop|               niewielkiej ilości podany, pienił się i burzył tak, iż z połowy
 4891   3,  Dop|           obecnych panów, a zdmuchnąwszy pieniste bełty podnoszące się że
 4892   3,  28 |                 krewniakiem siedzieli na pieńkach suknem poprzykrywanych,
 4893   2,  20 |                zdunówna strojną; srebrne pierścionki na wszystkich palcach, niektóre
 4894   1,  6  |                 podniósł i tchnął ciężko piersiami starymi.~- Pora - rzekł -
 4895   3,  Dop|           niewielkiego rodu. Ludowego tu pierwiastka nie czuć bardzo, raczej
 4896   3,  Dop|          tajemnicza, w której się tworzą pierwiastki Lechię składać mające.~U
 4897   3,  Dop|                  naród wśród tych mroków pierwobytu, obdarzony jeszcze całą
 4898   3,  Dop|              podnieść zasłonę okrywającą pierwociny bytu narodu. Te chwile mało
 4899   3,  Dop|             stare, a zarazem zaciera ich pierwotną prostotę.~Skuba, który Krakowi
 4900   3,  Dop|              jego obecne przypominały mu pierwotnego stanu prostotę".~Nie zdajeż
 4901   3,  Dop|                cechy podania mogilnego i pierwotnie była pewnie utworem ludowym.
 4902   3,  Dop|              panowanie, rząd gminowładny pierwotny, obalenie książęcej władzy
 4903   3,  Dop|               badacze nasi, iż podania o pierwotnych dziejach narodu są mieszaniną
 4904   3,  Dop|              legendy z Leszkami i Lechem pierwotnym.~Na dnie podania jest jakaś
 4905   1,  2  |           najcudniejszymi mogła otrzymać pierwszeństwo.~Lice też miała bielsze
 4906   2,  21 |                  strzała druga, ogromna, pierzasta i utkwiła w sukni Myszka,
 4907   3,  Dop|          królowej, z zabobonnym strachem pierzchają przed tym zjawiskiem. Wanda
 4908   3,  23 |                 w kilkanaście koni, lecz pierzchali tak szybko, iż dogonić ich
 4909   1,  2  |                  cofnęła się; za nią jak pierzchliwe stado pobiegły inne. Śmiechy,
 4910   1,  4  |                   ani śladu, ani słychu, pierzchło wojsko w lasy, góry. Sam
 4911   1,  1  |               poza nim, położywszy uszy, pierzchnął przelękły zając, skoczył
 4912   1,  11 |           dziwnie, poznały ją przecie po pierzu, ale wróżyć nie chciała.
 4913   3,  27 |                leżały psy jego, które on pieścić lubił. U nóg starego Miłosza
 4914   2,  13 |             ziemię, z nową raną, jęczał, pięście wyciągając ku dworowi i
 4915   3,  Dop|               żywota.~Bratobójstwo to, w pieśniach starych powtarzające się,
 4916   3,  24 |            drodze, a Niemcy ślepych tych pieśniarzy nie cierpieli, bo oni śpiewali
 4917   3,  24 |             kobzą - grajki weselne, co i pieśniom wtórować, i pieśniami kierować,
 4918   2,  20 |                  popatrzał.~- Córka moja pieszczona, biała, godna i żupana,
 4919   3,  23 |                jazda na koń siadła, kupy piesze gromadzić się zaczęły. Ludkowa
 4920   1,  3  |                Niemcowi, nienawykłemu do pieszej wędrówki, za starym trudno
 4921   3,  Dop|               się, Leszka rozszarpano, a pieszy ów, skromny chłopak, został
 4922   1,  6  |                 ujrzał Hengo, że gromady pieszych, konnych, a między nimi
 4923   1,  1  |                 Wyrostek mógł mieć lat z piętnaście, krzepki był i nieco do
 4924   3,  27 |               nad nimi. Dano mu dziewczę piętnastoletnie, a że ślepota i jego uczyniła
 4925   3,  Dop|                  nim uniewinnić. Jakoż w piętnastu miesiącach dokonali tej
 4926   3,  Dop|              siłę życia~Długosz, który w piętnastym wieku według idei ówczesnych
 4927   2,  21 |           przytykały, lizało mury jego i pięto się wysoko, jakby do wnętrza
 4928   2,  16 |                   słupami i pomostami na piętra podzielona.~Na samym dole
 4929   3,  Dop|        urządzaniem biesiad, przeciągłych pijatyk, hulanek i tańców, rad pilnował
 4930   3,  25 |                 ja też byłam, miód, piwo piłam - dokończyła Jaruha. - Hę!
 4931   2,  21 |             usypiać zdało, ale Myszkowie pilni choć skryte straże porozstawiali
 4932   3,  26 |                 wojna w domu, nic nie ma pilniejszego nad nią. Na koń więc, kto
 4933   2,  12 |            stadem". Rodzina jednak każda pilnowała swoich i stała na czatach,
 4934   3,  30 |            wylizał z rany. Źleście go tu pilnowali.~- Pilnował go stary Wizun,
 4935   2,  14 |                 i poświęcić resztę życia pilnowaniu ognia świętego. Trzeciego
 4936   1,  8  |               sąsiednich lasach, głównie pilnując barci leśnych i myślistwa.
 4937   2,  14 |                 nie na świętości, ale na pilnujące Znicza dziewczęta. Długo
 4938   2,  18 |               ziemi i lasu, barci swoich pilnuje, rzemiosło sprawia, człowiek
 4939   1,  9  |              gdzieniegdzie dziewannami i piołunem bladym porosłe. Trochę trawy
 4940   3,  24 |                 w kołpakach futrzanych z piórami, w pasach kowanych, w opończach
 4941   1,  7  |                 głowie kołpak futrzany i pióro przy nim. U pasa wisiał
 4942   2,  16 |                męczarnie wielkie, aż jak piorunem tknięty runął z ławą razem
 4943   2,  14 |       zniszczeniem. W dali piorun bił po piorunie; na jeziorze fala spieniona
 4944   2,  14 |             korzeniami i miotał nimi jak pióry ptasimi. Gdzie piasek suchy
 4945   3,  29 |              brzmiała stara ta dziewicza piosenka i rozpłynęła się nuceniem
 4946   3,  25 |             chodząc kwiatuszki zbierała, piosenki śpiewała, z ludzi się śmiała,
 4947   3,  26 |                zmarnowali... pod wieczór piosnki śpiewali o dziewczętach.~
 4948   2,  19 |           Ognistymi głoskami na tle nocy pisała wojna i śmierć przybycie
 4949   3,  22 |                  głos dał słyszeć z boku piskliwy:~- I gdyby nie ta stara
 4950   3,  Dop|              wojny, potwierdza Jornandes pisząc o nich armis disperiti.~
 4951   1,  6  |                 z czaszami, którymi miód pito... głosy chrypły... Po długim
 4952   1,  11 |              pasa, z torbą na plecach, w płachcie na głowie.~Rękę przyłożyła
 4953   1,  10 |               Widać pod nim było mnóstwo płacht na wpół pogniłych, z którymi
 4954   3,  25 |              sypiała pod drzewem, okryta płachtami, do czego z dawna była przywykłą.~
 4955   1,  6  |        przyjmujemy... niech on wam za to płaci... Nie macie tu czego stać
 4956   3,  29 |                   choćby życiem przyszło płacić. W zgodzie z nim długo trwać
 4957   2,  21 |                  porwał z sobą, chleba i placków kawałki suche ledwie się
 4958   3,  24 |              wiodąc Milę przestraszoną i płaczącą, która czoło i oczy tuląc
 4959   2,  21 |                   Niewiasty za nią gonią płaczące... - Na drabinę! Do wieży!...~-
 4960   3,  24 |                  u brzegów, powiązanych, płaczących. Starszyzna niemiecka otaczając
 4961   1,  10 |             trzęsawiskami nieprzebytymi. Płaczliwe głosy czajek głuszyły śpiew
 4962   3,  24 |                 synom. Tymczasem dwornie plądrowała po chacie, wynosząc, co
 4963   3,  27 |               dzieciom nie przepuszczono plądrując razem, zabierając łupy,
 4964   2,  15 |                strasznymi na kształt dwu plam krwawych zdawał się patrzeć
 4965   2,  21 |               górą płynęła, trysła jakby plama krwista... i znikła... kłębami
 4966   2,  12 |          królowanie dziewicze!...~W ręce plaskać zaczęła, a Sambor załamał
 4967   1,  4  |                kotem nade mną, niewiasty plaskały w dłonie, starzy po ojcach
 4968   1,  3  |                okrywała. Wśród wielkiej, płaskiej przestrzeni wznosiła się
 4969   2,  15 |      przygotowały mięsiwo, mleko, miód w plastrach i sycony, kołacze białe
 4970   3,  24 |                 zatętniało na drodze i - płaszcząc w dłonie druhny wołać zaczęły:~-
 4971   3,  29 |                 jadących trzech wodzów w płaszczach czerwonych i czapkach pozłocistych,
 4972   2,  17 |                  znano go, że się zawsze płaszczyć był gotów, a wszystko, co
 4973   3,  25 |                teraz ziele nosi!~. - Nie pleć, babo - zawołał - nie wspominaj!~-
 4974   1,  11 |                 sercu załaskocze... baba plecie, sama nie wie co... a musi!...
 4975   2,  20 |                  była, prawda, z chrustu pleciona, a gliną tylko pooblepiana,
 4976   1,  2  |             bogactwo wielkie, kowanych i plecionych, wyrzynanych mądrze i ozdobnie.~
 4977   2,  20 |                 powoli ściągnęła torbę z pleców, siadła na ziemi u przełazu,
 4978   1,  10 |                   Stały tu i inne ofiary pleśnią okryte, przemokłe, liściem
 4979   1,  7  |                 smak młode pieśni, bo są płoche. Czymś byśmy was przyjąć
 4980   1,  7  |                 widywały, zwierz nie tak płochliwy zrywał się niemal spod stóp
 4981   2,  19 |                  świecidła, co niewiasty płochymi czynią - trucizna to. Mamy
 4982   3,  28 |       porozbijane były szałasy i namioty płócienne. Niemała zbrojnych ludzi
 4983   1,  1  |                  a wyszarganą, z sukna i płóciennych chust złożoną. Na nogi wstawszy,
 4984   3,  Dop|                 wartość artystyczna tego płodu wyobraźni i natchnienia
 4985   2,  14 |              Wśród ciemności te drganiem płomienia ruszające się oczy bóstwa
 4986   2,  12 |                 pobiegły.~Stała z twarzą płomienistą, niemal krwawą, na koszuli
 4987   2,  14 |               było nic, tylko tych oczów płomienistych dwoje, od których skryć
 4988   2,  12 |             indziej chłopcy brali kąpiel płomienną skacząc przez ogniska i
 4989   1,  3  |         spóźnionych wracała z łąk niosąc plon, cisnąc się do nich przed
 4990   2,  20 |        pośpiesznie łuczywo, ogień zaczął płonąć jaśniej; Dziwa z trwogą
 4991   2,  14 |           kamienie, które otaczały wolno płonące ognisko. Dym i iskry dobywały
 4992   2,  12 |                 nierówna, aż dziewki się płonącymi polany w końcu obraniać
 4993   1,  9  |                trupa, na którym bielizna płonęła, to znowu osłaniały je dym
 4994   1,  7  |                   Domanie!~Domanowi lice płonęło, wargi się trzęsły, hamował
 4995   3,  27 |            radośnie.~Wśród starych dębów płonęły spustoszone dwory. Dawano
 4996   3,  25 |               się pokażę, mary i nocnice płoszę, bo ja sama wiedźma jestem!~
 4997   2,  18 |               Nie pędzano tam trzód, nie płoszono nigdy i las był umyślnie
 4998   3,  25 |              może rad temu, że przybyła, płoszyć jej nie chcąc, siedział
 4999   1,  7  |                  nawet i zwierz, którego płoszyli, i kierunek, w jakim on
 5000   3,  23 |                  Pomorcami, schronionych płoszyły.~Pomorcy z Niemcami szli
 5001   1,  9  |               sroki krzyczały skacząc po płotach. Ruch był tym większy, że
 5002   3,  28 |           gałęźmi pokryta, której ściany płotami i oponami ostawiono.~Kręciło
 5003   3,  25 |                  niewielki pola kawałek, płotkiem ogrodzony, bo nie każdemu
 5004   1,  3  |                trzymając kosy, zadumana, plotła je powoli. Spojrzała na
 5005   1,  7  |                  W domu chodził bosy i w płótnie, teraz się odział jak do
 5006   3,  25 |                wiążąc pęczki. Jaruha zza płotu ukazała się zagadując:~-
 5007   1,  7  |                 rozlegały, dziewczęta na płoty wlazłszy zachęcały i nawoływały,
 5008   2,  14 |                 wybrzeżu, chmurę z niego płową czynił, gęstą, nieprzejrzaną,
 5009   1,  1  |             gałęzi widać tylko było włos płowy, co je otaczał, młodą twarz
 5010   2,  20 |             szare dołem. Zbierało się na pluchę, słońce piekło, choć go
 5011   1,  6  |                 podwórze!... precz z tym plugastwem, precz z tym gnojem!~Mówiąc
 5012   1,  10 |                  zostało, tylko iść i to plugastwo w gnieździe wydusić - krzyczeli.~-
 5013   2,  15 |                 płomię nie zniszczy tych plugawych chwastów! Uśmiechnęła się
 5014   1,  4  |               Czytaj wnet zajmie ziemie, pługi idą w żyzne pola, bydło
 5015   1,  8  |               Przecie nogami mnie kopią, plują na mnie... i każdy by mnie
 5016   2,  14 |               Rzucała garściami piasek i pluła.~Dziwa blada, osłabła, sparta
 5017   3,  29 |                  wyrazy... idący przodem pluli na siebie i pięści pokazywali,
 5018   1,  2  |            ziemię rzucając je na wiatr i pluły przed się, aby im jakiego
 5019   2,  17 |                 ucieczki, nie posłyszała pluskania po wodzie... Z wieży tylko
 5020   1,  6  |                  było spadające w wodę z pluskiem i śmiechy towarzyszące za
 5021   1,  1  |                  leciały gdzieś dalej... plusnęły i padły.~Podróżni wciąż
 5022   2,  21 |                  z sobą do jeziora, a co pluśnie w głębię szereg cały napastników,
 5023   2,  21 |                Czółenko posuwało się nie pluszcząc, nie drgając, jakby je spod
 5024   3,  29 |                  było można. Dowodzący w pluszczach czerwonych skryli się razem
 5025   3,  Dop|                zaprzężone do wozu lub do płużyny, dusił je i dławił, niemniej
 5026   1,  2  |                  świecić jakby zamknięty płyn jakiś, który stężał i zmarzł
 5027   2,  17 |                 niej strzelać zaczęli do płynącego i nawoływać, ale nim się
 5028   2,  14 |               pogląda, fale się układły. Płyńmy z tego przeklętego ostrowia,
 5029   3,  25 |              jeziorze nie widać już było pływających trupów, na lądzie pogasły
 5030   3,  25 |                  długim włosem okrytą... Pływak zbliżał się już ku wyspie.
 5031   1,  6  |              trupy odarte tuż około haci pływały, niektóre z nich fala powynosiła
 5032   2,  18 |               pogniłych i próchniejących pni i kłód olbrzymich znaleźli
 5033   1,  2  |             Dokoła przy ścianach ławy na pniach były przymocowane... W rogu
 5034   1,  7  |                  porosłym. Lipy i dęby z pniami olbrzymimi, z szeroko rozpostartymi
 5035   1,  2  |             jeden z czeladzi do szopy go po-prowadził, gdzie już konie z chłopcem