Rozdzial

 1 2|   obrębie ducha, ukształtowane z mowy pospolitej pewnych okolic,
 2 2|         na wieki, równorzędne do mowy pospolitej całego narodu.
 3 3|       pogrom", - chłopa, który z mowy swej wydobył najohydniejsze
 4 3|        wyrażania dźwięków naszej mowy na piśmie i w druku, trudności
 5 4|          zachowaniu piastowskiej mowy podobny do zamkowej kaplicy
 6 4|     zamkowej kaplicy w Lublinie, mowy, której cudność wyłania
 7 4|     wyczarowana została z życia, mowy i wierzeń ludu przez Jesienina
 8 5|  wydobyta z samej istoty bytu, z mowy tutejszego ludu, o krok
 9 7|      skąpym w stosunku do ogromu mowy ludowej, - zachwaszczonym
10 7|          przed oczyma, szum jego mowy i gwar jego życia miałem
11 7|          że pismo swe zbliżył do mowy ludu pewnej okolicy na bardzo
12 7|          najdawniejszy ślad owej mowy gnieźnieńskiej. Drugim z
13 7|          nie mamy zebranych gwar mowy dzisiejszej. Jeżeli prawdą
14 7|    trzynastego posiadamy zabytek mowy, który dziwnym sposobem
15 7|    przyjaźni".~Strzępek polskiej mowy, ujawniającej się w Kazaniach
16 7|        Kazaniach świętokrzyskich mowy czysto słowiańskiej, jest
17 7|   przedmiejskiej i małomiejskiej mowy prostactwa, właśnie mowy "
18 7|         mowy prostactwa, właśnie mowy "warstw niższych", mnóstwem
19 7|       język ludzi piśmiennych od mowy ludowej, grubej, chłopskiej,
20 7|        ma jeszcze na sobie ślady mowy ludowej. Wysłowienie się
21 7|        przenośnię stworzyło wzór mowy klasycznej, wyższej, górnej,
22 7|       ogarnąć obfitości dźwięków mowy polskiej, więc w ciągu wieków
23 7|        sfer bliskich ludu i jego mowy. Mistrzowie i bakałarze
24 7|   ortografii, bliscy być musieli mowy ludowej.~Lecz, wbrew temu
25 7|         nazwy polskie dla części mowy i terminy, którymi do dziś
26 7|      Lindego, zawierający ujęcie mowy szlacheckiej, ogarniętej
27 7|     Sybir, miało być odtąd losem mowy szlacheckiej. Przy końcu
28 7|        nowe światło wykrzesała z mowy wyniesionej z kraju. Jedno
29 7|       było od żywej masy i żywej mowy ludu. Jakże trafnie, jak
30 8|        gwałt i ogółem wcielać do mowy potocznej, - lecz o to,
31 8|           p. Gdy wyjdzie słownik mowy staropolskiej, opracowywany
32 8|         o którym wyżej tyle było mowy, ta nowa fala inteligencji,
33 8|          Kaszub wstydzi się swej mowy wobec Polaka, który tę mowę
34 8|        na górali i słuchając ich mowy, w istocie nie widział ich
35 8|          wciągnięcia w swe pisma mowy góralskiej istotnej, o tyle
36 8|        zazębienia się wzajemnego mowy rozmaitych banitów i pasterzy,
37 8|  niezmiernym słuchają tej cudzej mowy. Wyraz sądowo-policyjny -
38 8|   fabrycznych musiały wpłynąć na mowy mieszkańców wsi najbliższych,
39 8|      świętokrzyską, różni się od mowy w krakowskiem i sandomierskiem,
40 8|         sandomierskiem, czyli od mowy powiślan i radomiaków. Przypominam
41 8|     różniła się mowa chłopska od mowy kaznodziei? Kazania świętokrzyskie
42 8| którakolwiek z tych dawnych form mowy? Mam tę gwarę w uchu z dzieciństwa
43 8|    słownictwem pilnego zbieracza mowy, obyczajów, pieśni podań
44 8|    luźnych wyrazów ze słowniczka mowy świętokrzyskiej, zebranego
45 8|         ułamkową cząstką bogatej mowy tamtejszej. Sam pamiętam
46 8|       starych wyrazów spłynęły z mowy pańskiej, miejskiej, w danej
47 8|         i obdarte resztki górnej mowy. Lecz jakże przeolbrzymie
48 8|        prześwietnej i przecudnej mowy polskiej trzynastego wieku,
49 8|     ogniwo tajemniczego łańcucha mowy narodowej, w próżni wiszące.
50 9|          powiększania słowostanu mowy znanej i dostępnej dla wszystkich?
51 9|         dokonanych przez klasyka mowy polskiej Leopolda Staffa,
52 9|    utworzył, wciągając do swojej mowy nazwy tych rzeczy i pojęć.
53 9|          rodzaj katalogu ludowej mowy polskiej. Jesteśmy tedy
54 9|     byłaby literatura, używająca mowy tak bogatej - któż wiedzieć