Rozdzial

  1 Wstep|       zawitał. Pamięć moja wiernie mi przechowała każdego i przechowała
  2 Wstep|      sprawiedliwość, brakiem czasu mi się tłumaczyła. Według zdania
  3 Wstep|       szacunkiem ogółu, wyobrażała mi kobietę najzdolniejszą do
  4 Wstep|           osobistej zasługi. Gdyby mi wolno było dla tych dwóch
  5 Wstep|  koniecznie, żeby moje złe nie tak mi czarno z sumienia wyglądało,
  6 Wstep|            nią, ona zaraz dowiodła mi, jak ja to pragnęłam dobrze
  7 Wstep|       cztery fantazje myśli, kiedy mi trzeba było hartu, karności,
  8 Wstep|      Augusty mimowolnie przywodził mi na myśl jakieś cudzoziemskie
  9 Wstep|          to prawdziwa, nawet zdaje mi się wielkopolska szlachcianka,
 10 Wstep|            i poświęcenia. Ach! żal mi teraz, że napisałam to słowo:
 11 Wstep|           tylko nawykłeś! Może byś mi się zepsuł pierwszą pomyślnością,
 12 Wstep|         koniecznie - odpowiedziała mi na to - nie wątpij, Gabriello,
 13 Wstep|      szczęście, moja droga? Dajcie mi, dajcie chwilę miłości!
 14 Wstep|            prawdziwe także. Wielka mi cnota wyrzeczenie się wszystkiego -
 15 Wstep|         się kocham szalenie, a nic mi to w naukach nie przeszkadza.
 16 Wstep|            miłości chwila.~- Zdaje mi się, Augusto, że twoje ostatnie "
 17 Wstep|         zowąd stronników?~- Dajcie mi pokój, mnie się nie chce
 18 Wstep|        jakie on ma sam.~- Czemużby mi się nie chciało powiedzieć?
 19 Wstep|            rzekł Beniamin. - Mówić mi się nie chce, bo wiatr wieje,
 20 Wstep|             już się rozgadałem, to mi i przeszło, ale historia
 21 1    | Beniaminkiem.~Od tej chwili nadano mi imię Beniamina. Poczciwa
 22 1    |            pogodzie szczęścia, jak mi cała treść mojej istoty
 23 1    |            głębi ducha mego i stał mi się tym, co nazywają skłonnościami,
 24 1    |         rozpłynąć powietrzu, tylko mi wszystkie, siedzącemu przy
 25 1    |           wtedy siostra przytuliła mi głowę do kolan swoich, upieściła
 26 1    |          cichuteczko płakać i było mi z tymi łzami tak dobrze,
 27 1    |           gdy dziś o nim myślę, to mi wolno powiedzieć - tak namiętnym
 28 1    |         nim jakoby na tronie, a on mi pokazuje ziemię, królestwo
 29 1    |       pracą rządzić będę, i nazywa mi wszystko ślicznymi słowy -
 30 1    |      dodałem z prośbą. Siostra nic mi nie odrzekła na to, tylko
 31 1    |             Daleko - odpowiedziała mi tak jak pierwej, szepnięciem
 32 1    |        życiu wyrył pamiątką. Zdaje mi się, że go dziś widzę jeszcze:
 33 1    |       Zitta! Zitta! Niedawno śniło mi się o niej i mówcie tam
 34 1    |         ale bez strzemienia trudno mi było nań wskoczyć. Brat
 35 1    |          się przechylił, popatrzył mi w oczy i tę rękę, którą
 36 1    |        gdzie ja trzymam - i ułożył mi palce na kurku i na moich
 37 1    |         stanął - w tej chwili brat mi palec nacisnął - strzał
 38 1    |           szczegółach obraz, który mi się przedstawił. Takich
 39 1    |            wydziwić nie mogę, skąd mi do pamięci wracają wycieniowane
 40 1    |         najzimniejszą krwią do rąk mi ją podał znowu - jednym
 41 1    |           i w zapytaniu nawet;~dał mi uczuć szczęście pierwszego
 42 1    |     własnej piersi? - i przyłożyła mi rękę do serca.~- Ja czuję -
 43 1    |  odpowiedziałem po chwili - że tak mi dobrze, jak kiedy Julcia
 44 1    |      wsadzi - i lepiej jeszcze, bo mi jest tak dobrze, jak wtedy,
 45 1    |           każdym przejściu wracały mi te w dzieciństwie od siostry
 46 1    |            każdej. Cyprian malował mi lub przez innych namalowane
 47 1    |           nie pamiętam nawet, żeby mi kto w podobnych razach spokojność
 48 1    |       przerzucając ostrożnie, żeby mi nic a nic nie szeleściły
 49 1    |  rześkością i grą fizjonomii nigdy mi się spotkać nie zdarzyło.
 50 1    |      dziwił bardzo, ojciec pokazał mi kartkę, na której różne
 51 1    |          znaczki były i powiedział mi, że za pomocą tych znaczków
 52 1    |    znaczków, ich użycie sam ojciec mi wskazał dziwnym sposobem.
 53 1    |             kiedy pierwszy raz dał mi do złożenia te słowa: "Mama
 54 1    |        słowa: "Mama cię kocha", to mi potem odebrał elementarz,
 55 1    |          życzenie. Później obiecał mi, że w kilku literach zobaczę
 56 1    |       kwiatów, drzew, owoców i dał mi przeczytać - "ogród". Później
 57 1    |        wyraz "gwiazda" przypomniał mi, jak to ona maleńka drżącym
 58 1    |        niebie migoce, a powiedział mi jednak, że gwiazda to świat.
 59 1    |           ją czułem przy sobie, że mi się zdało, jakbym ciągle
 60 1    |      nawykłem. Oh! doprawdy, kiedy mi się błogie dni pierwszej
 61 1    |         zaświeci?... Ach! darujcie mi, darujcie państwo, miałem
 62 2    |       Albercie, filozofie! powiedz mi, czy jest przeczucie?...~
 63 2    |  skinieniem głowy potakującą dałeś mi odpowiedź, bo cię miałem
 64 2    |       wyrzutem mu rzekłem:~- Zdaje mi się, żeś w tej chwili więcej
 65 2    |   zaprzeczyłybyście - dzisiaj oczy mi wpadły, wyblakły, zagasły,
 66 2    |            niezadowoleniem patrzył mi w oczy. Przetrzymałem wzrok
 67 2    |       czerstwości? Ja myślałem, że mi z czoła za pierwszym spojrzeniem
 68 2    |          Ja się nie gniewałem, ale mi się okropnie smutno zrobiło.~-
 69 2    |             byłem na górach, gdzie mi oddech w ustach marznął,
 70 2    |         gdym się rozgniewał,~zaraz mi krew nosem i ustami buchnęła -
 71 2    |              Otóż, słuchaj - śniło mi się, że z drżącą lampką
 72 2    |           złotymi stawkami - jakoś mi się cieplej zrobiło, śmiać
 73 2    |      zacząłem, a Cyprian rozgarnął mi włosy i znów dalej mówił,
 74 2    |          ty śniłeś o niej? Ej! daj mi pokój z całą powszednich
 75 2    |       małżeństw uroczystością - co mi po tej dziewicy, która skromnie
 76 2    |           miłość jest jej... Wierz mi, bracie! takie kobiety są -
 77 2    |           słuchałem jeszcze, dziwy mi się po głowie roiły, wszystkimi
 78 2    |          ten obraz przypomnę, jest mi okropniej, niż wtedy było
 79 3    |   wypukłość - nic więcej, wierzcie mi. Używający musi mieć serce
 80 3    |           gatunku. - Ot tak, dobre mi słowo na myśl wpadło; artysta
 81 3    |    zadumałem się nad wszystkim, co mi Cyprian przed swoim zemdleniem
 82 3    |          to dziwne dumanie. Robiło mi się czasem rozpaczliwie
 83 3    |       duszno, a później znowu było mi, jak gdybym się miał spieszyć
 84 3    |           jedną chwilę życia uciec mi lub dogonić mnie miało -
 85 3    |          dogonić mnie miało - było mi, jak gdybym się niecierpliwił,
 86 3    |       rozsupłać powrozu, którym by mi nogi skrępowano; nagłym
 87 3    |   zacisnąłem palce na palce, że aż mi wszystkie stawy chrupnęły
 88 3    |           resztką snu przywidziało mi się, że ja początkiem twojej
 89 3    |        przed którą uklęknąłem, gdy mi się po raz pierwszy objawiła -
 90 3    |           rozpieszczę!... Dlategoż mi tak dziwnie w oczy patrzysz?
 91 3    |          postaci mego obrazu wzrok mi przesłoniły, niech ci mędrzec
 92 3    |         szczęśliwy jedynie - wierz mi, bracie, szczęście najlepiej
 93 3    |      Aspazja, ta kochanka moja, co mi zobojętniła na koniec wszystkich
 94 3    |            tak ubogi, ale zabrakło mi nawet ideału do stworzenia
 95 3    |    Zrobiwszy tyle, zadrżałem... bo mi się zdało, że już więcej
 96 3    |             bo juścić pewnym zdaje mi się, że gdy skończę mój
 97 3    |      znalazłem! - znalazłem! - Bóg mi sam ciebie dał, Beniaminie!
 98 3    |      całych obwód... Sprzeciwiałeś mi się czasem jakimś wyrazem
 99 3    |           chciałem usnąć, mieniłeś mi się we wszystkie zmiany
100 3    |          słów moich ożywiona, żeby mi się mgłą nie rozwiał ten
101 3    |            całym czole rozchodziły mi się niby jakieś gorące promienie
102 3    |      niespokojna. Cyprian wytrącił mi z rąk na wpół odwiniętą
103 3    |    niecierpliwy, ale częściej - co mi po tym spojrzeniu! Ja kochałem
104 3    |        moja. Pierwej żyłem tym, co mi samo przez się z życiem
105 3    |            nie ma dla mnie. Dostał mi się świat nowy, świat drugi,
106 4    |      rękami chciał siedzieć, to by mi było piersi rozsadziło -
107 4    |          ja tak się ukołysałem, że mi cugle z rąk wypadły. Jechaliśmy
108 4    |           słyszane. Doprawdy zdało mi się, że nie przez porównanie,
109 4    |          płaty ciepłej piany padły mi na ręce i czoło - znać było,
110 4    |           Chciałem wstrzymać - żal mi się zrobiło karego - lecz
111 4    |           odzwyczaiłem narowów, bo mi jakoś było przyjemniej pohulać
112 4    |          Wdzięcznym ci będę, jeśli mi to powiesz, gdyż właśnie
113 4    |        powiesz, gdyż właśnie zdaje mi się, że zbłądziłem trochę.~
114 4    |       pioruna. I najpierw zalśniła mi tylko jej twarz blada a
115 4    |          śmiały a dźwięczny, który mi się z początku głosem młodzieńca
116 4    |            nic a nic dokoła, tylko mi wśród czarnej owej nocy
117 4    |        nagłe światła oślepiło. Gdy mi źrenica nieco przywykła
118 4    |       szwajcar w milczeniu skłonił mi się i drzwi wskazał na lewo -
119 4    |         odbicie.~- Więc chciejcież mi powiedzieć, czy z panią
120 4    |      pójdzie i wcześniejsze wyrobi mi posłuchanie.~Ledwo tych
121 4    |       jeden przez drugiego zaczęli mi różne wyliczać stroje.~-
122 4    |           jakieś życzenie błysnęło mi w duszy.~- Czy macie strój
123 4    |           miejsc tych pani; dajcie mi skromne, góralskie odzienie
124 4    |            czasu do czasu patrzyli mi w oczy, potakiwali głową
125 4    |          drzwi się otworzyły, znów mi skinieniem ręki drogę wskazano,
126 4    |    wezgłowie, zdjąłem kapelusz, bo mi dla skroni wszystkimi pulsami
127 4    |          zewnętrznych wpływów - to mi sąd i wolę, kamienną wolę
128 4    |       ogólny, że na co spojrzę, to mi się przedstawi takim, jakim
129 4    |           w masę ogółu, zawszeć on mi nie da odpaść w dziwactwo
130 4    |          Bo proszę was, powiedzcie mi, na co się niepojętość przyda?
131 4    |        jaką to była ta kobieta, co mi życie wzięła - bo jaką ja
132 4    |           A czy blondyna? Wierzcie mi, państwo, że ponieważ nigdy
133 4    |       szafirowej sukni, przewionął mi koło oczu lekki białej gazy
134 4    |           głosu tylko.~- Powiedzże mi, góralskie dziecię, wiele
135 4    |       przytomnie.~- A pani powiedz mi także, ile to lat bywa we
136 4    |        przerwałem z żywością - nic mi nie mów o sobie, ja wiem
137 4    |         jej oznaczyć nie mogę, ale mi erudycji nie starczy na
138 4    |            dziewczęta! przynieście mi lutnię - ja kocham, jak
139 4    |            Byli to ci sami, którzy mi w przebraniu moim pomagali.
140 4    |         się przede mnie i patrzyli mi w oczy ciekawie a złośliwie,
141 4    |            zwie!...~~I nie chciało mi się jeść, ~I nie chciało
142 4    |   śmiesznych śmiać, ~I nie chciało mi się pić, ~I nie chciało
143 4    |            się pić, ~I nie chciało mi się żyć:~Tylko mi się chciało
144 4    |          chciało mi się żyć:~Tylko mi się chciało spać.~~O spać,
145 4    |           to cuda, ~Czyż wyśpiewać mi się uda, ~Com ja widział,
146 4    |        prawie, ~Chociaż czułem, że mi płoną ~Lice, usta, piersi,
147 4    |           ciepłą, małą, ~Pod którą mi serce drżało, ~Ja tak czułem
148 4    |           mnie! do mnie pójdź!~Daj mi rękę luba moja! ~Przez świat
149 4    |           że westchnienie~Wziąć by mi kto mógł - ~To mi tak coś
150 4    |         Wziąć by mi kto mógł - ~To mi tak coś w oczach błyska, ~
151 4    |           coś w oczach błyska, ~To mi tak coś ręka ściska,~Jak
152 4    |            to ona właśnie...~ ~Raz mi mówiono, że są tu na ziemi~
153 4    |         Pobłogosławię tym, co kląć mi będą, ~Uścisnę rękę, która
154 4    |           Uścisnę rękę, która cios mi zada, ~Otrę łzę każdą lub
155 4    |       mówiłem: "chcę kobiety, żeby mi szczęście dała" - on też
156 4    |          mówi: "chcę kobiety, żeby mi szczęście dała" - za panią
157 4    |       zawsze toż samo ziarno - żal mi ciebie, że przy pierwszych
158 4    |            ja najbardziej - cisnął mi wesoło i skłoniwszy się
159 4    |      spuściłem oczy, bo czułem, że mi się łzami napełniają, a
160 4    |          Żywą sprzecznością stanął mi w pamięci nasz ubogi rodzinny
161 4    |           ukochanych postacie. Żal mi się zrobiło tej dumnej,
162 4    |         siostry moje ubóstwił. Żal mi się jej zrobiło, bo czułem
163 4    |       zmarszczyła i znak milczenia mi dała.~A więc, pomyślałem
164 4    |           niespodzianie wtedy, gdy mi się zdawało, że już ani
165 4    |           pożegnać przyszedłem, bo mi tu niedobrze, bo mi gorzko,
166 4    |             bo mi tu niedobrze, bo mi gorzko, smutno, duszno.~-
167 4    |        chciałem rękę wysunąć, lecz mi ją silniej jeszcze jej drobne
168 4    |       Słuchaj, Beniaminie - rzekła mi ze swoim czarodziejskim
169 4    |     biednym, ubogim chłopcem - źle mi wśród was, źle i wam być
170 4    |       podwoi zasłonę, a tylko było mi smutno jak po pierwszej
171 4    |  pośpiechem przebrałem się, podano mi mego konia, dosiadłem go
172 5    |           sto przypuszczeń mignęło mi przez głowę, co prędzej
173 5    |         doprawdy na chwilę zdawało mi się, że to czary, że to
174 5    |       więcej niż ta kobieta, którą mi blask pioruna i kunsztownych
175 5    | przeczuwałem to spojrzenie - serce mi się wydarło ku niemu, pół
176 5    |      zbawić choćby szatana - obraz mi wszystko przyrzekał, obraz
177 5    |         wszystko przyrzekał, obraz mi wszystkiego dotrzymywał.~
178 5    |         nic nie pytałem, obraz już mi zdawał się koniecznością
179 5    |            głosem, a serce zaczęło mi bić gwałtownie, a z duszy,
180 5    |         niespokojność i trwoga, co mi w piersiach oddech tamowała.
181 5    |   przeszłość, ale pamięć dochowała mi tylko śladu jakiegoś przykrego
182 5    |            książki listu i podania mi na koniec; widzę jeszcze
183 5    |     uśmiech jego w tej chwili, gdy mi świecił przed oczyma znajomym
184 5    |         rozdarłem kopertę i pamięć mi wróciła, i przypomniałem
185 5    |   cichuteńko, a stara baba zaczęła mi z wolna głową potakiwać,
186 5    |       koturnów, bo inaczej Aspazja mi powie - "idź precz - jesteś
187 5    |            trochę, by zobaczyć czy mi pięknie będzie - było prześlicznie -
188 5    |      widziałem, jak Aspazja objęła mi szyję w okrągłość cudnych
189 5    |         oczom wzniesione, i mówiła mi:~- A widzisz, że wróciłeś,
190 5    |         kocham, Beniaminie; każesz mi zrobić balon z pajęczyny,
191 5    |          Ja się śpieszyłem, gorąco mi się robiło, gdyż wiedziałem,
192 5    |       bojaźnią jak zmorą, która by mi na żołądku usiadła - co
193 5    |         prosiłem, zaklinałem, żeby mi wstać pozwoliła, żeby mi
194 5    |           mi wstać pozwoliła, żeby mi nieznacznie podała te ubiory,
195 5    |         piekielnie i odpowiedziała mi, dzięki Bogu, że równie
196 5    |     przynajmniej:~- Nie uciekniesz mi stąd, będę cię trzymała,
197 5    |            i dalej w nogi. Zdawało mi się, że usłyszałem wkrótce
198 5    |     Aspazja czekała na mnie; kiedy mi się zdawało, że już bliski
199 5    |          nagle zimno dotkliwe nogi mi podcięło - zachwiałem się
200 5    |           o pomoc, ale woda zalała mi usta - zrobiłem machinalnie
201 5    |         się ich z całą mocą, która mi została jeszcze.~Co ma być,
202 5    |        bardzo?~Na te słowa wróciło mi pojęcie życia z całą boleścią
203 5    |        mógł przypomnieć sobie, czy mi powiedziała kiedykolwiek
204 5    |           nazwisko swoje, a strach mi było, żeby niedokładnej
205 5    |          wzięła. Wreszcie przyszły mi na myśl jej własne słowa,
206 5    |       wrócił do niego.~- Nie zdaje mi się, Beniaminie, bardzo
207 5    |           moją stronę poszła i gdy mi się zdało, że mię przez
208 5    |         przyjął od ciebie. Powiedz mi, żebyś go kochała - choć
209 5    |         miłą pamiątkę. Oh! powiedz mi, żebyś go kochała!...~Uśmiechnęła
210 5    |       ledwo zdziwiony trochę, padł mi jak ołów na czoło.~- Chcesz
211 5    |           życia i najpierw zdawało mi się, że odzyskałam wszystko
212 5    |         nad ranem spostrzegłam, że mi czegoś brakuje - zaczęłam
213 5    |          wodą popłynęłam. Ach! jak mi dobrze było! Może w godzinę
214 5    |       uderzeniem wiosła przelewała mi się niby krwią najczystszego
215 5    |      pamięć, ale nie zawołałam, bo mi się podobałeś w tym uśpieniu
216 5    |      bladość twej twarzy, przyszło mi do myśli, że może już nie
217 5    |       którą widzisz, zasłonę i gdy mi wypadło głowę twoją w głębszy
218 5    |        jest ten, co powiedział, co mi pokazał, że ty mnie kochać
219 5    |           mam i znam wszystko, ale mi świata zabrakło, a przypomniałam
220 5    |            i gdyby potem rozłączyć mi się z nim przyszło - gdybym
221 5    |          zniósł. Aspazjo, oszczędź mi tej boleści... Porzuć mię,
222 5    |        wszystko - kim ja byłem, co mi Cyprian mówił, jak mi nieszczęścia
223 5    |           co mi Cyprian mówił, jak mi nieszczęścia unikać kazał,
224 5    |         się do niej uśmiechnął, to mi mówiła: - Otóż ja nią jestem -
225 5    |           Cypriana. Aspazja wzięła mi z duszy cały mój żal za
226 5    |         wam którą z tych bajek, co mi Teresia tak często opowiadała;
227 5    |             dziękuję ci, Beni, żeś mi przypomniał znowu. Ach!
228 5    |         kocham te gwiazdy, jak one mi mówią, że ja młodą jestem,
229 5    |            i dziś nie pomnę, czemu mi było smutno jakoś. Wtem
230 5    |          chwili dźwięk śpiewów był mi tylko pięknym przez wrażenia
231 5    |      kochać pieśni.~Potem przyszło mi naraz wiele listów z domu.~
232 5    |           siebie i ona wypożyczyła mi nowej jakiejś władzy i zdolności.~
233 5    |     wszystkich stron świata niosły mi zyski i złoto - miliony
234 5    |        słonia do baranka - i miano mi raz nawet jakąś podwiązkę
235 5    |   księgarnie - wszystko razem mąci mi się w głowie jak różnofarbne
236 5    |     baronem, lordem, eccelenze, że mi doktorski biret na głowę
237 5    |       ponadpsowane zęby i klaskało mi w chude, grube, kościste
238 5    |      słowie przychwalającym. I tak mi zeszło kilka lat życia.~
239 5    |         nienawidzić. Trudno byłoby mi z wszelkim stopniowaniem
240 5    |        usłyszałem te słowa, ciemno mi się zrobiło i język mi zdrętwiał;
241 5    |      ciemno mi się zrobiło i język mi zdrętwiał; potem przez chwilę
242 5    |            dumy i zuchwalstwa, jak mi spoglądała w oczy tymi swoimi
243 5    |         płomieniem z piersi do ust mi buchnęła, rozgrzał mi się
244 5    |          ust mi buchnęła, rozgrzał mi się język, splunąłem z niego
245 5    |       dziką chęć zemsty - przyszło mi na myśl, że jak ją zabiję,
246 5    |             Chęć moja uprzytomniła mi się tak dobitnie, gdym ją
247 5    |   tajemnicą". Zrozumiałem je - łzy mi w oczach stanęły - Aspazja
248 6    |            zapłakałem nawet, tylko mi coraz trudniej było nogi
249 6    |          już - wspomnienia wracają mi od tej chwili dopiero, gdym
250 6    |          piosnek słuchałem, i lżej mi było, gdyż zapłakać mogłem.
251 6    |      głębokim smutkiem - odpuściła mi z litością świętą, bożą -
252 6    |           twarzy rozpromienił - to mi znowu tak było błogo i lekko
253 6    |       Tereni, taż sama właśnie, co mi jałmużnę dała, przyszła
254 6    |         takież same włosy - i znak mi dała spojrzeniem, bym się
255 6    |           jeszcze bardziej schylić mi się kazała - zapewne robiła
256 6    |      chwila snem nawet nie zginęła mi, widziałem i czułem każde
257 6    |        przyjąłem tego układu; brak mi sądu i zastanowienia nad
258 6    |             Płakać nie mogłem, ale mi czasem tak okropnie twarz
259 6    |            dobroć jej przypominała mi matkę.~- Beniaminku - mówiła
260 6    |      zagadłem ją nieufnie - czy ty mi ręczysz, że znośniej? Z
261 6    |           znośniej - odpowiedziała mi łagodnym jak prośba głosem
262 6    |            cię - rzekłem - wyjdzie mi to na jedno, jak gdybym
263 6    |           jeśli on jest takim, jak mi o nim Bronisia mówiła, jeśli
264 6    |            Ludwinka długo patrzyła mi w oczy.~- Kto się nie godzi -
265 6    |            swojego malowidła wziął mi młodość, piękność, szczęście
266 6    |        okryty nie tak prędko zamek mi otworzył, poznałem, że musiano
267 6    |            okropnie, do gardła tak mi się coś rzuciło, jakby mię
268 6    |       częścią do tej twarzy, która mi w jaskrawości pioruna mignęła,
269 6    |      drobiazgi, słuchałem dawanych mi odpowiedzi - twarz ciągle
270 6    |       bardzo szczęśliwa! - powiedz mi, czy widziałaś ten obraz
271 6    |     patrzyć na niego?~- Nie, bo on mi okropne chwile przypomina:
272 6    |     szczęśliwy? - a szczęście czyż mi się nie należy? Szczęście!...
273 6    |          list do Aspazji...~"Matka mi umarła - mówiłem jej - cierpię
274 6    |    okropnie; ale matka przebaczyła mi przed śmiercią - ja tobie
275 6    |            o tobie nie mogłem, tak mi się zaraz z całą okropnością
276 6    |         przejściach, wtedy zdawało mi się, że gdybym cię był ujrzał,
277 6    |    pośrednikiem między nami, który mi zwiastował ciebie. Otóż
278 6    |             jednak, Aspazjo, wierz mi na pamięć mej matki, żadne
279 6    |          wziąłem, za nauki, któreś mi ułatwiła, za chwile natchnienia,
280 6    |         chwile natchnienia, któreś mi dała, za te godziny, w których
281 6    |      rękopisów odgadywać słowa, że mi teraz ostrołuki gotyckich
282 6    |   najdrobniejszym ułamku swoim, że mi ani jeden rzut pędzla własnych
283 6    |           ich cudnych obrazach, że mi się otworzyły skarby tylu
284 6    |         Czczym szyderstwem zdawały mi się dlatego, że szczęścia
285 6    |            twojej miłość moja jest mi rękojmią - ja dziś wiem,
286 6    |    pierwszym słowem nadziei, które mi siostra rzuciła, ja znów
287 6    |     uściskali mię z radością, nikt mi nawet nie wspomniał o przebaczeniu,
288 6    |          czytając te słowa, ty już mi wierzysz i sobie wierzysz,
289 6    |            pokoiku na górze - ktoś mi ogień przychodził rozniecać,
290 6    |          patrzyłem w obraz i nigdy mi ani jedna smutna myśl nie
291 6    |         zajeżdża, już wchodzi, już mi ręce na szyję zarzuca i
292 6    |          nie byłbym mieniał, gdyby mi kto dawał za nią dobrze
293 6    |   rozniecić - nim rozniecił, podał mi list. Na samo dotkniecie
294 6    |         dotkniecie papieru zaczęło mi w głowie szumieć, w uszach
295 6    |          się przeląkł - potem było mi za ciemno - chłopca wołać
296 6    |            rozwinąłem papier i żal mi się zrobiło próżnych a tak
297 6    |            trzymałem je poty, póki mi w pięściach ściśniętych
298 6    |           mojego potrzebą, pomogła mi do zebrania rozbieżnych
299 6    |          kłamiesz!" - i druga myśl mi przyszła, myśl litości i
300 6    |      czułem, jak płomień do piersi mi się dostawał, jak przegryzał
301 6    |            doskonała martwość, już mi się nawet zabijać nie chciało
302 6    |      bardzo spokojny, i w nocy nic mi się nie śniło. Ludzie mówią
303 6    |       biegałem, śmiałem się, a nic mi nie było wesoło. Spotkałem
304 6    |         mężowskiej, a nic nie było mi smutno; uratowałem tonącego
305 6    |          tonącego człowieka, serce mi nawet uciechą nie drgnęło.
306 6    |      córeczkę, ową dziewczynkę, co mi to pierwsza drzwi otworzyła
307 6    |            otwarty pokój - zdawało mi się, że chciałbym dla odmiany
308 6    |        trochę - na przykład, gdyby mi się wróciła ta chwila, kiedy
309 6    |            dwa tygodnie temu wpadł mi do ręki list, który już
310 6    |            Szatan vel Kain donosił mi, że dnia 23 marca, wśród
311 6    |            kobieta była...~- Zdało mi się, że już powiedziałem
312 6    |        panie metodysto, pokazujesz mi Beniamina, jaki to człowiek
313 6    |         przeszkodzie staje. Henryk mi przypomniał, że najgorsi
314 6    |      bardzo maluczkich - ale daruj mi, śliczna Augusto, olbrzymom,
315 6    |        jest jedno wyrażenie, które mi dużo światła na całą kwestię
316 6    |           nas świadczyć. Dziecinną mi się widzi dłuższa sprzeczka