Kazanie

2001 7|           Przetoż u Mojżesza i na króle, i na sędzie prawo jest napisane,
2002 7|                  napisane, aby tacy byli i wedle napisanych ustaw panowali
2003 7|                napisanych ustaw panowali i sądzili.~Prawa jako oczy
2004 7|                  które napisał, kazał je i królom ustawicznie w nocy
2005 7|                królom ustawicznie w nocy i we dnie czytać, i innym
2006 7|                 w nocy i we dnie czytać, i innym pospolitym kazał je
2007 7|                innym pospolitym kazał je i na podwojach u drzwi, którymi
2008 7|                   którymi często wchodzą i wychodzą, zawieszać. Cicer.
2009 7|                na 12 tablicach pisanych, i dzieciom się uczyć, i jako
2010 7|          pisanych, i dzieciom się uczyć, i jako piosnki śpiewać kazano. ~
2011 7|            śpiewać kazano. ~Bożego prawa i dzieci nauczamy.~Co się
2012 7|             tablicach pisanych, nauczamy i pamiętać je, i śpiewać rano
2013 7|                  nauczamy i pamiętać je, i śpiewać rano i wieczór rozkazujemy.
2014 7|              pamiętać je, i śpiewać rano i wieczór rozkazujemy. Co
2015 7|          rozkazujemy. Co u łódki sternik i woźnica u wozu, i wódz u
2016 7|                sternik i woźnica u wozu, i wódz u wojska, to prawo
2017 7|                  się wszy tek zatrzymawa i ludzki się pokój i dobre
2018 7|            zatrzymawa i ludzki się pokój i dobre rozmnaża. ~Lepiej
2019 7|              murów, niźli być bez praw. ~I lepiej być miastu bez murów,
2020 7|           wojskiem może, a bez praw stać i trwać żadne nie może. ~Do
2021 7|                 praw urzędników potrzeba i sędziów. ~Lecz do praw urzędu
2022 7|                   który by od praw mówił i żywym był statutem. Bo nie
2023 7|               nie mogłyby się nigdy prze i swary kończyć samym pisanym
2024 7|           Pociągałby każdy prawo za sobą i na swoję stronę kręcił.
2025 7|               jest sprawiedliwości żywej i mówiącej. ~ Dla okoliczności
2026 7|                 się mienią. ~Gdyż litera i pismo za nikim dekretu nie
2027 7|               ukazuje, jako postąpić ma, i poleca mu okoliczności,
2028 7|                  które się zawżdy mienią i wedle których rozum, jako
2029 7|                 Boże rozsądzi bez urzędu i sędziego.~Heretyckie głupstwo. ~
2030 7|       ewangelista, który by ją opowiedał i wykładał, i od błędów i
2031 7|                 ją opowiedał i wykładał, i od błędów i potwarzy fałszerzów
2032 7|                  i wykładał, i od błędów i potwarzy fałszerzów bronił
2033 7|               potwarzy fałszerzów bronił i oczyściał.~Prawa ludzkie
2034 7|         nieprzyjaciół naszych, u grzechu i czarta, niewolnikami nie
2035 7|                 tym, abyśmy praw dobrych i świętych ustaw starszych
2036 7|            naszych, którymi nas do cnoty i pobożności karności wiodą,
2037 7|            rozkazano: "Posłuszni bądźcie i podlegajcie starszym waszym".
2038 7|                 urzędowego posłuszeństwa i od praw, i statutów kościelnych
2039 7|                 posłuszeństwa i od praw, i statutów kościelnych i świeckich,
2040 7|                   i statutów kościelnych i świeckich, ale tylo od grzechów,
2041 7|              tylo od grzechów, od diabła i piekła. Luc. 1 [71, 74-75]. ,,
2042 7|                 od nieprzyjaciół naszych i niewolej ich, bądźmyż niewolnicy
2043 7|                 niewolnicy Chrystusowi - i urzędom a posłańcom jego -
2044 7|               służąc mu w świątobliwości i sprawiedliwości".~Prawa
2045 7|                obwięzują sumnienie, jako i Boskie. ~Dlategoż za pewne
2046 7|            Dlategoż za pewne się trzymać i wyznawać ma, iż prawa ludzkie,
2047 7|                 prawa ludzkie, kościelne i królewskie, tak na grzech
2048 7|                 je kto przestępuje, jako i prawa Boże. Tak grzeszy
2049 7|              prawo Boże przestąpił, ojca i matki nie czcząc, jako ten,
2050 7|               Takiż grzech ma, kto króla i urzędu nie słucha i mandaty
2051 7|                króla i urzędu nie słucha i mandaty jego gardzi.~Różność
2052 7|            ludzkich, iż Boskie są trwałe i wieczne, i odmiany nie przypuszczają,
2053 7|              Boskie są trwałe i wieczne, i odmiany nie przypuszczają,
2054 7|     przypuszczają, a ludzkie są doczesne i odmienić się mogą. Bo w
2055 7|                   19 [11]. Psal. 81 [6]. I Pismo dlatego króle i przełożone
2056 7|                    I Pismo dlatego króle i przełożone bogami zowie,
2057 7|                Pana Boga jako starostami i namiestnikami jego. Dlategoż
2058 7|                 być słuchany, jako Bóg". I Bernat ś.: Tract. de praecep.
2059 7|                 staranim ma być pełniono i jednaką czcią przyjmowano,
2060 7|                 że moc ich od Boga jest. I sprzeciwia się Bogu, kto
2061 7|               jego w urzędach sprzeciwia i przeciw sumnieniu czyni.~
2062 7|          bogobojność, szczepiące, chwały i czci Boskiej ochraniające,
2063 7|                  koniec dobrą egzekucyją i karnością opatrzone. ~1.
2064 7|                  służy, a drugiemu wadzi i on psuje, nie ma być prawem
2065 7|               drugi członek staranie ma, i co jeden cierpi, wszytkie
2066 7|             wszytkie z nim cierpią". Tak i w Rzeczyposp[olitej], która
2067 7|              prawa cnotę ludzką szczepić i onę polewać, i obronę jej
2068 7|                  szczepić i onę polewać, i obronę jej wszelaką dawać
2069 7|         poczciwości się kochające, wstyd i trzeźwość, i mierność miłujące,
2070 7|            kochające, wstyd i trzeźwość, i mierność miłujące, posłuszne,
2071 7|                  posłuszne, karne, mądre i mężne, a miłością jeden
2072 7|               jako do celu, skłaniać się i zmierzać mają, wiedząc,
2073 7|                  a przeciwnymi niewstydy i niepowściągliwościami i
2074 7|                  i niepowściągliwościami i swowoleństwem wszelakim
2075 7|                 lud się do posłuszeństwa i innych cnót przywodzi. Nigdy
2076 7|              może, ale Boskiej nigdy uść i przed nią się skryć nie
2077 7|               bojaźń Bożą oglądają: tacy i sami sobie, i mnie złego
2078 7|             oglądają: tacy i sami sobie, i mnie złego nic czynić nie
2079 7|             które królestwo swoimi prawy i ustawami Boskiej czci przestrzega,
2080 7|                 a bluźnić imienia Bożego i psować wiary Bożej i chwały
2081 7|              Bożego i psować wiary Bożej i chwały jego nie dopuszcza,
2082 7|             takim się też Pan Bóg opieka i krzywdy mu, i upadku nie
2083 7|                 Bóg opieka i krzywdy mu, i upadku nie dopuści, i wyrwie
2084 7|                mu, i upadku nie dopuści, i wyrwie z trudności wszelakiej.
2085 7|               Pana Boga swego rozgniewał i szatę na sobie drapał, i
2086 7|                 i szatę na sobie drapał, i list on blużnierski przed
2087 7|                 Bogiem ukazował, żałując i bolejąc jako ta, co rodzi:
2088 7|                  Senacherybem zwycięstwo i od zguby królestwo jego
2089 7|                 Bóg jest barzo wdzięczny i odpłaty nie omieszka oddać
2090 7|              królestwa broni, które czci i chwały jego prawy swoimi
2091 7|               które się dobrą egzekucyją i pilnym wykonanim nie opatrzy
2092 7|             pilnym wykonanim nie opatrzy i potężnością do przymuszenia
2093 7|              żyjem. Na czym to królestwo i ludzie w nim barzo chramie. ~
2094 7|             która by ludzie złe hamowała i do dobrego przymuszała.
2095 7|                 źle opatrzone, rozerwane i rozmnożone. Jedna drugiej
2096 7|              przeszkadza: odjąć się złym i zuchwałym i bronić królewskiej
2097 7|               odjąć się złym i zuchwałym i bronić królewskiej powagi
2098 7|                bronić królewskiej powagi i miejsca Bożego wiele urzędników
2099 7|                   a drudzy się przykrzyć i nieprzyjaźni nabywać nie
2100 7|           nieprzyjaźni nabywać nie chcą. I tym wszytko słabieje: i
2101 7|                  I tym wszytko słabieje: i prawa na kartach, a na ludzkich
2102 7|                ludzkich obyczajach złość i swowolność zostaje.~ Do
2103 7|              stawienia wielkiej mądrości i nabożeństwa potrzeba. ~Wielkiej
2104 7|             potrzeba. ~Wielkiej mądrości i biegłości, i umiejętności,
2105 7|           Wielkiej mądrości i biegłości, i umiejętności, i nabożeństwa
2106 7|               biegłości, i umiejętności, i nabożeństwa stawienie praw
2107 7|               nabożeństwa stawienie praw i opatrzenie egzekucyjej ich
2108 7|                aby się w sprawiedliwości i w pożytkach pospolitych
2109 7|                  w pożytkach pospolitych i w dochowaniu całości Rzeczyposp[
2110 7|                 prawach wszytkich uczone i w rządzeniu ludzkim doświadczone,
2111 7|           doświadczone, a k temu nabożne i Ducha Bożego mające.~Pogańscy
2112 7|                   którzy z Bogiem gadali i z jego opatrzności prawa
2113 7|                   Egerią się zasłaniali. I Boską się powagą szczycili,
2114 7|            Tureckie o Alkoranie plotki. ~I u Turków Mahomet Gabryjelem
2115 7|               zakon swój ewangelicy mają i który im to prawo ich pisać
2116 7|                  masz, iż od samego Boga i Syna jego, w bóstwie Ojcu
2117 7|                mamy do prawdy zbawiennej i duchownych dóbr naszych.~
2118 7|                  naszych.~Lecz do rządów i do sądów świeckich królestwa
2119 7|          potrzebują, która się pilnością i umiejętnością wszelaką praw
2120 7|                  praw wszytkich ludzkich i nabożeństwem nabywa. Co
2121 7|               stawić mogą? ~Nieumiejętni i cnoty nie miłujący, i heretycy
2122 7|       Nieumiejętni i cnoty nie miłujący, i heretycy praw pisać dobrych
2123 7|              mogą. ~A jeśli źli, a cnoty i sprawiedliwości nie miłujący,
2124 7|                  ślepota, iż nic dobrego i ostrożnego nie napiszą,
2125 7|                 A jeśli jeszcze heretycy i niewierni (jako słyszę,
2126 7|               ślepota, jakich tam błędów i niesprawiedliwości w ich
2127 7|                 Jaka tam ochrona do czci i chwały Bożej, do obrony
2128 7|                Bożej, do obrony wiary ś. i kościołów być może?~A tak
2129 7|                 nie oraczom, nie prostym i nieuczonym, nie złym i podejrzanym
2130 7|           prostym i nieuczonym, nie złym i podejrzanym w cnocie, nie
2131 7|                  umiejętności praw mając i pobożność miłując, godnymi
2132 7|                byli przybytkami Ducha Ś. I takci już wiele się w tych
2133 7|                  złych prawach. ~Nad złe i niesprawiedliwe prawa nic
2134 7|               każdemu królestwu nie może i dla pomsty Bożej, która
2135 7|                królestwom nie przepuści, i dla szkody ludzkiej, która
2136 7|               ono złe prawo długo będzie i ciała, i dusze ludzkie zabijało.
2137 7|              prawo długo będzie i ciała, i dusze ludzkie zabijało.
2138 7|                królestwie jest szkodliwe i jednej odrobiny sprawiedliwości
2139 7|   chrześcijaństwa, niezbożne, nieludzkie i tyrańskie, nie prawo, ale
2140 7|              duchowne są około sumnienia i rozumu bezpieczniejsze,
2141 7|                 jako jest pisano - naukę i prawdę. Jeśli o zbawieniu
2142 7|                 sądy im Pan Bóg poruczył i rzekł: Levit. 8 [8]. Mat.
2143 7|               ziemi, to będzie zawiązano i osądzono na niebie". Jako
2144 7|                 gardzić ma, kto Boga zna i Kościół jego, i pasterze
2145 7|                 Boga zna i Kościół jego, i pasterze swoje, sobie od
2146 7|           starosta, także; gdy burmistrz i wójt, także ma wykonanie
2147 7|         królestwie. ~A gdy osądzi biskup i kapłan Boży, nawyższa na
2148 7|              ziemi Boska stolica, której i królewska czasów swoich
2149 7|         królewska czasów swoich podległa i która o sumnieniu nawyższych
2150 7|                od każdego swego sędziaka i pretora abo prefekta, którzy
2151 7|              jakie z takiego niezbożnego i okrutnego prawa szkody chwały
2152 7|              prawa szkody chwały Boskiej i ludziom samym nastąpiły.
2153 7|               ministry heretyckie stawić i srodze prześladować Kościół
2154 7|       prześladować Kościół Boży poczęli. I do tego czasu przeklęte
2155 7|                 dusze ludzkie ministrami i herezyjami zabija. Do tego
2156 7|                   Do tego czasu kościoły i kościelne dobra krzywdę
2157 7|                  o takie krzywdy sądziły i czyniły.~Grzechy, które
2158 7|         duchownym prawem hamowały, teraz i forum nie maja. ~Grzechy
2159 7|               kazirodztwa, lichwy, czary i inne, które wedle praw starych
2160 7|                 które wedle praw starych i świętych duchowny sąd karał,
2161 7|             teraz żadnego forum nie mają i przez wodze i karania zostając
2162 7|             forum nie mają i przez wodze i karania zostając szerzą
2163 7|               pomsty samego Boga rychłej i srogiej czekają. O, jakie
2164 7|                przeklęctwo ziemię poźrze i grzeszyć będą obywatele
2165 7|             dziedzictwo kościelne, łupić i wydzierać, a za to żadnego
2166 7|               Bóg sprawiedliwy nie zaśpi i zelus jego o swoje oblubienicę
2167 7|                 jego o swoje oblubienicę i o Kościół swój nie zgaśnie.
2168 7|                  od nieprzyjaciół będzie i zginie, czego uchowaj Boże,
2169 7|          Konfederacyja przeklęte prawo. ~I ono drugie jeszcze daleko
2170 7|                sobie, jaką chce, tworzyć i odmiany w kościele czynić,
2171 7|            Jeszcze więtszą ma niesprawie i więtsze za sobą przeklęctwo
2172 7|                  acz żaden katolik dobry i sumnienia pobożnego za prawo
2173 7|               jeszcze swowolność ta wiar i bluźnienia imienia Boskiego,
2174 7|             bluźnienia imienia Boskiego, i wykorzenianie wiary chrześcijańskiej,
2175 7|                  wiary chrześcijańskiej, i szczepienie ateizmu pohamowania
2176 7|                Gwałt czyni prawom Boskim i ludzkim konfed[eracyja]. ~
2177 7|                 niesprawiedliwość dzieje i gwałt wielki świętym prawom
2178 7|                 świętym prawom duchownym i świeckim. O sprosności tej
2179 7|           przeciw wszytkim prawom Boskim i ludzkim, i koronnym, i przeciw
2180 7|                 prawom Boskim i ludzkim, i koronnym, i przeciw rozumowi
2181 7|            Boskim i ludzkim, i koronnym, i przeciw rozumowi przyrodzonemu
2182 7|           przeciw rozumowi przyrodzonemu i cnotom chrześcijańskim,
2183 7|               Boże, aby się który wierny i katolik najdował, który
2184 7|                 ciężko Pana Boga gniewać i ojczyznę swoje zarażać takim
2185 7|               swoje zarażać takim prawem i gubić miał wolą.~Wiele niesprawiedliwych
2186 7|      konstytucyjach polskich.~Są jeszcze i inne niesprawiedliwe prawda
2187 7|       niesprawiedliwe prawda w statutach i konstytucyjach waszych,
2188 7|              waszych, które kto by mądry i umiejętny, a w prawach Bożych,
2189 7|              prawach Bożych, kościelnych i cesarskich biegły, przebieżał,
2190 7|                się sprawiedliwość ściska i zabija. O poimaniu złoczyńce.
2191 7|            zabija. O poimaniu złoczyńce. I owoć niedobre prawo, które
2192 7|       nawiętszego złoczyńce nie każe, by i ojczyznę zdradził, i majestat
2193 7|                  by i ojczyznę zdradził, i majestat królewski obraził,
2194 7|              majestat królewski obraził, i sto głów zabił, i domy wyłupił,
2195 7|               obraził, i sto głów zabił, i domy wyłupił, i najechawszy
2196 7|              głów zabił, i domy wyłupił, i najechawszy nazabijał, ile
2197 7|                przetoczy, po kilkunaście i 30 abo 40 lat, tyło na sejmie,
2198 7|                uchodźmy tego przeklęctwa i tej biady, którą nam Pan
2199 7|           Zepsujcie złe, niesprawiedliwe i do sprawiedliwości przeszkadzające
2200 7|              tych, które zawsze złe były i szkodziły, które żadnej
2201 7|   sprawiedliwości w sobie nie miały, ale i o tych, które mogły być
2202 7|              ojców naszych tych grzechów i tak swowolnych ludzi i niezbożnych
2203 7|          grzechów i tak swowolnych ludzi i niezbożnych nie było. Poczciwością
2204 7|       niezbożnych nie było. Poczciwością i wstydem, i dobrą sławą wiele
2205 7|                  Poczciwością i wstydem, i dobrą sławą wiele się hamowało.
2206 7|                ani niewierności ku panom i królom swoim. Teraz tego
2207 7|              muszą, aby dla trochy złych i niespokojnych wszytko się
2208 7|                namówić, abo umrzeć może, i jego tyraństwo ustaje. Ale
2209 7|               zawżdy trwa, zawżdy zabija i szkodę czyni i na duszy,
2210 7|             zawżdy zabija i szkodę czyni i na duszy, i na ciele. Jest
2211 7|                 szkodę czyni i na duszy, i na ciele. Jest jako lew
2212 7|                  na ciele. Jest jako lew i bestyja nierozumna, która
2213 7|                  się nie da, aż ją zabić i umorzyć. Tak i złe prawo,
2214 7|                  ją zabić i umorzyć. Tak i złe prawo, które szkody
2215 7|             ludzki, bo trwanie przy złym i szkodliwym nie czyni żadnego
2216 7|               Ale raczej upornym się być i głupim taki pokazuje, który
2217 7|                  Boga swego, który złych i niesprawiedliwych praw pisać
2218 7|    niesprawiedliwych praw pisać zakazuje i srodze o to karze. ~ Maurycyjus
2219 7|                  Maurycyjus cesarz pisał i wydawał niektóre złe prawa
2220 7|               swe, przeciw prawom Boskim i kościelnym. Upominał go
2221 7|             kościelnym. Upominał go o to i gromił ś. papież Grzegorz
2222 7|                jego przestrogę upamiętać i złych onych praw psować
2223 7|                  złych onych praw psować i odwołać nie chciał, sam
2224 7|                 go Pan Bóg obiecał karać i upomniał go, aby sobie karanie
2225 7|                tu w tym żywocie cierpieć i oznajmił mu Pan Bóg, iż
2226 7|             Fokas żołnierz zabić go miał i dom jego wygubić. O którym
2227 7|                  małym przypadszy, onego i syny jego, i żonę pomordował.
2228 7|           przypadszy, onego i syny jego, i żonę pomordował. A umierając
2229 7|              Sprawiedliwy jesteś. Panie, i sądy twoje prawe są".~Nie
2230 7|             prawe są".~Nie życzcie sobie i potomstwu swemu takich szkód
2231 7|              swemu takich szkód dusznych i zwierzchnych, które ze złych
2232 7|                 niewinnych nie mordowały i nie uciskały. Nie skwapiajcie
2233 7|           skwapiajcie się też na pisanie i rozmnażanie konstytucyj,
2234 7|                 ugęszczaniu złe obyczaje i niezbożność ludu waszego
2235 7|           zagęszczać, a praw się Boskich i ludzkich dokładać, a potężną
2236 7|          ludzkich dokładać, a potężną im i nieodwłoczną egzekucyją
2237 7|              Chryste, rządziż ty sam nas i sprawuj, a z ręki i karności
2238 7|                  nas i sprawuj, a z ręki i karności swej nas nie wypuszczaj!
2239 7|              sercach naszych, abyśmy cię i bliźnie nasze dla ciebie
2240 7|                 bliźnie nasze dla ciebie i Rzeczposp[olitą] nasze uprzejmie
2241 7|              naszych czci świętej twojej i Kościoła twego ochraniali
2242 7|                Kościoła twego ochraniali i wszytkie na dobre ludu twego
2243 7|             wszytkie na dobre ludu twego i pomnożenie pobożności katolickiej
2244 7|            pobożności katolickiej pisali i wykonywali. Który z Ojcem
2245 7|                wykonywali. Który z Ojcem i Duchem Ś. królujesz, Bóg
2246 8|                JEST DLA GRZECHÓW JAWNYCH I NIEKARNOŚCI ICH~Królestwo
2247 8|                   dla niesprawiedliwości i krzywd, i potworzy, i dla
2248 8|             niesprawiedliwości i krzywd, i potworzy, i dla rozmaitych
2249 8| niesprawiedliwości i krzywd, i potworzy, i dla rozmaitych zdrad.~Eccle.
2250 8|                 Eccle. 10 [8].~O szóstej i ostatniej chorobie, która
2251 8|                  nie tylo na sejmie, ale i doma, i wszędzie, byleście
2252 8|              tylo na sejmie, ale i doma, i wszędzie, byleście sami
2253 8|                  którymi się ziemia maże i pożerać chce obywatele swoje,
2254 8|            rozsypali przymierze wieczne. I dlatego przeklęctwo poźrze
2255 8|               przeklęctwo poźrze ziemię, i ustanie wesele bębnów i
2256 8|                  i ustanie wesele bębnów i śpiewanie weselących się.
2257 8|          Zgruchoce się miasto próżności, i domy zawarte będą, a nikt
2258 8|              wchodzić w nie nie będzie". I wiele jest takich pogróżek
2259 8|                  upadek opowiadają. Jako i Mędrzec oznajmił w tych
2260 8|            królestwa tego. ~Przełożę wam i ja, niegodna proroczyna
2261 8|             zdrady, którymi to królestwo i obywatele jego uwichłani
2262 8|         uwichłani są, a wychodzić z nich i poprawować się nie chcą.
2263 8|                 narodem osadzi, a od was i synów waszych królestwo
2264 8|                waszych królestwo odejmie i da je obcym nieprzyjacielom
2265 8|   nieprzyjacielom waszym, pogubiwszy was i syny wasze, jeśli się nie
2266 8|                Pismo mówi - dla grzechów i złości ich z Ziemie onej
2267 8|                 z Ziemie onej wykorzenił i wygubił, a innymi, które
2268 8|               Naprzedniejszy grzech jest i przenasroższa niesprawiedliwość
2269 8|              jedynego, którego dopuszcza i rozmnażać się jemu daje.
2270 8|                 chce, nie tylo mową, ale i pismem, i drukami bluźni
2271 8|                 tylo mową, ale i pismem, i drukami bluźni bez bojaźni
2272 8|                 światłość ś. Ewangelijej i z nieba objawiona wiara
2273 8|             Lubelskiej ziemi, w Wielkiej i w Małej Polszcze, w Prusiech
2274 8|                  Boga chrześcijańskiego. I to bluźnienie rozmnażają,
2275 8|              chcą, bez żadnego zakazania i bronienia. I wszytko się
2276 8|           żadnego zakazania i bronienia. I wszytko się królestwo takim
2277 8|                  takim przyzwolenim maże i w ten grzech i pomstę Boską
2278 8|         przyzwolenim maże i w ten grzech i pomstę Boską zawodzi. Josu.
2279 8|                 zwycięstwa przeszkadzał, i nie dał Pan Bóg szczęścia
2280 8|           towarzyszmi swymi do Rubenitów i Gadytów mówił: Judic. 22 [
2281 8|              królestwa. ~O krzywdę Boską i zbluźnienie imienia jego
2282 8|            oczyma waszymi obcy pożerają. I będziecie jako kuczka przy
2283 8|                jako kuczka przy winnicy, i jako chłodniczek przy ogrodzie
2284 8|                chłodniczek przy ogrodzie i jako miasto zwojowane". ~ 
2285 8|                zwojowane". ~ Dla herezyj i niepohamowania ich wszytko
2286 8|                na Boga w Trójcy jedynego i nowochrzczeńcach mówi, toż
2287 8|                  to jest ś. Kościół jego i sługi święte jego, którzy
2288 8|                 sobie własnego, prawnego i świeckiego, nie daje, za
2289 8|              może, pewne ma przyzwolenie i uczestnictwo grzechu cudzego. ~
2290 8|               łupiestwa kościołów Bożych i spustoszenie służby Bożej
2291 8|               królestwie na wielu miejsc i zaraza dusz prostych ludzkich,
2292 8|                  dusz prostych ludzkich, i wydzieranie imion, dochodów
2293 8|              wydzieranie imion, dochodów i dziesięcin Panu Bogu nadanych,
2294 8|                Prorok - temu, który łupi i wydziera, bo też sam złupiony
2295 8|                ukrzywdzenie czci Boskiej i stanu duchownego, którym
2296 8|        duchownego, którym sądy kościelne i kapłańska jurysdycyja zepsowana
2297 8|               kościołów Bożych wznieciły i wiele się grzechów, które
2298 8|                  ani się w tym poprawuje i w tej wzgardzie sądów duchownych
2299 8|               wzgardzie sądów duchownych i klątew, jako jakie niewierne
2300 8|             klątew, jako jakie niewierne i pogańskie państwo, zostaje.
2301 8|               Gdyż Pan Bóg sąd kapłański i duchowną jurysdycyją postawił
2302 8|            duchowną jurysdycyją postawił i wyniósł pierwej i wyższej,
2303 8|               postawił i wyniósł pierwej i wyższej, niźli świecką,
2304 8|                  w swojej ś. Ewangelijej i we wszytkim na świecie chrześcijaństwie.~ 
2305 8|  chrześcijaństwie.~ 4. Opuszczenie sądów i sprawiedliwości.~Opuszczenie
2306 8|         sprawiedliwości.~Opuszczenie też i odwłóczenie sprawiedliwości
2307 8|                  tak wiele ukrzywdzonych i od mocniejszych uciśnionych
2308 8|                 włócząc ostatek utrącają i wiele się nędze nacierpią.
2309 8|              Pana Boga wstępuje na niebo i bez wysłuchania, i karania
2310 8|                 niebo i bez wysłuchania, i karania być nie może. Miłosierniejszy
2311 8|                   który się Boga nie bał i ludzi nie wstydził, jednak
2312 8|                 nabiegania sądzić musiał i odprawić. Pewnie Pan Bóg
2313 8|                  Pan Bóg o takie sieroty i wdowy, i inne podeptane
2314 8|                 o takie sieroty i wdowy, i inne podeptane i złupione,
2315 8|                  wdowy, i inne podeptane i złupione, którzy do niego
2316 8|                  którzy do niego we dnie i w nocy wołają, czynić będzie,
2317 8|                  się pod słońcem dzieją, i płacz niewinnych, których
2318 8|                   Mężobójstwa tak częste i jawne. Mężobojce prawa się
2319 8|               nie boją.~Same mężobójstwa i krwie sąsiedzkiej ustawiczne
2320 8|                 domowy, zabiwszy jednego i drugiego, i dziesiątego,
2321 8|             zabiwszy jednego i drugiego, i dziesiątego, nie może być
2322 8|                nie może być nigdy poiman i prawa się nie boi, aż za
2323 8|                 za dziesięć, trzydzieści i czterdzieści lat. W którym
2324 8|                  mając do kilanaście lat i dalej uciekanie. ~Ojca własnego
2325 8|             miało. ~Do tego przyszło, iż i ten, co ojca własnego zabił,
2326 8|               się niewinna krwią plugawi i bez krwie oczysciona być
2327 8|                 się niewinną krwią maże. I nie może inakszego rozgrzeszenia
2328 8|              który krew drugiego rozlał. I tak dzierżawy wasze oczyścione
2329 8|                nie karana wszytkę ziemię i królestwo plugawi i do pomsty
2330 8|               ziemię i królestwo plugawi i do pomsty Boskiej pobudza.
2331 8|                 ziemia ta w się przyjęła i przyjmuje, która z ziemie
2332 8|                  6. Krwawy pot poddanych i uciśnienie ich. ~A ona krew
2333 8|                 abo pot żywych poddanych i kmiotków, który ustawicznie
2334 8|                którym by barziej poddani i oracze uciśnieni byli pod
2335 8|                prawnej przeszkody używa. I sami widzim nie tyło ziemiańskich,
2336 8|               nie tyło ziemiańskich, ale i królewskich kmiotków wielkie
2337 8|                których żaden ich wybawić i poratować nie może. Rozgniewany
2338 8|                wszytko, co ubogi ma, ale i zabije, kiedy chce i jako
2339 8|                 ale i zabije, kiedy chce i jako chce, a o to i słowa
2340 8|                 chce i jako chce, a o to i słowa złego nie ucierpi.~ 
2341 8|             Wyście wypaśli winnice moje, i łupiestwa ubogich w domu
2342 8|              Czemu tak kruszycie lud mój i twarzy ubogich moich mielecie?" ~
2343 8|               kmiotkowie pod pany swymi. I mówi dalej Prorok, dając
2344 8|            łupiestwa ubogich stroją żony i córki swoje zbytnimi i wymyślnymi
2345 8|              żony i córki swoje zbytnimi i wymyślnymi koszty. ~Pomsta
2346 8|       skędzierzowanych włosów - ogolenie i łysość; miasto białych chust -
2347 8|           włosiennicą odziani będziecie. I prześliczni mężowie twoi
2348 8|        prześliczni mężowie twoi mieczem, i mocarze twoi na wojnie poginą.
2349 8|           mocarze twoi na wojnie poginą. I płakać będą brany twoje,
2350 8|                 płakać będą brany twoje, i spustoszała na ziemi usiedzieć~
2351 8|                  Lichwy srogie.~A lichwy i złe nabywania majętności
2352 8|                Żydy przechodzą: dziesięć i dwadzieścia, i trzydzieści
2353 8|                  dziesięć i dwadzieścia, i trzydzieści od sta biorą.
2354 8|                  25 [36]. Deut. 23 [19]. I gubią domy potrzebnych,
2355 8|                  gubią domy potrzebnych, i prawie je pożerają, a nic
2356 8|                  P[an] Bóg wielce gniewa i srodze takich kradzieżnych
2357 8|               srodze takich kradzieżnych i rozbójnych zysków zakazał.~
2358 8|                  ćwiczą w złym nabywaniu i łakomym zbieraniu. Żaden
2359 8|                zbywa. Jedni, aby chowali i za bogi pieniądze mieli.
2360 8|                Drudzy, aby hardości swej i wyniosłości utratami i próżnościami
2361 8|              swej i wyniosłości utratami i próżnościami dosyć czynili.~ 
2362 8|                dosyć czynili.~ 9. Zbytki i złe używanie dostatków. ~
2363 8|                  wszyscy mierność świętą i proste używanie opuścili
2364 8|                 proste używanie opuścili i onym staropolskim a żołnierskim
2365 8|              którejeśmy przestawali, ale i piwo niezdrowe młodym i
2366 8|                  i piwo niezdrowe młodym i zdrowym. Jedną na dzień
2367 8|                 blisko utraci. ~Miękkosć i rozkosz szlachty. Jezda
2368 8|                 bez kilanaście pachołków i barwy jedwabnej, bez kolebek
2369 8|             barwy jedwabnej, bez kolebek i strojnych obitych kotczych
2370 8|                pierzynkami jadą. Zbrojny i jezdny pachołek zginął,
2371 8|                  jezdny pachołek zginął, i siła męska rozkoszami struchlała.
2372 8|                Białogłowy tak w ubiorach i strojach swoich przebrały,
2373 8|              jedwabie, złotogłowy, ogony i ferety, i karety utrat nie
2374 8|              złotogłowy, ogony i ferety, i karety utrat nie przeliczysz.
2375 8|                 przeliczysz. Na półmiski i liczbę niezwyczajną potraw
2376 8|                 pokazać, a marności czci i sławy ludzkiej, która za
2377 8|               nabywać.~ 10. Miłosierdzie i dobre uczynki zginęły. Uboga
2378 8|                   A miłosierdzie zginęło i ku Rzeczypospolitej. Nikt
2379 8|                  w takim dostatku zamków i murów nie opatruje. Wszytka
2380 8|                   Nie masz czym przykryć i tego, co ojcowie dla obrony
2381 8|                 sypanie wałów, na działa i prochy, na opatrzenie twierdze).
2382 8|              masz na kościoły, na ubogie i nędzne poddane, i na inne
2383 8|                 ubogie i nędzne poddane, i na inne potrzeby pobożne
2384 8|                 na inne potrzeby pobożne i zbawienne.~Sodoma zbytki
2385 8|                 zbawienne.~Sodoma zbytki i dostatkiem zginęła. ~Wszytko
2386 8|            zginęła. ~Wszytko na zbytkach i sprosnych utratach ginie
2387 8|                 sprosnych utratach ginie i w chlewach zostaje. I tak
2388 8|              ginie i w chlewach zostaje. I tak się na nas uiszczą przyczyny
2389 8|                hardość, nasycenie chleba i dostatek, i próżnowanie,
2390 8|             nasycenie chleba i dostatek, i próżnowanie, a iż ręki do
2391 8|       próżnowanie, a iż ręki do nędznego i ubogiego nie ściągnęli".
2392 8|               sprośna Sodomo, z utratami i próżnowanim, i zbytkiem
2393 8|                  utratami i próżnowanim, i zbytkiem twoim, i z okrucieństwem
2394 8|           próżnowanim, i zbytkiem twoim, i z okrucieństwem twoim na
2395 8|           okrucieństwem twoim na poddane i niedostateczne. Jako się
2396 8|                   Jako się rychło zapaść i ogniem zginąć możesz?~11.
2397 8|             zginąć możesz?~11. Niemiłośc i niechuć wszytkich ku Rzeczyposp[
2398 8|                  jest co wziąć z poborów i dochodów pospolitych, to
2399 8|     nasmaczniejsza kradzież, o którą się i karania żadnego bać nie
2400 8|         pospolitego uczynić, wnet ciężko i trudno, i nie masz. ~Utraty
2401 8|           uczynić, wnet ciężko i trudno, i nie masz. ~Utraty próżne. ~
2402 8|                  próżne. ~Lecz dla pompy i sejmów, i żołnierzów, i
2403 8|                 Lecz dla pompy i sejmów, i żołnierzów, i hajduków,
2404 8|                  i sejmów, i żołnierzów, i hajduków, i pomsty nieprzyjaciół,
2405 8|                  żołnierzów, i hajduków, i pomsty nieprzyjaciół, i
2406 8|                  i pomsty nieprzyjaciół, i dla okazałości i pychy,
2407 8|          nieprzyjaciół, i dla okazałości i pychy, by i wioskami przypłacić,
2408 8|               dla okazałości i pychy, by i wioskami przypłacić, tedy
2409 8|              połowica z ubogich kmiotków i mieszczan na opatrzenie
2410 8|             dochodzi. Takie niewstydliwe i niemiłosierne ojczyzny i
2411 8|                 i niemiłosierne ojczyzny i matki miłej obłupienie nastąpiło.
2412 8|                przyjaźni u swoich dzieci i synów miała, jako ta nasza.~
2413 8|             potwarzy u prawa, w pozwach, i zdrady w sprawach i w sądach,
2414 8|             pozwach, i zdrady w sprawach i w sądach, i oszukania, i
2415 8|            zdrady w sprawach i w sądach, i oszukania, i obłudnosci,
2416 8|                 i w sądach, i oszukania, i obłudnosci, i pokrytosci
2417 8|                 oszukania, i obłudnosci, i pokrytosci między nami?~
2418 8|                 kazirodztwa niewstydliwe i jawne cudzołóstwa, krzywoprzysięstwa,
2419 8|   krzywoprzysięstwa, fałszywe świadectwa i inne sprosności, które i
2420 8|                 i inne sprosności, które i forum do karania nie mają?
2421 8|                  Nie dotykam swowolności i nieczystości, i niewstydu
2422 8|              swowolności i nieczystości, i niewstydu ludzi młodych,
2423 8|              Jednego tylo nowego grzechu i niesprawiedliwości nie zamilczę.
2424 8|          Zostanie sierota panna: powinni i opiekunowie połowicę abo
2425 8|                  niemałą jej dziedzictwa i posagu odejmują, z zięciami
2426 8|                  z mężem daruje, co chcą i co sobie złupili dobrzy
2427 8|               złupili dobrzy opiekalnicy i krewni. Są i ine niezliczone
2428 8|                 opiekalnicy i krewni. Są i ine niezliczone złości i
2429 8|                 i ine niezliczone złości i niesprawiedliwości królestwa
2430 8|                 stron królestwa zebrane, i na głowy ludu patrzy i wasze
2431 8|                   i na głowy ludu patrzy i wasze obyczaje i sprawy
2432 8|                  patrzy i wasze obyczaje i sprawy widzi, domyślać się
2433 8|                 może, jakie niezbożności i grzechy po wszystkiej Koronie
2434 8|          wszystkiej Koronie panują!~Boso i na pół nago chodził izajasz,
2435 8|              Izajaszem, chodziłbych boso i na poły nagi, wołając na
2436 8|              wołając na was, rozkoszniki i rozkosznice, przestępniki
2437 8|                rozkosznice, przestępniki i przestępnice zakonu Bożego: "
2438 8|                  Bożego: "Tak was złupią i tak łyskać łystami będziecie,
2439 8|                wasze przywiedzie Pan Bóg i w taką was sromotę poda.
2440 8|                 w taką was sromotę poda. I będzie wam złość wasza,
2441 8|           porysowany. Flaszka gliniana. ~I jako garncarska flasza,
2442 8|                 na noszenie trochy ognia i na poczerpnienie trochy
2443 8|                nie spodziejecie, upadnie i was wszytkich potłucze!
2444 8|                   wziąłbych pęta na nogi i okowy, i łańcuch na szyję
2445 8|          wziąłbych pęta na nogi i okowy, i łańcuch na szyję i wołałbych
2446 8|                okowy, i łańcuch na szyję i wołałbych na was grzeszne,
2447 8|                 wołał: "Tak spętają pany i pożoną jako barany w cudze
2448 8|             strony". ~Zbutwiała suknia. ~I ukazałbych zbutwiałą i zgnojoną
2449 8|                   I ukazałbych zbutwiałą i zgnojoną suknią, którą trzasnąwszy,
2450 8|                  1-12]. "Tak się popsuje i w niwecz obróci, i w dym
2451 8|               popsuje i w niwecz obróci, i w dym a w perzynę pójdzie
2452 8|             perzynę pójdzie chwała wasza i wszytki dostatki i majętności
2453 8|                 wasza i wszytki dostatki i majętności wasze". ~Garniec
2454 8|              wasze". ~Garniec gliniany. ~I wziąwszy garniec gliniany,
2455 8|               którego skorupki spoić się i naprawić nie mogą". Płakanie.
2456 8|            naprawić nie mogą". Płakanie. I wołałbych jako i on, płacząc:
2457 8|               Płakanie. I wołałbych jako i on, płacząc: Jerem. 9 [1-
2458 8|               Kto głowie mojej doda wody i źrzódło łez oczom moim,
2459 8|                oczom moim, abych we dnie i w nocy opłakał pobite ojczyzny
2460 8|                  opłakał pobite ojczyzny i narodu mego? Uciekłbych
2461 8|                   Uciekłbych na pustynią i odbieżałbych ludu mego,
2462 8|             onych dobrych ojców synowie) i skupienie zbrodniów. ~Matactwa
2463 8|           skupienie zbrodniów. ~Matactwa i zdrady ludzkie, i nieufności.
2464 8|               Matactwa i zdrady ludzkie, i nieufności. Wyciągnęli język
2465 8|             Strzeż się każdy brata swego i nadzieje w nim nie miej:
2466 8|                    Nakarmię ich piołunem i napój dam im wodę żółci". ~
2467 8|              Puszczajcie łzy oczy nasze, i powieki nasze opływajcie
2468 8|                wodą! O jakośmy zwojowani i wielce pohańbieni! Przyszła
2469 8|               pobiła przed sienią dzieci i młodzieńce po ulicach! Trupy
2470 8|               pogrzebał".~Ogolenie głowy i brody Ezechijelowe. ~Bych
2471 8|            Ezechijelem), ogoliwszy głowę i brodę, włosy bych na trzy
2472 8|                  trzy części rozdzielił. I spaliłbych jedne część,
2473 8|            trzecią bych na wiatr puścił. I wołałbych na was Ezech.
2474 8|       rozproszycie". Przekopanie ściany. I nie wychodziłbych z mieszkania
2475 8|          prze-kopał, w rzeczy uciekając. I wołałbych na was: Ezec.
2476 8|           Wszytkie nieprzyjaciel wywróci i was pogubi!"~Jonaszowe na
2477 8|          osobliwego od P[ana] Boga o was i o zgubie waszej nie mam.
2478 8|                do was mam od P[ana] Boga i mam to poruczenie, abych
2479 8|                wam złości wasze ukazował i pomstę na nie, jeśli ich
2480 8|             upadały, takie posłańce Boże i kaznodzieje miały, którzy
2481 8|            wymiatali na oczy grzechy ich i upadek oznajmiali. Jako
2482 8|              swoje do nich, rano wstając i co dzień upominając. Przeto
2483 8|                pofolgować ludowi swojemu i mieszkaniu swemu. Ale się
2484 8|               oni z posłów Bożych śmiali i natrząsali (mówiąc: dawno
2485 8|                  nie masz, chwała Bogu). I lekce uważali słowa Boskie,
2486 8|             przyszedł gniew Boży na nie, i lekarstwo żadne być nie
2487 8|             jakie przed upadkiem grzechy i proroki miała. Sidon. lib.
2488 8|                   pisze Sydonius, biskup i kaznodzieja ich, iż takie
2489 8|                  iż takie były łupiestwa i uciśnienie ubogich od chrześcijańskich
2490 8|                  mniej religiej szkodzić i takiego tyraństwa, jako
2491 8|         chrześcijanie, czynić nie mieli. I tak się stało. Francuzowie
2492 8|                 wszytkę Gallią opanowali i chrześcijany zostali. A
2493 8|                  pisze Sahdanus o Afryce i Victor Uticensis. Gdy Wandali
2494 8|         Uticensis. Gdy Wandali osiesc ją i wszytko chrześcijaństwo
2495 8|                  chrześcijaństwo ucisnąć i wygubić mieli, biskupi ich
2496 8|               wygubić mieli, biskupi ich i prorocy kaznodzieje za srogie
2497 8|            kaznodzieje za srogie grzechy i nieczystości, i łupiestwa
2498 8|                  grzechy i nieczystości, i łupiestwa ubogich pomstą
2499 8|              opowiedział. Gromiąc złości i odszczepieństwo ich, a ona
2500 8|   odszczepieństwo ich, a ona im siekierą i wycięciem drzewa niepożytecznego