Part

  1 1 |        koronnym lubelskim, ale jak mi później mawiał pan Mikołaj
  2 1 |        powiedział, których objawić mi nie wolno; ale to, co mi
  3 1 |           mi nie wolno; ale to, co mi się godzi, to wam powiem
  4 2 |          miałem wielką łaskę, gdyż mi się udało jemu raz życie
  5 2 |           a dowiedziawszy się, jak mi się widzi od Żydów, że wielmożna
  6 2 |           nie zamienię, ile że ona mi się zda, aby łeb rozpłatać
  7 2 |     nadgrodzi i wam, koledzy! Otoś mi brat. Ale mię diable spisą
  8 2 |     rotmistrzem w swoim pułku i to mi było do smaku, bo i mundur
  9 2 |      porucznik piatyhorców, któren mi z małego znajomy, opiekował
 10 2 |           i mnie świadczył. Zawsze mi mawiał: "Żyj z Dzierżanowskim
 11 3 |           pielgrzymce. W czym, jak mi się widzi, ojciec dominikan,
 12 4 |        dopiero skończył nauki, dał mi na wiązanie przez niego
 13 4 |      kazałem oprawić. A potem, gdy mi do głowy nieco szkrupułu
 14 5 |          starych rzeczach, wypadło mi mówić o śp. Ignacym Rewieńskim,
 15 5 |          jego otaczającym. Przykro mi było, żem był opodal, bobym
 16 6 |           pan strukczaszy nie miał mi to za złe i gdy się to wszystko
 17 6 |       przybywszy do Wilna, we śnie mi się pierwszy raz pokazał
 18 6 |          za biskupem, i powiedział mi, że mu jeszcze gorzej będzie
 19 6 |       straszyć, a prosić -a diabli mi nadali, że ktoś mnie wmówił,
 20 6 |          jakem Radziwiłł", to tyle mi nadokuczał, że taki kazałem
 21 6 |           A pan Leon Borowski mało mi figlów napłatał? A pan Jerzy
 22 6 |         Jerzy Białopiotrowicz mało mi się worał w moje grunta?
 23 6 |           śpi, Michał Rejten, mało mi niedźwiedzi wybił w Nalibokach
 24 6 |        precz, bernachu, i nie wędź mi głowy!~Tu milczenie chwil
 25 7 |          roku, a choćby żył, co by mi pomógł szlachcic z zaścianku
 26 7 |       Nowogródka, kiedy siódmy rok mi się kończył. To ja potem,
 27 7 |           pracy wtrawiałem się, co mi potem posłużyło. Dyrektor,
 28 7 |         sam napisał i trochę tylko mi ją poprawił ksiądz Narwojsz,
 29 7 |           bólu, bo wujaszek, dając mi błogosławieństwo i cztery
 30 7 |            w podarunku, powiedział mi:~- Staraj się o trzy łaski:
 31 7 |           prawa opiekuńskie.~Kazał mi się położyć i dwadzieścia
 32 7 |       odliczył, które batogi dotąd mi stoją w myśli, tak szczerze
 33 7 |   porządnym koniu nie zdarzyło się mi siedzieć - jakoś to ze krwi
 34 7 |            ze krwi polskiej dobrze mi się udało. Bo kiedy, wyjechawszy
 35 7 |           tak podobało, że darował mi konia, na którym miałem
 36 7 |    czterech czerwonych złotych, co mi je dał wuj, zaraz trzy poszły.~
 37 7 |            stole. A teraz przysiąż mi na tę świętą Ewangelię,
 38 8 |       kieszeń zazierając, szlachta mi powierzała interesa. Właśnie
 39 8 |            kraju zasługi powierzył mi atentowanie wszystkich spraw,
 40 8 |   interesów, kiedy książę rozkazał mi jechać do Białej z częścią
 41 8 |      zjedzą diabła kalwini, jeżeli mi włókę twojej ziemi wydrą.~-
 42 8 |       Litwy nie wyjechał, wszystko mi w drodze prawił:~- Wybaczaj,
 43 8 |         bić się po łęczycku."~Tyle mi się zostało z całej francuszczyzny.
 44 8 |          statku, zaprosiłem go, by mi dotrzymał kompanii. Poszliśmy
 45 8 |          dobywaj szabli!~- A kiedy mi dobrze na tym kamieniu.
 46 8 |        Węgra, antałka maślaczu, bo mi się tegoż samego roku dziewczyna
 47 9 |          daleko się posunął:~- Bóg mi jest świadkiem, księże biskupie -
 48 9 |          schronienia. Już nie było mi czego siedzieć w Polsce:
 49 9 |      piastuję urząd pisarza, i Bóg mi świadkiem, że żadnej okoliczności
 50 10|       patrzał!. Długi czas przykro mi było, że nie umiem po francusku,
 51 11|            mnie zapłacisz, a pokaż mi zająca, jeżeli chcesz, aby
 52 11|            Żydach zastawione. Dało mi się w znaki polowanie samuelowskie!
 53 11|         żem się nie popisał. Wstyd mi, a było jeszcze gorzej,
 54 11|      Przecież przyjacielski oblicz mi się pokazał; tego już dawno
 55 11|               Ehe, to wyraźnie już mi przymawiasz. Gadać o winie
 56 11|         tysięcy moich własnych, co mi się zostały z krwawej pracy
 57 11|         się będę kiedykolwiek? Już mi się dał proceder we znaki
 58 11|           ci daję, i powiedz, żeby mi przysłała garniec tego wina,
 59 11|        kłaniaj się ode mnie. Kiedy mi wszyscy dobrze życzą, to
 60 11|           czasem do Pana Boga, aby mi się udało; wszak my obadwa
 61 12|          misericordiam tuam, zaraz mi staje przed oczyma marszałek
 62 14|           chcesz darmo jeść? Zaraz mi czytaj! Aten:~- Kiedy car
 63 15|         PALESTRA STAROPOLSKA~Zdaje mi się, że odkąd świat światem,
 64 15|       rozprawy sypie. Naprzykrzyło mi się na koniec; pozbyłem
 65 15|          nie skarał!~Dopiero kazał mi się położyć i pięćdziesiąt
 66 16|          rachunku pokazuje się, że mi na rok drugi i pięćdziesiąt
 67 16|     najęcie dworku zapłacę, to już mi się zdaje, że wielki ciężar
 68 16|       rozmawiał. Już piąty krzyżyk mi wschodzi, a czy już pora
 69 16|           tak łaskaw na mnie, bądź mi ojcem. Ale żeby to się nie
 70 16|       ludzkie języki nafrasują, to mi będzie w zarobku. Niech
 71 16|         nią będę szczęśliwym. Szło mi tylko, żeby mieć czym odbyć
 72 16|       obywatelki przyjąć. Zdarzała mi się wprawdzie grzanka. Kahał
 73 16|         się ukartowało i że trzeba mi z nim jechać do Gruszówki
 74 16|            oprócz je; urody, która mi była wdzięczną, sam z siebie
 75 16|        wojewoda wileński powierzył mi swoje interesa i Doktorowicze
 76 16|    interesa i Doktorowicze dostały mi się w dzierżawę. Ja siedzę
 77 17|     kiedykolwiek i powtarzał: "Oto mi teraz dobrze, że Bóg przecie
 78 17|            ci Bóg nie pamięta, żeś mi chłopca taką blizną obznaczył;
 79 17|           a buchańca oberwę, zdaje mi się, że ojczyzna coś wskórała,
 80 17|          Sewerynie, nie winszujesz mi szczęścia, żem postąpił
 81 18|           jeden szczególnie utkwił mi w pamięci, lubo przeszło
 82 18|       zostałem, bo dziwnie podobał mi się tryb tego zgromadzenia,
 83 19|       przed ósmą z rana zameldować mi twój powrót. Ruszaj więc
 84 19|          na setników:~- A ściągnąć mi zaraz tych łotrów z woza!
 85 20|        dobry gospodarz. I podobało mi się, że jakoś dawna polska
 86 20|           więc sama słuszność każe mi uprzejmie przyjąć to, co
 87 20|           uprzejmie przyjąć to, co mi z dobrego serca ofiaruje.
 88 20|       tylko czasu nakwasili. Aż tu mi się przyśniło, że mój chłopiec
 89 20|          ze słoniną nakarmił i dał mi się wyspać na słomie w swojej
 90 20|          dniu, jego przyjęcie było mi milsze nad wszystkie biesiady
 91 20|            żonkę ci powierzam, byś mi ją szczęśliwie do Warszawy
 92 20|           się szastałem, a kto był mi niepotrzebny, ten mnie nie
 93 20|          swojemu robić, odbierzcie mi władzę, a ja jako prosty
 94 22|      hetmana mój rotmistrz, i mówi mi te słowa:~- Panie Ambroży,
 95 22|           Pan łowczy nie tylko, że mi ofiarował swoją pomoc do
 96 22|          moje zawołanie i pozwolił mi w zamku założyć kwaterę
 97 22|           koni całą gębą. Wtedy to mi się dostał ten mój siwosz,
 98 22|       coście go wszyscy znali i co mi pięć lat wiernie służył,
 99 22|            pan łowczy w obawie, by mi chudoby nie zabrali, radzi
100 22|          dobrodzieja, ale na sercu mi cięży rozkaz marszałka konfederacji.
101 22|          do Szyjeckiej Budy, gdzie mi naznaczył kwaterę. Naprzód
102 22|        sobą przez drogę. Opowiadał mi pan łowczy, że w puszczy
103 22|          na targ z Kozakami. Udało mi się złapać dwóch hultajów,
104 22|        dyby zabić: cały dzień wały mi kopią około zamku, a w furdydze
105 22|          dwóch w moim ręku, z tego mi zysk; bo jakby szkodę zrobili,
106 22|         przed Moskalem, a złodziej mi je zabierze.~- Pan porucznik
107 22|            za jeden, lubo leśniczy mi szepnął, kto on taki. Nie
108 22|           dały gwizdania... To już mi nic dobrego nie zwiastowało.
109 22|         ale ja na niego:~- Schowaj mi zaraz waćpan pistolet. W
110 22|            może. Niech pan zostawi mi zakład, że moich ludzi odeszło,
111 22|          że na pamiątkę zostawicie mi, co macie pieniędzy przy
112 22|        odrzekł pan łowczy - puśćże mi syna i gościa, a ja u ciebie
113 22|   przykrości miał doświadczyć.~Żal mi się zrobiło poczciwego łowczego:~-
114 22|           mu dziękuję. U niego źle mi nie będzie, wszak my oba
115 22| żołnierskie, a ja wierzę - i podał mi rękę.~- Otoś mnie zagadł,
116 22|           ale piekielną wyrządzasz mi krzywdę! To nie moje pieniądze:
117 22|            w dyskurs się wdać; ale mi tak było żal mojego trzosa,
118 22|    winienem, a przecie zabraliście mi pieniądze, które dał mnie
119 22|       rodowity szlachcic. Ale tyle mi humoru popsuł zrabowawszy
120 22|           Dopiero Pawlik, podawszy mi rękę, prowadził mnie, wlokąc
121 22|       odesłałem. Że pan pozwoliłeś mi siąść z sobą, to dla mnie
122 22|         wynosił pamiątkę. Na sercu mi leżało, że moich ludzi w
123 22|           powiedziawszy, czas mile mi schodził z rozbójnikiem,
124 22|         koni z rynsztunkiem, które mi odeszle do Budy. A lubo
125 22|         zapewnił, że Pawlik wrócił mi, co był zabrał, poczciwy
126 22|        ofiary nie cofnął i odesłał mi dwudziestu jeźdźców, którychem
127 22|           Deus me custodiat: Czego mi wchodzić w cudze postępki?
128 22|        moją prawą ręką jest; a kto mi odważy się kłamstwo zadać,
129 23|       pysznił ani rozpaczał. Zdaje mi się, że Pan Bóg tak przykazał
130 23|     pozytywek, ale do niego musisz mi dodać ptaszka, co z nim
131 23|           mojego nazwiska, ile żeś mi go nie dał, i proszę natychmiast
132 23|           pokój. Nasz miecznik tak mi jest miły jak samemu księciu,
133 23|    podziękuję i ciebie zmuszę, byś mi stanął, jak przystoi temu,
134 23|          stanie rycerskim. A jeźli mi nie staniesz, zaniechawszy
135 23|       otrzymał. A jeżeli pozwolisz mi się wywzajemnić radą, toć
136 23|    przynajmniej do Pana Boga, iżby mi mojego uczestnictwa za ciężki
137 24|    odpowiedzi nie umiem. Ale zdaje mi się, że i świadomego odpowiedź
138 24|            Ale te słowa jego nigdy mi nie uszły z pamięci. Byłże
139 24|       pilność i potulność. Pan Bóg mi go dał, Pan Bóg mi go odebrał,
140 24|         Pan Bóg mi go dał, Pan Bóg mi go odebrał, niech Mu będzie
141 24|            jest jedna pociecha, co mi zostaje.~Król miał prześliczną
142 24|          ucałowania, pobłogosławił mi syna i jak się później okazało,
143 24|     Łaskawi przyjaciele winszowali mi, że jakoś nie najgorzej
144 24|             że jakoś nie najgorzej mi poszło; wiem przynajmniej,
145 24|       krótkich wyrazach okazał, iż mi jest rad.~W dniu tym był
146 24|      Naruszewicz, tu obecny, a ten mi kłamstwo zada, jeśli zmyślam.
147 24|         łaska nie ominęła: dostało mi się cześnikostwo parnawskie.
148 24|           się do mnie sąsiedzi, by mi winszować zaszczytu, i niemało
149 25|          zdawały, zaraz przychodzi mi na myśl, że muszą się odnosić
150 25|     starosty kaniowskiego, a chcąc mi łaskę wyświadczyć za moje
151 25|      podniesienia. Ale jak zaczęli mi ludzie mówić o dziwactwach
152 25|       wtedy z sobą do Stambułu, co mi się bardzo podobało, bo
153 25|            list instancjonalny, co mi go przed wyjazdem wręczył
154 25|           jego dziwactw, różne dał mi informacje o trybie życia,
155 25|           uwiązałem klacz i dobrze mi się udało, bo jakem się
156 25|       listy do JWPana, które dadzą mi wstęp do mówienia o interesie -
157 25|    odpisuję nim na skórze tych, co mi je oddają.~Tu się obruszyłem,
158 25|         soboju wojowaty! - i podał mi rękę, którą z uszanowaniem
159 25|          Żydów z ich żynkami i det'mi w kuczu  nahromadyw, i połowyny
160 25|     nadworny księcia pana obwiązał mi głowę, krew puścił i wymógł
161 25|            wyjdę z kwatery. Tęskno mi było w ciupie, modlił się
162 25|            bawcie się u mnie; choć mi pić nie wolno, niech przynajmniej
163 25|      oczami modlę się do niego, by mi pozwolił aby jeden kielich
164 25|     wyszedłszy zrobił porządek, by mi prawdziwego wina przynieśli.
165 25|           wina przynieśli. Ale jak mi go nalano w kielich, a ja
166 25|         odprowadził do naznaczonej mi kwatery i kobyłę kazał wziąć
167 25|           niej siedziałem, bo dano mi znać, że pan starosta każe
168 25|       Litwinów pił zdrowie i kazał mi za powrotem moim ich uwadomić,
169 25|         szczodrota i wówczas wstęp mi dała do zamku przemożnego
170 25|           pryznały, i wieżę kazali mi wysiedzieć, że musiałem
171 25|    uprzejmym obliczem, przyznawszy mi wszelką słuszność, powiedział:~-
172 25|        było pieniędzy w kasie, dał mi prosty skrypt, którym do