Part

  1 1 |          Myślenic Suwarowa gnali, a i ja tam swoim nie szkodził,
  2 1 |       kochajcie jedni drugich!" - a i ja wam to mówię, a raczej wymówię,
  3 1 |            wygranej pod Lanckoroną, a ja się smucę, bo ta łaska boska
  4 1 |             zmazało duszę moje. To wy Ją nazywacie Królową waszą?
  5 1 |             strzelał przymówkami, ale ja, szanując i gospodarza,
  6 1 |               ojczyzną twoją. Nierząd ją zgubi. Wszyscy pragną rządu,
  7 1 |           płakał, tak się rozczulił: "Ja z torbą pójdę, powiedział,
  8 1 |            koniec? - "Panie kochanku, ja będę w Warszawie rządził,
  9 1 |           zapomną gospodarstwa, kiedy ja nie będę ich na sesji w
 10 1 |        wojewoda wołyński? - "Mopanie, ja będę siedział w Warszawie,
 11 2 |             pan Franciszek, poznawszy ją w Krakowie, do jej przyjaźni
 12 2 |     Najświętszej Pannie cię poruczam.~Ja na koń i w czwał z gumbińczykami!
 13 2 |              wylazł pomimo rozkazu? A ja mu na to:~- Pan regimentarz
 14 2 |   regimentarza, boć to szlachcic, jak ja i jak waszmość, porozumieć
 15 2 |              wsadzić dla przykładu. A ja jak na nią siądę, niechże
 16 2 |              łeb wystrzelę jak psu.~A ja jemu:~- Panie pułkowniku,
 17 3 |            nie będzie temu wierzyć, a ja i tysiące ludzi na to patrzali;
 18 3 |            wywiózł, a stamtąd osadził ją w klasztorze panien zakonnic,
 19 3 |       starosto dobrodzieju, wszak toć ja nie dziś się urodził. Człowiek
 20 3 |           czemu ani pan Puławski, ani ja, ani żaden konfederat barski,
 21 3 |              Mu chwała będzie, ać już ja do domu spokojny wrócę.~
 22 4 |              szabli przyczepić - a że ja chciałem broni używać po
 23 4 |          ołtarzu podczas mszy świętej ją poświęcił, i taką do dziś
 24 4 |          wiedział Turków na pamięć, i ja, któren z nimi nieco obeznany
 25 4 |        Francuzi mogli ich rozumieć?~A ja na to:~- Mój Stasiu, jeżeli
 26 5 |      grzeczności, lubi słuchać to, co ja tam rad bzdurzyć o starych
 27 5 |               nikt by nie potrafił. - Ja z żoną stałem na folwarku
 28 5 |          równi byli między sobą. Otóż ja, co tylko susceptantem byłem
 29 5 | niesprawiedliwością narody upadają. I ja, dzięki Bogu, w cierpieniach
 30 5 |           tylko: "Panie kochanku, czy ja wart tego, żebyście mnie
 31 5 |           zbliżali; bo wielu z nas, i ja najpierwszy, nie chcąc sędziemu
 32 5 |          Przesadzasz, przesadzasz; to ja to niby doliczyć się nie
 33 5 |         doliczyć się nie potrafię, to ja niby głupi? A niech no jegomość
 34 5 |         głupca trzymać nie może.~A że ja to wszystko z alkierza słyszał,
 35 5 |         przyjemnego powiedział, a gdy ja z innymi przybliżył się
 36 5 |           teraz przyjacielskie lampy.~Ja mu padłem do nóg jak długi:~-
 37 5 |      dopuszczają mnie krzywdzić, więc ja, nie czując się bezpiecznym
 38 5 |          musiał się okazywać wesołym. Ja z boku słyszałem, że ta
 39 5 |      wstydzisz, powiedz mnie do ucha, ja powtórzę głośno, a mnie
 40 5 |              mnie uwierzą.~I wziąwszy ją wpół, ucho do jej ust przyłożył.
 41 5 |             Pan stolnik powiedział:~- Ja dymituję synowi Kozarkę,
 42 5 |           majątku wręczone mu będą; a ja z afektu wujowskiego dam
 43 5 |        ewikcją obciążać swój majątek.~Ja sumę przyjmę, a w procencie
 44 5 |            swoim chlebem karmić, więc ja szacunek wyprawy, trzy tysiące
 45 5 |            dla chorążanki, bo sędzina ją wyprowadziła z garderoby;
 46 5 |               kawał chleba, a zdobiły ją mitry, krzesła i ordery.
 47 5 |             wszyscy rozjechali się. I ja z moją Magdusią do Nowogródka
 48 6 |                a nie, żeby przede mną ją krybrować" - i tym mnie
 49 6 |            sprawy, nam o to szło, aby ją wprowadzić do ziemstwa,
 50 6 |               już się masz za mędrka. Ja nie do waści mówię, ale
 51 6 |              kwoty, to mnie zapozwie. Ja był goły, bo nieboszczyk
 52 6 |            rozstanie z ciałem, to Bóg ją posyła wedle jej zasług
 53 6 |      konfederacja słucko-toruńska, by ją bies pokąsał, przywileje
 54 6 |              dla dysydentów, za które ja, jako pierwszy senator prowincji
 55 6 |            mieliśmy szczęścia. To, co ja, ojcze Idzi, za spoczynek
 56 6 |              daj mnie ku temu radę, a ja za to wasz klasztor czerepicą
 57 6 |             nikogo się nie gniewam.~- Ja bym się odezwał z czymś
 58 6 |            dziedzińcu i wióry biją, a ja u was na gościnie: mnie
 59 6 |      wypędzicie z klasztoru, to gdzie ja się udam na nocleg?~- Kiedy
 60 6 |            czy kogo nie ukrzywdził.~- Ja, panie kochanku, nikogo
 61 6 |              Mnie wszyscy krzywdzą, a ja im dla miłości Boga odpuszczam.
 62 6 |              miłości Boga odpuszczam. Ja, panie, jeszczem nikogo
 63 6 |      niedźwiedziem litewskim; ale dam ja jemu, jak do Grodna na sejm
 64 6 |             sejm przyjedzie, podrapię ja jego dobrze. Ale to waszeci,
 65 6 |            bernardyn. A w Litwie kogo ja podrapał? Ja pokorny jak
 66 6 |              Litwie kogo ja podrapał? Ja pokorny jak dziecko, panie [
 67 6 |              ambony wytyka, a przecie ja się na niego nie krzywię.
 68 6 |          bobrów wyłowił w Ła-chwie? A ja się nie odzywam, tylko przed
 69 6 |                mnie wszyscy krzywdzą, ja nikogo. Ojcze Idzi, coś
 70 6 |             panie! Pas będzie nasz, a ja taki dyscyplinować się będę
 71 6 |       intencję nieboszczyka; tylko że ja się boję odezwać, bo nuż
 72 6 |            nie w swoją rzecz, klecho! Ja cały majątek stracę, a Tryznie
 73 6 |             mnie głupcem nazwał' Albo ja, albo on z torbą pójdzie.~-
 74 6 |            naszym winowajcom."~- Otóż ja odtąd pacierza nie będę
 75 6 |              odezwał się książę.~- To ja, JO. książę panie, wychodzę
 76 6 |               bez ciebie, mój księże. Ja z tym heretykiem Michałem
 77 6 |               wojewodzie! Na to on:~- Ja nie uzyskałem kondemnaty
 78 6 |             mógł powiedzieć, tylko:~- Ja, chociaż żal czuję do W.
 79 6 |          Tryzną. Książę powiedział:~- Ja pana Józafata kocham; to
 80 6 |      powiedział:~- To szabla moja, bo ja ją krwią moją zdobył; przyznaj-że,
 81 6 |                 To szabla moja, bo ja ją krwią moją zdobył; przyznaj-że,
 82 6 |           spokojny o pisarią ziemską; ja sam jeden z moją batorówką
 83 6 |              obdartą czapką, zdjął mu ją, na swoją głowę włożył,
 84 6 |        widzicie ten mój szkaplerz? To ja go w sukcesji mam po moich
 85 6 |          zaszyta unia Litwy z Koroną. Ja kocham Koronę, panie kochanku,
 86 6 |              nie ma, jak nasza Litwa. Ja i w Koronie mam kawałek
 87 6 |            nowogródzkiej ode mnie. "A ja Mu na to upadłszy krzyżem
 88 6 |               o ziemię: "Panie! A jak ja mam powracać na Litwę, kiedy
 89 6 |                 Otóż, panie kochanku, ja, ośmielony takim przyrzeczeniem
 90 6 |             nadgrodził moją wiarę, bo ja nigdy nie wątpiłem o słowie
 91 7 |         siódmy rok mi się kończył. To ja potem, wyszedłszy jakoś
 92 7 |      gospodyni, studentów trzymała, a ja, to dyrektorowi buty czyszcząc,
 93 7 |           czym próżnować. Pókiś mały, ja ci daję barszcz i opończę,
 94 7 |               boś goły jak palec." To ja tak się boję, bywało, aby
 95 7 |               nasz wstąpił do zakonu, ja na jego miejscu dyrektorem
 96 7 |               prefekturę kongregacji, ja jako marszałek wystąpiłem
 97 7 |             napisał i trochę tylko mi ją poprawił ksiądz Narwojsz,
 98 7 |        Narwojsz, profesor retoryki, a ja, jej nauczywszy się na pamięć,
 99 7 |              się na pamięć, wymówiłem ją przed nim śmiało i z dobrą (
100 7 |            swego dworu. Na te słowa i ja, i mój wuj padliśmy mu do
101 7 |               zapomniał w klasztorze, ja zawróciłem konia, wypuściłem
102 7 |          natarczywiej lazł mu w oczy, ja, lubo towarzysz pancernego
103 7 |             szabli na gołe łby! Noszę ja od niego na twarzy pamiątkę,
104 7 |               oprzeć się nie mogę, by ją opisać, a niech ta moja
105 7 |              cudzego. Jak teraz, to i ja na to się zgodzę; ale dawniej
106 7 |               nim naradzał. O czym? - ja, lubo byłem użyty do pióra,
107 7 |             jasne osweconoho pana, bo ja ne mohu czekaty.~- Ale,
108 7 |               mene ne pustyły; a koły ja brechaju, to pisle bijte
109 7 |     przeżegnać się wychodząc z łóżka. Ja zawołałem Kozaka. Ten przyszedłszy
110 7 |              zabieraj się do golenia.~Ja, zdziwiony, posłuszny rozkazowi
111 7 |              jest dla dobra ojczyzny.~Ja natychmiast przysięgę wykonałem;
112 7 |            brygadę moskiewską, w puch ją rozbił, obydwie ich armaty
113 7 |             On potrzebniejszy wam niż ja, bo nikt was tak nie poprowadzi,
114 7 |             was tak nie poprowadzi, a ja, czy wyjdę piechotą, czy
115 8 |          usiadłem jak na maku. Miałem ja chętkę i w wojsku służyć
116 8 |             sobie czasy dawne, jak to ja kiedyś u wuja relacje pozwów
117 8 |               napełnią ich bombizami. Ja bym ci radził nie testamentem,
118 8 |                odpowiedział Ilinicz - ja potomków nie mam; zróbmy
119 8 |              transakcją na przeżycie. Ja pierwej umrę: wszystkie
120 8 |               się na nim nie poznali. Ja, już jako ojciec dzieciom,
121 8 |             sługi jednego dworu. Więc ja z nim sobie jechał, a on,
122 8 |           guza szukasz; jak staniemy, ja księciu panu powiem, jakie
123 8 |           stancji.~- Panie Sewerynie, ja tak żartuję, aby czas prędzej
124 8 |             Lublina w sobotę wieczór. Ja był rad, że nazajutrz była
125 8 |             Bartłomiej się śmiał, ale ja okrutnie przeląkłem się
126 8 |              dwunastej się skończyła. Ja z panem Bartłomiejem poszedłem
127 8 |              Poczekajże tu na mnie, a ja pójdę do gospody i każę
128 8 |        pąsowych lubelskich kontuszów. Ja im się ukłonił, oni mnie
129 8 |              garniec świeżego piwa, a ja na niego czekam czytając
130 8 |           koroniarzowskim językiem, a ja ich nie ze wszystkim rozumiem.~
131 8 |             zmieć, a którego skrupić?~Ja im:~- Moi panowie, już ja
132 8 |             Ja im:~- Moi panowie, już ja za stary, abyście wy ze
133 8 |              czy twardsze od naszego. Ja jestem marszałkiem koła,
134 8 |            trzeba zaczynać.~- A kiedy ja się asindzieja boję. Wolę
135 8 |           płakać po twoim Bartku!~Tak ja:~- Panowie dobrodzieje,
136 8 |      Marszałek:~- Słuchaj no, bracie, ja przez wzgląd na tego pana
137 8 |              mówić. A wiesz, dlaczego ja rad bym się z biedy bić
138 8 |             czy nie ma kogo drugiego? Ja myślał, że bić się z koroniarzem
139 8 |                 Poczekaj, gburze, dam ja tobie! - odezwał się drugi
140 8 |            odpowiedział Bartłomiej. - Ja jak mam sobie za zaszczyt,
141 8 |     szczególnie marszałka młyńskiego. Ja, ich chcąc pocieszyć, powiedziałem:~-
142 8 |             do naszej kwatery. Już to ja trochę strofował po drodze
143 8 |          Polsce nie było. I przywiózł ją był z sobą do Lublina. JW.
144 8 |          swoją ręką napisał, a strony ją podpisawszy osobiście przyznały.
145 8 |              wyjąwszy, z nami zaniósł ją książętom Lubomirskim, co
146 8 |             sprawy chodzić i popierać ją na sucho i na mokro. Aż
147 8 |             obliczu wszystkich prosił ją, by mu odpuściła, opowiadając
148 9 |              srebra odlać i ofiarował ją Najświętszej Pannie boruńskiej,
149 9 |              Pannie boruńskiej, gdzie ją widziano zawieszoną przed
150 9 |              czasie rewolucji Moskale ją zabrali, zrabowawszy kościół
151 9 |        Rzeczypospolitej w Stambule, i ja; a każdy z nas osobno musiał
152 9 |           hołd oddany jej wdziękom. A ja, lubom był równy jemu młodością,
153 9 |        krywdoju, a otczyzna otczyzną. Ja z jej nieprzyjacielem w
154 9 |             to samo, równie dziegciem ją powalawszy. A potem każdy
155 9 |           humańscy, co z nami szli, i ja, w sieniach słomy i siana
156 9 |           Siczy spodziewać się mogli. Ja jeszcze przez jutrzejszy
157 9 |                Było nas dwoje dzieci: ja i siostra ode mnie młodsza;
158 9 |              do zakonu i w klasztorze ją osadzili; toż i ze mną chcieli
159 9 |               mną chcieli zrobić, ale ja się nie dał: za wsparciem
160 9 |       wprowadzili. Ksiądz Rokita, jak ją był poróżnił z moim ojcem,
161 9 |            jest założycielem. I kiedy ja Rzeczypospolitej poczciwie
162 9 |              mnie ogołocić z majątku. Ja, o niczym nie wiedząc, zacząłem
163 9 |               klasztoru orszańskiego. Ja własną ręką księdza Rokitę
164 9 |             zaniedbuje, aby do reszty ją zgnilić. Zamiłowałem szczerze
165 10|              inotescencja położył, iż ją zjeść musiał, przez niego
166 11|           będąc miecznikiem litewskim ją utworzył w Albie, ogrodzie
167 11|               proponował facjendy, by ją nabyć. Ofiarował swoje cztery
168 11|              pod Samuelowem. Obrzućmy ją siecią. Jeżeli ubijesz zwierza,
169 11|               Jeżeli ubijesz zwierza, ja ci oddam moje cztery konie,
170 11|              Pisz, jak ci się podoba, ja podpiszę, bo wiem, że chyba
171 11|            idź z takimi konceptami, a ja pana generała proszę o strzelbę.
172 11|             strony dopełnienie onego, ja do tego opisu stosować się
173 11|              Sołohub wygrał zakład.~- Ja na to nigdy nie pozwolę -
174 11|            wszelkie zatargi skończyć. Ja na twoje pozwy nie stanę,
175 11|             kto chce z naszych sądzi, ja na każdego sąd przystaję;
176 11|          sądzie.~Na to pan generał:~- Ja się nie ubiegam o to, abym
177 11|               się, na kogo chcecie, a ja zatrzymuję konie i strzelbę
178 11|           kompromisarski przysądzi.~- Ja na to przystaję - powiedział
179 11|        wygrawszy sprawę moją, poddaję ją pod sąd. Bo wedle opisu
180 11|           moje konie. Ale obaczymy.~- Ja o waćpana przycinki nie
181 11|       interesu, kto ma nas osądzić.~- Ja na samego księcia wojewody
182 11|           sprawa: że ty już bez koni, ja ci ofiaruję miejsce na mojej
183 11|             niż siąść na twoją brykę. Ja, choć lubię żartować, ale
184 11|               przyznaną inskrypcją, a ja was rozsądzę.~Zaczęto pisać
185 11|               go prowadziła, rozsypał ją i oswobodził jego. A dekret
186 11|                On nic nie winien, ale ja jak ostatni błazen postąpiłem.
187 11|               panie komorniku?~- Albo ja wiem? Przecież przyjacielski
188 11|         rozpiłeś się gorzałką?~- Kto? Ja? Jakem sodalis, że tylko
189 11|            Ale, kochany panie Leonie, ja truciznę ledwo z tobą bym
190 11|                czym bogat, tym rad.~- Ja ci pieniądze pożyczę.~-
191 11|             Wszak wiesz, że sumka, co ją miałem na Niehoryle, jest
192 11|               ani procentu nie widzę. Ja to mam za przepadło.~- Co
193 11|             nowa desperacja!~- Abo to ja pozywać się będę kiedykolwiek?
194 11|              bluźnić. Wszak wiesz, że ja nigdy nie uchodził za takiego,
195 11|        Wszelki duch Pana Boga chwali! Ja w Nieświeżu! Wątpię, panie
196 11|             Leon zawsze odpowiadał:~- Ja na to się nie odważę. Znam
197 11|               to się nie odważę. Znam ja księcia pierwszy impet:
198 11|     Litewskiego, siostrzanką księcia; ja pójdę do Nieświeża na wesele.~-
199 11|            wesele się pokazać?~- Albo ja sam nie potrafię się zaprosić?~-
200 11|              powiedz, że...~- A co to ja na szubienicę dekretowany,
201 11|           asystencji księdza chodził? Ja wolny szlachcic! Audaces
202 12|             mu posłuszny. A nie tylko ja i mnie podobni, ale JW.
203 12|              pan Dzierżanowski zaczął ją gnębić; jednak w największym
204 12|           piechoty się cofa. Pan Sawa ją przywitał kartaczami z armat
205 12|             Bójcie się Boga, panowie! Ja prosty Kozak; jak ja mam
206 12|         panowie! Ja prosty Kozak; jak ja mam nad wami marszałkować?~-
207 12|               jazdy, między którymi i ja mu się dostał; szliśmy więc
208 12|       piechota przejdzie, i skrzydłem ją atakując, od grobli oderżnąć.
209 12|           wołyński z odwodem, gdzie i ja się znajdowałem.~Zaczęliśmy
210 12|           wynieść kołyskę z karczmy i ją przywiązać do dwóch koni
211 12|              leśnej chałupy. Otaczają ją, a w kilku wpadają w środek.
212 12|            chałupę zapalić. Wpadliśmy ja i dwaj Kozacy i wynieśliśmy
213 13|             Boga pochodziły. Czytałem ja, i z uwagą, Kodeks Napoleona.
214 13|     sprawiedliwości u prawa i znalazł ją, bo go osadził przez dwanaście
215 13|               wareckiego, na którym i ja na szarym końcu siedziałem (
216 13|               bydlęcemu, jak kiedy by ją wziął za żonę, więc wkrótce,
217 14|               znanym. A gubernator:~- Ja to jestem ten sam, któremuś
218 14|              przeczytać, mówiąc mu:~- Ja ciebie do mojej służby przyjąłem
219 14|                com napisał. A diak:~- Ja tego nie umiem przeczytać.~-
220 14|               mnie kłamstwo zadajesz? Ja, car, bym pisać nie umiał?~
221 14|              kto o tym tobie mówił?~A ja mu na to:~- Przysięgam,
222 14|             do niego w Kazaniu?~Na to ja:~- Miałem nadzieję, że za
223 14|          Polacy mieli z Puhaczewem. A ja tylko Boga brałem za świadka,
224 15|          ojczyzny, a jeszcze mniej by ją poznał wskrzeszony starzec,
225 15|             to jest wielka zagadka. A ja bym ją tak rozwiązał: więcej
226 15|              wielka zagadka. A ja bym ją tak rozwiązał: więcej teraz
227 15|      Szlachcic bez wstydu powtarzał: "Ja sobie prosty człowiek, w
228 15|              nie mieli. Sparzyłem się ja raz porządnie na jednym
229 15|             ledwo 15 garncy wydawała. Ja mu się żalę, a on na to
230 15|             należeć do konferencji. A ja mu na to:~- A na co ja się
231 15|              A ja mu na to:~- A na co ja się zdam panu z moim starym
232 15|           żadna sprawa tak dobra, aby ją nie można przegrać, ani
233 15|               pokolenie teraźniejsze.~Ja na to tak odpowiem: Była
234 15|            jego się nie równał. Kazał ją porwać, aby ją zmusić do
235 15|          równał. Kazał ją porwać, aby ją zmusić do rozwodu, bo taka
236 15|               utracić już nie mogą.~I ja patrzałem na upadek obyczajów,
237 15|              Niklewiczowej, wdowy, co ją wszyscy pamiętają w Nowogródku,
238 15|               ale kawalera, u którego ja kiedyś dependowałem, a który
239 15|          wszakżeście oba kawalerowie. Ja was do niej zaprowadzę i
240 15|              jakoż ani pan Jelec, ani ja nie byliśmy od tego, aby
241 15|              Co my za to zasłużyli?~A ja mu:~- Jużci, gdzie nie ma
242 16|              Bogiem śmiało tłomaczyć. Ja podobnych wydatków nie mam,
243 16|        benedyktynek nieświeskich (com ją wyrobił panu Krysztofowi
244 16|           całe życie tak było ze mną. Ja za kratami stoję, a o tym
245 16|            rozum, a dla siebie głupi. Ja na kondescensji, a słudzy
246 16|              trzeba umieć brać się, a ja przez całe życie z żadną
247 16|              jaki jest, się straci.~- Ja waćpana wyswatam.~- A z
248 16|            ale gospodyni! Wszak znasz ją?~- Widziałem ją parę razy
249 16|           Wszak znasz ją?~- Widziałem ją parę razy w kościele z JW.
250 16|               Do Gruszówki niedaleko, ja tam za ciebie się oświadczę,
251 16|               zacnie urodzona, że jak ją weźmiesz, kto tylko w Nowogródzkiem
252 16|            nowogródzkich, z którego i ja, nędzny grzesznik, między
253 16|          opatrzyć, by w nim i żonę, i ją nawiedzające obywatelki
254 16|       ofiarowano, bym jechał do Wilna ją atentować przed sądem zadwornym;
255 16|               odbyły się zaręczyny. A ja i moja narzeczona wyglądaliśmy
256 16|      szlachcianki, a przecież wziąłem ją, bom jak najlepiej o niej
257 16|             rad, iżby wiedziano, że i ja sroce spod ogona, jak to
258 16|               niej starszy, a przecie ją przeżyłem. Taka była wola
259 16|           naszym funduszem. Ale jakem ją zaprowadził do mojego dworku,
260 16|           dostały mi się w dzierżawę. Ja siedzę przy sprawach, a
261 17|          chcecie - odpowiadał - kiedy ja i żartem znieść nie mogę,
262 17|        Polaków Moskale bili. Ile razy ja, niby Moskal, a buchańca
263 17|               nadziei. Otóż poznawszy ją w domu jej ciotki, W. cześnikowej
264 17|           cierpieniem za nią wysłużym ją u Boga." I pomimo oporu
265 17|               ze Słucka przyprowadził ją do Nieświeża.~Zostawszy
266 17|             Powtarzał tylko braciom: "Ja mam się weselić, kiedy nasz
267 17|          nakarmił:~- Pozwólcie, niech ja ich policzę; może ich tylko
268 17|            dał się widzieć, mówiąc:~- Ja ich nie znam. Obywatele
269 17|               w guberni białoruskiej, ja już carowej poddany. Proszę
270 18|        okolicznościach oczyścić, musi ją koniecznie otrzymać od potężniejszego.
271 18|           przeżyć nie może-przekonywa ją, aby przed grodem oświadczyła,
272 18|            otworzy, a potem przeniosą ją w oddalone województwo,
273 19|               której oni zasiadają, a ja, człowiek poczciwy, mam
274 19|              przyjdziesz do kościoła, ja waćpana wyspowiadam, a teraz
275 19|           była o to perepałka, ale my ją wytłukli, że ze wstydem
276 19|      spostrzegą, że ciebie nie ma, to ja rady nie dam. Czart zjedz
277 19|             On, abym w porę trafił; a ja dlatego jutro będę mówił
278 19|             nie zajedziesz z swoim.~- Ja piechotą trafię, byle mię
279 19|               mucet podarował, że oni ją między sobą podzielą, a
280 20|          prosił mnie, bym to przyjął. Ja mu się wymawiałem, że nie
281 20|            piszą, to tylko domysły. I ja bym milczał, ale będąc ostatnim
282 20|              wytrzymam! Księże Marku, ja patrzał na twoje cuda: zrób
283 20|           odmawiasz.~- Panie chorąży, ja ci nie poradzę. Wola Pana
284 20|         pocieszył, księże Marku. A co ja winien, żeby nade mną, nędznym,
285 20|            innemu dostać po kościach. Ja wiem, że za grzechy pokutować
286 20|              mnie bolić przestanie, a ja wolę pokutować jak święty:
287 20|          jeszcze zadanie, czy Pan Bóg ją przyjmie, czy nie. A ta,
288 20|              już nadto, księże Marku! Ja za ojczyznę cierpieć nie
289 20|               mój majątek złupiony. A ja jakież życie prowadzę? Konfederacja
290 20|           biję się; ona rozwiązana, a ja po dżumach tułam się w Turecczyźnie;
291 20|             biedę popłakać, bo już ci ja nie z żelaza. Ja do ciebie,
292 20|               już ci ja nie z żelaza. Ja do ciebie, mój księże Marku,
293 20|             ludzie, jak się pokażą! A ja już zawczasu za nimi się
294 20|         waćpan temu, panie Kaźmierzu! Ja wszystko własnymi oczami
295 20|              w zupełnej nieczynności. Ja się bić chciałem i o to
296 20|            puszcza się do Warszawy. A ja, mu przerywając: "Ach, tatku,
297 20|              a do tego moją imość, co ją, jak widzisz, mospanie,
298 20|             połciami Bóg obdarzył, to ja piechotą iść muszę, bo i
299 20|              gdzież waćpana umieścić? Ja bym rad dogodzić, ale jest
300 20|  chudopacholstwa jeszcze trzymać. Tak ja mu:"Wiesz, panie ojcze,
301 20|              z gęsiami na fornalce, a ja z waćpa-nem piechotą przy
302 20|            bracie, chyba tak zrobimy: ja, choćbym rad być w Warszawie,
303 20|         kłaniasz, choć nie ma komu, a ja za rok waćpanu. A jak się
304 20|            żonkę ci powierzam, byś mi ją szczęśliwie do Warszawy
305 20|              przywiózł, niż moja."~To ja, obwitawszy się z naszymi
306 20|             Brat kanafarz zaprowadził ją ze wszystkimi gęsiami do
307 20|             zapłacił, co zaceniła, bo ja już był to ukartował. I
308 20|               ukartował. I pożegnałem ją, prosząc, by się mężowi
309 20|              dla Rzeczypospolitej. To ja pięć dni przebyłem między
310 20|               jak piąte koło w bryce. Ja panu służę do Warszawy,
311 20|             jak teraz do niej trafić; ja panu do chorążyca będę asystował,
312 20|           odezwał się pan Korsak.~- I ja z nim trzymam! - krzyknął
313 20|               odbierzcie mi władzę, a ja jako prosty żołnierz z wami
314 20|         naczelnego wodza powstawać?~- Ja na pana starosty nie powstaję
315 20|        konfederacji radę daję; będzie ją wola przyjąć lub nie. Ja
316 20|              ją wola przyjąć lub nie. Ja nie teolog ani minister,
317 20|       odsądzili - mniejszać o to: mam ja swój kawałek ziemi, a nie
318 20|             wszyscy się na nas rzucą, ja mówię, że nikt nie ruszy,
319 20|            spodziewasz, księże Marku. Ja za piecem nie wychowany
320 21|          ambula", chromi wstawali, to ja jak apostołowie na wszystkich
321 21|            znajdowali. Ta myśl ciągle ją dręczyła i ze łzami błagała
322 21|               błagała Zbawiciela, aby ją od tej myśli oswobodził,
323 21|               pragnie, tylko żeby nic ją nie odrywało od Jego miłości
324 21|               ust przybliżała, chciał ją król w twarz pocałować,
325 21|               który wybierzecie, tego ja wam dam.~A wszystkie dusze
326 21|             niech mnie łupi i dręczy, ja wiem, że moja królowa żyje
327 21|       zachowuje się narodowość. Żydzi ją zachowali w niewoli babilońskiej
328 21|          niewoli babilońskiej i teraz ją zachowują, bo odsunięci
329 21|          Mazur.~O, młodzi rodacy moi, ja już nie będę widział Polskiej,
330 21|            takowej przysiędze. Jeżeli ją szczerze wyrzekł, jest zdrajcą,
331 21|                jeżeli w zamiarze, aby ją zgwałcił, ]est bluźniercą,
332 22|             że już im wierzyć trzeba. Ja przyznam się, że moim prostym
333 22|               to dla mnie było nauką. Ja tu będę uciekał przed śmiercią,
334 22|               vis pacem, para bellum; ja bym rad moją chorągiew powiększyć
335 22|            konie w puszczę cudnowską. Ja mu na to:~- Dobra i łaskawa
336 22|           lesie, gdzie bezpiecznie, a ja mu, co będę mógł, szlachty
337 22|        nieradzi muszą być spokojni.~A ja mu:~- A to piękną będę mieć
338 22|           lesie! Z deszczu pod rynnę: ja kryję konie przed Moskalem,
339 22|         Pawlik u naszego leśniczego i ja go tam razu jednego spotkałem
340 22|               pistoleta z olstry, ale ja na niego:~- Schowaj mi zaraz
341 22|                że Cudnów nie mój i że ja pańskiego dobra pilnować
342 22|              w lesie na was obławę, a ja to tym, to owym go zbywam,
343 22|         ciebie zupełne ladaco.~- Albo ja nie szanował wielmożnego
344 22|            moich parobków zamordować, ja jemu nazajutrz żonę i dzieci
345 22|            puść nas z Panem Bogiem, a ja twoich ludzi wypuścić każę.~-
346 22|         twoich ludzi wypuścić każę.~- Ja wielmożnemu panu już nie
347 22|     dostaniesz, zaraz powiesz: "Co to ja temu chamowi mam dotrzymać
348 22|               zuchwałego chłopa!" Czy ja was nie znam?~- Panie Pawlik,
349 22|           znam?~- Panie Pawlik, wszak ja wam dobrze życzył. Sam przyznaj,
350 22|            dobrego gołemu za pazuchę. Ja wielmożnemu panu krótko
351 22|             że moich ludzi odeszło, a ja pana wypuszczę. Rozumie
352 22|            puśćże mi syna i gościa, a ja u ciebie zostanę jako zakładnik.~-
353 22|          zakładnik.~- Tak nie będzie. Ja wielmożnego pana puszczę,
354 22|             żoną. Co ci ona winna, że ją w łyżce wody chcesz topić?
355 22|       Wracajże pan zdrów z synem! Ale ja bez zakładu nie zostanę.
356 22|         siedział póki wola pańska, bo ja go nie wypuszczę, pokąd
357 22|               rusza sobie do Cudnowa: ja panu Pawlikowi służę do
358 22|               wszak my oba żołnierze: ja Rzeczypospolitej, on własnej
359 22|             zlitował nad moją babą; a ja zaręczam, że niedługo będziesz
360 22|          szlacheckie i żołnierskie, a ja wierzę - i podał mi rękę.~-
361 22|             pan znowu nie zaczepi, bo ja pewnie nie zacznę. Pana
362 22|             ze swoim pocztem nazad, a ja z hultajstwem dalej; a takimi
363 22|        Pawliku, zostaw mnie w pokoju. Ja teraz na waszej dyskrecji.
364 22|               jeśli łaska, nie gadaj. Ja łgać nie umiem i otwarcie
365 22|               mnie, jak chce, trzyma, ja pana bardzo szanuję, a jak
366 22|              przeznaczenie pieniędzy. Ja, choć nieszlachcic, przecie
367 22|   niemiłosiernie skrzywdzonym został. Ja go nie bardzo za język ciągnąłem,
368 22|        wyrozumiałem, że myślą tak jak ja: wszyscy chcemy do pana
369 22|     natchniona; nic świętszego!~- Ale ja panu przyznam się, że na
370 22|            Pluń waćpan na to! A co to ja malowany, żebym dopuścił,
371 22|              wiedział, jaki twój ród? Ja przed starszym przedstawię
372 22|             się kłamstwo zadać, z tym ja się rozprawię: a porucznika
373 23|            podlejszych, zacierających ją ciągle wzrastającymi bogactwami.
374 23|            nam urodzić, a posucha tak ją wysmaliła, że onegdaj na
375 23|          ptaszka, co z nim się stawi. Ja go umieszczę między moimi
376 23|             zapytał książę Karolka.~- Ja sam siebie namówił - odpowiedział
377 23|            paziowie mają pieniądze, a ja, będąc chrzestnym synem
378 23|                Wręcz mu powiedział:~- Ja nie waszej książęcej mości
379 23|               miał przegryzki znosić. Ja taki szlachcic jak i książę,
380 23|       sprzyjał opiekun panny. Ale jak ją poznał nasz Ryś, wkrótce
381 23|              poznał nasz Ryś, wkrótce ją odkochał. I nie dziw. Bo
382 23|           wszystkim urodziwa. Jakżeby ją było sprząc z panem Łopotem!
383 23|            ludzi roztropnych. Wszakże ja sam więcej jeszcze miałem
384 23|             się ze szczupłej lafy, co ją jako pokojowy pobierał,
385 23|       pokornym sercem i powiedział:~- Ja sam to znam, że młodszy
386 23|          swawolę, dla miłości Boga, a ja mu uszkodzone buty odsłużę
387 23|         ludzki, coś na mnie ściągnął. Ja twoich modlitw i posług
388 23|     zapomniawszy o jego szlachectwie, ja to za moją własną krzywdę
389 23|               dufając, że mocny, to i ja niesłaby!~Posławszy potem
390 23|          pociechę Rzeczpospolita, jak ją zawsze miała z jego przodków,
391 23|        kozikiem zakłuć to znowu inna. Ja dobry katolik, a do tego
392 23|              i szlachcic. Zresztą nie ja wyzwałem, ale mnie wyzwano;
393 23|             niej kwituje, ale ten, co ją otrzymał. A jeżeli pozwolisz
394 23|           natrafił. A wiedź o tym, że ja twojej klątwy się nie obawiam;
395 23|        którego to nic nie należy (dam ja jemu fartuszkowy majątek!),
396 23|              Słuchaj, panie Tadeuszu! Ja ci rękę odciąłem, a Bóg
397 23|               mu nie będzie. Niewiele ją ta uległość kosztowała,
398 24|              największa przysługa, co ją wysoki rozum dla kraju uczynić
399 24|             historii różnego rodzaju. Ja ich nie czytałem, bo oprócz
400 24|              byłaby w rodzaju tej, co ją kiedyś uczynił pewien biegły
401 24|          mędrcowie świdrzą rozumem, a ja po prostu tłumaczyć się
402 24|            nimi zastąpi tę powagę, co ją ród wysoki i dziedziczne
403 24|       wymierzyć tę sprawiedliwość, co ją oni jego powagą i imieniem
404 24|             własne serce zabroniło. A ja w imieniu palestry grodzkiej
405 24|    gospodarstwem, bo czasu niewiele." Ja srebra i szkła zebrane z
406 24|              egzekucji dekretów, jako ją mają ziemstwa.~I w samej
407 24|               przysięgę wierności, co ją aż do samego końca dochowałem
408 24|          dochowałem jemu. I nie tylko ja, ale wszyscy obdarzeni równym
409 24|            mogła przyjść z radości. A ja, patrząc na tę jej radość,
410 25|         której mucha się wikła, a bąk ją przebija. Nie przeczę, by
411 25|               staroście kaniowskim, a ja byłem mu osobiście znany,
412 25|            wydatków z całej kwoty, co ją odbiorę, opłacę dziesięcinę
413 25|             jego dworu, a niegdyś jak ja konfederat barski. Pan Wirski
414 25|           zapomniał mnie oświecić, że ja samym instynktem tylko uniknąłem
415 25|               podczaszego należą i że ja stamtąd co roku kilkadziesiąt
416 25|            bojażń Pana, czyli] pióro. Ja miewam we zwyczaju, że na
417 25|          szlachecką za papier uważać. Ja jestem dworzaninem księcia
418 25|            szablą z wrogiem wojowali. Ja jestem litewskim szlachcicem,
419 25|              to ty ne hirszy za mene; ja by sam u niego służył. Na
420 25|              kuciomu do zajcia. Kołyb ja wsich moich ludę j i Żydów
421 25|       Nieświeżu! Widzisz tę kresę, co ją mam na łbie? To pamiątka
422 25|              żyty ne mohły. Oj, kołyb ja buw tohda w Nowohrodku,
423 25|           jeho łyznuw. Szczoż robyty! Ja za nym płakał jak detyna,
424 25|              Podolem na Wołoszczyznę, ja w Buczaczu zacząłem zbierać
425 25|              z komendą w Płoskirowie. Ja o niczym nie wiem, aż tu
426 25|             wiedział, że on z Morafy. Ja na niego magdeburgię sprowadził
427 25|        podczaszy do mnie z wymówkami. Ja sześć bryk kazałem naładować
428 25|               to ne buw Potocki jak i ja, tob ja jemu... Ale pokińmo
429 25|             buw Potocki jak i ja, tob ja jemu... Ale pokińmo o tym.
430 25|             Nieświeżu tęgo piją. Albo ja tam pół roku nie siedział?
431 25|           kanclerom buty. A jak pyje! Ja na neho z desiat' raz porywawsia -
432 25|               Kaniowa pryjechaw, toby ja jewo jak korola pryniaw.
433 25|             swojej mnie nawiedzali. A ja im mówię: "Dla miłości Pana
434 25|            wodę, ile jej się wleje, a ja sam zajmę się jej zafarbowaniem."
435 25|          zawsze świeży do kielicha. A ja piję wodę a piję, ledwo
436 25|             mi go nalano w kielich, a ja go do ust przybliżył, pan
437 25|           kończ." Domyślił się jucha. Ja w prośby! Spuścił mnie od
438 25|             ruski obrządek miłował. A ja, by się nie naprzykrzyć,
439 25|           komu z tego był śmiech, ale ja się budowałem i wielkie
440 25|            tak by się rozrzewniła jak ja, który w Jej imieniu ze
441 25|              powinny nawet lepiej niż ja nie mógłby być ugoszczonym.
442 25|              tę zaszczytną pamięć, co ją serce pana starosty kaniowskiego
443 25|            tak było, a nie inaczej; a ja klęcząc spełniłem kielich
444 25|            waćpan przed ludźmi! Wszak ja sam szlachcic, a podły ptak,
445 25|            skórę rozpruwszy, musiałem ją moją kieszenią nadłatać.
446 25|           zające szczuł na moim polu. Ja jemu raz każu: "Oj mosanie
447 25|               Na konec na mojej zemli ja jeho uchopył i piatsot tam
448 25|               mene z pozwom do grodu. Ja tłumaczę się, że on popowicz,
449 25|             sia. Zgubić mnie chcieli. Ja tu szlachtę robię jakby
450 25|           domu Potockich przybyło." A ja mu na to: "Uwa! A szczo
451 25|               na to: "Uwa! A szczo to ja soroci spod chwosta wyliz,