Tom, Rozdzial

4001   2, IV |         brakowało jej odwagi. Na koniec i zdolnościom swym nie ufała
4002   2, IV |               stanowiskach wysokich sił i odwagi dodają. Namyślała
4003   2, IV |               lub martwą apatię, a dnie i lata, jak błyszczące, lecz
4004   2, IV |              Coraz śmielszą stawała się i coraz szerzej duszę swą
4005   2, IV |                 wszystkimi siłami duszy i rozumiał ją wybornie. Mimo
4006   2, IV |               głową znaki potwierdzenia i zrozumienia.~- A tak! -
4007   2, IV |          Wszystko to prawda. Smętnie to i wstydno bogactwa używać,
4008   2, IV |                na swoich nogach; młodym i silnym być, a jak w zgrzybiałej
4009   2, IV |             sobą to zmieszanie bogactwa i ubóstwa, oświaty i nieuctwa,
4010   2, IV |             bogactwa i ubóstwa, oświaty i nieuctwa, dość wysokiego
4011   2, IV |        wysokiego stanowiska społecznego i zupełnej życiowej nicości,
4012   2, IV |           człowieka, który do jej życia i położenia, przykładał miarę
4013   2, IV |           przykładał miarę pracowitości i niezależności własnej. Powiedział
4014   2, IV |              założonymi rękami siedzieć i kawałka chleba, dachu, surduta
4015   2, IV |                bo, chwała Bogu, zdrowie i siła aż biją od pani i zdaje
4016   2, IV |          zdrowie i siła aż biją od pani i zdaje się, choć wiadra z
4017   2, IV |         podniosła pewno...~Zaśmiała się i odpowiedziała, że najpewniej
4018   2, IV |                  dziecko jeszcze prawie i o połowę od niej szczuplejsza.~
4019   2, IV |        poczytywał. Tak już urodziła się i tak już ludzie i zwyczaje
4020   2, IV |           urodziła się i tak już ludzie i zwyczaje zrządzili, że stała
4021   2, IV |                 szczęśliwą; od ludzi to i owo o niej słyszał. Co słyszał?
4022   2, IV |               ręką gniewny gest uczynił i pomimo woli wybuchnął:~-
4023   2, IV |         strwożony, czy jej nie obraził, i z odwróconą od niej twarzą
4024   2, IV |                 gadali, a on dziwił się i przez ciekawość przypatrywać
4025   2, IV |               Popatrzył tedy na nią raz i drugi przez ciekawość, a
4026   2, IV |           wiecznie już patrzeć by żądał i ilekroć zobaczył, serce
4027   2, IV |                 dlaczego tak było? Może i nikt na świecie nie doszedł
4028   2, IV |             świecie nie doszedł jeszcze i nie wytłumaczył, co w jednym
4029   2, IV |             przyjaźń wznieca, że gdybyś i widłami od siebie ją odpychał,
4030   2, IV |            przyjaźni było to, że smętek i ubolenie w niej rozpoznał.
4031   2, IV |              Bóg dał jej tyle piękności i wysoko ją postawił, a szczęścia
4032   2, IV |               taką boleść w nim uczuwał i taką łzawość. Gdyby był
4033   2, IV |                 byłby wszystko porzucił i na koniec świata skoczył
4034   2, IV |              wodzie, bajki tylko gadają i nie ma jej wcale na święcie.
4035   2, IV |           popłynął ze stryjem na Mogiłę i z przeciwnego brzegu w oknie
4036   2, IV |           obaczywszy nie mógł wytrzymać i tę piosenkę do niej zaśpiewał.
4037   2, IV |                 którą śpiewał, słyszała i od tego właśnie dnia zapamiętała
4038   2, IV |                właśnie dnia zapamiętała i rysy jego, i głos tak wybornie,
4039   2, IV |                zapamiętała i rysy jego, i głos tak wybornie, że potem
4040   2, IV |            trochę, w twarz jej spojrzał i taki ruch uczynił, jakby
4041   2, IV |                opuścił, wyprostował się i z głębi piersi głośno odetchnął.
4042   2, IV |                ku niemu wzrok podniosła i już go przez kilka sekund
4043   2, IV |       bladożółtym pasem zieloność trawy i mchu przerzynając, wśród
4044   2, IV |            niebo, które nad drzewami tu i ówdzie już tylko ukazywało
4045   2, IV |           łączących się w coraz większe i ciemniejsze płachty. U spodu
4046   2, IV |            zdwojoną żywością świegotało i gałęzie napełniły się trwożliwym
4047   2, IV |                  wprost naszego czółna, i przez piaski już przechodzić
4048   2, IV |              będziem.~Przeskoczył kłodę i wyciągnął rękę, aby do przebycia
4049   2, IV |       znajdowała się po drugiej stronie i tylko suknią zaczepiła o
4050   2, IV |              czepiających się go kolców i błyskawicznie prędko do
4051   2, IV |                wzrokiem po lesie rzucił i tonem przedmiotowo czynionej
4052   2, IV |               jest, nie do stryja tylko i do mnie, ale wspólnie do
4053   2, IV |                 powstają z tego kłótnie i niezgody. Las niszczą tak,
4054   2, IV |               śladu po nim nie ostanie, i między sobą za włosy się
4055   2, IV |              tego lasu ciągłe wojny idą i żeby on dobry był, toby
4056   2, IV |            jakie, byle po sądach siebie i ludzi nie włóczyć. Jeszcze
4057   2, IV |                 nie włóczyć. Jeszcze by i nam do zaprowadzenia porządku
4058   2, IV |               porządku dopomógł. Ale on i gadać z nami nie chce, chyba
4059   2, IV |             inszym razem spotkawszy się i nie spojrzy nawet na człowieka,
4060   2, IV |                 patrząc... ~Rzucił ręką i usta trochę wydął.~- Co
4061   2, IV |               teraz o sobie tylko myśli i siebie kocha. Pan Korczyński
4062   2, IV |               próbowała bronić krewnego i opiekuna, o jego uciążliwej
4063   2, IV |          uciążliwej pracy gospodarskiej i majątkowych kłopotach opowiadając,
4064   2, IV |                przed tym sercem świeżym i nienawiścią nie zatrutym
4065   2, IV |              powtarzał Jan - utrapienia i aprensje złość w człowieku
4066   2, IV |                na kłótnie wciąż wyzywał i pole moje jak swoje zaorywał,
4067   2, IV |                 stał, o ziemię cisnąłem i roztłukłem, siostrę, małą
4068   2, IV |                  małą jeszcze, złajałem i stryjowi jeżem się postawiłem.
4069   2, IV |            przez nieścierpliwą zgryzotę i aprensję. Często cierpiąc,
4070   2, IV |             okolicy żyjąc wiele zgryzot i krzywd przenieść trzeba.
4071   2, IV |             mają przyrodzenie. Tak samo i między ludźmi. Są w okolicy
4072   2, IV |                 w okolicy ludzie dobrzy i spokojni, są i tacy, co
4073   2, IV |            ludzie dobrzy i spokojni, są i tacy, co jak psy rozjadają
4074   2, IV |         chciwością ubijają się o więcej i blisko, siebie żyjąc jeden
4075   2, IV |              sądów ciągną. O szkodę zaś i ubligę łatwo tam, gdzie
4076   2, IV |             okno w okno patrzy...~Stryj i on sam zatargów i procesów,
4077   2, IV |                 Stryj i on sam zatargów i procesów, jak tylko mogą,
4078   2, IV |            wstyd je poczytując, a także i dlatego, że smaku ani też
4079   2, IV |                wszystko jedno. Przy tym i ziemi mają sporo, morgów
4080   2, IV |         dziesięć, osiem, pięć morgów, a i tacy są, którzy jak na przykład
4081   2, IV |            którzy jak na przykład Ładyś i ćwierci beczki na swojej
4082   2, IV |             lazą? Pusty żołądek mruczy. I u nich kiedyś bieda była,
4083   2, IV |                chory, a on jeszcze mały i nie bardzo do czego zdatny.
4084   2, IV |               że dobrze sobie żyją, ale i Antolka dostanie posag,
4085   2, IV |             rubli, ale Michałowi, który i bez tego by ją wziął, wielką
4086   2, IV |                później większej poszany i od męża, i od jego familii
4087   2, IV |             większej poszany i od męża, i od jego familii doświadczy,
4088   2, IV |           zasłużyła na to, bo pracowita i choć taka młoda, ze wszystkiego
4089   2, IV |                 potrzeba, ale z wypasem i łąką bieda. Dwie ciężkie
4090   2, IV |                 przenosi, jedną, że łąk i wypasów za mało ma, a drugą,
4091   2, IV |                  Bywają czasy horowania i czasy odpoczywania - w zimie
4092   2, IV |               zimie na przykład. Robota i wtedy jest, ale nie ciągła;
4093   2, IV |        największe, grają na harmonikach i skrzypcach, śpiewają, czasem
4094   2, IV |               czytają. Czytaliby więcej i częściej, ale te książki,
4095   2, IV |                    Tu przerwał mówienie i niespokojnie obejrzał się
4096   2, IV |             siebie. Z głębi boru leciał i kulą w powietrzu toczyć
4097   2, IV |        Wierzchołki sosen zakołysały się i gałęźmi jak wachlarzami
4098   2, IV |           szarawy, wszędzie jednostajny i gdzieniegdzie smugami krwistych
4099   2, IV |              miarowe pukanie dzięciołów i żółn ustało; w krzakach
4100   2, IV |                 żółn ustało; w krzakach i pod paprociami słychać było
4101   2, IV |          zatrzymała się w połowie drogi i, na sęku zawieszona, z odwróconą
4102   2, IV |                 kołyszącymi się czołami i powiewającymi gałęźmi drzew
4103   2, IV |                  przeraźliwie zakrakały i skryły się wśród ruchomych
4104   2, IV |              się w głębiach boru szumem i turkotem. Jan niespokojnie
4105   2, IV |                 najmniejszej nie czuje, i ciekawie rozglądała się
4106   2, IV |        przygnębienia, bo zbladła trochę i pod muślinową suknią lekki
4107   2, IV |                   żeby w lesie zbłądzić i panią na trwogę albo i na
4108   2, IV |         zbłądzić i panią na trwogę albo i na przeziębienie narazić...~
4109   2, IV |                poskromił wzruszenie swe i zimną krew odzyskał.~- W
4110   2, IV |                  a niejedne cieńsze, to i z korzeniami z ziemi wyrzuci.
4111   2, IV |               poleci... minut dziesięć, i pod okolicą staniem. Ulewy
4112   2, IV |             okolicą staniem. Ulewy może i nie będzie albo bardzo krótka,
4113   2, IV |           chmury ptakami lecą, a choćby i była, lepiej dostać na głowę
4114   2, IV |              dwa wyrazy nagląco wymówił i wziąwszy rękę Justyny w
4115   2, IV |                piasku na wodę je zsunął i wiosłem u brzegu zatrzymując
4116   2, IV |    przyciskającym je wiosłem woda rwała i targała; pobladła więcej
4117   2, IV |                 pobladła więcej jeszcze i nie wiedziała, co począć.
4118   2, IV |           wymówił, a głos jego w szumie i huku wiatru brzmiał stanowczo,
4119   2, IV |               do czółna wskoczyła w nie i na dnie jego usiadła. On
4120   2, IV |      wyściełające czółno gałęzie topoli i szybko, ale łagodniej już
4121   2, IV |              lękać się. W różne ja pory i nie w takie burze, jak ta;
4122   2, IV |            ufność. Ale w tej chwili huk i turkot wichru zleciał już
4123   2, IV |             trzask łamiących się gałęzi i zaskrzypiały rozkołysane
4124   2, IV |               wody, stanęła jedną gęstą i z każdą sekundą przybierającą
4125   2, IV |                z rzadka rozsiane grusze i wierzby wściekle miotały
4126   2, IV |                się nad wysoką górą domy i drzewa okolicy. Rybackie
4127   2, IV |                 z nich, najbarczystszym i na burzę najobojętniejszym,
4128   2, IV |            spuszczonym ku ziemi pyskiem i ogonem czarny, zmokły pies.~
4129   2, IV |                 chmury wicher przeniósł i pędził coraz dalej po jednej
4130   2, IV |               nagle promiennym błękitem i zajaśniała tarczą słoneczną,
4131   2, IV |                która popłynęła szafirem i złotem, a nad nią z sunących
4132   2, IV |       kryształowych kroplach drgających i świecących na każdym źdźble
4133   2, IV |       świecących na każdym źdźble trawy i na każdym liściu chwastów.
4134   2, IV |               wybuchnął świegot ptastwa i z dołu dostrzec można było
4135   2, IV |                radości wróble, szczygły i makolągwy. Wiatr słabł,
4136   2, IV |            słabł, opadał, cicho jeszcze i z lekka dmąc w jedną stronę;
4137   2, IV |             stronę; chmury kłębiącą się i mieszając naprzeciw słońca
4138   2, IV |            zwijały się w wał półkolisty i srebrem oblany.~Po jednej
4139   2, IV |                Justyna wstąpiła na górę i u połowy jej pod rozłożystą
4140   2, IV |            stanęła. Jan piasek ściągnął i kilku skokami przy niej
4141   2, IV |                Niespokojnym wydawał się i zakłopotanym; cienia uśmiechu
4142   2, IV |            wznoszącym się do walki siłę i zręczność ujrzała, wszelka
4143   2, IV |             odpędzał żywioł napastniczy i na wodnym bezdrożu niezawodne
4144   2, IV |                 się jej samą śmiałością i siłą; uczuła się także śmiałą,
4145   2, IV |                śmiałą, silną; dumną nim i tym, że zaufać mu potrafiła.
4146   2, IV |                 tego wydawał się on jej i samą dobrocią. Pod gęstą
4147   2, IV |          spojrzeń, jakie na nią rzucił, i razem z ufnością wdzięczność
4148   2, IV |                 serca, które tak prosto i szczerze słało się pod jej
4149   2, IV |               upoiła jej serce. Upojona i szczęśliwa stała pod topolą
4150   2, IV |                 zmokła, nie przeziębiła i tego tylko żałuje, że wycieczka
4151   2, IV |                 dłużej nie trwała.~- To i chwała Bogu! - zawołał.~
4152   2, IV |               zawołał.~Widząc ją zdrową i wesołą uspokoił się zupełnie.
4153   2, IV |           Siermięga jego była tak grubą i choć na nim wydawała się
4154   2, IV |                Wstrząsnęła głową; luźny i w czasie burzy więcej jeszcze
4155   2, IV |          rozluźniony węzeł rozwinął się i czarną, wilgotną falą okrył
4156   2, IV |           przylgnął rozgorzałymi oczami i o krok za nią cofnięty,
4157   2, IV |              cofnął ją, wyciągnął znowu i lękliwie dotknął ich miękkiej,
4158   2, IV |                 tył nieco głowę odgięła i nieruchoma stała, z twarzą
4159   2, IV |             górze. Były to ptaki dziwne i piękne, duże, niepokalanie
4160   2, IV |             szerokoskrzydłe, z dziobami i nogami ognistej barwy, Ze
4161   2, IV |              lilie o ognistych łodygach i strzałach. Od stóp zielonej
4162   2, IV |         zielonej góry wzbiły się wysoko i ciężkie, milczące, poważnym,
4163   2, IV |          spłaszając malutkie wobec nich i trwożliwie przed nimi uciekające
4164   2, IV |               Jan - czasowe u nas ptaki i rzadkie. Nie każdego roku
4165   2, IV |            przelatują one tędy; podczas i kilka lat ich nie widać,
4166   2, IV |              pokażą się znowu, przelecą i polecą Bóg wie dokąd!~Z
4167   2, IV |            morza, te kraje, te cudności i dziwy..,~- Razem o nich
4168   2, IV |                powiał; topól zaszumiała i strząsnęła na nich krótką
4169   2, IV |                 lip na podwórku Anzelma i Jana stojących raz jeszcze
4170   2, V  |                  przy glinianym dzbanku i szklance z zielonawego szkła
4171   2, V  |                 Już kiedy okno otworzył i chleb jadł, to prędko i
4172   2, V  |                 i chleb jadł, to prędko i odżyje - szepnął Jan.~W
4173   2, V  |               pod ścianą okrytą cienkim i chropowatym pokładem wapna,
4174   2, V  |           wyrobu kołdrą Anzelm w kapcie i butach na wznak leżał, z
4175   2, V  |                 górną część jego twarzy i widać było spod niego tylko
4176   2, V  |           błyskały ramy świętego obrazu i szaro majaczyły wizerunki
4177   2, V  |              poruszy się, ani przemówi, i żadne proszenie albo krzyczenie
4178   2, V  |            przez się potem dźwignie się i odżyje...~Odeszli. Z małego
4179   2, V  |            sionkę, w której stały żarna i przez drzwi otwarte w kuchni
4180   2, V  |               bijących w oczy morderową i granatową barwą, w obcisłych
4181   2, V  |            barwą, w obcisłych stanikach i kolorowych kokardach u szyi,
4182   2, V  |           szepcząc o czymś z ożywieniem i bez ustanku. Pomiędzy nimi
4183   2, V  |                rozpoczęty bochen chleba i stał gliniany, czarny garnek,
4184   2, V  |                 chłodnik, z mleka, octu i posiekanej boćwiny złożony.~
4185   2, V  |          Antolka dotknęła jej nieśmiało i z krótkim dygiem, Elżusia
4186   2, V  |              całym ramieniem zatrzęsła, i wnet zagadała.~- Panienka
4187   2, V  |              mówiła, przyjacielskim był i wesołym, ale oczy jej, tak
4188   2, V  |                 tak jak u Fabiana, małe i błyszczące, zdawały się
4189   2, V  |         prześwidrowywać twarz przybyłej i złośliwie też zerknęły za
4190   2, V  |                 Antolka zawstydziła się i twarz ku ścianie zwróciła.~-
4191   2, V  |                kibić ramieniem otoczyła i w zarumieniony policzek
4192   2, V  |                 zaraz rozpalę!~Skoczyła i kilka polan z sionki przyniosła.~-
4193   2, V  |             Poczekaj - zawołała Justyna i z lekka ją usunąwszy sama
4194   2, V  |           piecem na podłodze przysiadła i ogień rozniecać zaczęła:~-
4195   2, V  |                 płonął istotnie w piecu i językami ognia suche polanka
4196   2, V  |                Justyna wzięła go w ręce i ułaskawione, łagodne stworzenie
4197   2, V  |              się drugi, trzeci, czwarty i wszystkie zwinąwszy się
4198   2, V  |              Elżusia łokciem ją trąciła i dłonią usta zamknąć chciała.
4199   2, V  |          chciała. Ale Antolka chichocąc i głowę odwracając rękę jej
4200   2, V  |           będzie miało, jeżeli Justynka i młody pan Korczyński na
4201   2, V  |                 Korczyński na nim będą.~I w oczach ludzkich to jej
4202   2, V  |             tygodniem na oględziny domu i gospodarstwa konkurenta
4203   2, V  |         gospodarstwa konkurenta jeździł i wszystko dobrze znalazł;
4204   2, V  |                dwadzieścia sztuk bydła, i familia bardzo porządna:
4205   2, V  |              tysiąc rubli posagu bierze i zaraz folwark jaki w dzierżawę
4206   2, V  |        młodzieńki... - szepnęła Elżusia i rozrzewnienie napełniło
4207   2, V  |              jak dwadzieścia jeden rok, i w sołdaty nie pójdzie, bo
4208   2, V  |                    wykrzyknęła Antolka. I wyprawę śliczną dostanie.
4209   2, V  |              śliczną dostanie. Pościeli i bielizny cały kufer złożyła
4210   2, V  |               jaka na świecie być może. I drugą jeszcze mieć będzie,
4211   2, V  |                 tylko noszą albo czasem i na codzień? Teraz już obie
4212   2, V  |              jednej, po dwie najwięcej, i noszą je tylko w święta.
4213   2, V  |             utkają same, a która więcej i ładniej utka, tej sława
4214   2, V  |                 ładniej utka, tej sława i honor. Żadna dziewczyna
4215   2, V  |               nawet ma, złotne kolczyki i pierścionki, bo i bogata
4216   2, V  |              kolczyki i pierścionki, bo i bogata jest sukcesorką całego
4217   2, V  |       dziadowskiego gospodarstwa będąc, i Jankowi nadmiar przypodobać
4218   2, V  |                 na jej suknie z ogonami i złotne ozdoby nie patrzy;
4219   2, V  |               tańcami nazywa) w broszce i kolczykach przyszła, a złotnymi
4220   2, V  |            konia we wszelakie błyskotki i dzwonki ubierają. Przy tym
4221   2, V  |                 kurcie z domowego sukna i z wywiniętym na nią kołnierzem
4222   2, V  |                na nią kołnierzem białej i cienkiej koszuli wszedł
4223   2, V  |            kuchenki, gwarno w niej było i wesoło. Antolka przed chwilą
4224   2, V  |                 do bokówki była wbiegła i wyniosła z niej tak wielki
4225   2, V  |            ciężarem. Rzuciła go na stół i teraz wszystkie trzy oglądały
4226   2, V  |            najróżnorodniejszymi barwami i wzorami, pasiaste, kraciaste,
4227   2, V  |        kraciaste, nakrapiane, z czystej i z lnem pomieszanej wełny.
4228   2, V  |                 a dwie jutro z powrotem i z sierpem na polu stanie,
4229   2, V  |                matka zawsze wesołą była i żadnych aprensji do serca
4230   2, V  |                  otworzyły się po cichu i ozwał się zza nich głos
4231   2, V  |                 rzadką u niego żywością i żartobliwością zawołał gospodarz
4232   2, V  |   żartobliwością zawołał gospodarz domu i w kapocie, zza której grubego
4233   2, V  |                 dłonie rękę jego wzięła i chwilę milcząc na niego
4234   2, V  |                medalik u szyi zawiesiła i który potem, z twarzą uczernioną,
4235   2, V  |              wody ściekającymi z włosów i odzieży... Pierwszy raz
4236   2, V  |                czapki. Czoło miał białą i cienką skórą powleczone,
4237   2, V  |                 leżały pomiędzy brwiami i stamtąd cienkimi nićmi rozchodziły
4238   2, V  |               włosów.~Antolka podbiegła i w rękę go pocałowała.~-
4239   2, V  |                  kiedy po wodę poszłam, i wtedy do kuchni przyszedł,
4240   2, V  |           czasem oblega zgryźliwość, że i najmilszy staje się niemiłym -
4241   2, V  |          niemiłym - odpowiedział Anzelm i mocniej niż zwykle ściskając
4242   2, V  |              jąkając się dodał jeszcze, i uśmiech przyjazny, prawie
4243   2, V  |                radosny otworzył mu usta i rozszedł się po całej twarzy,
4244   2, V  |                 drugą na drzwi ukazywał i parę razy jeszcze powtórzył:~-
4245   2, V  |                dwoje innych, wąziutkich i niskich prowadziło do przeciwka
4246   2, V  |                 prowadziło do przeciwka i do bokówki. Justyna zawahała
4247   2, V  |             spostrzegł, ramię jej podał i przez sień do świetlicy
4248   2, V  |              sposób prowadzące się pary i sam od obiadów, od wieczerzy
4249   2, V  |               lecz gładko wyheblowanych i czystych aż do białości
4250   2, V  |                  na czerwono pomalowana i kraciastą, domowego wyrobu
4251   2, V  |         sosnowych, białych desek zbite, i dostatnią pościelą wysoko
4252   2, V  |            między oknami komodę olchową i na czerwono pomalowaną zdobiła
4253   2, V  |            żółtego rozchodniku okręcony i mała lampa z grzybiastym
4254   2, V  |                 drewnianymi siedzeniami i tylnymi poręczami, z giętkiej
4255   2, V  |                 największymi rozmiarami i najjaskrawszymi barwami
4256   2, V  |                suchych nieśmiertelników i świeżych nagietek ubrany.
4257   2, V  |            otwarte okna zapachy kwiatów i ziół wnikając z ogrodu napełniały
4258   2, V  |             proszę na krześle usieść...~I z żywością ruchów, której
4259   2, V  |                tetrykiem nie był!~- Ot, i z głupia odezwała się! -
4260   2, V  |           kawałek chleba przełknąłem, a i Jankowi po tej kąpieli,
4261   2, V  |               czasem, ale bardzo rzadko i niby przypadkiem. Wielką
4262   2, V  |          przypadkiem. Wielką panią jest i wszystkie oczy na siebie
4263   2, V  |               na siebie ma zwrócone, to i trudniej jej takich wypraw
4264   2, V  |               sobie często pomodlić się i podumać tam, gdzie brat
4265   2, V  |         odpoczywa.~Dwóch ich tylko było i siostra, która do zaniewickiej
4266   2, V  |                 za mąż poszła, skąd też i matka ich pochodziła; a
4267   2, V  |                  czy to już ostatni mąż i ostatnie jej osiedlenie -
4268   2, V  |              zapytywała go o rozległość i ludność okolic, których
4269   2, V  |                  Odpowiadał jej chętnie i obszernie; o szczegóły,
4270   2, V  |              pełno ma wszędzie krewnych i znajomych, a zechce pewno,
4271   2, V  |                gadał.~Tymczasem Antolka i Elżusia stół szmatą płótna
4272   2, V  |               stół szmatą płótna starły i w przeciągu pół godziny
4273   2, V  |                 się mogła chata Anzelma i Jana. Dokoła wielkiego bochna
4274   2, V  |                 że Elżusia kiedykolwiek i przez dom przeskoczyć potrafi,
4275   2, V  |                 Antolka? Tylkoż siestra i mogła tak śmiele postąpić -
4276   2, V  |               wzbroniłem! - zawołał Jan i po brzegi włosów zarumieniony
4277   2, V  |               iść, ale z bokówki, cicha i zalękniona, wysunęła się
4278   2, V  |       dziewczyna, z ustami skrzywionymi i ręką policzek przyciskając.~-
4279   2, V  |                 chleb w rękach podniósł i kroić go zaczął, na spodzie
4280   2, V  |               od zetknięcia się z gliną i popiołem zabezpieczają.~
4281   2, V  |                 zabezpieczają.~Na zydlu i krzesłach wszyscy dokoła
4282   2, V  |             gliniane talerze jajecznicy i kwaśnego mleka. Przez parę
4283   2, V  |              nic nie mówił. Anzelm, Jan i dwie młode dziewczyny jedli
4284   2, V  |            chleba małe kąski odłamywali i dwoma palcami do ust je
4285   2, V  |            palcach zgrabnie, delikatnie i zawartą w nich żywność powoli
4286   2, V  |               usta wkładali, powoli też i cicho ją przeżuwając, po
4287   2, V  |                 łyżki na stołach kładli i po kilku sekundach dopiero
4288   2, V  |            znowu je delikatnie ujmowali i powoli do ust nieśli. W
4289   2, V  |        szczególnym, przesadnie powolnym i delikatnym sposobie jedzenia
4290   2, V  |              dzieciństwa nabieraną albo i z krwią dziedziczoną obawę
4291   2, V  |             przed okazaniem grubiaństwa i żarłoczności. Anzelm przemówił
4292   2, V  |           pierwszy. Spojrzał na Justynę i jakby sobie coś nagle przypominając
4293   2, V  |              niewielki blaszany samowar i Antolka już się z krzesła
4294   2, V  |        złożywszy ręce na kolana opuścił i z uśmiechem głębokiego zadowolenia
4295   2, V  |                 mieli uśmiechy w oczach i pytanie Anzelma usłyszeli
4296   2, V  |                 po spacerze nie brakuje i może obejdzie się bez herbaty...~-
4297   2, V  |                 ja teraz już na siestrę i nie gniewam się, że sama
4298   2, V  |                z głową w tył odrzuconą, i bez widocznej także przyczyny
4299   2, V  |                ze stołu delikatnie ujął i mleka nią zaczerpnąwszy
4300   2, V  |               miał dużą, w skórę ciemną i grubą obleczoną, bardzo
4301   2, V  |               czystą, o szerokiej dłoni i długich, cienkich palcach.~
4302   2, V  |         niepospolicie ożywionym, mównym i każde ciekawe oko długo
4303   2, V  |            uczuciami, dworną uprzejmość i przyjacielską gościnność
4304   2, V  |               zależy. Nie wiem ja tylko i wątpliwość mam co do tego,
4305   2, V  |          uśmiechnął się - uszy głaszcze i serce przenika. To jest
4306   2, V  |               instrument stukać to może i niemniejsza fatyga jak pleć
4307   2, V  |        dziewczęta zerwały się z siedzeń i pośpiesznie naczynia ze
4308   2, V  |               lampę na komodzie zapalił i stryjowi oznajmił, że idzie
4309   2, V  |                 nieobecności jego bydła i koni dopatrzył. Anzelm i
4310   2, V  |                i koni dopatrzył. Anzelm i Jutstyna zostali we dwoje.~
4311   2, V  |               Niespodzianie dla Anzelma i może dla samej siebie Justyna
4312   2, V  |              swego zsunęła się na zydel i ku staremu pochylona ustami
4313   2, V  |                 w tył nieco uchylić się i kapotą otulić się spróbował.~-
4314   2, V  |                   wina!~Ale ona z czoła i ramion wilgotne jeszcze
4315   2, V  |           jeszcze włosy swe odgarniając i z wyrazem pieszczoty oczy
4316   2, V  |           przyjaźni chce pozostawać, to i nie powinien mieć żadnych
4317   2, V  |                 żeby ktokolwiek, choćby i on, wszystko to wiedzieć
4318   2, V  |                on, wszystko to wiedzieć i przeniknąć mógł, o tym wątpię...
4319   2, V  |           zdarza się na świecie. U Boga i mucha, kiedy każe, żołnierzem
4320   2, V  |               młodości swojej patrzałem i w nich maleńki udziałek
4321   2, V  |              udziałek wziąłem, a z tego i całe późniejsze życie moje
4322   2, V  |             moje wyciekło. Korczyn! oj! i domyśleć się teraz nie można,
4323   2, V  |             wtenczas rozlegały się mowy i postępki... Zdaje się, że
4324   2, V  |                  poruszyło się wtenczas i zagadało. Brat obejmował
4325   2, V  |              nie tylko dopuszczono, ale i zapraszano żądając, abyśmy
4326   2, V  |                mógł w tej materii mówić i opowiadać, ale...~Długo
4327   2, V  |                półgłosem smutnych myśli i wspomnień podobnej.~- W
4328   2, V  |                bywa, żeby ją cierpliwie i pokornie przenieść. Widać
4329   2, V  |                 Widać za mało cierpliwy i pokorny byłem, bo kiedy
4330   2, V  |              obróciły się na złą stronę i zaćma nieprzenikniona świat
4331   2, V  |        doświadczać nieścierpliwego żalu i gniewu, sam nie wiedząc
4332   2, V  |            wiedząc nawet, przeciw czemu i przeciw komu ten gniew obrócić.
4333   2, V  |              było - obrzydło; co bawiło i radowało - wydawało się
4334   2, V  |                Pójdę, bywało, z pługiem i tylko wspominam, co w tamtych
4335   2, V  |               złotnych dniach widziałem i słyszałem; twarze różne,
4336   2, V  |              różne, postępki, sprzeczki i zdania wspominam i z pamięci
4337   2, V  |            sprzeczki i zdania wspominam i z pamięci swojej umyślnie
4338   2, V  |            skrzyni wybiera oglądając je i lubując się nimi. Tak czasem
4339   2, V  |            czasem pośród mgły wiosennej i pół dnia na polu przy pługu
4340   2, V  |                 której wprzódy chętliwy i zdatny byłem, zapominając.
4341   2, V  |                świetlicy, bywało, wejdę i patrzę, jak ludzie rychło
4342   2, V  |              myślę sobie, słupem niemym i nieruchliwym w kącie stojąc,
4343   2, V  |                 swoim smętnym pagórkiem i śniegiem, co na nią w ciemności
4344   2, V  |              weselących się ręką machnę i do chaty pod śniegiem padającym
4345   2, V  |           miejsce po bracie jedynym już i zastygło, żonka jego już
4346   2, V  |              sierotka mały mnie spotyka i tuli się do opiekuna jedynego,
4347   2, V  |         rysowała się w liniach prostych i wyniosłych. Cała świetlica
4348   2, V  |           stojąca słabe rzucała światło i tylko wąski jej promień
4349   2, V  |                na ciemną kapotę Anzelma i na, połyskliwe, rozpuszczone
4350   2, V  |              milczeniu Anzelm półgłosem i powoli znów mówić zaczął:~-
4351   2, V  |                jest zmysł ratowania się i od ostatniej zguby ubiegania.
4352   2, V  |          ostatniej zguby ubiegania. Tak i ja w jednym miejscu ratunek
4353   2, V  |                 mnie znaczyło, co życie i szczęście. Widać, że przeznaczonym
4354   2, V  |               było, aby wszystkie miody i trucizny, z Korczyna na
4355   2, V  |               pocieszyć się nie mogłem, i tam też gwiazda kochania
4356   2, V  |               nadzieja nierozsądna była i że za wysoko odważyłem się
4357   2, V  |             równość po świecie ogłaszał i dużo o niej gadania w tym
4358   2, V  |            wiodłem, a choć ubogi, żonie i dzieciom kawałek chleba
4359   2, V  |                 jadać zaczynali, a może i spokojniejszy, pewniejszy.
4360   2, V  |           własnego domu, choć niskiego, i własnej woli przy mężu kochanym
4361   2, V  |                 woli przy mężu kochanym i kochającym nie chcieć? Wzajemność
4362   2, V  |                 takimi ognistymi oczami i nie głuchemu takie rzeczy
4363   2, V  |        upewniają. Posunąłem się tedy... i odprawiony zostałem. Nie
4364   2, V  |                krewnych perswazje, może i pośmiewiska, ale od ołtarza
4365   2, V  |             odciągał. Sama nie chciała. I widzieć się ze mną nie chciała,
4366   2, V  |                 w ogrodzie dopilnowałem i za rękę chwyciwszy o przyczyny
4367   2, V  |             warto. Perswadować chciałem i przekonywać, ale wyrwała
4368   2, V  |       przekonywać, ale wyrwała się mnie i uciekła. Z płaczem ode mnie
4369   2, V  |               płaczem ode mnie uciekła. I sama desperowała, a jednakowoż
4370   2, V  |                zawodności ludzkich walk i nadziei, teraz poznał zmienność
4371   2, V  |             sobie, a jutro rozwieje się i zniknie. Posłyszałem raz,
4372   2, V  |               mówił: "Z ziemiśmy poszli i w ziemię przemienić się
4373   2, V  |            ziemię przemienić się mamy", i te słowa nigdy już z głowy
4374   2, V  |            gniotła, bo żadnej już chęci i żadnego zamiaru do serca
4375   2, V  |                  a dla siebie tobym już i palcem nie kiwnął, bo ciągle
4376   2, V  |              jakiej przyczyny o marność i doczesność dbać?" Przed
4377   2, V  |             Jednak zbyt młodym był może i zbyt proste, zdrowe dotąd
4378   2, V  |              tym zwątpieniu o trwałości i wartości rzeczy ziemskich
4379   2, V  |                ziemskich zastygnąć mógł i zmartwieć. Owszem, tęsknota
4380   2, V  |             tęsknota za lepszymi dniami i żal po ukochanej kobiecie
4381   2, V  |              sercu zasadzoną tęskliwość i boleść czułem, Gdyby człowiek
4382   2, V  |                mi też już gałęzie drzew i głębokości Niemna po głowie
4383   2, V  |               nad sobą mieć nie mogłem, i Pana Boga na pomoc wzywałem,
4384   2, V  |                 Boga na pomoc wzywałem, i niedobrowolnie łzy ciekły
4385   2, V  |                się już z myśli ponurych i samego siebie nauczam: "
4386   2, V  |            ściśnij, na biedę oczy zmruż i rzuć ją pod nogi, a pocieszenia
4387   2, V  |             boskiej nie sprzeciwiać się i marnie nie, ginąć". Zdaje
4388   2, V  |               ginąć". Zdaje się, że już i wyperswaduję sobie, desperację
4389   2, V  |               sobie, desperację odpędzę i dzień, drugi jak wszyscy
4390   2, V  |                 życia ochota nie bierze i choć tak pracuję, że aż
4391   2, V  |            miłych nadziejach utraconych i o marności wszystkiego myślę.
4392   2, V  |          zaswatałem się do panny jednej i sam pojechałem do niej.
4393   2, V  |             Jadąc myślałem: "Ożenię się i kwita! Chatę zaludnię, rozweselę
4394   2, V  |                 zaludnię, rozweselę się i odżyję". Ale kiedym przyjechał
4395   2, V  |                   Ale kiedym przyjechał i na pannę spojrzał: nie!
4396   2, V  |                 ona nie była ani głupia i to mi też tajnym nie było,
4397   2, V  |             okiem na mnie patrzała. Nie i nie! Tamta przed oczami
4398   2, V  |       uzwyczajony, co inszego poznawszy i pojąwszy, ani w jej mowie,
4399   2, V  |                a smętek zdrowia ubierał i czarne myśli siłę zjadały,
4400   2, V  |               siłę zjadały, aż bezsilny i z jakimiś dziwnymi, przechodzącymi
4401   2, V  |                dziwnymi, przechodzącymi i znów powracającymi boleściami
4402   2, V  |           doktorowie rady dać nie mogli i hipokondrią ją nazywali...~
4403   2, V  |                 duszna aniżeli cielesna i że ją też duszne lekarstwa
4404   2, V  |                 dźwignięciu się z ruiny i biedy, a także pociecha,
4405   2, V  |                 mileńka była, wesoleńka i zawczasu już porządek w
4406   2, V  |                 chacie robić zaczęła, a i bratowa, choć płocha i w
4407   2, V  |                a i bratowa, choć płocha i w romansach niepowściągniona,
4408   2, V  |                 swoje często nawiedzała i jego doglądała wesołą swoją
4409   2, V  |    gadatliwością babską śmiesząc czasem i rozrywając.~- U Boga i ubity,
4410   2, V  |           czasem i rozrywając.~- U Boga i ubity, kiedy każe, drugi
4411   2, V  |              każe, drugi raz ożyć może. I ja też wskrzesłem, choć
4412   2, V  |                 u ludzi wiele czujących i raz już nadmiar zasmęconych
4413   2, V  |                 nie tylko na ciele, ale i na duszy robią się takie
4414   2, V  |                zupełnie nie znikną. Tak i ja do tej pory nie mogę
4415   2, V  |                 do niej zdołam. Podczas i boleści mnie napadają: cielesne
4416   2, V  |                 mnie napadają: cielesne i duszne, Od zaziębienia,
4417   2, V  |         najmniejszego, w głowie łamania i bólu doświadczam, a kiedy
4418   2, V  |                 starych przypomnieniach i zgryzotach pomimo woli utopię
4419   2, V  |                utopię się pamięcią, dwa i trzy dni jak martwy leżę
4420   2, V  |                 widoku znieść nie mogąc i samego siebie prawie nie
4421   2, V  |                 Nieduże to dolegliwości i cierpliwie je przenieść
4422   2, V  |             przenieść można, spokojność i niejedną przyczynę do uciechy
4423   2, V  |                domek na miejsce starego i prawie już walącego się
4424   2, V  |                Jan umiejętnie prowadził i powiększył; dorodny i szanujący
4425   2, V  |         prowadził i powiększył; dorodny i szanujący go chłopak; łagodna
4426   2, V  |           szanujący go chłopak; łagodna i gospodarna dziewczyna; dobrze
4427   2, V  |                 się pod okapem, cichość i spokojność panujące w zagrodzie,
4428   2, V  |         zagrodzie, w której żyli dziady i przeddziady jego, a on sam
4429   2, V  |                 sam urodził się, wyrósł i postarzał, więc nie tylko
4430   2, V  |              więc nie tylko każdy kącik i każde drzewko, ale każdą
4431   2, V  |           drzewko, ale każdą jej trawkę i prawie każde ziarnko piasku
4432   2, V  |                znał, prawie w przyjaźni i poufałości z nimi żyjąc.~-
4433   2, V  |               przeszumiały, przeleciały i daleko już znajdują się
4434   2, V  |                 przepędzam niżeli złych i o to już tylko ubijam się
4435   2, V  |                nigdy przeciw jego sercu i żądaniu nie uczynię, a choćbym
4436   2, V  |                cokolwiek inszego myślał i żądał, jego myślom i żądaniom
4437   2, V  |             myślał i żądał, jego myślom i żądaniom w poprzek nie stanę,
4438   2, V  |                 się z całej swojej siły i możności. Nie wróg ja jemu,
4439   2, V  |               przyrodzony zastępca ojca i jak ociec niczego oprócz
4440   2, V  |                 oprócz tylko jego dobra i szczęścia nie żądający...~
4441   2, V  |            przeszedł izbę, pochylił się i stryja w rękę pocałował.
4442   2, V  |                 a u panny Justyny nawet i łezki w oczach widzę. Co
4443   2, V  |              się słyszeć szelest kroków i słowa dość donośnym, ale
4444   2, V  |          zwodziciela, złoczyńcę! Znajdę i ubiję!... tak mi Boże dopomóż,
4445   2, V  |         świetlicy otworzyły się szeroko i naprzód wszedł przez nie
4446   2, V  |                śnieżnej białości włosów i kapoty. Trochę tylko za
4447   2, V  |         Jadwiśkę Domuntównę, która bosa i rozczochrana, w ogromnym
4448   2, V  |            skąpania się w strugach potu i snopy do gumna zwożąc z
4449   2, V  |               gumna zwożąc z męską siłą i zręcznością kierowała parą
4450   2, V  |           musiały, z obcisłym stanikiem i bardzo długim ogonem, który
4451   2, V  |         miękkich, niezgrabnych, od rosy i pyłu zabłoconych zwojach.
4452   2, V  |          nasiąkła, jaskrawymi wstążkami i błyszczącymi szpilkami upstrzona.
4453   2, V  |                 ale błyszczące kolczyki i bransolety kołysały się
4454   2, V  |                 kołysały się u jej uszu i brzęczały u rąk wielkich
4455   2, V  |                brzęczały u rąk wielkich i czerwonych. Potężna jej
4456   2, V  |                  przypominała poetyczną i w sile swej dobroczynną
4457   2, V  |                 tym stroju zbyt ciasnym i zbyt długim wydawała się
4458   2, V  |             długim wydawała się spętaną i niezgrabną; twarz jej piękne
4459   2, V  |               piękne szafirowymi oczami i kasztanowatymi brwiami przyozdobiona
4460   2, V  |     przyozdobiona wśród jaskrawych barw i błyskotek uderzała grubością
4461   2, V  |                uderzała grubością rysów i burakową czerwonością cery.~-
4462   2, V  |                gdzie tego krzywdziciela i naigrawcę mojego ukrył...
4463   2, V  |               Bóg miły, chatę zrewiduję i sam znajdę... a jak znajdę,
4464   2, V  |               uczynił, a mnie w g a ń b i e pogrążył...~- Znowu dziadunia
4465   2, V  |                 rozumny, jak już lepiej i nie potrzeba. Zjadł na kolację
4466   2, V  |               na kolację kwaśnego mleka i mówi: "Jadwiśka, pójdziem
4467   2, V  |           Anzelma, zaraz obruszyłby się i powiedział: "Ja do błaznów
4468   2, V  |         nieboszczyk pan Szymon. Poszedł i pięknie, grzecznie szedł
4469   2, V  |               ucho: "Pacenko przyjechał i znów babulkę zabierze!"
4470   2, V  |                   Aż zatrząsł się cały, i żeby nie ja, na ziemię padłby...
4471   2, V  |                 ja, na ziemię padłby... i już teraz nijak jego nie
4472   2, V  |                    drze się naprzód, że i zawrócić go do chaty nie
4473   2, V  |               tymczasem kijem wywijając i groźnie pokrzykując z kąta
4474   2, V  |           ciemną bokówkę nawet obejrzał i do świetlicy wróciwszy pod
4475   2, V  |                 aż do pieca przydreptał i chciał zajrzeć w znajdujące
4476   2, V  |                 ziemi równowagę stracił i całym ciężarem swego wyschłego,
4477   2, V  |        najprędzej znalazła się przy nim i pochylona już zręcznym ruchem
4478   2, V  |                podnosiła, gdy rubasznym i wyraźnie rozgniewanym ramieniem
4479   2, V  |                 mnie należy... - prędko i plączącym się ze wzruszenia
4480   2, V  |       Jednocześnie z ostrożnością, lecz i niepospolitą siłą dziadka
4481   2, V  |                  na kiju wspierając się i jeszcze cały drżący zapytał
4482   2, V  |                spokojnie sobie usiędzie i grzecznie z nami pogada...~
4483   2, V  |             roku... czy może już o niej i zapomniał!~Na pomarszczoną,
4484   2, V  |              sama łuna odradzającej się i rozczulonej pamięci, jak
4485   2, V  |               wspomniał o grobowcu Jana i Cecylii. Zdawać by się nawet
4486   2, V  |             nabrały nagle większej mocy i skrzepiło się całe ciało,
4487   2, V  |                we trzydzieści lat potem i sam z nim na wojnę chodziłem...
4488   2, V  |                będąc, opiekę rozciągał, i przez listy my o jego powodzeniach
4489   2, V  |            listy my o jego powodzeniach i promocjach wiedzieli...
4490   2, V  |                 idą! Ociec mówi: "Pewno i Franuś nasz z nimi idzie".
4491   2, V  |              idzie". A matka głową kiwa i odpowiada "Pewno idzie!
4492   2, V  |            odpowiada "Pewno idzie! Może i do nas zajdzie! Może my
4493   2, V  |             śmiercią obaczymy!..." Może i obaczymy" - mówi ociec...
4494   2, V  |               coraz więcej zapalały się i roziskrzały. Nie dosłyszała
4495   2, V  |               ale coraz wzmagającym się i czystszym głosem opowiadającego
4496   2, V  |             nosić?... Aaaa! rychło może i taka nadejdzie, żeby panny
4497   2, V  |              taka nadejdzie, żeby panny i gołe albo w jednych koszulach
4498   2, V  |                  ale przygryzłszy wargę i ramiona u piersi krzyżując,
4499   2, V  |         wychodzących zamrozie po rękach i nogach opadały, a podczas
4500   2, V  |           często sypiąc płoty zasypywał i góry albo, zdaje się, kościoły