Part
1 1| zaś gdzie dysydenci oparli mu się mocą i nie dozwolili
2 1| wytępienia heretyków, dodawał mu znacznie pieniędzy na ten
3 1| w religii niebezpieczno mu zdawało się. Ukazał się
4 1| większe uczynić może, dał mu audiencją (co u Augusta
5 1| do mamienia ludzi, ażeby mu umknąć okazji do tego głupstwa,
6 1| koszcie, na który wystarczały mu pieniądze z Tureczczyzny
7 1| deista tak się sprawuje, jak mu dyktuje jego rozum pasją
8 2| ksiądz promotor zawsze mu asystuje zaczynając go z
9 2| jałmużny dla żebraków płacić mu przyrzekli, ustała, nie
10 3| kaptur zawiniony zasłonił mu plecy, aby się nad drugich
11 3| żartem płazami trzepiąc mu plecy, przygnali go pod
12 3| Chrystusowego do Jeruzalem, gdzie mu dziatki małe zachodząc drogę
13 3| ściśniony jak w prasie, albo się mu nie mógł odjąć, albo też
14 3| na końcu panowania, gdy mu król pruski zabrał wszystko
15 3| zwyczaj, ale prałaci dają mu tę pomoc, jeżeli bywa potrzebna.
16 3| narodzoną Dzieciną, ofiarujący mu dary swoje: ten masła garnuszek,
17 3| Chrystusem, ofiarujących Mu złoto, myrrę i kadzidło,
18 4| kołysano go, a w dzień to mu i kołysząc go śpiewano,
19 4| pacierza, nie pozwalając mu żadnego pokosztowania pokarmu,
20 4| pomagała gnuśnemu, wdziewano mu na głowę słomianą koronę;
21 4| przepraszam Czytelnika mego, że mu o niej doskonałej nie dam
22 4| jezuici i pijarowie, dając mu przy tym wicht z niedojadków
23 4| go wypchnąć i wyrzuciwszy mu za drzwi czerwony złoty
24 4| swoją stronę laudes wolno mu było której chcieć stronie
25 4| stronie aplikował, każda mu wdzięcznością dobrze kieszeń
26 4| wszyscy; kto chciał, wolno mu było zabawiać się w osobnej
27 4| słowo jakie, natychmiast mu oddał tę notę jako znak
28 4| nieostrożnego polskie słowo, rzucał mu notam linguae.~Gdyby zaś
29 4| rozdrażnione, garnąc się mu naciskiem do głowy, do rąk,
30 4| się oświadczyć panu, iż mu w tym nie posłuży, Żółtowski
31 4| rzeczami zabitego - kazał mu łeb uciąć. Że tedy ów Dąbrowski
32 4| przechowania i ułatwienia mu ucieczki oddali. Marszałek
33 4| zamiaru nie należy, gdy mu opiszę, jak się zakończyła.
34 4| studencka protekcja tyle mu łaski wyświadczyła, że żyt
35 4| czerwonych złotych. Ci naznaczają mu dzień do egzaminu publicznego,
36 4| doktorstwo odprawić. Dają mu pytania, które na egzaminie
37 4| które na egzaminie mają mu być zadawane, i zaraz odpowiedzi
38 4| sprawę kondyktową, wszyscy mu winszują doskonałej nauki
39 4| łaski jego zjedzą i dają mu bullę, iż się na doktorstwo
40 5| wybredzał, kiedy żaden innej mu dać nauki nie mógł, tylko
41 5| umiejętności krasomówskiej, dosyć mu było powiedzieć, że słuchał
42 5| rekolekcje na pięć dni, dając mu przez ten czas bez żadnej
43 5| ojciec duchowny dla dania mu według zwyczaju nauki, zawsze
44 5| odbyć seminarium, dosyć mu było udać się do zwierszchności
45 5| jakiego obszytym, wylicza mu naznaczone plagi, patronowie
46 5| plagi, patronowie zaś służą mu w tej sprawie tym, że go
47 5| potwierdzając ten zakon, kazał się mu nazywać zakonem Świętej
48 5| wedle drugiego, nie wolno mu przemówić innego słowa,
49 5| klasztorze, natenczas dają mu mnisi stancją i wszelką
50 5| inne, większe, monaster mu opatruje. Przeorowie i wszyscy
51 5| monaster, odmierzając się mu wdzięcznością, długi czas
52 5| samej śmierci, przydawszy mu kuratorów do pilnowania
53 5| klasztornych oddzielne; wszakże gdy mu czego zabraknie, pożycza
54 5| cudzej był słuchaczem; gdy mu w chorobie doktorowie zakazali
55 5| szybko uwijał, że ledwo mu do niej kanonik asystujący
56 5| może, bo jest chory albo że mu doktorowie ryb zakazali.~
57 6| publikacją dekretu przydawał mu wartę tak do stancji, jak
58 6| jeżeli nie umiał, instygator mu czytał, a on toż samo głosem
59 6| go w koło i wytrzepania mu tam kijem krymki i pleców
60 6| niewolony; powinszowano mu, że małym przypadkiem niezręcznym,
61 6| pierwszego pobił, stawiał się mu drugi, a tak aż do trzech
62 6| prawem. Jednakowoż czyniąc mu na pozór zadosyć, choć prędzej
63 6| stancji, krótko powinszowawszy mu szczęśliwego przybycia,
64 6| Sakrament do zakrystii, aby się mu w przypadku tumultu, bez
65 6| zarzucający ją tamował mu przysięgę i - jeżeli nie
66 6| posesją; pan albowiem, który mu tę funkcję piastować kazał,
67 6| piastować kazał, czynił mu dla oka donacją jakiej wsi,
68 6| deputaci i palestra asystowali mu z świecami w solennej procesji;
69 6| go z aresztu zostawując mu salwam actionem, to jest
70 6| trybunałach, patronowie wynaleźli mu nazwisko laxae conscientiae,
71 6| się przed niego, asystując mu wszędzie, gdzie się tylko
72 6| pozbył, mianowicie kiedy mu taka asystencja do jakiej
73 6| wspominano trybunał, dawano mu tytuł "jaśnie oświecony".
74 6| został odepchniony, wyciął mu policzek i uciekłszy z Piotrkowa,
75 6| się przed niego, asystując mu wszędzie, gdzie się tylko
76 6| pozbył, mianowicie kiedy mu taka asystencja do jakiej
77 6| wspominano trybunał, dawano mu tytuł "jaśnie oświecony".
78 6| został odepchniony, wyciął mu policzek i uciekłszy z Piotrkowa,
79 6| tu byt komisarzem, możno mu przyznać, iż wytrzymał najostrzejszy
80 6| się do pałasza, wyrywali mu go z ręki jak miecz szalonemu,
81 6| król jednego z nich, który mu się podobał, konfirmował.
82 6| przeciwną obwinić, chyba że mu mało dała albo nic, to wtenczas
83 6| do słuchacza, a ten się mu wymawiał, iż ma pilniejsze
84 6| mieście na żywność. A skoro mu w rękę wsadził co dobrego,
85 6| chciał przyznać do tego, co mu inkwizycjami dowodzono;
86 6| do tego występku, który mu zadawano. Nawet kiedy przyznał
87 6| posadził więźnia, związał mu w tył ręce jednym powrozem,
88 6| ręki okręciwszy, aby się mu w ciągnieniu nie wymknął.~
89 6| lub nieprzytomnego (jak mu się podobało) w krótkiej
90 6| Instygator odpowiedział mu za każdym razem: "Z wolą."
91 6| był zatwardziały, kładli mu na nogi żelazo, ostre karby
92 6| był szlachcicem, służył mu tytuł szlachecki, po łacinie:
93 6| pieczęci, do której się mu podobało; chyba że zaszła
94 6| dowodnego albo kiedy się mu takie pszczółki podbierać
95 6| pobożna i miłosierna, ta mu często psuła symetrią w
96 6| dostawszy go od kursora, więcej mu go nie oddali, a tak stronie
97 6| nazywał się fiscalis; dawano mu tytuł venerabilis, choć
98 6| kołnierzem; nie chciało mu się przeszkadzać, bo mu
99 6| mu się przeszkadzać, bo mu nicht nie zapłacił. A czemuż
100 6| piekła nie widział tam, gdzie mu strona utrzymująca małżeństwa
101 6| sądowniczą nieszlachcicowi, to mu nie dawał tytułu oficjała,
102 6| poznańskiej, dlatego że mu z Poznania do Gniezna po
103 6| urząd oficjalski nie dał mu tytułu oficjała, ale tylko
104 6| lub jego administrator, że mu mógł wymówić śmiało, że
105 6| trunku do tylu garców, ile mu ich na całą parochią potrzeba
106 6| aby głosem swoim prędszą mu zjednał audiencją.~Popi
107 7| namiestnicy hetmańscy, pomagający mu dźwigać ciężaru pracy, jakoby
108 7| hetman; i takowy tytuł dawano mu wszędzie, tak w regestrach
109 7| namiestnika o kwaterę, który mu ją jakoby z urzędu swego
110 7| albo też tylko słowy, jakie mu naprędce przyszły, braterskiej
111 7| wszędzie trzydniówkę, gdzie mu się podobało, choć z jednej
112 7| dworze, czasem u chłopa, jak mu gdzie dano kwaterę, stosując
113 7| bawił koniecznie, choć mu zaraz pierwszego dnia podatek
114 7| obszedł z obywatelem i żadnej mu krzywdy nie uczynił; acz
115 7| kancelarii nie powrócono i pozwu mu nie położono, po odebraniu
116 7| trzydniówkę, którą skoro mu wraz z podatkiem zapłacono,
117 7| najprędzej podatek, zapłacić mu trzydniówkę albo zamiast
118 7| porucznika pancernego, dawszy mu tytuł regimentarza; więc
119 7| podjętą w egzakcji zrzucili mu się z konia po czerwonym
120 7| najwyższym; za cóż albowiem dawać mu imię wodza, kiedy nigdy
121 7| czeladzi swojej jednego, który mu był najmilszy, prowadził
122 7| jednego kampańczyka i służyć mu jak najwierniej aż do śmierci.~
123 7| starszego chorągwi o to, czego mu do kuchni brakowało. Nie
124 7| jadł tego i owego, póki mu się podobało; gotowały się
125 7| w dymnik, ciągnął, póki mu się podobało; kucharz zaś
126 7| tytuniu, miał prawo wykropić mu skórę batogiem, a oprócz
127 7| niego zachodzące sprawiały mu degradacją. Na tę publiczną
128 7| szczodrobliwości kampańczyka udzielić mu co z tych pożytków, około
129 7| udusiwszy człowieka albo mu gardło przerznąwszy, co
130 7| do egzekucji użyty naciął mu toporkiem kupra, zacierany
131 7| drugim kamracił, życzył mu: "Szczo by ty ze mnoju na
132 7| cudzoziemskiego autoramentu, dawano mu do stancji szyldwacha i
133 7| szyldwacha i przysyłano mu parol, jaki był wydany którego
134 7| chociaż aktualny, dawał mu pierwsze miejsce. Zasiadali
135 7| generała-inspektora, oddał mu przyzwoitą swojej randze
136 7| wydanej sumy i lepszego, niż mu gaża przynosiła, mienia-
137 7| oszukaństwa chłopów tego, czego mu z pożytków ziemi brakuje.~
138 7| nim marszałek. Uczyniono mu ten honor w nadgrodę podjętej
139 7| jako ruski pan, dlatego mu też w Piotrkowie tymi honorami
140 7| utrzymać żołnierza, aby mu tej psoty nie wyrządzał.
141 7| pieniądze z stołka zgarnął. Żeby mu zaś na grających nie zbywało,
142 7| senatus consilium, asystowała mu za karetą gwardia konna
143 7| pięćdziesiąt kroków, grali mu na dobry dzień dwie sztuki
144 7| pracowania więcej nad tyle, ile mu się podobało. Tę lustracją
145 7| lub sukni żołnierskiej, co mu łatwiej i z większą satysfakcją
146 7| ministrowską godność, że mu razem dawano i order; oboje
147 7| orderu, z prędkości dał mu tę, która była z napisem: "
148 8| do sali i prezentować się mu w ubiorze przystojnym i
149 8| dokładając kiszki, której mu szczupłe strawne, bądź ze
150 8| miejsca; każdy był pewien, że mu się dostanie porcja duszna
151 8| tych samych dworzan, którzy mu podlegać musieli, rozmaitymi
152 8| biletem naznaczone. Czasem mu i nie powiedziano, za co,
153 8| pamiętał laskę pańską, przysłał mu potem szablę do boku, wypił
154 8| kielich wina i ofiarował mu konia z siądzeniem i drugiego
155 8| za dworzanina, naznaczał mu marszałek stancją wygodniejszą,
156 8| się miejsce, nie dawano mu żadnej rekomendacji, gdyż
157 8| Polaków, tylko tyle, ile mu ich lubić interesa kazały.
158 8| interesa kazały. Dla czego, iż mu należało mieć przyjaciół
159 8| się go, kto jest? a gdy mu dworzanin opowiedział, że
160 8| odesłał go do marszałka, aby mu dał kwaterę i wszelką wygodę;
161 8| jak siędzie u stołu, aby mu za każdą potrawą talerz
162 8| swego gustu, jeżeli się mu która niedosyć słona lub
163 8| lub do reszty wypił, jak mu się podobało, i postawił
164 8| wykrzyknął jego imię, to mu się ukłonił. Gospodarz pierwszych
165 8| pilnować, kto nie wypił, aby mu dolano; na ten koniec służebni
166 8| na to czatujący sprawnie mu go dolał; jeżeli skrył go
167 8| pod stół, toż samo zrobił mu siedzący pod stołem służka.
168 8| z kielichem, a wszędzie mu go dolewano, aż póki do
169 8| pił na nowo z tymi, którzy mu kompanii dotrzymowali.~Drugi,
170 8| mięszkania swego klasztorów, aby mu przysłali po dwóch zakonników,
171 8| końca tej misji, posyłali mu co lepszych do picia. Z
172 8| jałmużną opatrzonych.~Gdy mu nie stało klasztoru, a nie
173 8| nóg nie spadł, albo póki mu gardło nie puściło. Jeżeli
174 8| co prędzej sporządzono mu śniadanie, aby miał po czym
175 8| cokolwiek nie dopił, natychmiast mu pełno dolewano póty, póki
176 8| z rana. Krajczy rad, że mu taki gość dawno niewidany
177 8| braciszka o jałmużnę zaraz mu podał kondycją:- ;,Jeżeli
178 8| Krajczy natychmiast kazał mu dać jeść; przyniesiono mu
179 8| mu dać jeść; przyniesiono mu tedy półmisek bigosu hultajskiego
180 8| czesał łykać, ale jakby mu tchu brakło, odjął nagle
181 8| krajczy wołać - do lejcie mu, dolejcie!" Hajducy na rozkaz
182 8| duszkiem! Złapcie go i nalejcie mu pełen." Złapano bernasia
183 8| Nie dopiłeś! Dolejcie mu!" Bernardyn na kolana, w
184 8| nie zginęła; krajczy kazał mu znowu nalać. I tak z owymi
185 8| z nim dzieje. Odniesiono mu, że wsiadł na wóz dobrze,
186 8| nim i wrócić go, wysłał mu asygnacją na kilka korcy
187 8| ścierpieć dłużej, Pac pogroził mu pojedynkiem. Ale Radziwiłł
188 8| miecz, z którym mistrz stał mu nad karkiem. Nareszcie gdy
189 8| tak jak był na placu, tam mu zaraz ofiarował za ten żart
190 8| który otworzył oczy, zaraz mu do łóżka niesiono kawę;
191 8| Tej estymacji przyczynili mu wiele doktorowie, przyznając
192 8| wiele doktorowie, przyznając mu cnotę wód mineralnych. Jest
193 8| dopił albo nadto wypił, to mu zaraz dolano. Prócz narzędziów
194 8| wziął szklenicę w rękę, jaka mu się podobała, wielką czy
195 8| popełnił omyłkę, natychmiast mu dolano szklenicy; i acz
196 8| się kto raz omylił, już mu trudno więcej omyłek ustrzec
197 8| posiłku pragnienie, dano mu piwa. Z resztą obżarstwa
198 8| Polakiem, ale panna płakała, to mu kładli kondycją, aby się
199 8| kontusz, szlachcic, choćby mu przyszło żonę i córki poobdzierać
200 8| przyszywszy do niego order. Udała mu się na pierwszych sądach
201 8| nabrało gustu do tego, co mu się pierwszy raz śmiesznym
202 8| trzepaczkę do koni i co mu było potrzebne, a zmieścić
203 8| ćwierci łokcia, zatem co mu wysokości majstrowie przydali
204 8| majstrowie przydali z dołu, to mu ujęli z góry, bowiem wtenczas
205 8| parada panów nie asystowała mu, tylko dnia pierwszego.
206 8| pląsać na dobrym koniu miło mu było, i bywało jej czasem
207 8| dystyngwowany, zastępował mu albo się z nim równał w
208 8| inną stroną omijali, życząc mu snu smacznego na ulicy.
209 8| skurwysynu garbusie!" Książę się mu z karety odezwał: "Jestem
210 8| wszystkie obowiązki, że mu nic nie będzie. Stangret
211 8| niegodzijasza i wygarbowaniem mu skóry należycie w kozie;
212 8| do szczętu nie wypróżnili mu piwnicy, szpiżarni i szpichlerza;
213 8| kuligu, a nie podobał się mu albo nie mógł wystarczyć
214 8| sto albo dwieście, niż dać mu w istocie taką kwotę albo
215 8| bo jeżeli przegrał (co mu się nieraz trafiało), tak
216 8| Antoniego Sułkowskiego, wyliczył mu sumę razem w kancelarii
217 8| wygraną, ciągnący bank płacił mu tyle, ile stało na karcie,
218 8| mógł pogardzać i krzywdę mu czynić, choćby wiedział,
219 8| nieleniwego zawinąć, już mu nicht nie brał pierwszeństwa.~
220 8| marszałka, już potem nic mu zarzucanie nie szkodziło,
221 8| wojewody ruskiego syna° (lubo mu się to nie udało), zrywał
222 8| jeden sejm zgodzili i dojść mu pozwolili. Lecz to była
223 8| zrobić sejm aby jeden, i już mu partie obiedwie dojście
224 8| za powrotem posła musiał mu miejsce oddać. Druga nieprzyzwoitość
225 8| poselskiej, ażeby to, co mu się zdawało być krzywo postanowionym,
|