36- Nhieàu vò hoàng y vaø giaùm muïc ñaõ toû yù muoán, tröôùc
heát, phaûi coù moät cuoäc khaûo saùt löông taâm caån thaän veà phiaù Giaùo
Hoäi hoâm nay. Tröôùc ngöôõng cöûa cuûa moät taân thieân nieân, Kitoâ höõu caàn
phaûi khieâm toán ñaët mình tröôùc nhan Chuùa, xeùt mình veà traùch nhieäm maø
hoï cuõng phaûi gaùnh chòu ñoái vôùi nhöõng söï döõ cuûa thôøi ñieåm chuùng ta.
Thaät vaäy, tuy coù nhieàu saùng suûa, thôøi hieän ñaïi naøy cuõng khoâng phaûi
laø khoâng coù ít nhieàu boùng toái.
Chaúng haïn, chuùng ta laøm sao coù theå giöõ im laëng veà tình traïng laïnh
nhaït ñaïo ñöùc laøm cho nhieàu ngöôøi hieän nay soáng nhö khoâng coù Thieân
Chuùa, hay soáng theo moät loøng ñaïo mô hoà, khoâng coù khaû naêng naém vöõng
vaán ñeà chaân lyù, caàn phaûi tröôùc sau nhö moät. Theâm vaøo ñoù, coøn phaûi
keå ñeán tình traïng maát ñi moät caùch saâu roäng caùi yù nghóa sieâu vieät
veà söï soáng con ngöôøi, cuõng nhö phaûi keå ñeán tình traïng laãn loän trong
laõnh vöïc ñaïo lyù, ngay caû veà nhöõng giaù trò caên baûn trong vieäc toân
troïng söï soáng vaø gia ñình. Veà maët naøy, ngay nhöõng ngöôøi con nam nöõ
cuûa Giaùo Hoäi nöõa cuõng caàn phaûi xeùt mình laïi. Hoï ñaõ bò nhuoám phaûi
baàu khí cuûa phong traøo tuïc hoùa (secularism) vaø khuynh höôùng ñaïo lyù
töông ñoái (ethical relativism) ñeán ñaâu? Vaø hoï phaûi gaùnh chòu traùch
nhieäm naøo trong vieäc laøm cho tình traïng thieáu loøng ñaïo taêng leân, vì
hoï khoâng chöùng toû ñöôïc dung nhan chaân thaät cuûa Thieân Chuùa, bôûi ñaõ "khoâng
soáng theo cuoäc soáng toân giaùo, luaân lyù hay xaõ hoäi cuûa mình"
(hieán cheá Gaudium et Spes, ñoaïn 19)?
Khoâng theå naøo phuû nhaän ñöôïc raèng, ñoái vôùi nhieàu Kitoâ höõu, cuoäc
soáng taâm linh cuûa hoï ñang traûi qua moät thôøi gian chao ñaûo, gaây aûnh
höôûng cho chaúng nhöõng ñôøi soáng luaân lyù cuûa hoï maø caû ñeán ñôøi soáng
caàu nguyeän cuõng nhö tö töôûng ñuùng ñaén veà thaàn hoïc theo ñöùc tin cuûa
ho nöõaï. Ñöùc tin, bò thöû thaùch bôûi nhöõng thaùch ñoá cuûa thôøi ñaïi
chuùng ta ñaõ vaäy, ñoâi khi coøn bò höôùng daãn leäch laïc bôûi nhöõng quan
ñieåm thaàn hoïc sai laàm, gaây ra bôûi teä naïn ñang soâi ñoäng lan truyeàn
trong vieäc ngang nhieân baát phuïc tuøng quyeàn giaùo huaán cuûa Giaùo Hoäi .
Veà vaán ñeà lieân quan ñeán Giaùo Hoäi trong thôøi ñaïi cuûa chuùng ta ñaây,
laøm sao chuùng ta khoâng ngaäm nguøi tröôùc tình traïng thieáu yù thöùc, thaäm
chí coù nhöõng luùc nhieàu Kitoâ höõu coøn öng theo vieäc phaïm ñeán nhöõng
quyeàn laøm ngöôøi caên baûn, gaây ra bôûi nhöõng cheá ñoä ñoäc taøi chuyeân
cheá? Vaø chuùng ta cuõng khoâng tieác xoùt sao ñöôïc, trong soá nhöõng boùng
toái nôi thôøi ñieåm cuûa chuùng ta, traùch nhieäm maø raát nhieàu Kitoâ höõu
phaûi gaùnh chòu ñoái vôùi nhöõng hình thöùc baát coâng vaø taåy chay? Vaán ñeà
ñöôïc ñaët ra laø coù bao nhieâu Kitoâ höõu thöïc söï hieåu bieát vaø thöïc
haønh nhöõng nguyeân taéc giaùo huaán cuûa Giaùo Hoäi veà xaõ hoäi.
Cuoäc khaûo saùt löông taâm cuõng phaûi xeùt ñeán thaùi ñoä toû ra ñoùn nhaän
theá naøo ñoái vôùi Coâng Ñoàng Vaticanoâ II, moät taëng aân cao caû maø Thaàn
Linh ñaõ ban cho Giaùo Hoäi vaøo cuoái ñeä nhò thieân nieân. Lôøi cuûa Thieân
Chuùa ñaõ trôû neân hoán soáng cuûa thaàn hoïc vaø laø nguoàn höùng cho caû
cuoäc soáng Kitoâ höõu, troïn ñaày hôn nöõa ñeán möùc naøo, theo nhö Dei Verbum
(hieán cheá veà Maïc Khaûi)? Phuïng vuï coù ñöôïc soáng nhö laø nguoàn maïch
vaø laø thöôïng ñænh cuûa sinh hoaït thuoäc veà hoäi thaùnh khoâng, theo giaùo
huaán cuûa Sacrosanctum Concilium (hieán cheá veà Phuïng Vuï)? Giaùo hoäi hoïc
veà vieäc hieäp thoâng ñöôïc dieãn giaûi trong Lumen Gentium (hieán cheá veà
Giaùo Hoäi) coù ñöôïc laøm cho vöõng maïnh nôi Giaùo Hoäi hoaøn vuõ cuõng nhö
nôi caùc Giaùo Hoäi rieâng bieät khoâng? Nhöõng ñaëc suûng, nhöõng söù vuï vaø
nhöõng hình thöùc tham döï khaùc nhau cuûa daân Thieân Chuùa coù ñöôïc theå
hieän chaêng, moät theå hieän khoâng bò aûnh höôûng bôûi yù heä daân chuû vaø
tính caùch xaõ hoäi töông phaûn vôùi quan nieäm cuûa Giaùo Hoäi cuõng nhö vôùi
tinh thaàn chaân thöïc cuûa Coâng Ñoàng Chung Vaticanoâ II? Moät vaán ñeà quan
troïng khaùc ñöôïc neâu leân laø baûn chaát cuûa vieäc lieân heä giöõa Giaùo
Hoäi vaø theá giôùi. Nhöõng chæ daãn cuûa Coâng Ñoàng - ñöôïc phaùc hoïa trong
Gaudium et Spes (hieán cheá Muïc Vuï) vaø caùc vaên kieän khaùc - veà vieäc
ñoái thoaïi moät caùch côûi môû, toân troïng vaø thaân tình, vaãn coøn hieäu
löïc vaø môøi goïi chuùng ta phaûi daán thaân hôn nöõa, tuy nhieân, noù phaûi
ñöôïc ñi keøm vôùi moät nhaän thöùc roõ raøng cuøng vôùi vieäc can ñaûm laøm
chöùng cho chaân lyù.
|